"SSCB'nin 80'i bugünün 27 bin rublesi"
Rusya'da ortalama emekli aylığı 27 bin 224 ruble. İlk bakışta bu rakam, Sovyetler Birliği'ndeki 80 rublelik ortalama emekli maaşıyla kıyaslanamayacak kadar yüksek görünüyor. Ancak 1956'da kurulan Sovyet sisteminin 70. yılında yapılan hesaplamalar, asıl farkın rakamlarda değil satın alma gücünde olduğunu gösteriyor.
M. Komsomolets'in incelemesine göre Sovyet döneminde bir emekli temel ihtiyaçları için yaklaşık 35-40 ruble harcıyor, maaşının yarısına yakınını elinde tutabiliyordu. Komünal giderler 2-3 ruble, ekmek 20 kopek, süt 30 kopek, sinema bileti 50 kopek civarındaydı. Bugün ise kira ve faturalar, ilaç, ulaşım ile kredi ödemeleri emekli gelirinin çok daha büyük bölümünü tüketiyor.
Fakat Sovyet emekliliğinin de hiç bilinmeyen bir yüzü yok değildi: ucuz ürünlerin önemli bölümü her zaman bulunamıyordu. Et, sucuk veya bazı giysileri satın almak için saatlerce kuyruk beklemek, hatta tanıdık bulmak gerekebiliyordu. Yani Sovyetler'de enflasyon düşük olsa da kıtlık, fiyatın ötesinde bir maliyet yaratıyordu.
Daha ilginç olan ise sistemin herkese eşit olmamasıydı. Özel hizmetleri bulunan "kişisel emekliler" 150 ruble ve üzerinde maaş alabiliyor, ayrıca sanatoryum, sağlık hizmeti ve konut gibi ayrıcalıklardan yararlanıyordu. En üst düzeydeki bazı emeklilerin aylığı 250-500 rubleye kadar çıkıyordu.
Bugün asıl sorun ise demografi. Rusya'da yaklaşık 40,5 milyon emekli bulunuyor. Çalışanların primleriyle mevcut emeklilerin finanse edildiği sistemde düşük doğum oranı ve yaşam süresinin uzaması yükü artırıyor. Bu nedenle çözüm yalnızca maaşları artırmak değil; resmi istihdamı büyütmek, daha uzun çalışmayı teşvik etmek ve bireysel emeklilik tasarruflarını artırmak. Sosyal Fon, mevcut sistemde emeklilik ödemelerinin düzenli olarak endekslendiğini belirtiyor.
17.8.2026
Реклама