"Ukrayna krizi çözülmeyecek, sadece başka bir biçim alacak"
Rusya’da yayımlanan Rusya küresel politikada dergisinin genel yayın yönetmeni, Kremlin'e yakın uluslararası saygınlığı olan siyasi analistlerden Fyodor Lukyanov, dünyada “eski düzenin geri dönüşünün mümkün olmadığını”, ancak yeni düzenin de henüz şekillenmediğini söyledi. Vedomosti gazetesine verdiği söyleşide Lukyanov, İkinci Dünya Savaşı sonrası kurulan ve yaklaşık 80 yıl boyunca uluslararası ilişkileri belirleyen sistemin fiilen sona erdiğini belirterek, “Artık üzerinde uzlaşılmış kuralların ve bunları işleten kurumların varlığına güvenemiyoruz” değerlendirmesinde bulundu.
Ukrayna’daki çatışmaların olası bir barış anlaşmasıyla sona erdirilmesine dair değerlendirmesinde Fyodor Lukyanov, “mucizevi bir normalleşme” beklentisine kapılmamak gerektiğini vurguluyor. Lukyanov’a göre ABD Başkanı Donald Trump için çatışmanın bitirilmesi “prestijli bir hedef” ve aynı zamanda Washington’un dikkatini Asya-Pasifik bölgesine, yani Çin’le rekabete yöneltmesini sağlayacak bir araç. Ancak bu durumun Rusya-ABD ilişkilerinde “yeni bir altın çağ” başlatmayacağını belirten Lukyanov, “Ukrayna meselesi çözülmeden ilişkilerde ciddi bir yenilenme mümkün değil, çözüldüğünde ise çatışma tamamen ortadan kalkmayacak, sadece başka bir biçim alacak” görüşünü dile getiriyor. Rus uzmana göre barış, daha az gerginlik değil, “farklı türde bir rekabet” anlamına gelecek ve yeni dünya düzenine geçiş sürecinde bu tür gerilimler kaçınılmaz olacak.
Lukyanov’a göre bugün sıkça dile getirilen “çok kutupluluk”, geçmişte hayal edilen dengeli ve uzlaşıya dayalı bir sistemden ziyade, düzensiz ve rekabetçi bir ortamı ifade ediyor. ABD’nin hâlâ en güçlü aktör olduğunu vurgulayan Lukyanov, Washington’un bu tabloyu “yapabiliyorsan yap, yapamıyorsan kenara çekil” anlayışıyla okuduğunu söyledi. “Amerikan etkisinin uzun vadede azalacağı kabul ediliyor ama birikmiş güç ve kaynaklar hâlâ çok büyük” diyen Lukyanov, bu nedenle ABD’nin mevcut dönemi gelecekteki rekabete avantajlı girmek için kullandığını savundu.
Bu belirsizlik ortamında Rusya dahil tüm ülkeler için temel meselenin “dünyaya yeni bir model sunmak değil, kendi iç dayanıklılığını güçlendirmek” olduğunu ifade eden Lukyanov, İngilizcedeki “resilience” kavramına dikkat çekti. Ona göre asıl öncelik, ekonomik, toplumsal ve siyasal şoklara karşı direnç geliştirmek. “İç istikrar, dış politikadaki her türlü manevradan daha önemli hale geliyor” diyen Lukyanov, pek çok ülkede bu sürecin korku ve belirsizlikle birlikte ilerlediğini vurguladı.
Uluslararası örgütlerin geleceğine de değinen Lukyanov, Şanghay İşbirliği Örgütü ve BRICS gibi yapıların kritik bir eşikte olduğunu söyledi. “Eğer BRICS yalnızca ABD’den bağımsızlık söylemiyle yetinirse bir kısaltmadan ibaret kalır” diyen Lukyanov, gerçek bir ekonomik entegrasyon ve dolar dışı mekanizmalar kurulabilirse bu grubun anlam kazanabileceğini belirtti. Aksi halde artan küresel çatışmalarla birlikte rekabetin daha da sertleşeceğini söyleyen Lukyanov, “yeni dünya düzenine geçiş hızlandıkça, çatışma düzeyi de keskin biçimde artacak” uyarısında bulundu.
11.2.2026
Реклама