Petrol fiyatları sert yükselişin ardından 100 $'ın altına indi
Küresel petrol fiyatları son günlerdeki sert yükselişin ardından yeniden 100 doların altına geriledi. Londra ICE borsasında işlem gören Mayıs vadeli Brent petrolü gece saatlerinde yüzde 29’a yakın artarak varil başına 119,5 dolara kadar çıktı.
Ancak gün içinde hızlı bir geri çekilme yaşandı, fiyatlar akşam saatlerinde yaklaşık 99,9 dolar seviyesine düştü. Analistler düşüşte, G7 ülkeleri ile Uluslararası Enerji Ajansı’nın stratejik petrol rezervlerinden piyasaya ek petrol bırakmama kararının etkili olduğunu belirtiyor.
Petrol fiyatlarındaki sert dalgalanmanın temel nedeni Orta Doğu’daki askeri gerilim oldu. ABD ile İsrail’in İran’a yönelik operasyonunun ardından bölgede enerji altyapısına yönelik saldırılar arttı, tanker trafiği açısından kritik olan Hürmüz Boğazı’nda taşımacılık neredeyse durma noktasına geldi. Dünyada taşınan petrolün yaklaşık beşte biri bu boğazdan geçiyor. Uzmanlar, sevkiyatın yeniden başlamaması halinde küresel petrol piyasasında arz sıkıntısı yaşanabileceği ve fiyatların yeniden yükselişe geçebileceği uyarısında bulunuyor.
Önceki gelişmeler:
Orta Doğu’daki gerilim 2022'den beri Brent petrolde ilk kez 1108 dolar sınırının aşılmasına neden olurken, yeni bir fiyat şoku kapıda. Dünyanın en önemli enerji geçiş noktalarından biri olan Hürmüz Boğazı’ndan geçen tanker sayısı dramatik biçimde düştü. Birleşik Denizcilik Bilgi Merkezi verilerine göre 6 Mart’ta boğazdan yalnızca iki ticari gemi geçti. Normal koşullarda bu rakam günde yaklaşık 200 gemiye ulaşıyordu.
Bu gelişmelerin ardından Brent petrolün varil fiyatı 90 doların üzerine çıktı. Uzmanlar, ABD ile İran arasındaki gerilim hızla sona ermezse fiyatların daha da yükselebileceği uyarısında bulunuyor.
İzvestiya'ya konuşan Plekhanov Rusya Ekonomi Üniversitesi öğretim üyesi Pavel Sevostyanov’a göre Hürmüz Boğazı’nın tamamen kapanması kısa süreli bir senaryo olsa da piyasa risk primini hızla fiyatlara yansıtıyor.
Sevostyanov, petrol sevkiyatında kesintilerin birkaç hafta sürmesi durumunda Brent fiyatının 100–130 dolar aralığında oluşabileceğini belirtiyor. Ancak çatışmanın tırmanması, petrol altyapısına saldırılar düzenlenmesi ya da tanker taşımacılığının ciddi biçimde aksaması halinde fiyatların geçici olarak 150 doların üzerine çıkması da mümkün görülüyor. Hürmüz Boğazı’ndan dünya petrol ticaretinin yaklaşık dörtte biri, yani günde 20 milyon varil geçiyor.
Uzmanlar böyle bir enerji şokunun küresel ekonomiye hızla yansıyacağını vurguluyor.
Petrol fiyatlarındaki artış önce deniz taşımacılığı ile havacılık yakıtını pahalılaştırıyor, ardından kara taşımacılığı maliyetlerini yükseltiyor. Bu süreç birkaç hafta içinde gıda ve tüketim malları fiyatlarına da yansıyabiliyor. Sevostyanov’a göre küresel ekonomiler bugün 1970’lerdeki petrol krizine kıyasla daha çeşitli enerji kaynaklarına sahip olsa da Orta Doğu’daki uzun süreli bir çatışma petrol piyasasında ciddi dalgalanmalar yaratmaya devam edecek.
9.3.2026
Реклама