1 yıl sonra devlet döviz-altın alacak: Rubleye etkisi olur mu?
Rusya Maliye Bakanlığı, yaklaşık bir yıl aradan sonra bütçe kuralı kapsamında döviz ve altın alımlarına yeniden başlayacağını açıkladı. Bakanlık, 8 Mayıs-4 Haziran 2026 döneminde günlük 5 milyar 800 milyon rublelik alım yapacak. Toplam işlem hacmi ise 110 milyar 300 milyon rubleye (yaklaşık 1 milyar 470 milyon dolar) ulaşacak. Bakanlık, Haziran 2025’ten sonra uzun süre yalnızca satış yönünde işlem yapmış, Mart ile Nisan 2026’da ise tüm operasyonları tamamen durdurmuştu.
Rusya Merkez Bankası da önceki uygulamada olduğu gibi bu işlemleri iç piyasada dengeleyecek. Buna göre Merkez Bankası günlük 5 milyar 800 milyon ruble karşılığı döviz alımı yaparken, Ulusal Refah Fonu kaynaklı önceki yatırımlar çerçevesinde günlük 4 milyar 620 milyon rublelik satış gerçekleştirecek. Böylece net alım miktarı günlük 1 milyar 180 milyon ruble seviyesinde kalacak. Bu mekanizma, döviz piyasasında ani dalgalanmaların önüne geçmeyi hedefliyor.
Bütçe kuralı, petrol fiyatlarına bağlı gelir oynaklığını sınırlamak amacıyla uygulanıyor. Sisteme göre petrol fiyatı varil başına 59 dolar seviyesinin üzerine çıktığında oluşan ek gelir döviz ve altın alımına yönlendiriliyor. Fiyatın bu seviyenin altına düşmesi durumunda ise tersine satış yapılması öngörülüyor. Son aylarda İran kaynaklı jeopolitik gerilim nedeniyle petrol fiyatlarının yükselmesi, yeniden alım sürecine geçilmesinde belirleyici oldu.
Uzmanlar, açıklanan alım hacminin beklentilerin altında kaldığını belirtiyor. Daha önce yapılan tahminlerde günlük alımların 15 milyar ila 21 milyar ruble seviyesinde olabileceği öngörülüyordu. Buna rağmen piyasada döviz talebinin artmasıyla birlikte rublenin dolar karşısında 5–6 ruble değer kaybedebileceği ifade ediliyor. Mevcut durumda dolar kuru 75 ruble civarında seyrediyor.
Konuya ilişkin verileri ve piyasa yansımalarını değerlendiren ekonomi dünyasının önde gelen isimleri, kararın perde arkasını BFM'e şöyle değerlendirdi:
Sofya Donets – T-Investitsii Baş Ekonomisti:
"Maliye Bakanlığı’nın operasyon hacmi, piyasa analistlerinin beklediği rakamın yaklaşık üçte biri düzeyinde kaldı. Bunun temel sebebi, analistlerin küresel petrol fiyatlarını baz alırken, bakanlığın bütçeye giren fiili nakit akışını hesaplamasıdır. Görünen o ki, sadece fiyatlar değil, sevkiyat hacimleri de beklentilerin altında kalmış durumda. Son bir aydır enerji altyapılarına yönelik gerçekleştirilen saldırılar ve tedarik zincirindeki bozulmalar muhtemelen gelirleri doğrudan etkiledi. Daha az gelir, daha az döviz alımı anlamına geliyor."
Mihail Hanov – Finansal Analist:
"Merkez Bankası’nın piyasadaki diğer işlemleriyle birleştirildiğinde, günlük net alım miktarının sadece 1 milyar ruble civarında kalacağını görüyoruz. Bu miktar, piyasayı sarsacak veya rubleyi ciddi şekilde zayıflatacak bir ölçekte değil. Petrol fiyatlarındaki artışın bütçeye yansıması lojistik gecikmeler nedeniyle ancak Mayıs sonunda hissedilecektir. Mevcut tabloda rublenin dolar karşısında 75-80 bandındaki dengesini korumasını bekliyorum."
Oleg Buklemişev – MGU Ekonomi Fakültesi Ekonomik Politika Araştırma Merkezi Direktörü:
"Son birkaç aydır bütçe kuralının sürekli durdurulup yeniden başlatılması piyasada bir karar yorgunluğu yarattı. Mevcut işlem hacimleri artık kur üzerinde belirleyici bir faktör olmaktan çıkmış durumda. Bütçe kuralı şu an çok zayıf bir dengeleme mekanizması olarak çalışıyor; öyle ki bu kural her an değiştirilebilir ve piyasa bunu fark etmeyebilir bile. Bu hamle, ekonomik bir zorunluluktan ziyade teknik bir prosedürün yerine getirilmesi gibi görünüyor."
7.5.2026
Реклама