5 Mayıs-18 Haziran 2024, Arşiv
Rusya'nın Ukrayna'daki askeri operasyonunda 845. gün. Son gelişmeler:
18 Haziran Salı
- Rostov bölgesi Valisi Vasiliy Golubev, Azov (Azak) şehrine yönelik bir İHA saldırısı sonucunda petrol tankların alev aldığını, ilk verilere göre herhangi bir can kaybı olmadığını duyurdu. Vali hangi hedefe saldırıdığını açıklamadı. Golubev, Telegram kanalında yaptığı açıklamada, yangının diğer tesislere yayılma riski bulunmadığını ve bölge sakinleri için herhangi bir tehdit bulunmadığını söyledi. Kommersant, bölgede Azovski petrol rafinerisinin bulunduğunu yazdı. Rusya Acil Durumlar Bakanlığı, yangının 5 bin metreküplük bir rezervuarı sardığını, 70'den faza itfaiyeci ie 21 yangın söndürme aracının duruma müdahee ettiğini açıkladı. Görgü tanıklarına dayanan Mash Telegram kanalı, en az beş patlama sesi duyulduğunu yazıyor.
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, bugün başlayacak Kuzey Kore ziyareti öncesinde Nodong Sinmun (İşçi Gazetesi) için yazdığı bir makalede, Rusya'nın Kuzey Kore'nin Ukrayna'daki askeri operasyonuna verdiği desteği son derece takdir ettiğini ve Kuzey Kore'yi "bağımsızlık mücadelesinde" desteklediğini söyledi. Kremlin internet sitesinde yayınlananan makalede Putin, Kuzey Kore'yi "kolektif Batı'nın adalete ve egemenliğe karşılıklı saygıya dayalı çok kutuplu bir dünya düzeninin oluşumunu engelleme arzusuna karşı çıkma girişiminin destekçisi" olarak nitelendiriyor. Putin "Rusya, sinsi, tehlikeli ve saldırgan düşmana karşı mücadelesinde, bağımsızlık, kimlik ve kendi kalkınma yolunu seçme hakkı mücadelesinde Kuzey Kore'yi ve kahraman Kore halkını her zaman destekledi ve desteklemeye devam edecek. Uluslararası ilişkilerin daha demokratik ve istikrarlı hale getirilmesi için yakın iş birliğine de hazırız” diye konuştu.
- İsviçre'de düzenlenen Ukrayna zirvesi sonrasında Irak ve Ürdün'ün ardından Ruanda da bildiriye imza atanlar listesinden çıktığını duyurdu. İsviçre Dışişleri, bunun "yaşayan bir belge" olduğunu ve ülkelerin buna katılma ya da imzalarını iptal etme durumunun normal olduğunu duyurdu. Başlangıçta 91 ülkeden 80'i tarafından desteklenen deklarasyondan, daha sonra Irak ve Ürdün imzalarını geri çekti. Hindistan, Suudi Arabistan, Güney Afrika, Brezilya, BAE, Ermenistan, Tayland, Meksika gibi bazı ülkeler bildiriyi imzalamayı reddetti. Türkiye, Macaristan ve Sırbistan bildiriye destek verdi. Kremlin, bu ülkelerle ilişkilerin bozulmayacağına dair güvence verdi .
- İsviçre Dışişleri Bakanlığı, ikinci Ukrayna barış zirvesinin Suudi Arabistan'da yapılabileceğini bildirdi.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Maria Zaharova, Batı'nın sorunu barışçıl bir şekilde çözmenin yollarını aramayı planlamaması yüzünden İsviçre'deki Ukrayna konferansının başarısız olduğunu söyledi. Zaharova "Bu zirveyi neredeyse evrensel ölçekte bir etkinlik olarak sunma girişimleri tam bir fiyaskoya dönüştü" dedi.
- Rusya Başsavcılığı, resmi olarak "istenmeyen örgüt" ilan edien yapıların faaliyetlerine katılan yabancıların Rusya'ya girişinin yasaklanması yönünde öneride bulundu. Başsavcılık, İçişleri Bakanlığı tarafından hazırlanan ve göç alanında düzenlemeye yeni ve kapsamlı bir yaklaşım getiren yasa tasarısının, istenmeyen örgütlerde çalışan yabancıların ülkeye girişini yasaklayan bir kuralla desteklenmesini önerdi. Şu anda Rusya, kendi topraklarında 166 yabancı ve uluslararası sivil toplum kuruluşunu istenmeyen örgüt olarak kabul etti.
- ABD Hazinesi Rusya'yla imzalanan 1992 tarihli Çifte Vergilendirmeyi Önleme Anlaşması'nın (DTT) askıya alındığını bildirdi. Ağustos 2023'te Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ABD dahil 38 ülkeyle yapılan anlaşmanın çeşitli hükümlerini askıya alan bir kararname imzalamıştı. ABD Hazinesi, askıya almanın 16 Ağustos 2024'te yürürlüğe gireceğini ve taraflar kararlarını değiştirene kadar yürürlükte kalacağını belirtti.
- Rusya’da devletin iç borçları artarken, borç faiz ödemeleri yılın ilk 3 ayında geöen yıla kıyasla 1,5 kata yakın arttı. Sayıştay raporuna göre, Ocak-Mart döneminde faziler için 519 milyar ruble harcandı. Bu son 11 yılın en yüksek seviyesi.
- Batılı markalar da dahil, giyim ve aksesuar distribütörü olan Jamilco, 1,5 yıl önce Moskova'da yeniden açtığı çok markalı Cyan mağazalarını kapattı ve Hollanda markası Scotch & Soda'nın Rusya'ya ürün tedarikini durdurdu.
17 Haziran Pazartesi
- NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, "Ukrayna'da istikrarlı bir barışın tesis edilebilmesi için Batılı ülkelerin Ukrayna Silahlı Kuvvetlerine silah sağlamaya devam etmesi gerektiğini" söyledi. Washington'da katıldığı bir toplantıda konuşan Stoltenberg, "Uzun vadeli desteğimiz ne kadar güçlü olursa, Moskova bizden daha uzun süre dayanamayacağını o kadar çabuk anlayacak ve savaş o kadar çabuk sona erecek. Bu bir paradoks gibi görünebilir ama barışa giden yol Ukrayna için daha fazla silah anlamına geliyor" dedi. Stoltenberg ayrıca, "zamanı geldiğinde ülkenin gecikmeden katılabilmesi için" NATO'nun Ukrayna'yı ittifaka üyeliğe yönlendirmeye devam edeceğini de belirtti. Stoltenberg konuşmasında Çin'in Rusya'yı destekleme kararının sonuçlarıyla yüzleşmesi gerektiğini, çünkü ülkenin Batı ile iyi ilişkiler sürdürmeye çalıştığını da söyledi.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı, Moskova’nın Temmuz 2014’te Malezya Hava Yolları’na ait MH17 sefer sayılı uçağın 298 yolcu ve mürettebatı ile düşürülmesi nedeniyle Uluslararası Sivil Havacılık Örgütü (ICAO) nezdinde yürütülen dava konusunda Avustralya ve Hollanda ile düştüğü ihtilafa katılımını sonlandırdığını bildirdi. Bakanlıktan yapılan açıklamada, Rusya’nın 20141’te Malezya Hava Yolları’nda MH17 sefer sayılı uçağın düşürülmesi nedeniyle ICAO Konseyi nezdinde yürütülen dava konusunda Avustralya ve Hollanda ile düştüğü ihtilafa katılımını sonlandırdığı, ancak BM Güvenlik Konseyi’nin kararı çerçevesinde kazanın gerçek nedenlerinin açıklığa kavuşturulması hususuna açık kaldığı belirtildi. Açıklamada, “Bu saçmalığa katılımımızı sonlandırıyoruz" denild. (Sputnik)
- Çek Cumhuriyeti Savunma Bakanı Jana Chernokhova, Ukraynalı askeri personelin eğitim aldığı Çek Cumhuriyeti'ndeki Libava eğitim sahasındaki patlamanın sabotaj olmadığını söyledi.
- Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian Pazartesi günü yaptığı açıklamada, G7 grubunun uluslararası toplumu temsil etmediğini ve giderek ABD ve Batılı ülkelerin küresel hegemonyasını sağlayan bir araca dönüştüğünü söyledi. G7'nin başlangıçtaki koordinasyon ve uluslararası ekonomik ortamı istikrara kavuşturma amacını çoktan terk ettiğini ve giderek ABD Batı'nın küresel hegemonyasını sağlamaya yönelik siyasi bir araca dönüştüğünü ifade eden Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin, dünya nüfusunun sadece yüzde 10'unu oluşturan ve ülkelerinin küresel ekonomideki payı sürekli azalan bu bloğun artık küresel toplumu temsil edemeyeceğini sözlerine ekledi. (Sputnik)
- Başkan Putin, Savunma bakanı birinci yardımcılığına Anna Tsivileva'yı atadı. Tsilieva, Rusya Enerji Bakanı Sergey Tsivilev'in karısı. Ayrıca Putin eski başbakan Mihail Fradkov'un oğlu Pavel Fradkov'u da savunma bakan yardımcılığına atadı. Daha önce Maliye Bakan Yardımcısı olarak görev yapan Leonid Gornin de, savunma bakanının yeni birinci yardımcısı oldu .
Anna Tsivileva geçen yılın nisan ayında, "Anavatan Savunucuları" adlı, askeri operasyonuna katılanları desteklemek için kurulan devlet fonunun başkanıydı.
- Rusya Merkez Bankası, son yaptırımr sonrası Moskova Borsası'nda dolar ve euro satışının durdurulmasının ardından Rus doğalgazı alıcılarından gelen dövizleri satma yetkisine sahip bankaların bunu bunu "tezgah üstü piyasada" yapabieceğini duyurdu.
- Çek Cumhuriyeti'nde Ukrayna askerlerinin eğitim aldığı eğitim sahasında patlama oldu, 1 kişi öldü, 8 kişi yaralandı. Çek ordusundan yapılan açıklamaya göre, eğitim sahasındaki 7 askeri personel ve 1 sivil çalışan hastaneye kaldırıldı. Çek askeri sözcüsü AFP'ye yaralı askerlerin "yabancı olmadığını" söyledi.
- Avrupa Birliği'nin (AB), Kırım ve Sivastopol'u ilhak ettiği gerekçesiyle Rusya'ya yönelik uyguladığı yaptırımların süresinin uzatıldığı bildirildi. AB Konseyi, Moskova yönetimine yönelik AB'nin uygulamakta olduğu kısıtlayıcı tedbirlerin 23 Haziran 2025'e kadar uzatıldığını duyururken, karara göre, yaptırımlarla AB vatandaşları ve şirketlerinin Kırım ve Sivastopol bölgelerindeki faaliyetleri sınırlandırılıyor.
- Bloomberg, Ukraynalı yetkililerin 20 milyar doları aşan borcun yeniden yapılandırılması konusunda alacaklılarla anlaşamadıklarını yazdı. Financial Times'a göre Kiev, Ukrayna bütçesindeki askeri kalemleri finanse etmek için borçların silinmesini ve yabancı para cinsinden tahvillerden doğan alacağıni yüzde 60 oranında azaltlmasını önerdi. Buna karşılık borç verenler sadece 22 fiyat indirimine razı oldu. Kiev ayrıca, ülkenin ödenmemiş tahvillerinin, vadesi 2040'a kadar olan ve faiz ödemeleri ilk 18 ayda yüzde 1'den kademeli olarak yüzde 6'ya çıkarılacak bir dizi yeni tahville değiştirilmesini önerdi. Alacaklıların önerilen şartları reddetmesinin ardından Kiev, "daha fazla ilerleme sağlamak ve ilk fırsatta prensipte anlaşmaya varmak amacıyla" müzakerelere devam etme sözü verdi.
- Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitriy Medvedev, aralarında Tayland ve Vietnam’ın olduğu birkaç düzine ülkenin BRICS’e katılmak için hevesli olduğunu belirtti. Rusya’nın Vladivostok şehrinde düzenlenen “BRICS birliğinin yeni çok kutuplu dünya düzeninin inşasındaki rolü” başlıklı forumun genel kurul toplantısında konuşan Medvedev, “Diğer ülkeler de BRICS’e katılmaya hevesli. Halihazırda Tayland, Vietnam ve bölgemizden bir dizi başka ülke dahil düzinelerce ülke var” ifadesini kullandı. (Sputnik)
- Kremlin Sözcüsü Peskov, İsviçre'deki zirvede birçok ülkenin Rusya olmadan Ukrayna'yı tartışmanın anlamsızlığını dile getirdğni ve Kremlin'de bunun note edidiğini" söyledi. Peskov, İsviçre'deki konferansın bildirisini imzalayan Macaristan, Sırbistan ve Türkiye'nin tutumunun Rusya ile ilişkilerini bozmayacağını da belirtti. Bu imzaların ilişkileri bozup bozmayacaı sorusuna Peskov “Hayır, bozulmaz. Bu ülkelerin aldığı tutumu elbette dikkate alacağız, bu bizim için önemli” dedi.
Bürgenstock'ta düzenlenen Rusya-Ukrayna çatışmasına ilişkin konferansa, davet edilen 160 delegasyondan 101'i katıldı. Bildirye imza koymayan ülkeler Ermenistan, Brezilya, Suudi Arabistan, Vatikan, Hindistan, Endonezya, Kolombiya, Libya, Meksika, BAE, Bahreyn, Tayland ve Güney Afrika olarak sıralandı.
- Danimarka ve diğer bazı ülkeler, Baltık Denizi'nde Rus petrolü taşıyan "gölge" tankerlere karşı olası tedbirleri tartışıyor. (Reuters)
- Hint bankaları, ülkenin Finansal Hizmetler Departmanı'ndan (DFS), ABD Hazine Bakanlığı Yabancı Varlıklar Kontrol Ofisi'nin (OFAC) departman bünyesinde bir şubesi açmasını istedi. Bankalar böylece OFAC'ın bireysel yaptırımla hakkındaki tavsiyeleri hakkında bigi alarak riskleri en aza indirmeyi umuyor. (Kommersant)
- İsviçre, hafta sonu Ukrayna'daki savaşın sona erdirilmesi için temel ilkelerin tartışılmasını amaçlayan ve 90'dan fazla ülkenin temsilcileriyle bazı uluslararası kuruluşların katıldığı bir zirveye ev sahipliği yaptı. BBC'nin aktardığına göre zirve kapsamında Türkiye de dahil 80 ülke ve dört uluslararası kuruluş Bürgenstock Bildirgesi'ni imzaladı. 16 ülke ve kuruluş çekimser kaldı. Bildirgede "savaşın yıkımından kesin olarak Rusya'nın sorumlu olduğu" vurgusu yapıldı Ancak aralarında Hindistan, Güney Afrika ve Suudi Arabistan'ın da bulunduğu ülkeler bildirgeyi imzalamadı. Rusya toplantıya davet edilmemişti.
Barış zirvesinin nihai bildirisi 80 ülke ve dört kuruluş tarafından desteklendi. Etkinliğe toplamda 92 ülke ve aralarında AGİT, Avrupa Konseyi ve Avrupa Parlamentosu'nun da bulunduğu sekiz hükümetlerarası kuruluş katıldı. 12 ülke bildirgeyi imzalamadı. Anlaşmayı imzalamayan ülkeler arasında Hindistan, Endonezya, Güney Afrika, Suudi Arabistan var. Brezilya zirveye sadece bir gözlemci gönderdi, belgeyi imzalamayı reddetti. Çin, etkinliğe katılmamaya karar verdi. Bildiriyi imzalayanlar arasında ABD, Türkiye, İngiltere, Macaristan, Sırbistan da var.
- Ukrayna Cumhurbaşkanı Zelenskiy, pazar günü düzenlenen basın toplantısında, Rusya'nın ülkesinin tüm topraklarından çekilmesi halinde, "hemen yarın Moskova ile barış görüşmeleri yapabileceklerini" söyledi. Zelenskiy zirvenin geniş katılımlı olmasını "başarı" olarak değerlendirdi ve zirveden çıkacak anlaşmaların barış sürecinin bir parçası olacağını savundu. Zelenskiy'e göre Rusya'nın bir sonraki zirveye katılması "barışı istediği ve savaşı bitirmeye hazır olduğu" anlamına gelecek.
- İsviçre'deki toplantıda Zelenskiy'nin barış formülünün en az tartışmalı üç noktası üzerinde duruldu: Nükleer güvenlik, küresel pazarlara gıda ulaştırılması ve kaçırılan Ukraynalı çocukların ve mahkumların evlerine dönmesi. Bu konular bildirgede yer aldı.
- İsviçre Konfederasyonu Başkanı Viola Amherd, "Geriye önemli bir soru kalıyor: Rusya bu sürece nasıl ve ne zaman dahil edilebilir?" dedi ve çözümün iki tarafı da içermesi gerektiğini söyledi. Viola Amherd, düzenlediği basın toplantısında, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in, Uluslararası Ceza Mahkemesi'nin kendisi hakkında tutuklama kararı çıkarmasına rağmen, İsviçre'de yapılması muhtemel bir sonraki Barış Zirvesi'ne katılabileceğini söyledi. İsviçre Dışişleri Bakanı Ignazio Cassis de “Bu organize edilebilir, kanunlarımıza göre bu mümkündür. Elbette bunu ICC (Uluslararası Ceza Mahkemesi) ile birlikte yapmalıyız. Ancak ev sahibi devlet bu konuda istisnalar yapabilir” dedi.
- Almanya Başbakanı Olaf Scholz da toplantıyı önemli bir adım olarak nitelendirdi. Welt TV'ye yaptığı açıklamada Scholz, "Barış ve güvenlikle ilgili pek çok mesele tartışılacak ama en büyük meseleler değil. Plan zaten böyleydi" dedi.
- İsviçre Dışişleri Bakanı Ignazio Cassis, Ukrayna'da barışın önünü açacak ikinci bir zirvenin bu yıl Kasım ayında yapılacak ABD başkanlık seçimlerinden önce yapılabileceğini söyledi.
- Hollanda Başbakanı Mark Rutte, bu zirvenin barış sürecinin sadece başlangıcı olduğunu söyledi, "Hepimiz biliyoruz ki barışa giden yolun sadece başındayız, başlangıcındayız" dedi.
- Kanada, Ukrayna yardım fonuna 5 milyar dolar katkıda bulunma kararı aldı.
- Zelenskiy, Çin'in Rusya üzerinde siyasi ve ekonomik nüfuza sahip olması nedeniyle "Ukrayna'ya yardım edebileceğini" söyledi. Zelenskiy, "Çin'den tek isteğimiz Ukrayna'nın toprak bütünlüğüne ve egemenliğimize saygı duymasıdır" dedi. Pekin'in Moskova üzerindeki etkisine dikkat çeken Zelensky, "Çin tarafından gelecek her türlü önerinin diyaloğumuzun bir parçası olmasını, ayrıca Ukrayna'nın Çin'in dostu olmasını istiyoruz" diye ekledi.
- Ukrayna Savunma Bakan Yardımcısı Ivan Gavrilyuk, Amerikan topçu mermilerinin Ukrayna birliklerine ulaştığını ve Rus askeri operasyonlarının hızını yavaşlatmaya başladığını söyledi.
- Lipetsek Bölge Valisi Igor Artamonov gece boyunca dört insansız hava aracının etkisiz hale getirildiğini bildirildi. Rusya'nın Voronej bölgesinin valisi Aleksandr Gusev de, pazartesi sabahı erken saatlerde iki Ukrayna insansız hava aracının gece boyunca bölge üzerinde düşürüldüğünü duyurdu.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı’nın sitesinde yayınlanan açıklamaya göre Zaharova, başta UNESCO olmak üzere ilgili uluslararası kuruluşlardan News.ru portalının savaş muhabiri Nikita Tsitsagi’nin Donetsk Halk Cumhuriyeti’nde (DHC) öldürülmesini kınama çağrısı yaptı. Zaharova, “Gazetecilere yönelik saldırı ve cinayet vakalarına tepki vermek doğrudan sorumluluğu olan UNESCO Genel Müdürü başta olmak üzere, ilgili uluslararası kurum ve kuruluşlardan bu soğukkanlı suçu derhal ve kararlı bir şekilde kınamalarını talep ediyoruz” ifadelerini kullandı. (Sputnik)
16 Haziran Pazar
- İsviçre'deki barış konferansın ikinci ve son gününde, pazar akşamı sonuç bildirisinin yayınanması bekleniyor. Reuters'e göre Ukrayna zirvesine katılanların "tüm tarafların diyaloğa katılması çağrısında" bulunarak Rusya'ya da bir sonraki konferans için davet yapması bekleniyor.
Reuters tarafından ulaşılan taslakta zirvenin hedefleri “Ukrayna için kapsamlı, adil ve kalıcı bir barışa giden yolda üst düzey diyaloğu yoğunlaştırmak" oarak ifade ediliyor. Tarafların "herhangi bir devletin toprak bütünlüğüne veya siyasi bağımsızlığına karşı tehdit veya güç kullanımından kaçınma" ve ayrıca "tüm devletlerin egemenlik, bağımsızlık ve toprak bütünlüğü ilkelerine karşı taahhütte bulunmaları" beklentisi dile getiriliyor.
Taslaktan başlıklar:
- Rusya'nın kontroüme geçen Zaporojye nükleer santralinin Ukrayna'nın kontrolünde ve IAEA'nın denetimi altında faaliyet göstermesi gerekmektedir.
- Nükleer silahların kullanılmasına veya bunların “devam eden bir savaş bağlamında” kullanılmasına yönelik herhangi bir tehdit kabul edilemez.
- Karadeniz ve Azak Denizlerindeki limanlara Ukrayna'nın erişim gıda güvenliği açısından kritiktir. Limanlardaki ve rotaları üzerindeki ticari gemilere yönelik saldırılar kabul edilemez. Gıda güvenliği silah haline getirilmemeli. Ukrayna tarım ürünleri üçüncü ülkelere güvenli ve ücretsiz olarak tedarik edilmelidir.
- Tüm savaş esirleri "tam değişim" yoluyla serbest bırakılmalıdır. Yerinden edilmiş çocuklar ve "yasadışı olarak gözaltına alınan diğer siviller" Ukrayna'ya iade edilmelidir.
- Barışa ulaşmanın tüm tarafların katılımını ve diyaloğunu gerektirdiğine inanıyoruz. Bu nedenle, gelecekte tüm tarafların temsilcilerinin daha aktif katılımıyla yukarıdaki alanlarda somut adımlar atmaya karar verilmiştir.
- Ukrayna Barış Zirvesi’nde konuşan ABD Başkan Yardımcısın Harris, Putin'in barış önerilerini müzakere değil, teslimiyet çağrısı olarak gördüğünü söyledi. Harris, "Dün Putin bir öneride bulundu. Ancak gerçeği dile getirmeliyiz: O müzakere değil, teslimiyet çağrısında bulunuyor" dedi. ABD'nin Kiev'i ‘hayır amaçlı’ değil, stratejik çıkarlarına uygun olduğu için desteklediğini belirten Harris, Washington ile Kiev arasında yakın zamanda imzalanan güvenlik garantileri anlaşmasının ‘ABD'nin Ukrayna'nın savunmasını sürdürme konusundaki uzun vadeli kararlılığını gösterdiğini’ kaydetti.
- İsviçre’de düzenlenen Ukrayna Barış Zirvesi’nde konuşan Sullivan, ABD yetkililerinin Çin ve diğer ülkelerin Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Ukrayna ihtilafına yönelik barış önerileri hakkındaki görüşünü bilmek istediğini söyledi. Sullivan, “Açıkçası Çin gibi ülkelere şunun sorulması gerektiğini düşünüyorum: Putin'in ortaya koyduğu şeyin barış için kabul edilebilir bir temel olduğunu düşünüyor musunuz? Çünkü eğer yanıtları ‘evet’ ise, o halde BM Şartı’na sırt çeviriyorlar demektir” ifadelerini kullandı. Sullivan, konferansta Çinli temsilcilerin bulunmamasının Pekin'in Ukrayna ihtilafına ilişkin tutumunun gerçekte ne olduğunu gösterdiğini, diğer ülkelerin de bunu dikkate alması gerektiğini vurguladı. (Sputnik)
- Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron zirvedeki konuşmasında "Hepimiz kalıcı bir barış inşa etmeye kararlıyız. Ve çoğumuzun söylediği gibi, böyle bir dünya Ukrayna'nın teslim olduğu bir dünya olamaz” dedi. Macron, "Herkes kalıcı bir barış istiyor, yani uluslararası kurallara saygılı ve Ukrayna'nın egemenliğini yeniden tesis eden bir barış. Ortada bir saldırgan var, bir de kurban var" diye konuştu.
- İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, Putin'in açıklamasının "gerçekten çok bir propaganda hilesi olduğunu düşündüğünü" söyledi. Meloni, "Başkan Putin'in teklifi şu: Ukrayna'nın Ukrayna'nın işgalini tanıması ve işgal altındaki bölgelerden vazgeçmesi halinde barış görüşmelerini yapmaya hazırız... Bu öneri bana pek etkili gelmiyor" dedi.
- Batı'dan Putin'in son barış ve müzakere şartlarına sert eleştiriler gelirken, İsviçre konferansına katılan Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, "Putin'in önerdiği Ukrayna ile barış müzakerelerinin başlatılmasına ilişkin koşulların, içeriği ne olursa olsun, anlaşmazlığın çözümüne yönelik önemli bir adım olduğunu" söyledi. Fidan, “Önümüzde Ukrayna barış planı var. Rusya yakın zamanda belirli koşullar önerdi. İçeriği ne olursa olsun bunlar önemli adımlar ve başlangıçta bir umut ışığı. Çatışmanın diğer tarafı Rusya'nın temsil edilmesi durumunda bu konferansın daha sonuç odaklı olacağını belirtmeliyim" dedi.
- Avrupa diplomasisi başkanı Josep Borrell, "Rusya'nın barış sürecine gerçek bir ilgi göstermediğini" savundu. Borrell, "Putin'in kabul edilemez taleplerinin amacı, Ukrayna'nın işgalini meşrulaştırmak ve Rusya yeniden silahlanıp uzun bir savaşa hazırlanırken barış çabalarını baltalamak. Sadırgan ateşkes şartlarını dikte edemez" diye konuştu.
- Avusturya Başbakanı Karl Nehammer, Batı’nın Asya, Afrika ve Güney Amerikaülkelerinin desteği olmadan Rusya'yı Ukrayna ihtilafına ilişkin görüşünü değiştirmeye zorlayamayacağını belirtti. Nehammer, Batı'nın Asya, Afrika ve Güney Amerika ülkelerinin desteği olmadan Rusya'yı etkileyemeyeceğini ve Moskova’yı Ukrayna ihtilafına ilişkin görüşünü değiştirmeye zorlayamayacağını söyledi. Nehammer, “Asya, Afrika ve Güney Amerika ülkelerinin temsilcileri olmadan Rusya Federasyonu'nu fikrini değiştirmeye zorlayamayız” dedi.
- Suudi Arabistan Dışişleri Bakanı Prens Faysal bin Farhan bin Abdullah, İsviçre'deki Barış Zirvesi'nde Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitriev Kuleba ile görüştü. Bakan zirvedeki konuşmasında,
Ukrayna'ya yönelik herhangi bir güvenilir barış müzakeresinin Rusya'nın katılımını gerektireceğini ve bunun da "zor tavizler" içereceğini söyledi. Suudi prens, "Uluslararası toplumun, barışa giden yol haritasının bir parçası olarak zor tavizler gerektirecek ciddi müzakerelere yönelik her türlü adımı teşvik etmesinin önemli olduğuna inanıyoruz" dedi.
- G7 ülkeleri liderleri, İtalya'daki zirvede "Rusya'nın Ukrayna'nın 486 milyar dolarlık zararını tazmin etmek zorunda olduğu" ifadesinie yer veren ortak bildiriyi kabul etti.
- New York Times gazetesi, İstanbul'da 2022 baharındaki Rusya-Ukrayna müzakerelerinde üzerinde anlaşmaya varıldığı iddia edilen anlaşmanın
taslağını yayınladı.
TIKLAYIN Müzakereler tamamen kesilmeden önce tarafların, Ukrayna'nın tarafsız bir ülke statüsünü güvence altına alması ve Avrupa Birliği'ne katılmasına izin verilmesi konusunda anlaştıkları, Rusya'nın, Ukrayna'nın Kırım'ı derhal Rus toprağı olarak tanıması talebinden vazgeçtiği begelere dayanılarak vurgulandı. NYT, anlaşmanın Ukrayna'nın “garantör ülkeleri” olan ABD, Çin, Rusya, İngiltere ve Fransa ile ilgii beşinci maddesine Rusya'nın "Ukrayna ile ilgili yapılacak bir mdahalenin tüm devletlerin üzerinde mutabakata vardığı karara dayanması" şartını Kiev'in "barış anlaşması şartlarının ihlali" olarak değerlendirdiği ve "bu madde Rusya'nın Ukrayna'yı yeniden işgal edebileceği ve herhangi bir askeri kararı veto edebileceği" şekinde yorumadığı bilgisinş paylaştı.
- The New York Times'in haberine göre, ABD Başkanı Joe Biden yönetiminin üyeleri arasında, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in ülkesinin Rusya ile Ukrayna arasındaki askeri çatışmadaki rolüne ilişkin görüşlerinin değiştiğine ve Pekin'in gelecekte Moskova'yı daha güçlü destekleyeceğine dair artan bir inanç bulunuyor. Yazıda, "Sadece birkaç ay önce Amerikalı yetkililerin çoğu bu bakış açısını abartı olarak görüyordu ve Biden, Rusya ile Çin'in "karşılıklı şüpheleri aşıp" işbirliğine başlayabileceğine dair şüphelerini kamuoyuna açıklamıştı. Artık görüşleri değişti; Bazı yönetim mensupları, Çin'in diğer ülkeleri 15-16 Haziran'da İsviçre'de yapılacak barış konferansına katılmaktan caydırmaya çalıştığına inanıyor" denildi.
- Financial Times'ın haberine göre, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Nisan 2023'te Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ile yaptığı toplantıda, ABD'nin Pekin'i Tayvan'a saldırmaya zorlamaya çalıştığını söyledi. Şi, ABD'nin adayı işgal etmesi için Çin'i kandırmaya çalıştığını ancak Çinli yetkililerin "yemi yutmadığnı" söyledi. Başka bir kaynak, Çinli liderin Çinli yetkililere de benzer uyarılarda bulunduğunu söyledi. Bazı Çinli yetkililer ve emekli subaylar da gazeteye, "Washington'un Tayvan'a silah sağlayarak Pekin'i kışkırtmaya çalıştığını" ileri sürerek benzer görüşler dile getirdiler.
15 Haziran Cumartesi
- Almanya Başbakanı Olaf Scholz, ZDF'ye verdiği röportajda, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Ukrayna'daki anlaşmazlığın çözümüne yönelik önerilerinin "G7 zirvesinde tartışılmadığını ve ciddiye alınmadığını" söyledi. Scholz'a göre Putin'in açıklamaları İsviçre'deki barış zirvesiyle ilgili. Almanya Şansölyesi, bu toplantı sırasında daha sonraki barış konferanslarının temellerinin atılacağını belirterek "Bu, şimdi onu büyütmek için suladığımız diplomatik bir tohumdur" dedi.
Sputnik'in aktardığına göre Scholz, "Herkes bunun ciddi bir öneri olmadığını ancak İsviçre'de yapılacak barış konferansıyla bir ilgisi olduğunu biliyor. Ancak Putin aynı zamanda onun için gerçekte neyin önemli olduğunu ortaya koydu. O da klasik olarak emperyalist bir şekilde toprak fethetme. Bunun için büyük ölçüde askeri güç kullandı, acımasız bir savaş başlattı ve emperyalist hayali uğruna 100 bin Rus askerinin ölmesini ya da ağır yaralanmasına razı oldu. Dolayısıyla bu işe yarayabilecek bir öneri değildir" dedi.
Scholz ayrıca G7 zirvesinde Ukrayna'ya 50 milyar dolar olarak duyurulan yardımın yıl sonuna kadar sağlanacağına olan güvenini de dile getirdi, "Bu planın başarılı olacağına artık kesinlikle inanıyorum. Aylardır bunun hazırlığını yapıyoruz. Ukrayna artık destek alacağını anlıyor. Bu hem savunma hem de diğer sorunların çözümü için kullanılabilecek büyük bir miktar” dedi.
14 Haziran Cuma günü Rusya Dışişleri Bakanlığı liderleriyle yaptığı toplantıda konuşan Putin, ateşkes ve müzakerelerin başlaması için şu koşulları önermişti:
- Ukrayna birliklerinin Donteks HC, Lugansk HC, Herson ve Zaporojye bölgelerinden çekilmesi;
- Ukrayna'nın tarafsız, bağlantısız ve nükleer silahsız statüsü;
- Ukrayna'nın askerden arındırılması ve Nazilerden arındırılması;
- Uluslararası anlaşmalarda Kırım, Sivastopol, Donetsk HC, Lugansk HC, Herson ve Zaporojye bölgelerinin Rusya bölgeleri olarak statülerinin belirlenmesi;
- Rusya'ya yönelik tüm Batı yaptırımlarının kaldırılması.
Rusya Devlet Başkanı, Kiev'in bu şartları kabul etmesi halinde Moskova'nın "derhal ateşkes emrini vereceğini ve müzakerelere başlayacağını" söyledi. Putin, bunun çatışmayı dondurmak değil, bitirmek olacağını da vurguladı. Devlet başkanı, Ukrayna'nın reddetmesi durumunda, "farklı gerçekliklerin ve müzakere koşullarının ortaya çıkacağını" ekledi.
- Ukrayna Devet Başkanı Zelenskiy, bugün başlayacak ve yarın tamamlanacak "savaşın barışçıl çözümüne yönelik zirve" için İsviçre'ye geldi. İsviçreli yetkililer, toplantıya 92 ülke ve sekiz kuruluşu temsil eden 100 heyetin katılacağını doğruladı. İsviçre, toplantıya "dünyanın her bölgesinden 57 devlet ve hükümet başkanı dahil" 100 heyetin katılacağını söyledi. Toplantıda Rusya'nın temsilcisi olmayacak. Yapılan resmi açıkamaya göre İsviçre'nin Nidwalden kantonundaki Bürgenstock kasabasında düzenlenecek Ukrayna Barış Konferansı'nda, "Rusya-Ukrayna arasında Şubat 2022'den bu yana devam eden çatışmaları uluslararası hukuka dayalı kalıcı barışa ulaştırmanın yolları" tartışılacak.
Kiev'in inisiyatifiyle düzenlenen zirvede katılımcılar ortak bir deklarasyon yayınlamayı planlıyor. Moskova konferansa davet edilmedi ve "ne İsviçre zirve formatının ne de orada onaylanacak belgelerin bir önemi olmayacağını" defalarca dile getirdi.
Zirveye Biden seçimkampanyası çalışmaları nedeniye katılmıyor. Washington, Başkan Yardımcısı Kamala Harris ve Biden'ın ulusal güvenlik danışmanı Jake Sullivan tarafında temsil edilecek. Türkiye'yi Dışişleri Bakanı Hakan Fidan temsil edecek. Çin de zirvede olmayacak. Pekin, bir barış konferansının çatışmanın her iki tarafını da içermesi gerektiğinde ısrarlı.
Bürgenstock'taki zirve sonrasında kabul edilmesi planlanan bildirgede "barış formülünün" yalnızca üç maddesi yer alıyor. Bunların arasında askerlerin geri çekilmesi talebi bulunmuyor. Belge, nihai olarak kabul edilmesi halinde nükleer güvenlik, gıda güvenliği, alıkonulan çocukların dönüşü ve mahkumların serbest bırakılmasına ilişkin atıfları içerecek. Analistlere göre bu maddeler "katıımcılar en fazla uzlaşma sağlayacak ve kimse arasında anlaşmazlığa neden olmayacak şekilde" seçildi.
- Belgorod bölgesi valisi Vyaçeslav Gladkov, Şebekino'daki çok katlı bir binanın girişinin Ukrayna saldırısı sonrası çökmesi sonucu hayatını kaybedenlerin sayısının beşe çıktığını duyurdu.
- G7 liderleri, İtalya'daki zirve sonrasında "Rusya'nın Ukrayna'daki sebep olduğu zararı tazmin etmesi gerektiğini" belirten bir bildiri kabul etti.
- Brüksel'de düzenlenen NATO Savunma Bakanları Zirvesi'ne katılanlar, ittifakın Ukrayna'ya silah tedariğinde daha aktif rol alması konusunda fikir birliğine vardı.
- Belçika'nın AB ilişkiler bakanlığı, Ukrayna ve Moldova'nın Avrupa Birliği'ne katılım konusunda resmi müzakerelere 25 Haziran'da başlayacağını duyurdu. Macaristan daha önce Ukrayna ile müzakerelere karşı çıkıyordu.
- Reuters ajansı, Almanya'nın Rusya'ya karşı yaptırımlar üzerinde anlaşmaya varılmasını engellediğini yazdı. AB'nin Rusya'ya yönelik 14. yaptırım paketini, Almanya'nın, "yaptırım rejiminin enerji şirketlerinin yan kuruluşları tarafından ihlal edilmesindeki sorumluluk" konusundaki tutumu nedeniyle onaylayamadığı belirtildi.
Avrupalı diplomatlar Reuters'e, AB büyükelçilerinin 14 Haziran'daki müzakerelerde Rusya'ya yönelik 14'üncü yaptırım paketi üzerinde anlaşmaya varamadıklarını, bu konunun Almanya'nın tutumu nedeniyle son dakikada gündemden çıkarıldığını söyledi. Ajans, AB ülkeleri temsilcilerinin bir aydan fazla bir süredir, Rus sıvılaştırılmış doğal gazının (LNG) sevkinin yasaklanmasını ve Avrupalı operatörleri yan kuruluşları ile üçüncü ülkelerdeki ortaklarının bu kısıtlamalarını ihlal etmesinden sorumlu tutacak bir planı içeren yeni yaptırım paketini tartıştıklarını belirtiyor. Habere göre, daha önce yaptırımlara karşı çıkan Macaristan, bunları kabul etmeye istekli görünüyordu, ancak Almanya, üçüncü ülkelerdeki yan kuruluşların ve ortakların faaliyetlerine ilişkin sorumluluk hükmünün kendi endüstrisi üzerindeki olası olumsuz etkisini dile getirerek itiraz etti. Taslak kısıtlamalar aynı zamanda "Rusya'nın askeri eylemlerine katkıda bulunan gemilerin AB limanlarına erişiminin yasaklanmasını" da içeriyor. AB büyükelçilerinin bir sonraki toplantısı 19 Haziran'da yapılacak.
Alman ajansı DPA, Almanya'nın Rusya'ya karşı yeni bir yaptırım paketinin kabul edilmesini engellediğini bildirdi . Yayına göre Berlin, Alman firmalarının ihlallerden sorumlu tutulabileceği korkusuyla şirket yan kuruluşlarının yaptırımları ihlal etmesinden kaynaklanan sorumluluğunu kaldırmayı veya bu tedbiri belirli mal kategorileriyle sınırlamayı teklif ediyor.
- Çin, Rusya ve Ukrayna'ya barış görüşmelerini "mümkün olduğu kadar çabuk" başlatma çağrısında bulundu. Çin'in BM Daimi Temsilci Yardımcısı Geng Shuang, İsviçre'de Ukrayna'daki savaşın barışçıl çözümüne yönelik zirvenin başlamasından önce, Kiev ile Moskova arasında doğrudan müzakerelerin yapılması gerektiği konusundaki ısrarını tekrarladı. Geng Shuang, “Silahlar savaşı sona erdirebilir ancak kalıcı barış getiremez. Çin, çatışmanın taraflarını siyasi irade göstermeye, birbirleriyle yarı yolda buluşmaya ve ateşkes sağlamak ve düşmanlıklara son vermek için mümkün olan en kısa sürede barış müzakerelerine başlamaya çağırıyor" dedi.
- G7 liderleri İtaya zirvesinde İran'a yönelik de bir dizi uyarıda bulundu. Taraflar Tahran'ın Rusya'ya balistik füze ve bunlar için gerekli teknolojiyi transfer etmesine karşılık "hızlı ve koordineli yanıtta" uzlaştıklarını bildirdi.
- Rostov valisi Kamensk-Şakhtinsky'ye insansız hava aracı saldırısı yapıldığını bildirdi. Vali, "Sabah saat dört sularında Kamensk-Şakhtinsky bölgesinde hava savunma güçleri birçok İHA'yı düşürdü. Drone enkazı sanayi sitesine düştü, herhangi bir can kaybı yaşanmadı” dedi.
- Savunma Bakanlığı, Rostov bölgesinde üç insansız hava aracının düşürüldüğünü duyurdu.
14 Haziran Cuma
- Rusya'nın Belgorod bölgesindeki yerleşim birimi Şebekino'da Ukrayna saldırısı sonucu bir evin girişinin çöktüğü, enkaz altında kalan çok sayıda sivile ulaşılmaya çalışıldığı bildirilyor. Yetkilier iki kişinin cesedine ulaşıldığını, beş kişinin yaralı kurtarıldığını duyurdu. Enkaz altında kaç kişi olduğu henüz bilinmiyor.
- Moskova Borsası'nda dolar ve euro cinsinden işlemlerin durdurulmasının ardından Rusya'da para piyasaları sakin bir seyir iziyor. RBC'ya göre Merkez Bankası 15 haziran için resmi kuru, dolarda 89,07 ruble, euroda 95,15 ruble olarak açıklandı. Serbest piyasada ise dolar 94,84 rubleden, euro 103,29 ruble satış kurundan işlem görüyordu.
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Ukrayna'da çatışmaların sonlanıp müzakerelerin başlaması için sunduğu teklife NATO ve ABD'den ilk tepkiler geldi. NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Rusya Devlet Başkanı Putin'in Ukrayna'daki çatışmanın sonlanması için duyurduğu yeni inisiyatifin kabul edilmesinin Rusya'nın hedeflerine ulaşması anlamına geleceğini belirtti.
Teklifin kabulü halinde Ukrayna'nın şu anda Rusya'nın kontrolü altında tuttuğundan çok daha geniş çapta topraktan çekilmesi gerekeceğini söyleyen Stoltenberg, askerlerini çekmesi gereken Ukrayna değil, Rusya olduğunu savundu.Teklifin iyi niyet kanıtı değil, Rusya'nın askeri hedeflerine ulaşmayı arzuladığının kanıtı olduğunu iddia eden Stoltenberg, "Bu bir barış teklifi değil, daha fazla işgali öngören bir teklif" diye ekledi. (Sputnik)
- ABD Savunma Bakanı Lloyd Austin ise, Putin'in Ukrayna'ya barışın şartlarını dikte etme hakkına sahip olmadığını savundu. Austin, Ukrayna çatışmanın 'kilit aşamaya' geldiğini öne sürerek ABD ve müttefiklerinin silah sevkiyatını artırması gerektiğini de sözlerine ekledi.
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, Başkan Putin'in ateşkes ve Ukrayna ile müzakerelerin başlatılması önerisini "güvenilemeyecek bir ültimatom" olarak niteledi. Zelenskiy, "Putin'in koşulları yerine getirilirse Rusya saldırıyı durdurmayacak. Bunlar geçmişteki mesajlardan hiçbir farkı olmayan ültimatom mesajlarıdır” dedi.
- Ukraynalı yetkililer, Rusya'nın anlaşmazlığın barışçıl çözümü için istediği şartları. Ukrayna Cumhurbaşkanlığı Ofisi Başkanı Danışmanı Mihail Podolyak, Putin'in yeni girişiminin "gerçek bir barış önerisi içermediği" yorumunu yaptı. Podolyak, "Bunda yeni bir şey yok, gerçek bir barış teklifi yok" dedii
- Başkan Putin, Dışişleri Bakanlığı'ndaki konuşmasında, Ukrayna ile ateşkes ve müzakerelerin başlaması için şartları açıkladı. Rus lider bu şartların ilk olarak, referandumla Rusya Federasyınu'na katılan Lugansk, Donetsk, Herson ve Zaporojye bölgelerinden Ukrayna birliklerinin tamamen çekilmesini istedi. Putin, "Dikkatinizi şuna çekmek istiyorum: tam olarak bu bölgelerin Ukrayna'ya dahil oldukları sırada mevcut olan idari sınırları dahilindeki tüm topraklarından çıkmalılar" diye ekledi.
Putin, "Kiev böyle bir karara hazır olduğunu açıklayıp birliklerini bu bölgelerden gerçek anlamda geri çekmeye başlar başlamaz ve aynı zamanda NATO'ya katılmayı reddettiklerini resmi olarak onlara bildirir bildirmez, tarafımız tam o anda ateşkes emrini verecektir ve müzakerelere başlayacaktır" dedi.
Putin'e göre bunlar çatışmanın dondurulmasına yönelik değil, nihai olarak tamamlanmasına yönelik öneriler.
Sutnik'in haberine göre Ukrayna'yla ateşkes yapılması için Rusya'nın şartlarını sıralayan Devlet Başkanı Putin, Ukraynalı birliklerin Rusya'ya katılan yeni bölgelerin tamamından çekilmelerini ve Kiev'den NATO'ya üyelik planları bulunmadığını açıklamalarını talep etti.
Rusya lideri, ateşkes konusunda Kiev'e şu mesajı gönderdi:
"Müzakereler için Ukraynalı birliklerin Donetsk Halk Cumhuriyeti, Lugansk Halk Cumhuriyeti, Herson ve Zaporojye bölgelerinden tamamen çekilmesi gerekiyor. Dikkatinizi çekeyim, bu bölgelerin Ukrayna'ya katıldıkları anda mevcut olan idari sınırları dahilindeki tüm topraklarından çekilmeliler. Kiev, böyle bir kararı uygulamaya hazır olduklarını ve birliklerini bu bölgelerden fiilen çekmeye başlayacaklarını açıkladığında ve NATO'ya üyelik planlarından vazgeçtiklerini resmen bildirdiklerinde, bizim derhal, tam olarak o anda ateşkes uygulama ve müzakerelere başlama talimatı verilecek. Tekrar ediyorum, biz bunu derhal yapacağız."
Putin, Rusya'nın yeni barış teklifinin çatışmanın dondurulmasını değil, tam ateşkes öngördüğünün altını çizdi.
Devlet Başkanı, "En önemli hususun altını çizeyim. Teklifimizin özü, Batı'nın istediği gibi geçici bir ateşkes veya ateşin askıya alınması değil. Onlar (Batı) kayıplarını gidermek, Kiev rejimini yeniden silahlandırmak ve yeni bir saldırıya hazırlamak istiyor. Tekrar ediyorum, burada (teklifimizde) söz konusu olan çatışmanın dondurulması değil, onun nihai olarak sonlandırılmasıdır" vurgusu yaptı.
Putin, Kiev ve Batı'nın Moskova'nın yeni barış teklifini reddetmesi halinde, Ukrayna için sahadaki durum daha da kötüye gideceği için önerilen şartların da değişeceği uyarısında bulundu.
Rus lider, "Eğer Kiev ve Batılı başkentlerde bulunanlar, önceden de olduğu gibi yine reddederlerse, en nihayetinde bu onların meselesi, akan kanın devam etmesi konusundaki sorumluluk da onlara ait olacak. Sahadaki, kesişme hattındaki gerçekliğin Kiev'in lehine olmayan bir yönde değişeceği aşikar ve müzakerelere başlama şartları da farklı olacak" dedi.
Rusya'nın barışçıl çözüm için Ukrayna'nın tarafsız, blok dışı, nükleer silahsız olmasını, silahsızlandırılmasını ve Nazilerden arındırılmasını talep ettiğini söyleyen Putin, Ukrayna krizinin barışçıl çözümüne yönelik temel anlaşmaların kayıt altına alınması gerektiğini ve doğal olarak Rusya karşıtı yaptırımların kaldırılmasının öngörüldüğünü de belirtti.
- Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Rus büyükelçilerin bulundukları ülkelerdeki hükümetlere Putin'in Ukrayna'da ateşkesle ilgili teklifini ve detaylı açıklamaları ileteceğini, ancak Rus tarafının kimsenin peşinden koşmayacağını söyledi.
Lavrov, Putin'in teklifiyle birlikte haftasonu İsviçre'deki yapılacak Ukrayna konferansına katılacak tarafların ele alacakları bir konu ortaya çıktığını da kaydetti.
Batı'ya Putin'in teklifini iyice dinleme çağrısı yapan Lavrov, Batılı ülkeler önceki teklifleri reddettiğinde ortaya iyi bir sonuç çıkmadığını anımsattı
- Washington Post'un Amerikalı yetkililere atıfta bulunularak bildirdiğine göre, dün Ukrayna ve ABD başkanları Zelenskiy ve Biden tarafından imzalanan güvenlik belgesi Kongre tarafından onaylanmayacak, bu da her an iptal edilebileceği anlamına geliyor. Haberde, yeni geecek başkanının 10 yıllık anlaşmayı iptal etme hakkı olacağı belirtiliyor. Washington Post'un yazdığı gibi, Zelensky ve Biden tarafından üzerinde mutabakata varılan belge bir anlaşma değil, bu da Kongre tarafından onaylanamayacağı anlamına geliyor.
- Rusya ve Ukrayna, çatışmada öldürülen bazı askeri personelin cenazelerini karşılıklı olarak teslim ettikleri bildirdi. Devlet Duması milletvekili Şamsail Saraliev'e göre 32 askeri personelin naaşları Rusya'ya iade edildi. Ukrayna'daki Savaş Esirlerine Muamele Koordinasyon Merkezi de, 254 cenazenin Ukrayna'ya teslim edildiğini bildirdi.
- Rusya ile ilişkileri bozulan Ermenistan'dan yeni adım: Ermenistan Güvenlik Konseyi Sekreteri Armen Grigoryan, yarın İsviçre'de yapılacak Ukrayna “barış zirvesine” katılacak.
- Bloomberg haberine göre G7 ülkeleri, Rus petrolüne yönelik yaptırımların uygulanmasına dair kontrolü sıkılaştırmanın yanı sıra enerji projeleri ve metal satışına da yeni kısıtlamalar getirmeyi planlıyor.
- Başkan Zelenskiy, G7 zirvesinde Biden ile düzenlediği basın toplantısında, Çin Devlet Başkanı Şi'nin "Rusya'ya 'tek bir silah' satmayacağına söz verdiğini" söyledi. Zelenskiy, “Çin lideriyle telefon görüşmesi yaptım. Bana Rusya'ya tek bir silah bile satmayacağını söyledi. Eğer saygıdeğer bir insansa bunu yapmayacak, çünkü söz verdi” dedi. Zelensky ve Şi, Nisan 2023'te telefon görüşmesi yapmıştı. Çin tarafı, Şi Cinping'in Ukrayna'daki çatışmaya diplomatik çözüm çağrısında bulunduğunu söylemişti.
- İtalya Başbakanı Giorgia Meloni, G7 ülkelerinin Ukrayna'ya dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirlerle güvence altına alınan 50 milyar dolarlık kredi sağlanması konusunda anlaşmaya vardığını söyledi. İtalya'nın Apulia bölgesinde düzenlenen G7 zirvesinde konuşan Meloni, “Yetki alanlarımızda dondurulan Rus varlıklarından elde edilen gelirlerinkullanılacağı kredi mekanizması aracılığıyla Ukrayna'ya yıl sonuna kadar yaklaşık 50 milyar dolar tutarında ek mali yardım sağlamak üzere siyasi bir anlaşmaya vardığımızı belirtmek istiyorum” dedi. Sputnik'in aktardığına göre
dondurulmuş Rus varlıklarına el konulmasının söz konusu olmadığını belirten Meloni, “Elbette bu varlıklara el konulmasından değil, zaman içinde biriken faizlerden bahsediyoruz” ifadesini kullandı.
- Rusya Savunma Bakanlığı'nın raporuna göre dün gece hava savunma sistemler Rostov bölgesi üzerinde 70 İHA'yı imha etti. Rapora göre ayrıca Kursk ve Voronej bölgelerinde ikişer, Belgorod ve Volgograd bölgelerinde ve Kırım üzerinde birer olmak üzere altı adet uçak tipi insansız hava aracı daha düşürüldü.
- Bölge valisi Aleksandr Gusev, Ukrayna'ya ait insansız hava araçlarının Voronej bölgesinin Liskinsky bölgesindeki bir petrol deposuna saldırısı sonucunda yakıt tanklarının hasar gördüğünü söyledi.
- Rusya’nın güneyindeki Rostov Bölgesi’nin Valisi Vasiliy Golubev, Ukrayna ordusunun insansız hava araçlarıyla (İHA) gerçekleştirdiği yoğun saldırı sonucu bölgedeki birkaç yerleşim yerinin elektriksiz kaldığını belirtti.
- Ermenistan ile Bearus arasında büyükelçiliklerin karşılıklı çekilmesi ile diplomatik kriz yaşanırken yeni bir iddia ortaya atıldı. Amerkan yayaını Politico, ele geçirdiği gizli belgelere dayanarak son savaş arifesinde Azerbaycan’ın, Belarus’tan insansız hava araçları, toplar dahi çok sayıda silah aldığını iddia etti.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, ABD'nin Ermenistan ve Gürcistan'daki protestolara verdiği tepkilerdeki farklılıklara dikkat çekerek, ‘kurallara dayalı dünya düzeninin’ kurallarını kendine uyacak şekilde kolaylıkla değiştirebildiğini belirtti. Zaharova, Erivan'daki Amerikan büyükelçiliğinin Ermenistan'da mitinglerin sorumlu bir şekilde yapılması gerektiğini dile getirirken, Tiflis'teki diplomatik misyonun Gürcistan'daki protesto olaylarını desteklemesinin bunun en açık örneği olduğunu kaydetti. ABD büyükelçiliklerinin Erivan ve Tiflis'teki protestolara olan farklı tepkilerine dikkat çeken Zaharova, Ermeni protestoculardan şiddetten kaçınmaları ve kolluk kuvvetlerinden düzeni sağlamaları istenirken, Gürcistan örneğinde, hükümet yetkililerinin protestoculara yönelik eylemlerinin kabul edilemezliğini ve protestocuların seslerini duyurma hakkının olduğunu savunduklarını belirtti. (Sputnik)
- Rusya'nın Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilcisi Vasiliy Nebenzya, Batı'da dondurulan Rus varlıklarına olası el konulmasının tehlikeli bir emsal oluşturacağını, Rusya’nın uluslararası topluma ABD ve uydularının bu tür davranışlarına karşı çıkma çağrısında bulunduğunu söyledi.
13 Haziran Perşembe
.
- Ukrayna ve ABD başkanları Zelenskiy ve Biden, İtalya'daki G7 zirvesi sırasında uzun süredir gündemde olan güvenlik anlaşmasını imzaladı. Anlaşmanın süresi 10 yıllık. Reuters'in haberine göre anlaşmada, diğer hususların yanı sıra, ABD'nin bu anlaşma ile Ukrayna'nın olası NATO üyeliğini desteklediği belirtiliyor. Belgenin metninde "Ukrayna'nın güvenliğini sağlamak için her iki taraf da önemli bir askeri güce, güçlü potansiyele ve savunma sanayii açısından Kuzey Atlantik İttifakının standartlarını karşılayacak sürekli yatırımlara Ukrayna'nın ihtiyacı olduğunu kabul ediyor" denildi.
Anlaşmaya göre ABD, Ukrayna'ya uzun vadeli malzeme, eğitim ve danışmanlık, teknik, istihbarat ve diğer destek sağlamayı taahhüt ediyor.
Zirvede ayrıca Zelenskiy, Japonya Başbakanı Fumio Kishida ile de benzer bir güvenlik anlaşması imzaladı. Aynı anlaşma Almanya'dan İngiltere'ye kadar çok sayıda ülke ile imzalamıştı.
- Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in "Batı'nın Ukrayna'ya yaptığı yardımın sona ermesini bekleme planının başarısız olduğunu" söyledi. Reuters'in haberine göre İtalya'daki G7 zirvesinde konuşan Scholz, "G7'nin Ukrayna'ya ek mali destek sağlama planları, zengin sanayileşmiş ülkelerinin çatışma başladıktan iki yıldan fazla bir süre sonra da ülkeye bağlılıklarını sürdürdüklerini gösteriyor" dedi.
- Moskovski Komsomolets'in haberine göre askeri uzmanlar, Ukrayna ordusunun Kırım'a büyük bir F-16 saldırısı için hazırlıklara başladığını düşünüyor. Haberde Ukrayna ordusunun birkaç gündür, büyük bir saldırı öncesinde "gökyüzünü temizlemek için" yarımadada bulunan uzun menzilli hava savunma sistemlerine saldırmaya çalıştığı vurgulandı. Gazeteye konuşan bir kaynak, "Düşman gerçekten hava savunmamızı zayıflatmaya çalışıyor. Ukrayna'dan, yeni sağlanacak F-16'lar ve Sovyet uçaklarındna kalanlarla büyük bir hava saldırısı yapılabilir" dedi. Haberde 12 Haziran gecesi Ukrayna'nın Kırım'a saldırmaya çalıştığı, bu kez saldırının asıl hedefinin Karadeniz filosunun merkezi Sivastopol olduğu belirtildi. Şehre 12 Amerikan ATACMS operasyonel-taktik füzesi ateşlendi. Füzelerin büyük kısmı vuruldu.
- Belarus Dışişleri Bakanlığı istişarelerde bulunmak üzere ülkenin Ermenistan büyükelçisini geri çağırdı. Belarus Dışişleri Bakanlığı temsilcisi Anatoly Glaz, “Bugün Ermenistan'da iç siyasi durumun ne kadar zor geliştiğini, ülke içindeki çatışmaların ne kadar hızla tırmandığını hepimiz görüyoruz. Ama Belarus'un bununla ne ilgisi olduğunu anlayamıyoruz?" dedi. Daha önce Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, ne kendisinin ne de diğer Ermeni politikacıların, Azerbaycan'ı desteklediği gerekçesiyle Aleksandr Lukashenko liderliğindeki Belarus'u ziyaret etmeyeceğini söylemiş ve Minsk'deki büyükelçisini geri çekmişti.
- Rusya Federasyonu'na bağlı Donetsk Halk Cumhuriyeti'nin (DHC) Gorlovka Belediye Başkanı İvan Prihodko, Ukrayna ordusunun DHC'nin Golmovskiy yerleşimine düzenlediği saldırı sonucu Rus NTV televizyonunda görevli 3 gazetecinin yaralandığını duyurdu. Telegram hesabından açıklama yapan Prihodko, Gorlovka'ya bağlı Golmovskiy yerleşimine düzenlenen saldırıda NTV muhabiri Aleksey İvliyev ile 2 kanal çalışanının mesleklerini icra ettikleri sırada ağır yara aldıklarını belirtti. (Sputnik)
- Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, Almanya'nın üçüncü Patriot sistemini Ukrayna ordusunun kompleksin yönetimine yönelik eğitimini tamamladıktan sonra Ukrayna'ya teslim edeceğini söyledi. Pistorius, Almanya'nın Ukrayna'ya ek Patriot hava savunma sistemi sağlayamayacağını söyledi. Alman bakan, kendilerinin halihazırda mevcut miktarın dörtte birini tedarik ettiğini, artık işin ortaklara kaldığını açıkladı.
- İngiltere Dışişleri Bakanlığı, bugün Rusya'ya yönelik yeni yaptırımları açıklayacağını bildirdi.
- Bloomberg haberine göre G7 ve AB üyeleri Kiev'e kredi sağlayacak ve bu krediler dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen karlardan geri ödenecek.
- Letonya Savunma Bakanı Andris Spruds, Letonya'nın İngiltere ile ortaklaşa oluşturulan bir girişim kapsamında ilk insansız hava aracı partisini Ukrayna'ya gönderdiğini söyledi.
- Polonya Ulusal Güvenlik Bürosu başkanı Jacek Severa, Varşova'nın Patriot uçaksavar füze sistemlerini Kiev'e devretmeyi düşünmediğini söyledi.
- Politico'nun haberine göre bazı Avrupa ülkelerinin dışişleri bakanları, Rusya'ya karşı gelecekteki yaptırım paketinin bir parçası olarak Rus diplomatların AB ülkelerindeki hareket özgürlüğünün sınırlandırılması talebiyle AB diplomasisi başkanı Josep Borrell'e başvurdu.
- Genel Sekterer Jens Stoltenberg, NATO'nun F-16'lar da dahil olmak üzere ittifak silahlarının Rusya topraklarında kullanılmasını "bir tırmanma işareti" olarak görmediğini söyledi. Stoltenberg, F-16 savaş uçakları için Ukraynalı pilotların yaz sonuna kadar hazır olacağını doğrulamadı.
- Çin Dışişleri Bakanlığı ABD yaptırımlarına ilişkin yaptığı açıklamada, Çin'in her türlü yasa dışı tek taraflı yaptırıma kararlılıkla karşı çıktığını söyledi.
- G7 Zirvesi, bugün resmen başlıyor. Zirve 13-15 Haziran günlerinde İtalya'nın Puglia bölgesinde Borgo Egnazia beldesinde gerçekleştirilecek. AFP'nin haberine göre G7 ülkeleri, Ukrayna'ya bu yıl sonuna kadar 50 milyar dolar tutarında ciddi bir mali yardım sağlama kararı aldı. Haberde, söz konusu dilimin Rusya Federasyonu'nun dondurulmuş varlıkları kullanılarak tahsis edileceği belirtiliyor. Konunun G7 zirvesinde karara bağlanması bekleniyor. Rusya'nın çopu AB'de olmak üzere 300 milyar doların üzerinde dondurulmu varlığı bulunuyor.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Telegram kanalından yaptığı paylaşımda NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg’in Kiev'e silah tedarikinin ittifak üyeleri için zorunlu hale geleceği yönündeki açıklamasına dikkat çekerek ABD’nin NATO bayrağı altında AB ülkelerini Rusya ile doğrudan çatışmaya sürüklediğini vurguladı. Sputnik'in aktardıpına göre Zaharova, “Peki AB ülkeleri Washington’un kendilerini NATO bayrağı altında Rusya ile doğrudan çatışmaya sürüklediğini anlıyor mu? Batı kamuoyuna histerik bir şekilde Rusya’nın sözde ‘Batılı ülkelere yönelik kaçınılmaz saldırısı’ tezinin pompalanması tek bir anlama geliyor. Biden yönetiminin hem kendi hükümetini hem de Amerikan ekonomisini çöküşten korumak için Avrupa kıtasında daha fazla kan dökülmesine ihtiyacı var” ifadelerini kullandı.
- Rusya'nın en büyük mobil telefon ve internet operatörü MTS, beş ülkeden eş zamanlı olarak gerçekleştirilen yılın en güçlü DDoS saldırısına maruz kaldığını duyurdu. Açıklamaya göre bilgisayar korsanları, Çin, Türkiye, İspanya, Polonya ve Ekvador'dan gelen 20 bin cihazla operatörün geniş bant internet erişim ağına saldırdı. Eylemler 500'den fazla IP adresine yönelik gerçekleşti. Şirkete göre saldırı yaklaşık iki saat sürdü ve püskürtüldü.
- Belarus Genelkurmay Başkanı ve Savunma Bakan Yardımcısı Pavel Muraveyko, Belarus ordusunun nükleer silah kullanmaya hazır olduğunu söyledi. Rusya ve Belarus ordularının gerçekleştirdiği stratejik olmayan nükleer silah tatbikatı hakkında açıklama yapan Muraveyko, "Stratejik olmayan nükleer silah kullanımıyla ilgili önemli konulardaki bu tür eğitimler ve talimler, hazırlık düzeyimizi ve potansiyelimizi artırmanın yöntemlerinden biri. Sonuçları değerlendireceğiz ancak şu an kesin olarak söyleyebilirim ki, Belarus Silahlı Kuvvetleri'nin birlikleri özel nükleer silahları kullanmaya hazır" dedi.
- Rusya Savunma Bakanlığı, dün gece Yaroslavl ve Vladimir bölgeleri üzerinde dört Ukrayna insansız hava aracının imha edildiğini bildirdi. Mesajda, "Görev başındaki hava savunma sistemleri tarafından, Yaroslavl bölgesi topraklarında üç İHA, Vladimir bölgesi topraklarında bir İHA imha edildi" denildi.
- İngiltere Başbakanı Rishi Sunak'ın G7 zirvesinde Ukrayna'nın acil ihtiyaçları için 242 milyon pound (yaklaşık 310 milyon dolar) yardım tahsisini açıklayacağı bildirildi.
- Bloomberg'in haberine göre ABD istihbaratı, "Rusya'nın sonbahardaki ABD seçimlerini etkilemeye ve Ukrayna'ya verilen desteği zayıflatmak için faaliyet gösterdiğini" iddia etti.
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy ve Suudi Arabistan Veliaht Prensi Muhammed bin Salman, İsviçre'de düzenlenecek uluslararası bir konferansın hazırlıklarını görüştü.
- Yemen'de Husi güçleri, kısa süre bir Rus limanından yola çıkan Tutor adlı yük gemisine saldırdı. ABD Merkez Komutanlığı (CENTCOM), saldırıda makine dairesinin hasar gördüğünü duyurdu. Yunanistan'a ait olan gemi Liberya bayrağı taşıyordu.
- Rusya'nın Washington Büyükelçisi Anatoliy Antonov, büyükelçilikte Rusya Günü münasebetiyle düzenlenen etkinlikte, Moskova'nın ABD’nin dayattığı çatışmaya yanıt vereceğini ifade etti. Antonov, “ABD yönetimi, bir sonraki yaptırım ‘paketini’ açıklayarak Rus halkını tebrik etti. Kendimizi ortak olarak dayatma niyetinde değiliz. Rusya, Amerikalılar buna hazır olduğunda dürüst ve eşit bir diyaloğa açıktır. Buna rağmen bize dayatılan bu çatışmaya uygun ve kararlı bir yanıt vereceğiz” diye konuştu. (Sputnik)
12 Haziran Çarşamba
- ABD Ulusal Güvenlikten Sorumlu Başkan Yardımcısı Sullivan, ABD ve Ukrayna'nın 13 Haziran'da güvenlik garantilerine ilişkin bir anlaşma imzalayacağnı duyurdu.
- Sullivan, "ABD, Rusya Federasyonu'nun dondurulmuş varlıklarından elde edilen gelirin Ukrayna için kullanılması konusunda beklemek istemiyor" dedi.
- BM Genel Sekreteri Guterres, İsviçre'de düzenlenecek Ukrayna konulu konferansa katılmayacağını söyledi.
- Ermenistan, 2002'de Rusya öncülüğünde kurulan ve o dönem "NATO'ya rakip" olarak yorumlanan Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü'nden (KGAÖ) çekileceğini duyurdu. Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, “Tüm bunların sorumlusu, üyeleri bize ve Azerbaycan'a karşı savaş planlayan bu ittifakı kuranlardır” diye konuştu. Sputnik'in aktardığına göre parlamentoda konuşan Paşinyan, Ermenistan'ın karşı karşıya kaldığı tehditlerden sorumlu olanların 'sadece sözleşmeden doğan yükümlülüklerini yerine getirmemekle kalmayıp Azerbaycan'la birlikte ülkesine karşı bir savaş planlayan bloğu oluşturanlar' olduğunu belirtirken, milletvekillerinin Ermenistan’ın KGAÖ’den çekilmesi gerektiği ile ilgili tepkisinin ardından verdiği yanıtında, "Biz çekileceğiz, beni bununla mı korkutuyorsunuz? Biz iyi gidiyoruz, ne zaman ayrılacağımıza biz karar vereceğiz. Sizce bir sonraki adım nedir, geri dönebileğimizi mi düşünüyorsunuz? Hiç merak etmeyin” ifadelerini kullandı. Uzun zamandır KGAÖ’den uzaklaştığını diğer üyelere de hissettiren Ermenistan, yakın zamanda KGAÖ Kolektif Güvenlik Konseyi’nin 23 Kasım 2023 tarihli ‘2024 Bütçesi’ kararına ve bu kararda öngörülen faaliyet finansmanına katılmaktan vazgeçtiğini duyurmuştu.
RBC'nın haberine göre, Erivan'ın KGAÖ bütçesine payını ödemeyi reddetmesi üzerine gerginlk artmıştı. Rusya Dışişleri Bakanlığı, örgütün bütçesinde ayarlama yapılacağını söyledi ancak cumhuriyetin hâlâ birleşmeye yönelik mali yükümlülükleri olduğunu hatırlattı. Moskova, Ermenistan'ın KGAÖ'den çıkmasının, ülkeyi "Güney Kafkasya'daki son derece tehlikeli planlarının uygulanması için bir araç haline getirmek isteyen ABD ve Avrupa Birliği tarafından hedeflendiğini" savunmuştu. Kremlin ise, yaşanan sorunlara rağmen Ermeni tarafıyla sadece KGAÖ bünyesinde değil, ikili düzeyde de temaslara hazır olduklarını söylemişti.
Paşinyan'ın son açıklamasının bir gün önce Ermenistan'ın "ABD ile ilişkilerini stratejik ortaklık düzeyine çıkaracağını" duyurmasından sonra gelmesi de dikkati çekti. RBC'ya göre bu, ekonomik ve savunma alanlarındaki reformlarda Washington'un yardımını ima ediyor.
Kolektif Güvenlik Antlaşması Örgütü (KGAÖ) 7 Ekim 2002 tarihinde altı Bağımsız Devletler Topluluğu ülkesi (Rusya, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Belarus ve Ermenistan) tarafından kurulan hükûmetlerarası askerî ittifak olarak biliniyor.
- Azerbaycan Savunma Bakanlığı, Rus barış güçlerinin Karabağ'dan çekilmesinin tamamlandığını duyurdu. Barış gücü, ikinci Karabağ savaşının bitiminden sonra bulunduğu Dağlık Karabağ'daki üssü terk etti. Eski temas hattındaki gözlem noktaları 2023 sonbaharında aşamalı olarak kaldırılmaya başlanmıştı. Bakanlık, "Barışı koruma birliğinin personeli, silahları ve teçhizatı topraklarımızı tamamen terk etti" dedi. Savunma Bakanlığı ayrıca Rus arabalarının Hankendi havaalanı yakınındaki üsten ayrıldığını gösteren bir video da yayınladı. İkinci Karabağ savaşının sona ermesinin ardından Bakü, Erivan ve Moskova'nın 10 Kasım 2020 tarihli üçlü anlaşmasına göre Rus barış güçleri Dağlık Karabağ'da bulunuyordu. Birlik, Karabağ'daki temas hattı ve bölgeyi Ermenistan'a bağlayan Laçin koridoru boyunca konuşlandırıldı. Anlaşmalara göre buraya 1960 hafif silahlı askeri personel, 90 zırhlı personel taşıyıcı ve 380 adet otomobil ve özel teçhizat gönderildi. Barış güçleri 2025'e kadar beş yıl süreyle bölgede kalacaktı. Ancak Eylül 2023'te Azerbaycan Karabağ'a askeri operasyon düzenledi ve topraklarını geri aldı. Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Rus barış güçlerinin Dağlık Karabağ'ın sivil halkını korumadığını söylerken Kremlin suçlamaları reddetti ve barış güçlerinin görevlerini görevlerine uygun olarak yerine getirdiğini söyledi. Rusya Dışişleri Bakanlığı resmi temsilcisi Maria Zaharova'ya göre, Karabağ'daki ateşkes anlaşmaları Erivan'ın eylemleri nedeniyle tam olarak uygulanamadı.
- Almanya'nın en büyük devlet doğal gaz ithalatçısı şirketi Uniper, Gazprom Export ile Rus gazının tedarikine ilişkin uzun vadeli sözleşmeleri feshetme kararı aldı. Şirket, bunun, 7 Haziran'da Stockholm'deki tahkim mahkemesinin Uniper'e sözleşmeleri feshetme hakkı vermesi ve haziran ortasından bu yana Rusya tarafından anlaşmaya rağmen tedarik edilmeyen gaz için 13 milyar euro tutarında tazminat ödenmesine karar vermesi sonucu "yasal ve mümkün olduğunu" savundu. Şirket, kurulduğu 2016 yılından bu yana seleflerinin sözleşmeleri kapsamında yükümlülükler üstlendiğini, bu anlaşmaların 1970'lerden bu yana "Alman-Rus enerji ortaklığının temelini" oluşturduğunu belirtti. Alman hükümeti, Eylül 2022'de Uniper'i kamulaştırmaya karar vermişti.
Gazprom'un 2022 ortasında gaz musluğunu kapatması nedeniyle Stokholm merkezli mahkeme de Uniper'e 13 milyar euroluk tazminat davası açılmasına karar vermişti. Alman basınına göre hükmedilen bu para tanzim edilebilirse federal hükümet bütçesine girecek. Gazprom ise Rusya'da Uniper'e karşı yasal işlem başlatarak kendi zararlarının tazminini istiyor.
- Financial Times'ın haberine göre, bu hafta ABD Hazine Bakanlığı'nın yabancı şirketlerin kısıtlamalara tabi Rus kişilerle olan ticari ilişkilerine uygulanan ikincil yaptırımlar programını genişletmesi bekleniyor.. Gazeteye göre, aralık ayındaki ikincil yaptırımlara ilişkin kararname, yaklaşık 1200 Rus kuruluşu kapsıyordu. FT'nin haberine göre, Washington bu listedekilerin sayısını 4 bin 500'ün üzerine çıkaracak. Yeni listede Ukrayna'daki askeri operasyonla doğrudan bağlantılı olmayan yaptırımların uygulandığı kuruluşları da içerecek.
- Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Stratejik İletişim Koordinatörü John Kirby düzenlediği günlük basın toplantısında, ABD’nin yakın zamanda Rusya'ya karşı yeni yaptırımlar ve ihracat kontrol önlemleri açıklayacağını söyledi. Kirby, “Bu hafta, G7 ülkelerinin liderleri tarafından verilen taahhütler kapsamında uygulanacak bir dizi yeni hassas yaptırım ve ihracat kontrol tedbirini açıklayacağız” dedi. Sputnik'in aktardığına göre yeni yaptırımlar ve ihracat kontrol önlemlerinin Rusya'ya yabancı ürün satın almada yardımcı olan ‘kuruluş ve ağlara’ yönelik olacağını belirten Kirby, “Örneğin, finansal aracıların Rus savunma sanayi sektörünü desteklemeleri daha da zor hale gelecek ve Rusya'nın kilit sektörlerdeki gelirleri daha da sınırlandırılmış olacak” ifadelerini kullandı.
- John Kirby, Ukrayna’ya ek Patriot hava savunma sistemlerinin tedarikiyle ilgili bilgilerin doğruluğunu teyit edemeyeceğini söyledi. ‘Ukrayna'ya yakın zamanda ek Patriot sistemleri verileceğine dair bilgilerin doğru olup olmadığı’ yönündeki soruya Kirby, "Hayır, bunu teyit etmeye hazır değilim" yanıtını verdi. Daha önce Ukrayna Devlet Başkanı Vladimir Zelenskiy, Batılı ortakların Kiev’e yakın zamanda 2-3 hava savunma sistemi daha tedarik etme konusunda karar vereceğini ifade etmişti. (Sputnik)
- New York Times'a göre ABD Ukrayna'ya ikinci Patriot sistemini gönderecek. Haberde "ABD Başkanı Biden Ukrayna'ya yeni bir Patriot sistemi gönderilmesini onayladı. İkinci sistem Polonya'dan Ukrayna'ya teslim edilecek. Yetkililer, gerekli bakım veya modifikasyonlara bağlı olarak önümüzdeki birkaç gün içinde Ukrayna'da konuşlandırılabileceğini söyledi" denildi.
- Gürcü televizyon kanalı Mtavari Arkhi, Rusya ve Gürcistan hükümetlerinin diplomatik ilişkileri yeniden tesis etmek için çalıştığını iddia etti. Haberde, Gürcistan'ın Moskova büyükelçiliği için personel seçiminin halihazırda devam ettiği bildirildi. İki ülke arasındaki diplomatik ilişkiler 2008 yılındaki savaş sonrası kopmuştu. Kanalın iktidardaki Gürcü Rüyası partisine yakın muhatapları partinin böyle bir planının olduğunu inkar ediyor.
- Kiev Şehir Askeri İdaresi dün gece Rusya'nın yoğun sadırısının yaşandığını duyurdu. Füze ve dronların kullanıldığı saldırılar yüzünden şehirde alarm verildi.
- Sevastopol Valisi Mihail Razvojayev, dün gece şehrin Ukrayna'dan füze saldırısına maruz kaldığını, tüm hedeflerin imha edildiğini duyurdu.
- Avrupa Birliği, Rus denizcilik şirketi Sovcomflot'a yaptırım uygulamayı planlıyor. Şirket petrol taşımacılığı yapıyor. Bloomberg'in haberine göre ABD'nin şubat ayında Sovcomflot ve 13 gemisine yaptırım kararını AB de örnek alacak.
- Ermenistan Dışişleri Bakanı Ararat Mirzoyan ve ABD Dışişleri Bakanlığı'nın Avrupa ve Avrasya İşlerinden Sorumlu Yardımcısı James O'Brien, iki ülke arasındaki ilişkilerin düzeyinin stratejik ortaklığa yükseltilmesi konusunda mutabakata vardıklarını duyurudlar. Bir görüşme yapan taraflar, önümüzdeki aylarda işbirliğini derinleştirecek adımları belirleme sözü verdi. (Kommersant)
11 Haziran Salı
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Kremlin'de Dışişleri Bakanı Hakan Fidan ile görüşmesi sırasında yaptığı açıklamada, temmuz ayında Astana'da Cumhurbaşkanı Erdoğan ile görüşeceğini belirtti. Erdoğan'ın 3-4 Temmuz tarihlerinde uluslararası etkinlik kapsamında Astana'da bulunacağı yönünde bilgisi olduğunu belirten Putin, "Kendisiyle bir araya gelme ve güncel meseleleri görüşme imkanımız olacak" dedi.
- NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Washington'daki ittifak zirvesinde Ukrayna'ya yapılacak tüm askeri malzemeleri koordine etme yetkisinin ABD'den NATO'ya devredilmesi yönünde bir karar alınacağından emin olduğunu söyledi. Medyadaki yorumlarda, bunun Trump'ın yönetime gelme ihtimalin ekarşı Ukrayna'ya yardım organizasyonuna Avrupa'nın rolünü güçlendirme adımlarından biri olduğu belirtiliyor. Öte yandan AB diplomasisi başkanı Josep Borrell, AB ve G7 düzeyinde yalnızca gelirin değil, dondurulmuş Rus varlıklarının da savunma amacıyla kullanılması üzerinde çalıştıklarını söyledi.
- Japon Nikkei, G7 ülkelerinin, Rusya Federasyonu'nun dondurulan varlıklarından elde edilen gelirle güvence altına alınan, gruba üye ülkelerden alınan kredilerle finanse edilecek olan Ukrayna'ya destek fonu için karar aldıklarını duyurdu.
- Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu, Rusya ve Belarus ordularının gerçekleştirdiği nükleer tatbikatın Kiev'e Rus topraklarını Batı silahlarıyla vurması için verilen izne bir yanıt olduğunun altını çizdi. Rusya'nın resmi yayın organı Rossiyskaya Gazeta'ya demeç veren Şoygu, stratejik olmayan nükleer silahların hazırlanması ve kullanımına ilişkin uygulamalı eğitim içeren ve ikinci aşamasının başladığı duyurulan tatbikat hakkında açıklamalarda bulundu. Şoygu, "Tatbikatımızın Kiev'deki terörist rejimin Batı tarafından desteklenmesine, NATO askerlerinin Ukrayna'daki çatışmalara aktif olarak katılmasına ve Kiev'e Rus sivil tesislerine füze saldırıları düzenlemesi için fiilen verilen izne gösterilen uygun bir tepki olduğunu anımsatmak isterim" dedi. (Sputnik)
- Slovakya'nın 2023 yılında MiG-29 savaş uçaklarını Ukrayna'ya devretmesi yasa dışı bulunarak soruşturma açıldı. Eski Savunma Bakanı Yaroslav Nagy'ye karşı dava açılacak.
- Alman silah sanayi kurumu Rheinmetall'in başkanı, Batı silahlarının Ukrayna'ya altı ila 12 ay dayanacağını, bütçe yetersizliği nedeniyle malzemelerin tükendiğini söyledi.
- Rusya Savunma Bakanlığı, askeri harekat bölgesindeki ilerleyişini sürdüren Silahlı Kuvvetlerin, son bir günde Harkov bölgesinde 1 ve Lugansk Halk Cumhuriyeti’nde 1 köyü kontrol altına aldığını duyurdu. 'Zapad’ (Batı) Askeri Grubu’nun Lugansk Halk Cumhuriyeti’nde Artyomovka ve Harkov bölgesinde Timovka köyünü ele geçirdiği bildirildi. (Sputnik)
- Scholz, Almanya'nın Ukrayna Silahlı Kuvvetlerini Ukrayna topraklarında eğitmek için eğitmen gönderme niyetinde olmadığını bildirdi.
- Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian, üçüncü ülkelerin Pekin ve Moskova arasındaki ticari ve ekonomik bağları bozmaya çalışmaması gerektiğini belirtti. Çin Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Lin Jian günlün basın toplantısında, “Çin hiçbir gayri meşru tek taraflı yaptırımı asla kabul etmeyecek. Üçüncü taraflar, Çin ve Rusya arasındaki normal ticari ve ekonomik işbirliğini bozmaya çalışmamalı veya bu işbirliğine müdahale etmemeli” ifadesini kullandı. Lin, Çinli şirketlerin meşru hak ve çıkarlarını korumak için önlem alacaklarını kaydetti. (Sputnik)
- Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov, "ABD ve NATO'nun gerginliği tırmandıran eylemleri nedeniyle ülkenin nükleer doktrinini yeniden yazabileceğini" söyledi. Rybakov, "Söyleyebileceğim tek şey, durumun daha da kötüye gitme eğiliminde olduğu ve ABD ile NATO müttefiklerinin kabul edilemez ve gerilimi tırmandıran eylemleri sonucunda artan zorlukların şüphesiz önümüze tam olarak şu konuyu koyduğudur: Nükleer caydırıcılık alanındaki temel belgelerin mevcut ihtiyaçlara nasıl daha uygun hale getirilebileceğini değerlendirmek" dedi. Ryabkov Rus yetkililerin nükleer caydırıcılıkla ilgili belgelerde ne tür değişiklikler yapılacağı konusunda önceden bildirimde bulunmayacağını kaydetti.
Son demecinde, Batılı ülkelerin nükleer tehditlerine cevaben Rus nükleer doktrininde değişiklik yapma ihtimali sorulan Putin, "Doktrin canlı bir araç ve dünyada, etrafımızda olup bitenleri dikkatle izliyoruz ve bu doktrinde herhangi bir değişiklik yapılmasını dışlamıyoruz" yanıtını vermişti. Doktrinde nükleer silah kullanılması için gerçekleşmesi gereken vakalardan birinin henüz yaşanmadığını da söyleyen Putin, "Nükleer silah, Rusya'nın hedeflerine ulaşma hızını artırabilir ancak cephede savaşan Rus askerlerin, evlatlarımızın sağlığı çok daha değerli" demişti.
- Rusya Savunma Bakanlığı, stratejik olmayan nükleer silahların hazırlanması ve kullanımına ilişkin uygulamalı eğitim içeren tatbikatın ikinci aşamasının başladığını duyurdu. Rusya Savunma Bakanlığı’nın açıklamasında, “Rusya Devlet Başkanı’nın kararı uyarınca, stratejik olmayan nükleer kuvvetlerin tatbikatının ikinci aşaması başladı” ifadesine yer verildi. Tatbikat sırasında, Rusya Federasyonu ve Belarus Cumhuriyeti silahlı kuvvetleri birimlerine stratejik olmayan nükleer silahları savaş sırasında kullanma eğitimini içeren konuların işleneceği bildirildi. Manevraların, iki ülkenin stratejik olmayan nükleer silah birimlerine bağlı personel ve askeri teçhizatın savaşa hazır olmasını, Birlik Devletinin bağımsızlık ve toprak bütünlüğünü sağlamayı amaçladığı kaydedildi.
Bakanlığın açıklamasında, tatbikatın ilk aşamasında Güney Askeri Bölge’ye bağlı füze birimlerinin İskender sistemleri için özel mühimmatları teslim alma, füzeleri bu mühimmatlarla donatma ve fırlatma hazırlıkları için gizli bir şekilde fırlatma alanına hareket etme görevini tatbik ettiği bildirildi. Savaş uçakları mürettebatlarının da Kinjal hipersonik füzeleri de dahil olmak üzere uçak füzelerini özel mühimmatla donatma ve devriye bölgelerine hareket etme alıştırması yaptığı belirtildi. Daha önce Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Rus ordusunun 21 Mayıs 2024 tarihinde başlatttığı nükleer tatbikatın planlı bir faaliyet olduğunu ve bunda olağandışı bir şey bulunmadığını vurgulamıştı. (Sputnik)
- Başkan Zelenskiy, Ukrayna'da termik enerji üretiminin yüzde 80'inin, hidroelektrik enerji üretiminin ise üçte birinin yok olduğunu söyledi.
- Almanya Başbakanı Scholz, Berlin'de Ukrayna'nın yeniden inşası konulu bir konferansta, Almanya'nın üçüncü Patriot ve IRIS-T sistemlerini "önümüzdeki haftalar ve aylarda" Ukrayna'ya devredeceğini söyledi.
- Avrupa Komisyonu Başkanı Von der Leyen, Ukrayna'ya temmuz ayında Rus varlıklarının getirisinden 1,5 milyar euro aktarılacağını, bu miktarın yüzde 90'ının silahlara gideceğini söyledi.
- Kremlin Sözcüsü Peskov, İran ve Rusya'nın kapsamlı bir işbirliği anlaşmasına ilişkin çalışmaları askıya aldığını, ancak bu bağlamdaki işbirliğinin tamamen durdurulduğu söylenemeyeceğini bildirdi. RBC'ya konuşan Peskov "Çalışmalar devam ediyor. Ama doğal olarak Tahran'da cumhurbaşkanlığı seçim hazırlıklarının yapıldığı şu dönemde ebette grafik biraz kayıyor" dedi. Bazı spesifik etkinliklerin ve istişarelerin programının değiştirilebileceğini ancak bunun genel resmi değiştirmediğini belirten Peskov, Moskova'nın Tahran'la ilişkileri geliştirmeye devam edeceğini kaydetti.
- Bloomberg'e konuşan kaynaklar, Avrupa Birliği'nin Ukrayna'ya Rusya ile olan sözleşmenin sona ermesinin ardından ülke üzerinden gaz geçişini Azeri gazıyla sürdürmesini teklif ettiğini söyledi. 2021'de transit gazdan Ukrayna'nın elde ettiği gelir yaklaşık 1 milyar dolar getirdi. Ancak AB, Rus gazının geçişinin reddedilmesi halinde Ukrayna'nın gaz taşıma sisteminin Rusya için "askeri bir hedef" haline gelmesinden endişe ediyor.
- Rusya Savunma Bakanlığı Federal Merkezi Konut ve Toplumsal Yönetim bölümü eski başkanı Sergey Haritonov, dokuz yıl hapis cezasına çarptırıldı. Haritonov ve yardımcısının 65 milyonruble rüşvet aldığı iddia edilmiş, savcı 12 yıl cezası istemişti. Sanık suçlamaları kabul etmedi ve asılsız iddialara dayandığını savundu.
- G7 ülkelerinin 13-15 Haziran'da İtalyanın güneydoğusunda, Borgo Egnazia'da gerçekleştireceği zirvenin, Batı ile Rusya arasında karşılıklı "varlıkara el koyma" savaşı başlatmasından korkuluyor. Kommersant'ın haberine göre toplantı arifesinde ABD ve Fransa liderleri Joe Biden ve Emmanuel Macron, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen kârların Ukrayna'nın askeri ihtiyaçları için kullanılması konusunda G7 içindeki temel görüş ayrılıklarını çözdü. Beklendiği gibi, zirvenin ardından G7, Kiev'e Rus varlıklarından elde edilen gelirle güvence altına alınan 50 milyar dolarlık kredi verilmesini onaylayacak. Gazete, "Böyle bir karar alınırsa, tüm yaptırım savaşı boyunca Batı için en zor karar olacak, çünkü bu, Rus varlıklarına el konulmasına ve Rusya Federasyonu'ndaki Avrupa varlıklarına misilleme amaçlı el konulmasına yönelik ilk adım olabilir" yorumunu yaptı.
Ukrayna askeri operasyonunun başlamasından sonra Avrupa Birliği, Kanada, ABD ve Japonya, Rusya'nın yaklaşık 300 milyar dolarlık varlıklarını dondurdu. Ancak bu fonların yalnızca 5-6 milyar dolarlık küçük bir kısmı ABD'de tutuluyor. 210 milyar doları ise Avrupa'da donduruldu.
İtalya'daki G7 zirvesine Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy'nin yanı sıra Türkiye, Hindistan, Brezilya, Güney Afrika, Suudi Arabistan, Arjantin, Cezayir, Kenya ve Moritanya liderlerinin de katılması bekleniyor.
- Rusya Savunma Bakanlığı, Kuzey Osetya'nın dağlık bölgesinde, hava uvvetlerine ait bir Su-34 uçağının planlı bir eğitim uçuşu sırasında düştüğünü bildirdi. Mürettebat öldü. Kazanın olası sebebinin teknik arıza olduğu belirtildi, açık araziye düştüğü bildirildi. Son olara eylül 2023'te Voronej bölgesine bir Su-34 düşmüş, iki kişilik mürettebat sağ kurtulmuştu.
- New York Post, ABD yetkililerinin Rusya ve Meksika sınırında yakalanan diğer beş eski SSCB ülkesinden yasa dışı göçmenleri derhal sınır dışı etmeye başlayacağını yazdı. ABD makamları, Rusya'dan sığınma taleplerinde yüzde 1500'lük artış olduğunu bildridi ve yasa dışı göçmenlere karşı özel kontroller uygulamaya koydu. Gazetenin ele geçirdiği bir begeye göre, Kaliforniya'daki Sınır Devriyesi görevlilerine, Başkan Joe Biden'ın yeni önlemlerine rağmen 100'den fazla ülkeden yasadışı göçmenlerin ülkeye girişine izin vermeleri emredildi. Bunun istisnası Rusya, Gürcistan, Moldova, Kırgızistan, Tacikistan ve Özbekistan'dan gelen yetişkin yasadışı göçmenler olarak listelendi. Çocukların, kaçırılan mağdurların ve tehlikede olan ya da tıbbi yardıma ihtiyacı olan kişilerin içeriye alınmasına izin verecek.
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy pazartesi akşamı Berlin'e geldi. Zelenskiy, Ukrayna'nın restorasyonu konulu konferansa katılacak ve Almanya Başbakanı Olaf Scholz ile görüşmelerde bulunacak.
- Ukrayna Stratejik Endüstriler Bakanı Aleksandr Kamışin, Ukrayna devlet savunma sanayi kurumu Ukroboronprom ve Alman devlet silah şirketi Rheinmetall'in ortak üretim tesisinin açıldığını söyledi Tesiste zırhlı araçların onarımı yapılacak. Kamışin, "Bu, Ukroboronprom ile Alman savunma devi arasındaki ortaklık çerçevesinde hayata geçirilen ilk proje" dedi.
- Finlandiya, Rus savaş uçaklarının ülkenin hava sahasını ihlal ettiğini iddia etti. Savunma Bakanlığı, dün Finlandiya Körfezi'nin doğu kesiminde bir Rus askeri uçağının sınırdan 2,5 km içeride 2 dakika kadar kaldığı iddiasında bulundu.
- Washington Post'un Dışişleri Bakanlığı'na dayanırdığı haberde, "ABD, Azak savaşçılarının Amerikan silahlarını kullanma yasağını kaldırdı" denildi. Rusya 2022'de Azak'ı terör örgütü ilan etmişti.
- Rusya’nın yeni Savunma Bakanı Andrey Belousov savaş muhabirleriyle kapalı kapılar ardında bir toplantı yaptı. Toplantıya ilişkin detaylar açıklanmadı.
10 Haziran Pazartesi
- Dışişleri Bakanı Fidan, Moskova'da Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu'nun ardından Rusya Dış İstihbarat Servisi (SVR) Başkanı Sergey Narışkin ile bir araya geldi.
- Ankara'da Cumhurbaşkanlığı Ofisi'nden Ria Novosti'ye verien bilgide Vladimir Putin'in Türkiye ziyaretinin kesin tarihleriinin henüz belirlenmediği bilgisi bir kez daha tekrarlandı. Haberde "Diplomatik kanallar aracılığıyla görüşmeler sürüyor" denildi.
- Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, BRICS+ Oturumu'na katılmak üzere gittiği Rusya'da Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu'yla bir araya geldi. Türk Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, "Bakanımız Hakan Fidan, Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu ile Moskova'da bir araya geldi" ifadelerine yer verildi. Rusya Güvenlik Konseyi'nden yapılan açıklamaya göre Şoygu, iki ülkenin Rusya Güvenlik Konseyi ile Milli Güvenlik Kurulu (MGK) nezdindeki temasları sıklaştırmaya hazır olduklarını dile getirdi. Şoygu, 2024'ün 3. çeyreğinde Moskova veya Ankara'da Rusya ve Türkiye arasında güvenlik konularının ele alınacağı tam teşekküllü istişareler yapılmasını önerdi. Taraflar ikili ve çok uluslu formatlarda güvenlik işbirliğini ele alırken Şoygu ve Fidan, bölgesel ve uluslararası güvenliğin pekiştirilmesi de dahil Rus-Türk stratejik ortaklığını geliştirme niyetinde olduklarını teyit etti. Dönem başkanı Rusya'nın Nijniy Novgorod şehrinde düzenlenen BRICS Dışişleri Bakanları Toplantısı bugün başladı. Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, BRICS Dışişleri Bakanları Toplantısı marjında yarın yapılacak BRICS+ Oturumu'na katılacak ve diğer ülkelerden mevkidaşlarıyla ikili görüşmeler yapacak. (Sputnik)
- Financial Times'ın (FT) haberine göre, Ukrayna yçnetiminde yaşanan görevden almalar ve hükümet değişiklikleri nedeniyle Batı ile Kiev arasındaki gerilimler son aylarda arttı. Yazıda “ABD ve diğer Batılı ortaklar, Ukraynalı mevkidaşlarıyla normal, öngörülebilir ilişkiler istiyor. Şu anda anlamadıkları personel kararları nedeniyle Ukrayna hükümetine olan güvenlerini kaybediyorlar” dedi. FT'nin muhatapları, Zelenskiy ve hükümetini, "personel değişikliklerini yıkıcı ve açıklanamaz adımlar olarak gördükleri" konusunda uyardıklarını ekledi.
- Rusya Savunma Bakanlığı, Tu-95MS ve Tu-22M3 bombardıman uçaklarının uluslararası suları üzerinde planlı uçuşlar yaparken yabancı ülkelere ait uçaklarla karşı karşıya geldiğini bildirdi. Savunma Bakanlığı'nın açıklamasına göre uzun menzilli Tu-95MS ve Tu-22MZ bombardıman uçakları Baltık, Barents ve Norveç denizlerinin uluslararası suları üzerinde planlı uçuşlar gerçekleştirdi. En uzun uçuşun 6 saatten fazla sürdüğünü belirten bakanlık, Rusya Donanması'na ait Su-30SM, Su-27 ve Su-33 savaş uçaklarının bombardıman uçaklarına koruma sağladığını ifade etti. Bakanlık, Rus grubunun bölgedeki varlığına karşılık havalandırılan yabancı ülkelere ait avcı uçaklarının uçuşların bazı bölümlerinde Rus bombardıman uçaklarına refakat ettiğini de kaydetti. (Sputnik)
- Rusya Savunma Bakanlığı, Rusya Silahlı Kuvvetleri'nin Donetsk Halk Cumhuriyeti'nin (DHC) Staromayorskoye köyünde kontrolü sağladığını duyurdu.
- Bölge valisi Gladkov, Belgorod bölgesindeki birçok yerleşim yerinin Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin saldırısına uğradığını, birkaç konut binası, bir KamAZ aracı ve bir elektrik hattının hasar gördüğünü, ancak herhangi bir can kaybı olmadığını duyurdu. Vali ayrıca, Şebekino'da meydana gelen mayın patlaması sonrasında aralarında üç asker ve Rossiya 24 TV kanalının bir çalışanının da bulunduğu dört kişinin yaralandığını söyledi.
- Yekaterinburg Bölge Mahkemesi, bir vatandaşı, özel operasyonu simgeleyen "Z" sembollü bir şapka takan 11 yaşındaki bir çocuğa hakaret ettiği için üç yıl hapis cezasına çarptırdı. Sanık daha önce aynı suçtan dolayı para cezasına çarptırılmıştı ancak karar üst mahkeme tarafından bozulmuştu.
- Ukrayna'nın restorasyonu konulu konferans, Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen ve diğer siyasilerin katılımıyla 11-12 Haziran'da Berlin'de düzenlenecek.
- Geçen hafta Rusya'yı ziyaret eden Zimbabve Devlet Başkanı Emerson Mnangagwa, ülkesinin yakın ilişkilere sahip olduğu BRICS ülkeler topluluğuna katılmak istediğini bildirdi.
- Kremlin Sözcüsü Peskov, Avrupa Parlamentosu seçimlerinin sonuçları hakkında ilk yorumunda,“Görünüşe göre çoğunluk Avrupa yanlısı ve Ukrayna yanlısı olacak. Avrupa Parlamentosu'nun gelecekteki yapısının analiz edilmesi gerekiyor ancak aynı zamanda sağ partilerin popülaritesini artıracak dinamikleri de görüyoruz. Bu dinamikler çıplak gözle görülebilir” dedi. Peskov, Avrupa'da sağcı partilerin artan popülaritesinin dikkat çekici olduğunu belirtti.
- İsviçre Cumhurbaşkanı Viola Amherd, Ukrayna konulu barış konferansa katılmak için 90 devletin kayıt yaptırdığını bildirdi. Konferans 15-16 Haziran tarihlerinde İsviçre'nin Bürgenstock kentinde gerçekleşecek. Toplantıya G7, BRICS ve G20 temsilcilerinin de aralarında bulunduğu toplamda 120'den fazla ülke davet edildi. Rusya zirveye davet edilmedi. Çin, Rusya'nın katılımı konusunda ısrar ederek ziyareti reddetti. Brezilya Devlet Başkanı Luiz Inacio Lula da Silva, yerine büyükelçi gönderecek. Arjantin Devlet Başkanı Javier Miley de gelmeyecek. ABD Başkanı Joe Biden da seçim kampanyası nedeniyle zirveye Başkan Yardımcısı Kamala Harris'i yollayacak. Türkiye, Dışişleri Bakanı Hakan Fidan tarafından temsil ediecek.
- Rusya Dışişleri Bakanı Sergei Lavrov, Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi ile yaptığı görüşmelerde, İsviçre'nin Ukrayna konulu konferansına katılmama kararı nedeniyle Pekin'e şükranlarını dile getirdi.
- Ukrayna Hava Kuvvetleri Komutanı Sergey Golubtsov, Kiev'in Batılı ülkelerden aldığı bazı F-16 savaş uçaklarının yurtdışındaki hava üslerinde konuşlanacağını söyledi.
-Rusya Sanayi ve Ticaret Bakan Yardımcısı Evtuhov, RIA Novosti'ye verdiği demeçte, Alman Knauf'un Rusya'daki işlerini "ileride geri alım opsiyonuyla" yerel yöneticilerine devrettiğini söyledi.
- Rosaviatsia, Kazan havaalanının saat 08:02'den itibaren geçici olarak uçuşlara kapatıldığını duyurdu. Son haftalarda, dron saldırıları tehdidi nedeniyle havalimanı sık sık kapatıldı. Genellikle kısıtlamalar birkaç saat sonra kaldırıldı. Tataristan'ın başkentina yapılan uçuşlar Nijnekamsk ve Samara'daki alternatif hava alanlarına yönlendirildi.
- Sky News, Ukrayna ordusuna ait bir uçağın Kırım ve yeni bölgeler dışında Rusya topraklarına ik kez bir saldırı gerçekleştirdiğini iddia etti. Rus RBC ajansının aktardığı habere göre, uçak Belgorod bölgesinde bir hedefi vurdu. Saldırıda ne tür silahların kullandılığı bilinmiyor. Sky News'in Ukrayna'daki bir kaynağa dayandırdığı haberine göre, Belograd'daki saldırı pazar günü gerçekleşti. Aralarında ABD ve Almanya'nın da bulunduğu bazı ülkeler, mayıs sonunda Ukrayna'ya verilen silahların Rusya toprakarındaki hedefleri vurmak için kullanmasına, "bunun büyük şehirleri korumak amacıyla ve uluslararası hukuka uygun olması koşuluyla" izin vermişti. (RBC)
- ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan, Ukrayna'ya sağlanan Amerikan silahlarıyla Rusya topraklarına yönelik saldırı kısıtlamalarının kısmen kaldırılmasının ardından Kiev için durumun iyileştiğini söyledi. Sullivan, CBS ile yaptığı röportajda, "Harkov yakınında Rusya'nın operasyonun hızı durdu. Harkov tehdit altında olmaya devam ediyor, ancak Ruslar son günlerde bölgede önemli ilerlemeler kaydedemedi" dedi. Forbes, 31 Mayıs'ta Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin Belgorod bölgesindeki hedeflere HIMARS füzeleri fırlattığını yazmıştı.
- Pazar gecesi sona eren Avrupa Parlamentosu (AP) seçimleri, beklendiği gibi aşırı sağın yükselişine damga vurdu. Birçok önde gelen AB ülkesinde aşırı sağ güçlenirke, seçimlerin ilk ve en çarpıcı sonuçlarından biri aşırı sağın llk parti çıkmasının ardından Fransa’da Macron'un aldığı erken seçim kararı oldu. İlk sonuçlara göre merkez-sağdaki Avrupa Halk Partisi’nin (EPP) en büyük grup olarak kalması, merkez-soldaki Sosyalistler ve Demokratlar İlerici İttifakı’nın (S&D) ikinciliği koruması bekleniyor. Ancak Fransan'dan Almanya'ya hemen her yerde aşırı sağcı partiler daha da güçlendi.
- Rusya basınına yansıyan haberlere göre, Rus donanmasının Zircon hipersonik füzelerini taşıyabilen en yeni firkateyni “Amiral Gorşkov” Küba'ya ulaşt. Telegram kanalı “Military Observer” tarafından yayınlanan haberde firkateynin ardından güdümlü füze silahlarına sahip "Kazan" nükleer denizaltısının ABD kıyılarında görüneceği belirtildi.
- Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Almanya'nın egemenlikten yoksun olması nedeniyle Avrupa Birliği (AB), ABD ve NATO gibi Batı'daki tüm güç merkezlerini aynı anda memnun etmeye çalıştığına vurgu yaparak, Rusya lideri Vladimir Putin'in Almanya'nın İkinci Dünya Savaşı'ndan sonra hiçbir zaman egemen olmadığı yönündeki sözlerini hatırlattı. Peskov, Almanya’nın egemenlik eksikliği çerçevesinde Alman yetkililerin zamana karşı yarışarak hem ABD’yi hem Brüksel'i hem de Washington’un sözcüsü Jens Stoltenberg'in genel sekreterliğini yaptığı NATO’yu memnun etmeleri gerektiğini belirtti. Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius 5 Haziran'da yaptığı açıklamada Berlin'in 2029 yılına kadar bir savaş durumuna hazır olması gerektiğini söylemişti. Pistorius, doğrudan düşmanın adını vermeden, Rusya'nın “savaş ekonomisine geçtiğini ve silahlanmaya devam ettiğini” söylemiş, tarihinin ilk kapsamlı ulusal güvenlik stratejisini açıklayan Almanya, Rusya’yı "barışa ve güvenliğe yönelik en büyük tehdit" olarak tanımlamıştı. (Sputnik)
- RIA Novosti Ziraat Devlet Bankası'nın Ankara'daki bir temsilcisinin sözlerine atıfta bulunarak verdiği haberde "Türkiye, Rusya'dan yapılan transferlerde sorunların devam ettiğini duyurdu" başlığını kullandı. Haberde Türk yetkilinin değerlendirmesi, "Şu anda Rusya'dan Türkiye'ye yapılan banka transferlerinde sorunun çözümü konusunda köklü bir değişiklik yok, işlemlerin yürütülmesinde bazı zorluklar hala mevcut. Durumu etkileyen hiçbir temel değişiklik yok" diye özetlendi. Ajansa konuşan kaynak, bu sorunun çözümü için belirli bir zaman çerçevesi veremedikerini de sözlerine ekledi.
- Ukrayna devlet enerji şirketi Ukrenergo bugün başlayacak elektrik kesintileri konusunda halkı ve işletmeleri uyardı. Ukrayna genelinde hem sanayide hem de evlerde 16:00 - 22:00 saatleri arasında kesinti programı uygulanacak.
- Çeçenistan lideri Ramzan Kadırov, Rus ordu birliklerinin Kursk bölgesi sınırındaki Rıjevka köyünün kontrolünü ele geçirdiğini bildirdi.
- Rusya’nın savunma ihracat şirketi Rosoboroneksport Genel Müdürü Aleksandr Miheyev, şirketin 170’in üzerinde helikopterin satışına ilişkin sözleşmelerin imzaladığını belirtti. Moskova’da açılan uluslararası helikopter endüstrisi fuarı HeliRussia 2024 kapsamında açıklamalarda bulunan Miheyev, “Şirketin helikopter ekipmanı sipariş portföyü, 20’den fazla ülkeye 170’in üzerinde aracın tedarikine ilişkin sözleşmeleri içeriyor. Dünya pazarındaki en popüler helikopterler arasında, fuarda sunacağımız Ka-52E muharebe keşif ve saldırı helikopteri, Mi-28NME muharebe helikopteri, Mi-171Ş askeri nakliye helikopteri, ayrıca Mi-35M ve Mi-35P nakliye-savaş helikopterlerini sayabiliriz” diye konuştu. (Sputnik)
9 Haziran Pazar
- 15-16 Haziran tarihlerinde İsviçre'de yapılacak Ukrayna barış zirvesine Cımhurbaşkanı Recep Tayyip edroağna katılmıyor. TRT Haber'in aktardığına göre Ukrayna Zirvesi için İsviçre'nin Bürgenstock kasabasına Dışişleri Bakanı Hakan Fidan gidecek. Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan ile 13-15 Haziran'da İtalya'nın ev sahipliğinde düzenlenecek G7 Zirvesi'ne özel davetle katılacak.
- Reuters'in haberine göre ABD'li yetkililer, İtalya'da yapılacak G7 zirvesinde, "Rusya'nın yaptırımlardan kaçınmalarına yardım etmeyi bırakmaları için" küçük ve orta ölçekli Çin bankalarına yeni ve sert bir uyarı göndermeya hazırlanıyor. Ajansa göre, zirveye katılan G7 ülkeleri, bankalara şimdilik SWIFT sisteminden kopma veya dolara erişimin kısıtlanması gibi yaptırımlar uygulamayacak. Ancak bu konuda bankalara uyarı yapılması bekeniyor. Ajansa göre G7 ülkelerinin küçük Çin bankalarına odaklanması, ABD'nin ikincil yaptırım kararından sonra büyük Çin kredi kuruluşlarının Rusya ile ilişkilerini zaten sınırlamış olmasından kaynaklanıyor. Son dönemde birçok büyük Çin bankası Rus kuruluşlardan ödeme kabul etmeyi reddetti ancak bu durum Çinli şirketlerin küçük bankalar kurarak yeni kanallar aramasına neden oldu.
- ABD Ulusal Güvenlik Danışman Yardımcısı Dalip Singh, Washington ve ortaklarının, Moskova'nın yaptırımları aşma kabiliyetini azaltmak için ihracat kontrollerini sıkılaştırmayı planladıklarını söyledi.
- Alman hükümeti, "güvenlik sorunları" nedeniyle yedek askeri sayısını 60 bine çıkarmayı planlıyor. Askerlik kanunu çerçevesinde topamda 800 bin Alman'ın askere alınabileceği bildirildi.
- Almanya Başbakanı Olaf Scholz, bugün Almanya'da yapılacak Avrupa Parlamentosu seçimlerinden önce, dün akşam sosyal ağlarda yayınlandığı video mesajında "Ukrayna'da adil barış için" destek istedi. Scholz, “Ukrayna için yalnızca adil bir barış mümkündür. Bunun için yorulmadan çalışıyoruz” dedi. Alman başbakan "Ukrayna'nın asla diz çöktürülmeyeceğini, Putin'in bunu dikkate alması gerektiğini" savundu. AB'de Avrupa Parlamentosu için 'kader' seçimleri bugünlerde yapılıyor. Sağcı popülist güçlerin Avrupa Parlamentosu'nda tüm tarihi boyunca en büyük sandalye payını alabileceği yorumları yapılıyor. Dört gün süreecek seçimler 6 Haziran Perşembe günü başlamıştı.
- Macaristan Başbakanı Viktor Orban, "Batılı liderlerin para uğruna Rusya ile savaş yoluna girdiğini” savundu. Batı'yı "Rusya'yı askeri yollarla yenme" arzularından dolayı eleştiren Urban, "Onların parlak planı son derece basit, mesele nüfuz ve güç sağlayan parayla ilgili. ABD şu anda Ukrayna'ya Avrupa garantileri altında 40 milyar dolarlık bir kredi sağlama fikrini destekliyor. Eskiden znegin bir ülke olan Ukrayna artık borç batağına batmış durumda” dedi.
Orban, Avrupalıların, Rusya'da "kollarını açarak karşılandıkları ve Rus ekonomisine hiçbir engel olmadan girdikleri" 1990'lı yıllara dönmeyi hayal ettiklerini savundu. Orban'a göre "Batı, o dönemde Rusya ve Ukrayna'yı sömürmeye çalıştı ama Ruslar sonunda her şeyi kendi ellerine aldılar ve kendi yöntemleriyle yeniden inşa ettiler."
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy dün geceki video mesajında Rus ordusunun Harkov operasyonunu gerçekleştirmede başarısız olduğunu savundu. Zelenskiy bunu "Ukrayna ordusunun eylemlerinin önemli bir sonucu" olarak nitelendirdi. Başkan Putin mayıs ortasında başlayan Harkov operasyonunun, Belgorod'u bombardımandan korumak için sınırda bir "güvenli bölge" oluşturmak olduğunu söylemişti.
- ABD Başkanı Joe Biden, Paris'te Fransız lideri Emmanuel Macron ile bir araya geldi. Biden "Putin Ukrayna'da durmayacak. Tehdit tüm Avrupa'yı sarmış durumda ve biz buna izin vermeyeceğiz. ABD Ukrayna ile omuz omuza duruyor. Tekrar söylemek istiyorum; hiçbir yere gitmiyoruz" dedi.
- İngiliz The Times gazetesinin Ukrayna'daki hükümet, askeri ve diplomatik kaynaklara dayandırdığı haberine göre, Zelenskiy'nin çevresi, giderek daha fazla gücü elinde toplayan başkanlık ofisi başkanı Andriy Yermak'ın artan etkisinden endişe duyuyor. İsminin açıklanmasını istemeyen kaynaklar, Ermak'ı "fiili devlet başkanı" ve "başkan yardımcısı" olarak adlandırıyor. Diplomatlar, başkana erişimi yalnızca Yermak'ın kontrol ettiğini ve G7 ülkelerinin büyükelçilerinin Zelenskiy yerine onunla görüşmek zorunda kaldıklarını iddia ediyor.
- Avusturya Savunma Bakanı Claudia Tanner, Batı silahlarının Rusya'ya saldırıda kullanılmasını "kırmızı çizgi" olarak nitelendirdi. Tanner, NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg'den ittifakın Ukrayna'ya asker göndermeyeceğini duymaktan memnuniyet duyduklarını belirterek "Diğer yandan kırmızı çizgi aşıldı. Ukrayna'nın Harkov'u Rusya sınırından yapılacak bombardımandan koruyup koruyamayacağı konusunu, askeri açıdan tarafsız bir devlet olarak yargılayacak konumda değiliz" dedi.
- Rusya Savunma Bakanlığı, hava savunma sistemlerinin Ukrayna’ya ait bir Mi-8 helikopteri, 4 ATACMS füzesi ve 71 İHA düşürdüğünü, ayrıca Karadeniz Filosu tarafından son bir günde 5 insansız hücumbotunun imha edildiğini bildirdi. (Sputnik)
- Ukrayna Savunma Bakanlığı, Rus ordusunun kontrolü altında olduğu dönemde atanan Kupyansk'ın eski belediye başkanı Gennadi Matsegora'ya suikast girişiminde bulunulduğunu, kendisinin şu anda Moskova'daki bir hastanede ağır yaralı olarak tedavi gördüğünü iddia etti.
- Rusya Başbakan Yardımcısı Aleksandr Novak ve Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, St. Petersburg Uluslararası Forumunda Türkiye’de doğal gaz merkezi, Türk Akımı ve Mavi Akım üzerinden Rus doğal gazının transit geçişinin güvenliği konularını ele aldı.
- Radikal politikaarı ile bilinen Almanya için Alternatif (AfD) partisinin Hamburg yerel parlamentosu üyesi, Rusya kökenli poltikacı Olga Petersen'ın çocuklarıyla birlikte Rusya'ya taşındığı bildirildi. Bild'in haberine göre Petersen, "Çocuklarımın güvende olduğunu bilmek ve benim gözetimimde kalacaklarından emin olmak istiyorum" yorumunu yaptı. Olga Petersen, Vladimir Putin'i desteklediği için dört çocuğunu elinden almakla tehdit ettikerini savundu. Petersen 1982 yılında Rusya'da, Omsk'ta doğdu. 2020 yılında Alman vatandaşlığını aldı ve kısa sürede AfD milletvekili oldu. Petersen kendisini Rus Almanların temsilcisi olarak konumlandırdı.
- Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitri Medvedev, Telegram kanalında "çürük sosis" diye nitelediği Almanya Başbakanı Olaf Scholz'un "diz çökmesi ve tövbe etmesi gerektiğini" yazdı. Medvedev, “O... diz çökmeli ve Ukraynalılar önünde tövbe etmeli" dedi.
- Telegram dün gece büyük bir teknik arıza yaşadı. Sadece Rusya'da değil, Avrupa ve ABD'de de uzun süre Telegram çalışmadı.
8 Haziran Cumartesi
- Bölge başkanı Sergey Menyailo bu sabah Kafkasya'daki Kuzey Osetya Cumhuryeti semalarından üç uçak tipi İHA'nın düşürüldüğünü bildirdi. Menyailo, "İlk bilgilere göre İHA'lar Ukrayna tarafından geldi. Hedefleri askeri bir hava alanıydı. Herhangi bir can kaybı ya da yıkım olmadı” dedi. Haberlere göre Mozdok'taki askeri hava sahası Ukrayna İHA'larının hedefiydi, ancak savunma sistemleri tarafından düşürüldü Kuzey Osetya ile Ukrayna birliklerinin mevzileri arasında yaklaşık 900 km mesafe var.
- Ukrayna ordusunun Herson bölgesindeki Sadovoye köyüne düzenlediği saldırı sonucu 22 kişinin öldüğü bildirildi. Herson Bölgesi Valisi Vladimir Saldo, Ukrayna ordusunun saldırısında Sadovoe köyündeki bir marketin hedef oduğunu, ilk haberlerde 19 olan ölü sayısının 22'ye çıktığını duyurdu. Vali "15 kişi de yaralandı, 5'inin durumu ağır" dedi. Saldırının Fransız yapımı güdümlü bomba ve ardından HIMARS MLRS ile gerçekleştiği belirtildi. Herson'a 85 km mesafedeki köyün nüfusu 600'den az.
- ABD Başkanı Biden, silah yardımlarının gecikmesi dolayısıyla Ukrayna lideri Zelenskiy'den özür diledi. DW'nin haberine göre, 2'nci Dünya Savaşı'nın seyrini değiştiren Normandiya Çıkarması'nın 80'inci yıl dönümü dolayısıyla Fransa'da bulunan iki lider, cuma günü bir araya geldi. Geçen Aralık'ta Zelenskiy'nin Washington'a yaptığı ziyaretten beri ilk yüz yüze buluşmalarında Biden, "Yardımların geleceğinin belirsizlik içinde olduğu haftalar için özür dilerim" diye konuştu. Amerikan Kongresi, Ukrayna'ya 61 milyar dolar askeri yardım öngören tasarıyı haftalar süren tartışma ve anlaşmazlık döneminin ardından Nisan ayında geçirebilmişti. Biden, yardımlara Kongre'deki Cumhuriyetçi üyelerin itiraz ettiğini, bunun süreci yavaşlattığını söyledi.
- Fransız parlamentosuna hitaben bir konuşma yapan Ukrayna lideri Zelenskiy, Rusya ile toprak verme karşılığı barış formülünü bir kez daha reddetti. Zelenskiy, "Putin bu savaşı kazanabilir mi? Hayır. Çünkü sizin ve bizim kaybetme hakkımız yok" dedi.
- ABD kayıtlarına göre Zelenskiy, Biden ile Paris'te yaptığı görüşmede, gazetecilerle paylaşmak istemediği Harkov bölgesindeki çatışmalarla ilgili "savaş alanındaki bazı ayrıntıları" aktardığıı söyledi. Görüşmenin Ukraynalı liderin internet sitesinde yayınlanan versiyonunda, "ABD'den gelen yeni askeri yardım paketlerinin bir parçası olarak Harkov bölgesinin savunmasının güçlendirilmesinin ve tedariklerin hızlandırılmasının önemine dikkat çektiği" belirtildi.
- Biden, Ukrayna'ya 225 milyon dolarlık yeni bir askeri yardım taahhüdünde de bulundu. Yeni paket hava savunma teçhizatları ile top mermisi gibi mühimmatları içeriyor.
- Biden ve Zelenskiy gelecek hafta İtalya'da yapılacak G7 zirvesi sırasında da bir araya gelecek. Liderler G7 toplantılarında, dondurulan Rus varlıklarının Kiev'e aktarılmasını tartışacak.
- Putin'in kendisini meşru saymayan açıklamalarına yanıt veren Zelenskiy, "Başkan Zelenskiy'nin meşruiyeti Ukrayna halkı tarafından tanınmaktadır. Halkımız özgürdür. Putin yoldaşın meşruiyeti yalnızca Putin yoldaş tarafından tanınmaktadır” dedi. Putin, görev süresi bu yılın mayıs ayında sona erdikten sonra Zelenskiy'nin meşru bir başkan olmadığını defalarca tekrarladı, dün de "Ukrayna'da iktidarın gasp edildiğini ancak Rusya'nın müzakere edecek birini aramaya hazır olduğunu" söyledi. Putin ve diğer Rus yetkililer, göreve gelmesinin üzerinden beş yıl geçtikten sonra Zelenskiy'nin yetkilerinin 20 Mayıs'ta sona erdiğini savunuyor. Zelenskiy cephesine göre Ukrayna yasaları sıkıyönetim sırasında seçim yapılmasını özellikle yasaklıyor. Ülkenin anayasasında, mevcut cumhurbaşkanının, bir sonraki devlet başkanı göreve gelene kadar yetkilerini elinde tutması yönünde bir hüküm de yer alıyor.
- Fransa Cumhurbaşkanı Macron, Elysee Sarayı'nda yapılan müzakerelerin ardından Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy ile düzenlediği basın toplantısında, Fransa'nın Ukrayna'ya askeri eğitmenler göndermek üzere koalisyon oluşumunu yakın gelecekte tamamlamayı planladığını söyledi. Macron ayrıca Paris'in Ukrayna'nın AB'ye katılımına ilişkin müzakerelerin ay sonundan önce başlamasını beklediğini de söyledi. Ona göre Fransa, Ukrayna'nın NATO üyeliğine giden yolun "geri dönülemez bir yol" olmasını da istiyor.
- Sevastopol Valisi Mihail Razvojayev, Ukrayna ordusuna ait insansız bir botun Sevastopol'daki Streletskaya Körfezi bölgesinde imha edildiğini söyledi. Sosyal medyada yayılan patlama haberleri üzerine sosyal medyadan açıklanma yapan vali “Streletskaya Körfezi bölgesinde duyulan sesler, filomuzun insansız bir tekneyi yok etmesinden kaynaklandı. Sivil altyapıda herhangi bir hasar kaydedilmedi” diye yazdı.
- Rusya İçişleri Bakanlığı, eski Ukrayna Başbakanı Yulia Timoşenko'yu arananlar listesine koydu
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Avrupa Birliği'nin üyelik konusunda çifte standart uyguladığını savunarak, "Bu bağlamda Türkiye güzel bir örnek" dedi. Zaharova, "Neden adayların uyması gereken temel ilkelere uymayan ülkeler oraya sürükleniyor, üye olmak isteyen ülkeler ise AB’ye alınmıyor? İşte bu sahtekarlık" diye konuştu.
7 Haziran Cuma
- Bloomberg'in edindiği bilgiye göre , NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, ittifak üyelerinin direnişi nedeniyle Ukrayna için beş yıl için 100 milyar dolarlık bir yardım fonu oluşturma planından vazgeçiyor. Bunun yerine Genel Sekreter, ülkelerin Kiev'e askeri çatışmanın başlangıcından bu yana yılda yaklaşık 43 milyar dolar tutarındaki mevcut destek seviyesini sürdürmelerini önerecek. Her ülkenin katkı hedefleri GSYİH'sine göre belirlenecek, yardımların yarısı ABD tarafından, geri kalanı ise ittifakın geri kalan 31 üyesi tarafından gönderilecek.
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, daha önceki Minsk ve İstanbul müzakerelerinde varılan mutabakatlar dahil olmak üzere, Ukrayna ile müzakerelere hazır olduklarını, ancak bunun "mevcut realiteler dikkate alınarak" gerçekleşebieceğini söyledi. Putin bir kez daha Zelenskiy'nin görev süresinin sona erdiğini ve Ukrayna Anayasası hükümleri uyarıca meşruiyeti kalmadığını iddia etti.
Rus lider her savaşın ya barış anlaşması ya da askeri hezimetle bittiğini Rusya'nın ise zafer kazanacağını savundu.
Askeri operasyonun planlandığı gibi dengeli şekilde sürdüğünü söyleyen Putin, hedeflere ulaşılacağına inandığını kaydetti.
Rus lider Rusya'nın nükleer doktrininin değişmediğini, ulusal güvenliğin gerektirdiği kırmızı çizgiler olduğunu tekrarladı.
Putin'in açıklamalarının ayrıntıları için
TIKLAYIN
- Lugansk'ta Ukrayna ordusunun füze saldırısı sonrasında bir konut binasının girişinin çöktüğü bildirildi. Yetkililer binaya ATACMS füzeleriyle saldırıldığını söyledi. Acil Durumlar Bakanlığı, Lugansk'ta saldırı sonucu 3 kişinin öldüğünü, 7 kişinin de enkaz altından sağ kurtarıldığını bildirdi. Yaralıların sayısı 3'ü çocuk olmak üzere 22'den 35'e çıktı.
- Avrupa Komisyonu, AB Konseyi'ne Ukrayna ve Moldova ile birliğe üyelik müzakerelerine başlamasını tavsiye etti. Avrupa Komisyonu Temsilcisi Ana Pizonero bu kararı Brüksel'de düzenlediği basın toplantısında duyurdu. Pizonero, “Bu konunun kapandığına inanıyoruz. Ukrayna ve Moldova'nın tüm koşulları karşıladığına inandığımız bir güncellemeyi üye ülkelere sunduk. Artık karar üye ülkelerin elinde” dedi.
- Macaristan Başbakanı Viktor Orban, Batı’nın mevcut adımlarının Rusya ile doğrudan bir çatışmaya hazırlık olduğunu belirtti. Orban, Kossuth Radyosu’nda yaptığı açıklamada, “Şu anda Batı’da yapılanlar, savaşa, doğrudan askeri çatışmaya hazırlık niteliğinde. Ancak Rusya, askeri ve askeri-teknik alanda, savaşın sürdürülmesi için gereken kaynaklara sahip en büyük ülke” dedi. Orban ayrıca Rusya’nın sivil alanda ABD ve Çin’den geri kalabileceğini, ancak askeri açıdan bu ülkelerle kıyaslanamayacak kadar güçlü olduğunu vurguladı. (Sputnik)
- Bölge Valisi Gladkov, Ukrayna'ya ait bir dronun Belgorod bölgesinde bir araca saldırdığını, bir kişinin öldüğünü, iki kişinin de yaralandığını söyledi.
- ABD Başkanı Joe Biden, ABC News televizyonuna demecinde İsrail’in Gazze operasyonundan bahsettiği sırada Refah’ı Rusya’yla karıştırarak yeni gafa imza attı. Joe Biden, ABC News televizyonuna demecinde, İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun onun sözünü dinlediğini savunarak, "Onlar, Rusya’ya girmeyi planlamıyor… Refah. Refah’ın tümünü istila etmeyi planlamıyorlar" dedi.
- Kırım Yarımadası’nın güneyinde yer alan Sivastopol’ün Valisi Razvozjaev, katıldığı St. Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu’nda (SPIEF-2024) kapsamında Sputnik’in sorularını yanıtladı. Vali, Kiev rejiminin, Rus Karadeniz Filosu’nun ‘Ukrayna ordusunun saldırıları karşısında Sivastopol’den kaçtığı’ iddiasını şöyle değerlendirdi: "Öncelikle filo demek, sadece gemiler demek değil. Gemiler gitmedi, taktiği değiştirerek şimdi limanlarda durmuyor, çünkü bu kendini ek tehlikeye maruz bırakmak demek. Aynı zamanda filo, içinde hava araçlarının da bulunduğu büyük bir organizasyon sistemidir. Karadeniz Filosu’na bağlı hava araçları Sivastopol’e yaklaşmaya çalışan düşmanın insansız botlarını başarılı bir şekilde imha ediyor."
- Rusya'da sadece mayıs ayında 127 bin 200 otomobil satıldı. Bu rakam, Nisan ayına göre yüzde 7,2 daha az, ancak Mayıs 2023'e koyasla yüzde 76 daha yüksek. Analistler, yeni otomobil satışlarının haziran-temmuz döneminde aylık 130 bin civarında kalmasını bekliyor.
- Uluslararası Para Fonu (IMF) bir kez daha Batı’ya, Rusya’nın dondurulmuş varlıklarının Ukrayna’yı desteklemek için kullanılmasının yasal gerekçesi olması gerektiği uyarısında bulundu. IMF İletişim Direktörü Julie Kozack, IMF'nin bu konudaki endişelerini tekrarlayarak “Bizim pozisyonumuzu açık ve net. IMF açısından, aınacak herhangi bir karar ya da eylemin uluslararası parasal sistemin işleyişini bozmaması için yeterli yasal gerekçelerinin olması gerekir" dedi. G7'nin 13-15 Haziran'da İtalya’da yapılacak olan zirvede Rusya’nın varlıklarının kullanımı konusunda ortak bir karar alması bekleniyor. Dondurulan varlıklarım toplamı 300 milyar doların üzerinde. Kremlin sözcsü Peskov, varlıklara el konulmasının "alenen hırsızlık" olacağını söylemişti.
- Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi stratejik iletişim koordinatörü John Kirby, ABD'nin Küba'daki Rus savaş gemilerinin varlığını bir tehdit olarak görmediğini söyledi. Kirby "Bu tatbikatlardan dolayı ABD'nin milli güvenliğine ciddi bir tehdit beklenmesi için hiçbir neden yok. Ancak durumu yakından takip edeiyoruz" dedi. Cumhuriyetçi Senatör Marco Rubio ise tam tersine Rus gemilerinin ABD kıyılarında görünmesine tepki gösterdi, "Küba rejiminin Rusya'dan savaş gemisi kabul etmesi nedeniyle cezalandırılması" çağrısında bulundu.
Küba hükümeti, 12-17 Haziran'da, 3 savaş gemisi ile bir denizaltıdan oluşan Rus donanma müfrezesinin Havana'daki limanı ziyaret edeceğini duyurmuştu. Küba ile Rusya Federasyonu arasındaki tarihi dostluğa işaret edilen açıklamada, "Gemilerin hiçbiri nükleer silah taşıyıcısı değil, dolayısıyla ülkemizde durmaları bölge için tehdit oluşturmuyor" denildi.
- Rusya hava savunma güçlerinin geçen gece 19’u Kırım ve Azak Denizi’nde olmak üzere toplamda 28 insansız hava aracını (İHA) vurduğu belirtildi. (Sputnik)
- Dün gece Rusya, Ukrayna'ya yaygın ve yoğun bir hava saldırısı daha düzenledi. Kiev bölge yönetimi başkanı Ruslan Kravçenko, Rusya'nın drone ve füzelerle saldırısı sonucu bölgedeki bir "endüstriyel tesiste" yangın çıktığını duyurdu.
- Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Ukrayna'ya Mirage 2000-5 savaş uçakları verme kararını duyurdu. TF1 TV kanalına canlı yayında konuşan Macron, Kiev'e verilecek uçakların kesin sayısının henüz belirlenmediğini kaydetti, teslimat tarihi de açıklanmadı. Macron, Ukraynalı pilotlara yönelik bir eğitim programının 7 Haziran'da Fransa'da başlayacağını da sözlerine ekledi.
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, St. Petersburg Uluslararası Ekonomik Forumu'nun genel kurulunda bugün konuşacak. Konuşma Moskova saatiyle 14:00'te başlayacak.
- Normandiya çıkarmasının 80. yıldönümünü anma törenleri için Fransa'ya gelen ABD Başkanı Biden, 1944'te müttefik kuvvetlerin birleşmesini NATO ittifakının Ukrayna'yı desteklemeye yönelik mevcut çabalarıyla karşılaştırdı. Biden, "Bu kahramanların 80 yıl önce savaştığı karanlık güçleri biliyoruz. Asla ortadan kaybolmayacaklar. Saldırganlık ve açgözlülük, hükmetme ve kontrol etme arzusu, sınırları zorla değiştirme arzusu. Diktatörlük ile özgürlük arasındaki mücadele sonsuzdur. Avrupa'da bunun açık bir örneğini görüyoruz" dedi. Biden, "Ukraynalılar olağanüstü bir cesaretle savaşıyor, ağır kayıplar veriyor ama geri çekilmiyor. ABD, NATO ve 50'den fazla ülkeden oluşan koalisyon Ukrayna'nın yanındadır. Geri çekilmeyeceğiz. Kimse hata yapmasın, boyun eğmeyeceğiz, saldırganlara teslim olamayız, bu düşünülemez. Bunu yaparsak özgürlük yenilecek, tüm Avrupa risk altına girecek" diye ekledi.
- Kremlin Sözcüsü Peskov, Rusya ve Çin'in tek kutuplu dünyanın varlığının süremeyeceği konusunda görüş birliğine vardığını savunarak "Böyle bir dünyada var olmak imkansız" diye konuştu.
Tek kutuplu dünyada, ekonomide ve siyasette kuralları koyan tarafın isteklerini diğer devletlere dayattığını söyleyen Peskov "Böyle bir durum artık mümkün değil. Bu sistemin temelleri ciddi şekilde çatlıyor ve sarsılıyor. Yeni bir gerçeklik doğuyor" dedi.
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Bosna Hersek'e bağlı Sırp Cumhuriyeti'nin lideri Milorad Dodik ile St. Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu’nda (SPIEF-2024) yaptığı görüşmede, Rusya'nın Dayton Anlaşmaları’na uygun olarak Balkan Yarımadası'ndaki durumun iyileştirilmesine yardımcı olacağını söyledi. Putin, “Dayton Anlaşmalarına ilişkin tutumumuzu biliyorsunuz. Bu tutumumuz değişmeyecek. Buna ilişkin uluslararası yasal belgelerde kaydedilen yetkiler, yalnızca durumun korunmasını değil, geliştirilmesinin ve güçlendirilmesinin de temelini oluşturuyor. Buna mümkün olan her şekilde katkıda bulunacağız” dedi. Dodik ise, Rusya'nın Dayton Anlaşmasına uyma ve Srebrenitsa ile ilgili BM Genel Kurulu'ndaki oylama sırasındaki tutumundan dolayı minnettarlığını dile getirerek, “Srebrenitsa bağlamında girişimlerin ortaya konduğu BM Genel Kurulu toplantısındak ilkeli tutumunuz ve anlayışınız için teşekkür ederiz. Batı bu konuda yetkin olmadığını göstermiş oldu. 84 ülke karara destek verdi, 109 ülke ise destek vermedi” ifadelerini kullandı. (Sputnik)
- Fransa Cumhurbaşkanı Macron, Paris'te Elysee Sarayı'nda Ukrayna Devlet Başkanı Zelensky ile bir araya gelecek. Zelensky ayrıca Fransız parlamentosuna hitap edecek.
- Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu, Batılı ittifakın Ukrayna’ya verdiği destekle Rusya'yı "stratejik yenilgiye" uğratma girişiminin başarısızlıkla sonuçlandığını belirtti. Kazakistan’da düzenlenen Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü üyesi ülkelerin güvenlik toplantısında konuşan Şoygu “Batılı devletlerin çabalarıyla paralı askerler ve uluslararası terör örgütlerinin militanları Ukrayna’ya naklediliyor" dedi.
- Uluslararası İnsan Hakları Federasyonu'na (FIDH) bağlı bazı insan hakları aktivistleri, "nefret söylemi" suçu iddiasıya Rusya'dan önde gelen bazı isimlere karşı Uluslararası Ceza Mahkemesi'ne suç duyurusunda bulundu. Bu isimler arasında eski devley başkanı Dmitri Medeved, gazetecie ve TV yapımcıları Vladimir Solovyov, Dmitri Kiselev, Margarita Simonyan da var. ICC, Ukraynalı çocukların Rusya'ya sınır dışı edildikleri iddiasıyla geçen yıl Başkan Vladimir Putin ve çocuk ombudsmanı Maria Lvova-Belova'ya karşı gıyabi tutuklama kararı çıkarmıştı.
- Rusya, ilk yüksek hızlı demiryolu (HSR) hattının inşaatına Moskova-St. Petersburg arasında başandığını duyurdu. Hattın 2028 yılı ortasında hizmete girmesi bekleniyor. 679 km'ik yeni hatta seyahat süresi 2 saat 15 dakika, elektrikli trenlerin maksimum hızı 400 km/saat olarak planlanıyor. Yeni demiryolu hattı, Moskova'yı Kazan, Yekaterinburg, Adler, Minsk ve Ryazan'a bağlayacak olan hızlı hattın ilk halkası olacak.
- Rusya Merkez Bankası bugün yeni faiz kararını açıklayacak. Yılık oran şu anda yüzde 16. Fazin sabit tutulması bekleniyor.
6 Haziran Perşembe
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy , 26 Şubat'ta Kiev'de düzenlediği basın toplantısında, Fransa ile Mirage 2000 savaş uçağı tedariki olasılığını görüştüğünü söylemiş, daha sonra bu knuda bir açıklama gündeme gememişti. Macron ayrıca Fransa'nın 4 bin 500 Ukraynalı askeri personele eğitim vermeyi planladığını söyledi.
Macron, "Fransa'nın savaşın tırmanmasını istemediğini, ancak barışın Ukrayna direnebilirse sağlanabileceğini" savundu. "Barış Ukrayna'nın teslim olması anlamına gelemez" diyen Fransa cumhurbaşkanı, "Durum zor" diyerek, Rus ordusunun Harkiv bölgesinde "ağır darbeler" indirdiğini de sözlerine ekledi.
- Kremlin Sözcüsü Peskov, Ukrayna'da kiminle barış görüşmesi yapılacağı sorusunun "tüm hızıyla devam ettiğini" söyledi. Peskov, Kremlin'in henüz bu soruya bir yanıt görmediğini belirterek, müzakere sürecinin kapılarının açık olduğunu, ancak Kiev rejimi tarafından kapalı tutulduğunu savundu. Peskov, "Kiev'de kiminle ciddi bir şekilde konuşacağınız sorusu ortaya çıkıyor ve buna bir cevap göremiyoruz. Şu anda böyle bir müzakere sürecini başlatmak için hiçbir gerekçe bulunmuyor" ekledi.
- Almanya Başbakanı Olaf Scholz, İsviçre'de yapılması planlanan Rusya-Ukrayna ihtilafına ilişkin konferansın amacının mümkün olduğu kadar çok ülkeyi Kiev'in tarafına çekmek olduğunu ancak konferansın barış müzakerelerinin başlangıcı olmayacağını söyledi .
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Zaharova, Türkiye'nin BRICS üyeliğine gösterdiği ilginin anımsatılması üzerine, birliğin kapılarının açık olduğunu ve adaylık için bazı kriterler bulunduğunu söyledi.
Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Türkiye'nin BRICS grubuna katılmak istediğini belirten Dışişleri Bakanı Hakan Fidan'ın sözlerini değerlendirdi. Rossiya 24 televizyonuna demeç veren Zaharova, "Birliğin kapılarının açık olduğunu biliyorsunuz. Belirli kriterler var, bunlar ülkelerin bir elitler kulübüne değil, karşılıklı saygıya dayalı birliğe üye olma arzusuyla uyumlu olmalıdır" dedi. BRICS'in halihazırda genişleme deneyimine sahip olduğunu anımsatan Zaharova, yeni üyelerin kendilerini çok konforlu hissedeceği mesajını verdi. (Sputnik)
- Rusya Soruşturma Komitesi’nden yapılan açıklamada, “Rusya Federasyonu’nun askeri faaliyetleri alanında bilgi topladığından şüphelenilen bir Fransa Cumhuriyeti vatandaşı, Moskova’da gözaltına alındı” ifadelerine yer verildi. Kurumun verilerine göre gözaltına alınan kişi, birkaç yıl boyunca yabancı ajanlar siciline dahil edilmek üzere gerekli belgeleri sunma yükümlülüğünü yerine getirmeden ‘Rusya Federasyonu’nun askeri ve askeri-teknik faaliyetleri alanında’ bilgi topluyordu’. Açıklamada, “Söz konusu bilgi, yabancı kaynaklar tarafından elde edildiğinde devletin güvenliğine karşı kullanılabilir. Gözaltına alınan kişi bu amaçla Moskova kenti de dahil olmak üzere Rusya’yı birçok kez ziyaret etti ve Rusya Federasyonu vatandaşlarıyla görüşmeler yaptı” denildi. (Sputnik)
- Ukrayna devlet enerji şirketi Ukrhidroenergo, Rusya'yı Kahovka hidroelektrik santralini (HES) tahrip etmekle suçlayarak tahkime başvurdu. Kiev, Moskova ile Kiev arasındaki yatırımların teşviki ve karşılıklı korunmasına ilişkin anlaşma kapsamında Rusya'nın ödeme yapması gerektiğini savundu. Kahovskaya hidroelektrik santrali 6 Haziran 2023'te Rusya'ya göre Ukrayna Silahlı Kuvvetleri tarafından yıkıldı. Ukrhidroenergo başkanı Igor Sirota, şirketin Kahovka hidroelektrik santralinin yıkılması nedeniyle Rusya'dan 2,5 milyar dolar talep etmeyi planladığını söyledi. Ukrayna tarafına göre istasyonun yıkılmasından Rusya sorumlu.
- Başbakan Scholz, Almanya'nın Ukrayna'daki çatışmanın tırmanma ihtimaline ilişkin kaygılarına yanıt olarak, şansölye olarak "bugün Almanya'da doğan tek bir çocuğun bile savaşla karşı karşıya kalmamasını" sağlamaktan sorumlu olduğunu vurguladı. Scholz, birçok Alman'ın Ukrayna'daki çatışmanın tırmanmasından korktuğunu söyledi ancak ülkenin bu çatışmaya sürüklenmesini önlemek için her şeyi yapacağına söz verdi. Federal Meclis'teki bir konuşma sırasında Scholz, ayrıca Ukrayna'nın, Almanya ve müttefikleri tarafından sağlanan silahları "uluslararası yasal yükümlülüklere uygun olarak" kullanabileceğini söyledi.
- ABD Başkanı Biden, Ukrayna'nın Moskova ve Kremlin'e saldırı düzenlemesine izin vermeyeceğini açıkladı. Biden, ABC News'e verdiği röportajda, ABD'nin Ukrayna'ya sağladığı silahların Moskova veya Kremlin'e yönelik saldırılarda kullanılmasına izin verilmediğini özellikle vurguladı. Biden “Onların ABD silahlarını sınıra yakın yerlerde, sınırın diğer tarafına yönelik kullanılmalarına ve belirli hedefleri vurmalarına izin veriliyor. Biden, "Rusya'nın 200 mil (321 km) içine yönelik ya da Moskova ve Kremlin'e yönelik saldırılara da izin vermiyoruz" dedi. Kremlin sözcüsü Peskov, Washington'un Kiev'i Rusya'ya karşı Amerikan silahlarıyla vurma izninin ABD'nin çatışmaya dahil olduğunu gösterdiğini belirtmişti. Başkan Vladimir Putin de, uzun menzilli silahların Rusya'nın derinliklerine saldırmak üzere Ukrayna'ya devredilmesi halinde Moskova'nın "Batı'nın düşmanlarına silah sağlamaya başlayabileceğini" söyledi, “Yani cevap asimetrik olabilir. Bunu düşüneceğiz” dedi.
- ABD yetkililerinin, Rus ekonomisi üzerindek yaptırım baskısını arttırmak için tüm Rus mallarının ithalatını tamamen yasaklama seçeneğini masaya getirdiği bildiriliyor. Birçok uzman, daha önce ABD basınında gündeme geen haberleri RIA Novosti ile yapılan bir röportajda "yakın tehlike" olarak yorumladı. Kamu Diplomasisi Derneği Yönetim Kurulu Başkanı Vadim Petrov, Rusya'nın enerji ihracatından elde ettiği gelirin önemli bir kısmını kaybedebileceğini kaydetti. Ayrıca teknolojik ve endüstriyel mallara erişimde sorunlar yaşanacağını ve ithalatın azalması nedeniyle enflasyonist baskının artacağını öngördü. Petrov, olası bir ambargoya karşı en hassas sektörlerin enerji sektörü, metalurji ve yüksek teknoloji endüstrileri olacağını vurguladı. Daha önce ABD Başkanı Ulusal Güvenlikten Sorumlu Asistan Yardımcısı Dalip Singh, Washington'un tüm Rus mallarına ambargo uygulayabileceğini belirtmişti. ABD'li yetkili bunun en iyi seçenek olmadığını ancak böyle bir adımın kaçınılmaz olduğunu itiraf etti.
- NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Batılı müttefiklerin bu yılın başında yaşananlara benzer şekilde Ukrayna'ya askeri yardımda yaşanan gecikmelerin tekrarlanmamasını sağlamaları gerektiğini söyledi. Finlandiya ziyareti sırasında Stoltenberg, Ukrayna'nın askeri destek konusunda NATO müttefiklerinden "öngörülebilirlik ve hesap verebilirliğe" ihtiyacı olduğunu söyledi, “Son aylarda Ukrayna'ya askeri yardım sağlanmasında bazı boşluklar, bazı gecikmeler gördük. Bunun bir daha olmayacağından emin olmalıyız" dedi. Stoltenberg, NATO'nun Ukrayna'ya asker gönderme planının olmadığını söyledi.
- Ukrayna Genekurmay Başkanlığı cephede en gergin ve zorlu durumun Donetsk'deki Kurahovskiy ve Pokrovskiy yönlerinde yaşandığını duyurdu.
- Rusya Savunma Bakanlığı, hava savunma güçlerinin gece saatlerinde Kırım üzerinde 13 Ukrayna İHA'sını, Belgorod bölgesi üzerinde 6 İHA'yı ve Rostov bölgesi üzerinde bir Neptün füzesini imha ettiğini bildirdi. Bakanlık ayrıca bu sabah Belgorod bölgesinde iki Ukrayna İHA'sının düşürüldüğünü bildirdi.
- Macaristan, İsviçre'deki Ukrayna barış konferansına katıacak. Ülke, Dışişleri Bakanı Szijjártó tarafından temsil edilecek.
- Çin ve Ukrayna Dışişleri Bakan yardımcıları düzeyinde Pekin'de istişareler gerçekleştirildi. Pekin her alanda bağları geliştirmeye hazır olduğunu açıkladı.
- Rusya Maliye Bakanı Siluanov, "Yaptırımlar Rus ekonomisinin gelişmesinde kilit faktörlerden biri haline geldi" dedi. Siluanov, mahkeme kararlarıyla hazineye devredilen yabancı varlıkların satılmasının planlandığıı kaydetti.
- Putin'in Uluslararası Kültürel İşbirliği Özel Temsilcisi Mihail Şvıdkoy, Rusya'yı "Hıristiyan" ve "muhafazakar" bir ülke olarak nitelendirdi. St. Petersburg Uluslararası Ekonomik Forumu'nda (SPIEF) konuşan Şvıdkoy, "Türki diler konuşan kültürleri temsil eden büyü oranda insanımız var, Orta Doğu kültürlerini, Budist kültürlerini ve Yahudiliği temsil eden çok sayıda vatandaşımız var. Ama yine de Rusya Hıristiyan bir ülke. Bu anlamda kültürümüzün temelinin Hıristiyan değerlerinin dışında olduğunu söyleyemeyiz” dedi. RBC'nın aktardığı Kamuoyu Vakfı'nın 2023 yılı anketine göre Rusların yüzde 62'si kendilerini Ortodoks olarak görüyor, yüzde 8'i İslam'ı kabul ediyor ve yüzde 23'ü herhangi bir dine inanmadığını söylüyor. 2021'de Moskova Katedral Camii'nin baş imamı İldar Alyautdinov, yalnızca Moskova'da 3-3,5 milyon Müslümanın yaşadığını söyledi. İsrail Yahudi Ajansı da 2021'de Rusya'da 150 bin Yahudi'nin yaşadığını gösteren istatistikler yayınladı. Buna göre Rusya ülke, Yahudi nüfusu açısından dünyada yedinci sırada yer alıyor .
- Rusya'nın Rostov bölgesi valisi Vasili Golubev, Novoşakhtinski petrol rafnerisinin Ukrayna'dan fırlatılan insansız hava araçları tarafından vurulduğunu duyurdu. Val, "İHA saldırısı sonucunda petrol rafinerisinde yangın çıktı. Acil servisler olay yerinde. Kurbanlarla ilgili bilgiler açıklığa kavuşturuluyor" diye yazdı. Bu, Ukrayna insansız hava araçlarının Novoşakhtinski rafinerisine bugüne dek gerçekleştirdiği üçüncü saldırı oldu. Tesis Rostov'un yaklaşık 60 km kuzeyinde yer alıyor.
- Diğer yandan Belgorod bölgesi valisi Vyaçeslav Gladkov, Telegram kanalında Stary Oskol kentsel bölgesindeki bir petrol deposuna Ukrayna'nın insansız hava aracıyla saldırı düzenlediğini bildirdi. İHA saldırısı nedeniyle tanklardan biri alev aldı. Yangın itfaiye ekiplerinin müdahalesiyle söndürüldü.
- Sibiriya şehirlerinden Kemerovo'da bir tramvayın keskin bir virajı alak isterken iki yolcunun yola düşmesi, ardından durakta bekleyen bir başka tramvaya çarpması soncuu meydana gelen kazada bir kişi hayatını kaybetti, 90 kişi yaralandı. 78 kişi hastaneye kaldırıldı.
- Amerikan yayını Politico, Batılı ülkelerin yakın gelecekte Ukrayna Silahlı Kuvvetlerine devretmeye hazırlandıkları Batı F-16 savaşçılarının pilotlarının eğitim hızından Ukrayna'nın memnun olmadığını yazdı. Yazıda ABD ordusunun eylül ayı sonuna kadar Tucson'daki (Arizona) hava üssünde 12 Ukraynalı pilotu eğitmeyi planladığı belirtiiyor. Politico'ya göre yıl sonuna kadar toplam 20 Ukraynalı pilotun F-16'yı uçurmak için eğitim alması gerekiyor. Bu, 20 savaş uçağından oluşan bir filo için gereken 40 pilotun yarısı.
- Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius, "ülkenin 2029 yılına kadar Rusya ile savaşa hazır olması" çağrısında bulundu. MK'nın aktardığına göre Pistorius, "Rusya'nın uzun zaman önce savaş ekonomisine geçtiği ve silahlanmaya devam ettiği" görüşünü dile getirdi, ayrıca Rusya'nın Ukrayna'daki oası bir zaferinin sonuçlarının Batı'ya, Kiev'e yapılan mevcut yardımdan daha pahalıya mal olacağını da sözlerine ekledi. Alman bakan anlaşmazlığı çözmek için müzakerelerin ne zaman başlayacağına yalnızca Rusya ve Ukrayna'nın karar vermesi gerektiğini söyledi. Pistorius, Bundeswehr birliklerinin Ukrayna'ya gönderilmesi olasılığını reddetti.
- Kazakistan Başbakan Yardımcısı Serik Jumangarin, Astana'nın Rusya karşıtı yaptırımları desteklemediğini, ancak "ekonomik açıdan faydalı olduğu için" bunlara uyduğunu söyledi. Kazak bakan "Biz (Rusya karşıtı) koalisyon üyesi değiliz, bu tek taraflı yaptırım politikasını desteklemiyoruz ancak ekonomik açıdan bizim için faydalı olduğu için buna uyacağız. Ekonomimiz küçük, doğal olarak yaptırım baskısına dayanamayacağız. Bu nedenle sürekli diyalog halindeyiz, ABD ve Avrupa Birliği ile doğrudan çalışan merkezlerimiz var” dedi.
- Reuters, ABD'nin yakında Ukrayna'ya 225 milyon dolar değerinde yeni bir yardım paketi göndereceğini bildirdi.
- Reuters, ABD'li bir senatör ve konuya yakın Batılı bir yetkiliye dayanarak, Amerikan silahlarının son günlerde Ukrayna ordusu tarafından Rusya topraklarına saldırı düzenlemek için kullanıldığını duyurdu.
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Rusya'da Müslüman nüfusun artmasından duyduğu memnuniyeti dile getirdi. Putin, St. Petersburg'da yabancı medya temsilcileriyle yaptığı toplantıda "Rusya Federasyonu'nda Müslüman nüfusun yoğun olduğu bazı cumhuriyetlerimizde doğum oranlarının yüksek olması bizi çok mutlu ediyor" dedi.
5 Haziran Çarşamba
- Rusya Savunma Bakanlığı, hava savunma sistemlerinin Kursk bölgesi üzerinde Ukrayna'ya ait bir insansız hava aracını imha ettiğini bildirdi. Ayrıca bakanlık açıklamasında, "Yabancı ülkelerin paralı askerlerinden oluşan Yabancı Lejyon'a ait silah ve askeri teçhizat depolarını imha edilirken tüm cephelerdeki silahlı faaliyetleri sonucunda 1590 Ukrayna askeri ölü olarak ele geçirildi" denildi.
- Ukrayna parlamentosu üyesi Daniil Getmantsev, bu yılın beş ayında Ukrayna'ya yapılan uluslararası hibe ve yardımın geçen yılın aynı dönemine göre beş kat azaldığını duyurdu.
- Ukrayna Genekurmay Başkanı Aleksandr Sırski, Ukrayna ordusu özellikle Kurahovski, Pokrovski, Kupyanski ve Harkov yönlerinde durumun zorlu oduğunu kaydetti. Sırski, "Durumun karmaşıklığına rağmen durumu kendi lehimize değiştirme şansımız var" diye inanıyor.
- Zelenskiy, Emir Tamim bin Hamad Al Sani ile müzakereler için Katar'a geldiğini duyurdu.
- Peskov, İsviçre'nin Ukrayna'da Batı'nın yanında yer almasının uzun yıllardır sürdürdüğü tarafsızlığını kaybettiğine inanıyor.
- İngiltere ve Letonya, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerine binlerce dron temini için ihale açtı
- Macaristan, AB'nin Rusya Federasyonu'ndan yapılan enerji ihracatına vergi getirme fikrini "yersiz ve çirkin" olarak nitelendirdi.
- ABD Hazine Bakanı Janet Yellen, G7 ülkelerinin Ukrayna'ya dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen geliri kullanılarak geri ödemesi yapılacak bir kredi paketi sağlama olasılığını tartıştığını söyledi. Tahminlerine göre, dondurulan Rus varlıklarından elde edilecek toplam kâr yıllık 3 ila 5 milyar dolar arasında olacak. Diğer yandan Financial Times (FT), "AB'nin Moskova'ya yönelik yaptırımları süresiz olarak uzatması halinde" ABD'nin Ukrayna'ya Rus varlıklarından elde edilen gelirden geri ödenecek 50 milyar dolarlık bir kredi sağlayacağını yazmıştı. Gazeteye göre, yaptırımların "her altı ayda bir sona ermesi" ve her seferinde oybirliğiyle uzatılması gerektiği için Washington'un Brüksel'den benzer önlemler talep ettiği belirtiliyor. FT, bu politikanın değiştirilmesinin ABD'yi kredinin geri ödenmesinden sorumlu bırakacağını belirtiyor. Belgede, AB'nin, "Moskova Ukrayna'ya verilen zararı ödemeyi kabul edene kadar Rus varlıklarının dondurulacağına dair garanti vermesi gerektiği" belirtiliyor.
- Moskova'daki bir mahkeme, kamusal alanda üzerinde Ukrayna arması olan bir tişört giyen bir İran vatandaşına 50 bin ruble para cezası verdi.
- Financial Times, Ukrayna'nın "soğuk ve karanlık hayata" hazırlanması gerektiğini, kışa kadar ülkede yaşayanların günün büyük bölümünde elektriksiz kalacağını yazıyor.
- Devlet enerji şirketi Ukrenergo yönetim kurulu başkanı Vladimir Kudrytskiy, bugün Ukrayna'da en az dört saat sürecek elektrik kesintisi yaşanacağını duyurdu.
- Ukrayna'da hazırlanan yasa tasarısına göre vatandaşlar askerden kaçanları devlete bildirmeleri için mali olarak ödüllendirilerek motive edecek.
- Küresel elmas pazarının en büyük isimlerinden De Beers Group, G7 ülkelerinin bu sonbaharda Rus elmaslarına yaptırım uygulama kararını desteklediğini ve karara uyacağını duyurdu.
- Filipin başkanının basın servisinin bildirdiğine göre, Manila'daki müzakereler sırasında Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, Filipin Devlet Başkanı Ferdinand Marcos Jr.'dan Ukrayna ordusuna yardım etmek üzere ülkeye psikoterapistler göndermesini istedi.
- Rusya'nın en büyük bakalarından Tinkoff Bank'ın adı T-Bank olarak değiştirildi.
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, Rus birliklerinin güçlerini yoğun çatışmaların yaşandığı Donetsk bölgesinde yoğunlaştırdığını, Harkov bölgesindeki durumun ise istikrara kavuştuğunu söyledi. Gece video mesajı yayınayan Zelenskiy, “En yoğun çatışmalar ve ağır saldırılar Donetsk bölgesinde yaşanıyor. Rus saldırılarının ana yönü budur. Harkov yönünde birliklerimiz durumu istikrara kavuşturdu" dedi.
- Müttefiklerin Normandiya'ya çıkarmasının 80. yıldönümünü kutlayacakarı etkinlikler, Zelenskiy'i Batılı liderlerle buluşturacak. Biden ile Zelensky yarın bir araya gelecek. Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan'a göre Biden ve Zelenskiy, 13-15 Haziran'da İtalya'nın Bari kentinde Zelenskiy'nin de davet edildiği G7 zirvesinde de görüşecek. Biden'ın yanı sıra Fransa Cumhurbaşkanı Macron'un cuma günü Zelenskiy ile görüşmesi bekleniyor.i Zelensky, Fransa Ulusal Meclisi'nde de bir konuşma yapacak.
- ABD Başkanlık Ulusal Güvenlik Yardımcısı Jake Sullivan, Ukrayna ordusunun ABD'den silah tedarikinin yeniden başlamasının ardından bir dizi kilit alanda pozisyonlarını güçlendirmeyi başardığını söyledi. ABD Kongresi'nin Kiev'e ek askeri yardım tahsisini uzun süre onaylamaması nedeniyle Ukrayna'nın kendisini "derin bir çukurda bulduğunu" söyleyen Sulivan "Yardım sayesinde bu çukurdan çıktılar. Kilit yerlerde pozisyonların güçlendiğini, Rus saldırısına karşı direndiklerini gördük. Öncelikle Harkov'un kuzeyindeki durum buu gösteriyor" dedi. Sulivan, ayrıca ABD'nin önümüzdeki haftalarda Ukrayna'ya yeni bir askeri yardım paketi açıklayacağını duyurdu.
- Rusya, Çin ve İran, Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) Guvernörler Kurulu'nun altıncı toplantısı kapsamında yayınladıkları ortak bildiride, üç ülkenin nükleer anlaşmaya ilişkin Ortak Kapsamlı Eylem Planı’nı (JCPOA) desteklediği ve desteklemeye devam edeceği belirtilerek, ABD'nin anlaşmadan çekilmesinin ardından tutumlarının değişmediği vurgulandı. Bildiride, “Ülkelerimiz JCPOA'ya sürekli olarak güçlü destek sağlamıştır. ABD'nin yasa dışı ve tek taraflı olarak anlaşmadan çekildiği 2018 yılından bu yana nükleer anlaşmaya desteğimiz değişmedi ve İran'a tek taraflı yasa dışı yaptırımlar uygulanması ve maksimum baskı politikası uygulanması bu anlaşma için dönüm noktası oldu” ifadelerine yer verdi. (Sputnik)
- Ukrayna Savunma Bakanlığı, yabancı ülkelerde oturma izni olan vatandaşlar ile çifte vatandaşlık sahibi olanların ülkeden çıkışlarınının durdurulduğunu duyurdu. ABD Büyükelçiliği de bir açıklama ile vatandalarını uyardı ve 1 Hazirandan başlayarak 18 ila 60 yaşları arasındaki çifte vatandaşlığa sahip Ukraynalı erkeklerin ülke dışına çıkışlarının engelleneceğini bildirdi. Ukrayna Devlet Sınır Muhafız Teşkilatı sözcü Andrey Demçenko, “Bugüne dek başka ülkelerde oturma izni olan erkeklerin ülke dışına çıkışına izin veriliyordui artık yasaklandı" dedi. Ukrayna'da 25 Şubat 2022'den bu yana genel seferberlik kapsamında 18 ila 60 yaş arası erkeklerin ülkeyi terk etmesine izin verilmiyor.
- Financial Times'ın bir AB iç belgesine dayandırdığı haberine göre, Avrupa Birliği'nin Rusya karşıtı yaptırımları süresiz olarak uzatma taahhüdü vermesi halinde ABD, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen kârı kullanarak Ukrayna'ya 50 milyar dolarlık bir kredi sağlamaya hazır olduğunu bildirdi. Washington'un önerisi, AB maliye bakanlarının toplantısında tartışılacak.
- Flightradar24 verilerine göre bir ABD keşif uçağı bu sabaha karşı Karadeniz üzerinde görüldü. Forte12 çağrı işaretli Amerikan stratejik keşif uçağı Northrop Grumman RQ-4B Global Hawk, Karadeniz'deki uluslararası sular üzerinde uçuyor. Salı günü, söz konusu uçak Sicilya'daki bir hava üssünden havalanarak Karadeniz bölgesine doğru yola çıkmış ve en son Kırım yakınlarında uçarken Flightradar24'te saptanmıştı.
- Voronej bölgesi valisi Aleksander Gusyev, hava savunma sistemlerinin Voronej'e yaklaşan bir insansız hava aracını imha ettiğini söyledi.
- Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Afrika gezisi kapsamında ziyaret ettiği Burkina Faso’da mevkidaşı Karamoko Jean Marie Traore ile yaptığı görüşmede, Rusya Federasyonu ile Burkina Faso arasındaki ilişkilerin yükselişte olduğunu söyledi. Lavrov, “Devlet başkanlarımız Vladimir Putin ve İbrahim Traore'nin geçen yılki ikinci Rusya-Afrika Zirvesinde yaptıkları toplantıda varılan anlaşmalar sonucunda ilişkilerimiz ivme kazandı” dedi. (Sputnik)
- Rusya'nın Orta Afrika Cumhuriyeti Büyükelçisi Aleksander Bikantov, RIA Novosti'ye verdiği demeçte, Moskova ve Bangui'nin ülkede bir Rus askeri üssü kurulması konusunda müzakerelerin devam ettiğini söyledi. Daha önce OAC Başkanı Faustin-Archange Touadera, ülkenin doğu bölgesinin bir Rus askeri üssüne ev sahipliği yapmak için kullanılabileceğini söylemişti.
- Rusya lideri Putin, Güvenlik Konseyi Sekreteri Şoygu’yu askeri sanayi sektörünün geliştirilmesine yönelik çalışmaların koordinatörü olarak atadı. Rusya Devlet Başkanı, savunma sanayinin öncelikli görevleri, üretim hacimleri ve karlılığa ilişkin talimatlar taslağı üzerindeki çalışmaların çarşamba gününe kadar tamamlanması talimatını verdi.
- Rus şirketlerinin BM Dünya Gıda Programı'nın (WFP) gıda tedariki ihalelerine erişimlerinin kısıtlandığı bildirildi. Açlık çeken ülkelere gıda sağlamada Rusya, tedarikin yüzde 20'sini tek başına karşılıyordu. Bazı bağışçılar, fonlarının Rus malı ya da Rus şirketler üzerinden gıda almama şartı getirdikleri bildirildi.
- AB verilerine göre yılın ilk çeyreğinde geçen yıla kıyasla İrlanda, Kıbrıs ve Portekiz Rusya’ya ihracatını arttırdı. Almanya yüzde 32 düşüş ile 1,9 milyar dolarlık ihracat yaptı.
- St.Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu bugün başlıyor. Foruma bu yıl 45’ten fazla ülkeden siyasi katılımcı bekleniyor. Bolivya Devlet Başkanı Luis Arce, Zimbabwe Devlet Başkanı Emmerson Mnangagwa, Orta Afrika Cumhuriyeti Başkanı Félix Moloua, Bosna-Hersek’e bağlı Sırp Cumhuriyeti’nin Cumhurbaşkanı Milorad Dodik, Abhazya Cumhurbaşkanı Aslan Bjania, Güney Osetya Başbakanı Konstantin Dzhusoev bu isimler arasında. 5-8 Haziran tarihleri arasında düzenlenecek fırumda 400 iş etkinliği yapılacak. Forumun ana konuları dünya ekonomisinin çok kutuplu bir modele geçişi, Rus ekonomisinin yeni rotasındaki amaç ve hedefler.
- DEVA Partisi Genel Başkanı Ali Babacan, 5-8 Haziran günlerinde Rusya'daki St.Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu’na katılacak. Forumda hükümeti temsilen Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar'ın yer alacağı daha önce duyurulmuştu.
4 Haziran Salı
- ABD Başkanı Joe Biden, "Ukrayna NATO'nun parçası olmasa bile ABD'nin silah sağlamaya devam edeceğini" söyledi. Time dergisine verdiği demeçte Biden, "Bu, gelecekte kendilerini savunabilmeleri için silah sağladığımız diğer ülkelerle olduğu gibi onlarla da aynı ilişkilere sahip olduğumuz anlamına geliyor " dedi. Biden, sorunun barışçıl çözümünün, Rusya'nın Ukrayna'dan tamamen çıkması durumunda sağlanacağını beirterek, "Rusya'nın ileride Ukrayna'yı asla ele geçirmeyeceği gerçeğini de sağlaması gerektiğini" savundu. Biden'a göre çözüm süreci, Ukrayna'nın mutlaka NATO'ya girmesi anlamına da gelmiyor.
Biden, Kiev'e verilen desteği açıklarken, "Mesele şu ki, eğer Ukrayna'nın batmasına izin verirsek, sözlerime dikkat edin: Polonya'nın da gittiğini göreceksiniz" dedi.
Biden'ın Times'a demecinin tam metni için
tıklayın.
- Rusya Dışişleri Bakanı Lavrov, Ukrayna'da askeri eğitmen veya paralı asker olarak görev yapan tüm Fransız vatandaşlarının Rusya için meşru hedef olacağı uyarısında bulundu. Kongo Cumhuriyeti'ne resmi ziyaret gerçekleştiren Lavrov, Oyo kentinde mevkidaşı Jean-Claude Gakosso'yla görüşmesinin ardından ortak basın toplantısında soruları yanıtladı. Fransız paralı askerlerin halihazırda Ukrayna'da çatıştığını ve Fransız askeri eğitmenlerin de bu ülkede çalışmaya başladığını varsaymak için güçlü dayanaklara sahip olduklarını anlatan Lavrov, tüm bu kişilerin Rusya Silahlı Kuvvetleri tarafından meşru hedef olarak görüldüğünün altını çizdi. (Sputnik)
- Başkan Vladimir Putin, Federasyon Konseyi Başkan Yardımcısı Andrey Turçak'ı istifa eden Oleg Horohordin'in yerine Altay Cumhuriyeti'nin başı olarak atadı.
- ABD Hava Kuvvetleri Küresel Taarruz Komutanlığı, nükleer başlık taşıma kapasiteli Minuteman III kıtalararası balistik füzesini gece saatlerinde test etti. California'daki Vandenberg Hava Üssü'nden yapılan açıklamada, söz konusu üsten gece 00:56'da yapılan atış sırasında kıtalararası balistik füzesinin nükleer başlık taşımadığı ifade edildi. Söz konusu testin, Minuteman III füzesinin güvenliği, güvenilirliği, etkililiği ve hazır olma durumunun denetlenmesi amacıyla yapıldığı bildirildi. (Sputnik)
- Eski İtalya Başbakanı Matteo Renzi, Rusya ile Ukrayna arasındaki müzakereleri kolaylaştırmak için özel bir AB temsilcisinin atanması gerektiğini savundu.
- Çek Cumhuriyeti Başbakanı Fiala, Trans-Alpine Boru Hattı'nın (TAL) kapasitesi artırıldıktan sonra Çek Cumhuriyeti'nin en geç 2025'in ilk yarısından itibaren Rus petrolü alımını durduracağını söyledi.
- Almanya Başbakanı Olaf Scholz, Ukrayna'nın Rus topraklarındaki hedefleri vurmak için Alman silahlarını kullanmasına izin verilmesinin gerginliğin artmasına yol açmayacağını savundu. Scholz Berlin radyosuna demecinde, "Bunun gerilimin tırmanmasına neden olmayacağından eminiz. Çünkü ABD Başkanı'nın da söylediği gibi biz sadece Harkov gibi büyük şehirleri koruma imkanı sağanmasından bahsediyoruz" dedi. Scholz, silahların uluslararası hukuka uygun kullanılması gerektiğini de sözlerine ekledi. Berlin'in kararı dikkatle düşündüğünü söyleyen Scholz, "Yanlış ve zamansız önlemler alması yönünde baskı yapılmasına izin vermedik. Alman vatandaşları buna güvenebilir" diye güvence verdi. 31 Mayıs'ta, ABD'nin ardından Alman yetkililer, Ukrayna'nın, Harkov bölgesindeki saldırılara karşı Rusya topraklarına saldırmak için kendisine sağlanan silahları kullanmasına izin vemişti. Savunma Bakanı Boris Pistorius, Berlin'in pozisyonunu yumuşatmasını "değişen duruma stratejik bir uyum" olarak açıkladı.
- TASS'ın haberine göre, Rus ordusunun Harkov bölgesinin kuzeyindeki ilerleyişi, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin rezervlerinin artırılmasının ardından yavaşladı. (Kommersant)
- Rusya ordusunun envanterindeki önemli silah sistemleri arasında yer alan Bastion kıyı füze sistemleriyle Ukrayna'daki hedeflere bombardıman düzenlendi. Rusya Savunma Bakanlığı, Karadeniz Filosu'na ait Bastion kıyı füze sistemlerinin Ukrayna'da belirlenen askeri kara hedeflerini başarıyla imha ettiğini belirtti. Bakanlık, "Karadeniz Filosu'nun Bastion kıyı füze sistemi birlikleri, muharebe görevi sırasında Ukrayna topraklarında Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'nin belirlenen tesislerine bombardıman düzenledi" ifadelerini kullandı. Ayrıca Rusya hava savunma güçlerinin, ülkenin batısındaki Belgorod bölgesinde Ukrayna ordusuna ait insansız hava aracını (İHA) imha ettiği belirtildi. (Sputnik)
- Peskov, Ukrayna ordusunu eğiten yabancı eğitmenlerin dokunulmazlığının bulunmadığını söyledi. Peskov, "Rusya Federasyonu, belirlenen amaç ve hedeflere uygun olarak Ukrayna'daki askeri harekâtını sürdürüyor" dedi.
- Brent petrolün fiyatı 77 doların altına düştü.
- NATO Genel Sektereri Jens Stoltenberg, Sky News'e Rusya'nın savunma sanayisini NATO ülkelerinin beklediğinden daha hızlı geliştirdiğini söyledi.
- Macaristan Başbakanı Orban, Donald Trump'ın Ukrayna'da bir günde ateşkes sağlayıp ardından müzakerelere başlayabileceğine inandığını söyledi.
- İtalya Başbakan Yardımcısı Matteo Salvini, Macron'u "çatışmalara katılmak üzere bizzat Ukrayna'ya gitmeye" davet etti. İtalya'nın Bari kentinde düzenlenen yerel seçimlere hazırlık etkinliğinde konuşan Salvini, Macron’un son dönemde sürekli gündeme getirdiği ‘Ukrayna'ya asker gönderme’ önerisine karşı, "Macron'a diyorum ki: Ukrayna'ya savaşmaya gitmek istiyorsan, başına miğferini geçir ve bizzat kendin git. Biz İtalyanların kafasını karıştırma" dedi.
- Rusya Federasyonu'nun birimlerinden Altay Cumhuriyeti'nin başkanı Oleg Horokhordin istifasını açıkladı. Horokhordin, Mart 2019'dan bu yana Altay Cumhuriyeti'nin başkanlığını yapıyordu. Geçen hafta Hantı-Mansi Özerk Okrugu ve Samara bölgesinin başkanları değiştirilmişti.
- New York Times'ta yayınanan bir haberde, Başkan Biden'ın danışmanlarına atıfta bulunarak, bir yandan Kiev'in Rusya ile kötüleşen ilişkiler nedeniyle "kaybedecek başka bir şeyi kalmadığı", diğer yandan ABD yetkililerinin çatışmanın nükleer bir çatışmaya doğru tırmanmasından korktuğu ve şartarda "ABD ve Ukrayna'nın önceliklerinin farklılaştığı" belirtildi. Biden'ın danışmanlarından biri, Rusya'ya karşı silah kullanma yasağı konusunda "zaman Ukrayna'nın lehineyken böyle bir kısıtlamanın mantıklı olduğunu ancak artık durumun değiştiğini" açıkladı. Gazetenin kaynağı, "ABD nükleer bir çatışma istemiyor ve Biden da üçüncü dünya savaşının başlatılmasından sorumlu olmak istemiyor" vurrgusunu yaptı.
- Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi stratejik iletişim koordinatörü John Kirby, Ukrayna ordusuna, kendine yönelik saldırıları engellemek için ABD silahlarını "hedefli ve sınırlı bir şekilde" kullanma izni verildiğini söyledi. Kirby "Sınırın hemen ötesinde, saldırıya başlamak üzere olan bir Rus biriminin olduğunu biliyorlarsa, o zaman sağduyu, ABD'den alınan silahları meşru müdafaa amacıyla kullanmalarına izin verilmesini gerektirir" dedi. Kirby, yalnızca Ukrayna'nın Harkov bölgesine yakın Rus topraklarından bahsettiğini açıkladı. Buna göre Ukrayna Silahlı Kuvvetleri hâlâ Rusya içindeki hedeflere yönelik uzun menzilli silahlar kullanamayacak. Kirby, aynı zamanda, ABD'nin, Rusya topraklarındaki saldırı coğrafyasının genişletilmesi konusunda Ukrayna ile görüşmeye hazır olduğunu da sözlerine ekledi, "Washington, Ukrayna ordusunun ihtiyaçlarına sırtını dönmeyecek" dedi.
Kirby ayrıca, Washington'un Rus topraklarına yönelik saldırıların kapsamının genişletilmesi konusunda Kiev ile görüşmeye hazır olduğunu belirterek “Bence Zelenskiy'nin bir yandan minnettar olmasına, diğer yandan da davasını savunmaya devam etmesine kimse şaşırmamalı. Tartışmalara devam edeceğiz. Ukrayna'yı destekleme konusundaki yaklaşımımızı değiştirdik" dedi.
- Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitri Kuleba, Ukrayna'nın Batı silahlarının kullanım ölçeğini genişletmek isteyeceğini söyledi.
- Karadeniz Filosu Ukrayna'daki askeri hedefler füzelerle vurdu. M. Komsomolets'in haberine göre saldırı,P-800 Onyx süpersonik füzeleri tarafından gerçekleştirildi. Haberde "Tüm hedefler vuruldu" denildi.
- Washington Post gazetesi, ABD'nin verdiği silahların Rusya topraklarındaki sadırılarda kulanılması için izin almanın 17 gün sürdüğünü yazdı. Habere göre Beyaz Saray, mayıs ayı ortasında yapılan müzakerelerin ardından, Ukraynalı yetkililerin Rusya'nın Harkov saldırısında Ukrayna ordusunun uğradığı kayıpları gerekçe göstermesiyle bu izni vermeye ikna oldu. Onay, 31 Mayıs'ta, Ukrayna ordusunun daha önce saldırı yasağı kapsamında olan Belgorod bölgesindeki nesneleri hedef alan HIAMRS saldırılarına başladığı akşam alındı.
- İtalyan bankası UniCredit'in İcra Kurulu Başkanı Andrea Orcel, Financial Times'a verdiği röportajda UniCredit'in mevcut koşullar altında Rusya pazarından çıkmasının pek olası olmadığını söyledi. Orcel, UniCredit'in Rusya'daki faaliyetlerini azalttığını ancak bankanın düşük fiyata varlıklarını bırakmak istemediğini açıkladı ve "Sürekli alternatif seçenekleri değerlendiriyoruz ama satış ihtimali şu anda düşük" dedi. Orchel, "Bir banka satarak veya başka planlar bularak Rusya'dan ayrılmak son derece zor çünkü diğerlerinin siyasi iradesine uyduğunuz ve her iki tarafın yaptırımlarından kaçındığınız, sürekli daralan gri bir bölgeye uyum sağlamanız gerekiyor" diye ekledi.
- Kommersant'ın haberine göre, Polonyalı ev aletleri üreticisi Hansa, Rusya'daki işletmesini sattı. Gazete, şirketin Rusya ofisinin artık Samsung, Tefal, Karcher ve diğer şirketlerle de işbirliği yapan OOO Hyper şirketi tarafından yönetileceğini yazdı.
- Beyaz Saray, Ukrayna'nın ev sahipliğinde 15-16 Haziran'da İsviçre'de düzenlenecek Barış Zirvesi'nde ABD'yi Başkan Yardımcısı Kamala Harris ve Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan'ın temsil edeceğini duyurdu. Böylece Washington, Vladimir Zelenskiy'nin daha önce memnuniyetsizliğini dile getirdiği gibi, zirvede Başkan Joe Biden'ın olmayacağını doğruladı. Biden, aynı tarihler için planlanan bir seçim bağış toplama kampanyası etkinliğine katılacak.
- Özel harekata katılanların eşleri ve anneleri olduklarını söyleyen küçük bir grup, Moskova'da Savunma Bakanlığı binası önünde toplanarak Savunma Bakanı Andrey Belousov ile görüşme talep etti, ancak talepleri kabul edilmedi.
- Ukrayna parlamentosu Verhovna Rada enerji komitesi üyesi Sergey Nagornyak, Ukraynalı tüketicilerin kışın uzun elektrik kesintilerine hazırlıklı olması gerektiğini söyledi. Nagornyak, “Kışın -10°C sıcaklıkta Ukraynalıların günde 14 saat ısınmasız, 10 saat ışıksız kalacağı gerçeğine hazır olun" dedi.
- Starbucks Rusya'da ticari marka başvurusunda bulundu. Starbucks Corporation, Mart 2022'de Rusya Federasyonu'ndaki faaliyetlerini durdurmuştu. Tescil başvurusunun, markanın bir başkası tarafından kullanımını önlemek amacıyla yapıldığı belirtiliyor.
3 Haziran Pazartesi
- İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, Roma'nın Ukrayna'ya yeni bir SAMP/T hava savunma sistemi göndermeyi planladığını açıkladı.
- Prag polisi, cumartesi günü ülkenin Prag'da çıkan kavga sonrasında havaalanında dört yabancıyı gözaltına aldığını söyledi. Polise göre Rusça konuşan dört kişi, Ukrayna'ya bağış toplayan gönüllülere saldırdı.
- ABD Deniz Piyade Kuvvetleri’nin eski istihbarat subayı ve savunma uzmanı Scott Ritter, Sputnik’e demecinde gümrük memurlarının havalimanında pasaportuna el koyduklarını ve onu uçaktan inmeye zorladıklarını anlattı. Ritter, "New York’tan uçağa binerken 3 gümrük memuru tarafından kenara çekildim ve pasaportuma el konuldu. Nedenini sorduğumda bunun Dışişleri Bakanlığı’ndan gelen bir emir olduğu yanıtını verdiler. Herhangi bir ek bilgi verilmedi. Çantalarım uçaktan alındı ve havalimanından dışarı çıkarıldım” diye konuştu. Ritter St.Petersburg Uluslararası Ekonomi Forumu’na (SPIEF) katılacaktı. SPIEF 2024, 5-8 Haziran tarihleri arasında gerçekleşecek. (Sputnik)
- Hollanda, Ukrayna'ya teslim edilecek F-16'ları Rusya'daki hedefleri vurmak için kullanmasına izin verdi. Hollanda Savunma Bakanı Kaisa Ollongren, Ukrayna'nın 24 adet F-16 savaş uçağını Rusya'daki askeri hedeflere yönelik saldırılar da dahil olmak üzere "uygun gördüğü takdirde" kullanabileceğini söyledi. Bakan "Silah teslimatlarımızdan herhangi birinde uyguladığımız prensibe bağlıyız: Silahları Ukrayna'ya transfer ettiğimizde, bunların nasıl kullanılacağına onlar karar verir" dedi. Ollongren'e göre Amsterdam, Ukrayna'nın devredilecek F-16'ları Rus hava sahasında kullanmasını yasaklayan Belçika'nın aksine herhangi bir kısıtlama getirmeyecek. Ollongren, "Onlardan sadece uluslararası hukuka ve BM Şartı'nda yer alan meşru müdafaa hakkına saygı duymalarını istiyoruz, bu da meşru müdafaa çerçevesinde ihtiyaç duydukları askeri hedeflere ulaşmak için bunu kullanmaları anlamına geliyor" dedi. .
- Brent petrolün varil fiyatı 8 Şubat'tan bu yana ilk kez 80 doların altına düştü. Piyasa uzmanları, küresel ekonomide yavaşlama kaygısıyla dünyada petrol talebinin düşmesinden korkuyor. Moskova saatiyle 16:45'teki ticaret verilerine göre, Londra ICE Vadeli İşlemler Borsası'nda ağustos vadeli Brent petrolünün fiyatı yüzde 1,4 düşerek varil başına 79,92 dolara geriledi. Reuters, petrol piyasasının, kalıcı enflasyonun yüksek küresel faiz oranlarının düşmesini engelleyeceği ve petrol talebini sınırlayabileceği korkusuna dükkati çekti.
- Hukuki konulardan sorumlu başkan yardımcısı Irina Mudraya, Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskyi'nin ofisinin, görev süresi 20 Mayıs'ta sona eren devlet başkanının meşruluğu konusunda ülkenin Anayasa Mahkemesi'den görüş almayı düşünmediğini duyurdu. Başkan Putin, Zelenskiy'nin meşruiyetinin sona erdiğini savunmuştu.
- Rusya Federal Güvenlik Servisi FSB, Sevastopol şehrinde, Rusya'nın Karadeniz Filosunun askeri personelinin yanı sıra bölgedeki askeri, ulaştırma ve enerji altyapı tesislerine karşı sabotaj ve terör eylemleri gerçekleştirmek üzere oluşturulan Ukrayna özel servislerinden oluşan bir ajan grubunu ortaya çıkardığını duyurdu.
- Rusya hükümet, bu yılki federal bütçe açığı tahminini 1.5 trilyondan 2.12 trilyon rubleye (23,5 milyar dolar) çıkardı.
- Devlet şirketi Kavminkurortresursy, ünlü markalar Yessentuki ve Narzan maden sularının üreticisi Aqua Holding'deki yüzde 25 hissesinin tamamını sattı. Hisseler holdingin özel hissedarları tarafından satın alındı.
- Çin, 15-16 Haziran'da İsviçre'de düzenlenecek Ukrayna konferansına katılmayacağını açıkladıktan sonra, katılım için "adil koşullar" talep etti. Çin Dışişleri Bakanlığı temsilcisi Mao Ning, Çin'in Ukrayna meselesiyle ilgili zirveye çatışmaların her iki tarafının da katılması, her ikisinin de bunu tanıması ve tüm barış girişimlerinin tartışılması gerektiğine inandığını söyledi. Mao Ning “Barış konferansı hem Rusya hem de Ukrayna tarafları tarafından tanınmalıdır. Herkes eşit olarak katılmalı ve tüm barış projeleri adil bir şekilde tartışılmalıdır. Bunlar üç önemli faktör. Bu konferansa katılmamız bizim için zor olacak çünkü konferans sırasında bu üç faktörün sağlanmasının zor olacağına inanıyoruz” dedi. Dün Singapur'daki Shangri-La Diyalog forumuna katılan Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, Çin'in diğer ülkelerin barış zirvesine katılımını engellemeye çalıştığını söyledi. 106 ülkenin katılım kararı aldığı bildiriliyor. Peskov, Moskova'nın konferansı "kesinlikle faydasız" bulduğunu belirtti. Lavrov da "dünya çoğunluğuna" zirveye katılmama çağrısında bulundu .
- Ankara'daki Türk özel bankalardan birinden bir kaynak RIA Novosti'ye yaptığı değerlendirmede, bankaların turizm sektöründe Rus turistlerin ödemelerinde sorun yaşadığına dair sinyaller aldığını söyledi. Türk yetkii “Turizm sektöründen talepler var. Bazı durumlarda bilinen yaptırımlar nedeniyle ödemeler sistemden geçmiyor. Turistler bazen satın almalar veya hizmet için ödeme yapamıyor ama genel olarak çözüm arıyoruz. Ama sıkıntılar var” dedi.
- Rusya Sivii Havacılık Kurumu Rosaviatsiya temsilcisi Artem Korenyako, Kazan Havalimanı'nın Moskova saatiyle 11:29'dan itibaren uçuşlara kapatıldığını duyurdu. Havaalanına giden uçaklar Ulyanovsk, Samara, Çeboksarı, Ufa ve Moskova'daki alternatif havaalanlarına yönlendirildi.
- Putin'in basın sözcüsü Peskov, Financial Times'a (FT) Rusya iel Çin'in gaz fiyatında anlaşmadıkları haberleri hakkında yorum yaparken, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ve Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in enerji tedarikini tartıştığını ancak bu konuyla ilgili ticari konuların kamuya açıklanamayacağını söyledi. Gazeteye göre Sibirya'nın Gücü-2 gaz boru hattı üzerinden yakıt tedarikinde Pekin, Rusya iç pazarındaki fiyattan gaz satın almak istiyor, Moskova ise bunu kabul etmiyor. FT, Pekin'in bu konuda taviz vermeyeceğini ve gelecekteki Rus gazı tedariki için fazla ödeme yapma niyetinde olmadığını yazdı. Peskov, "Her ülkenin kendi çıkarlarını savunması tamamen normal" dedi.
- Finlandiya'daki nükleer santrali Olkiluoto-3 türbin arızası nedeniyle kapatıldı. Resmi açıklamada "Reaktörün kapatılmasının nükleer güvenliği tehdit etmediği belirtiliyor" denildi. Geçen kasım ayında istasyonun reaktörü de on günde iki kez arızalanmış, sebebin ise teknik arıza olduğu belirtilmişti.
- Rus yatırımcılar, bloke edilen varlıkları takas etmeleri için yabancılara 35 milyar ruble değerinde kağıt teklif etti. RBC'nın haberine göre bu miktarın büyük bir kısmı Tesla ve Microsoft gibi büyük şirketlerin hisseleri. Rus yatırımcıların başvurularının toplanması bu yılın baharında başladı. Rusya'da bu amaçla görevlendirilen Yatırım Odası, Rus bireysel yatırımcıların 25 Mart - 8 Mayıs 2024 tarihleri arasında yaptığı başvuru sayısının 1 milyonu aştığını açıkladı.
- Almanya Savunma Bakanlığı Ukrayna Özel Karargahı Başkanı General Christian Freuding, Ukrayna birliklerinin Berlin tarafından verien Patriot uçaksavar füze sistemlerini Rusya toprakları üzerinden kullanabileceğini söyledi. itiraf etti. Alman komutan, "Patriot sistemlerinin artık Harkov bölgesinde ve Rusya üzerinde kullanılması kuvvetle muhtemel. Bu sistemler Rus uçaklarıyla savaşmak için ideal" dedi. 31 Mayıs'ta Almanya, ABD'nin ardından verdiği silahların Ukrayna'nın Rusya topraklarına saldırı düzenlemek için silahları kullanmasına izin vermişti.
- Almanya Başbakanı Olaf Scholz pazar günü yaptığı açıklamada, NATO'nun doğu sınırının güçlendirilmesinin amacının "Rusya'yı kontrol altına almak" olduğunu söyledi. Schlz ayrıca Moskova'nın, gerekirse NATO'nun silahı eline alarak kendisini savunmaya hazır olacağının farkında olması gerektiğini de sözlerine ekledi. Doğu Almanya Ekonomik Forumu'nda bu açıklamayı yapan Scholz, "Rusya'dan gelen tehdit devam ederken, müttefiklerimizle birlikte geçen yıl Baltık Denizi'ne ek birimler konuşlandırmaya ve yakın gelecekte bir tugayın tamamını orada kalıcı olarak konuşlandırmaya karar verdik. Bu Rusya'ya şunu göstermek için: NATO topraklarının her metrekaresini savunmaya hazır" dedi.
- Başkan Zelenskiy, Singapur'da katıldığı Shangri-La Dialogue güvenlik konferansındaki konumasında, İsviçre'de yapıacak barış zirvesine 106 ülkenin temsilcilerini gönderme sözü verdiğini söyledi. Katılmayı kabul etmeyen Çin'i eleştşren Zelenskiy, "Çin ne yazık ki ülkelerin Barış Zirvesi'ne gelmesini engellemeye çalışıyor" dedi. Çin, Ukrayna'daki savaşta taraf olmadığını, ancak Rusya'nın İsviçre zirvesine davet edimemesiin barış forumuna zarar verdiğini savunuyor.
- İtalya Başbakanı Giorgia Meloni doğruladı, Zelenskiy'nin 13-15 Haziran'da İtalya'nın Brindisi şehrinde gerçekleşecek G7 zirvesine katılacağını söyledi.
- Romanya Başbakan Marcel Ciolacu, elerindeki Patriot sisteminin Ukrayna'ya devredilmesi önerisinin "analiz aşamasında" olduğunu söyledi. Euronews'e verdiği röportajda, fikrin uzmanlar tarafından incelendikten sonra Yüksek Savunma Konseyi tarafından değerlendirileceğini belirtti.
- Trump, Habib Nurmagomedov'a Filistin'deki savaşı durdurma sözü verdi. Hafta sonunda İslam Mahaçev ile Dustin Poirier arasındaki boks maçının ardından eski UFC şampiyonu Habib Nurmagomedov ile ayaküstü kısa bir sohbet gerçekleştirdi. Nurmagomedov videoyu bir transkriptle birlikte ayınladı. Nurmagomedov, "Filistin'deki savaşı durduracağınızı biliyorum" dedi, Trump "Durduracağız. Bu savaşı durduracağım" diye karşılık verdi. Maçı İslam Mahaçev kazandı.
2 Haziran Pazar
- İngiliz haber kanalı BBC'ye konuşan ve isminin açıklanmasını istemeyen yetkili, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un, Rusya’ya ait Belgorod ve Kursk bölgelerindeki havaalanlarını vurması için Kiev’e Storm Shadow/Scalp seyir füzelerini kullanma yetkisi verdiğini söyledi. Daha önce Ukrayna ordusunun eğitimi gerekçesiyle ülkeye Fransız askeri eğitmenlerin gönderildiği kaydedilirken, BBC’ye açıklamalarda bulunan yetkili, Fransa'nın Kiev’e gönderdiği Storm Shadows/Scalps füzelerini kullanma izni vermesiyle birlikte, artık Ukrayna ordusunun Kursk ve Belgorod bölgelerindeki havaalanlarını vurabileceğini ekledi. Fransız Le Monde gazetesinin daha önceki haberine göre Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Ukrayna'daki çatışma bölgesine askeri eğitmenler göndermek için bir Avrupa koalisyonu kurmak isterken, gazeteye göre eğitmenlerin bir kaç hafta içerisinde cepheye ulaşması bekleniyor. (Sputnik)
- OPEC+ ülkeleri Ekim 2024'ten itibaren petrol üretimini kısmen azaltma kararı aldı. Rus hükümetinin basın servisinin bildirdiğine göre , OPEC+ ülkeleri Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'da yapılan toplantıda Ekim 2024'ten itibaren petrol üretiminde gönüllü kısmi kesintiyi yeniden uygulamaya karar verdiler.
- ABD merkezli siyasi gazete Politico'nun haberine göre Vladimir Zelenskiy, İsviçre’de düzenlenmesi planlanan Ukrayna konulu zirveye, taleplerinin yerine getirilmemesi nedeniyle temsilcilerini göndermeyi reddeden Çin'e ateş püskürerek, bu ülkeyi, planlanan zirveyi ‘bozmak’ için Rusya'ya yardım etmekle suçladı. Singapur'da düzenlenen Shangri-La Diyaloğu güvenlik forumunda konuşan Zelenskiy, “Rusya, Çin'in bölgedeki nüfuzunu ve Çinli diplomatları kullanarak barış zirvesini bozmak için her şeyi yapıyor” ifadelerini kullandı. Sputnik'e göre İsviçre'deki zirveye 106 ülkenin temsilci göndereceğini teyit ettiğini belirten Zelenskiy, Rusya ve Çin'in de aralarında bulunduğu bazı müttefiklerinin diğer ülkelere zirveye katılmamaları için baskı yaptığını, tarım ürünlerine ambargo koymakla ve enerji fiyatlarını yükseltmekle tehdit ettiğini de sözlerine ekledi.
- Suudi Arabistan, Kiev'in İsviçre'de düzenlediği Rusya-Ukrayna anlaşmazlığının çözümüne ilişkin konferansa temsilcilerini göndermeyi planlamıyor. Bu, Alman ajansı DPA tarafından diplomatik kaynaklara dayandırılarak bildirildi. Bu karar, Rusya'nın zirveye katılmaması nedeniyle alındı.
- Ukrayna Sınır Muhafaza Teşkilatı, seferberlikten kaçan yaklaşık 45 kişi nehri geçmeye çalışırken öldüğünü duyurdu. Teşkilatın Facebook hesabından duyurduğuna göre askerden kaçan Ukraynalılar, ülkenin batısındaki sınırı Tisa Nehri ve Karpatlar üzerinden Romanya'ya geçmeye çalışırken hayatlarını kaybetti. Sınır muhafızları, yalnızca mayıs ayında nehirde boğulmuş on kişinin cesedinin bulunduğunu söyledi. RBC-Ukrayna'nın haberine göre Transkarpat bölgesindeki Tisa Nehri boyunca yüzmek veya Karpatlar'ı geçmek, mahkeme celplerinden kaçanlar için popüler bir seçenek olmaya devam ediyor. Sınır muhafızlarına göre, ülkedeki çatışmaların başlangıcında erkeklerin çoğu kontrol noktalarından sahte belgelerle ayrılmaya çalıştıysa da, kontrollerin sıkılaştırılması sonrası şimdi Tisa da dahil olmak üzere sınırı yasa dışı yolarla geçerek ülkeyi terk etmeye çalışıyorlar. 24 Şubat 2022'den bu yana nehirden 32 firarinin cesedi çıkarıldı. Kaçakları feribotla sınırın karşı yakasına, RBC-Ukrayna, "feribotçuların" hizmetleri için 4 bin ile 15 bin avro arasında talepte bulunduklarını açıkladı. Ukrayna'da 94 bşn 500 kadar asker kaçağı tespit edildiğ, bunların 20 binden fazlasının bulunduğunu belirtiliyor.
- Rusya Savunma Bakanlığı açıklamasına göre pazar gecesi hava savunma sistemleri Kursk ve Belgorod bölgelerinde iki İHA'yı imha etti. Bir başka insansız hava aracı da Azak Denizi üzerinde düşürüldü. Belgorod bölgesi valisi Vyaçeslav Gladkov ise Belgorod ve Belgorod bölgesi üzerinde çok sayıda hava hedefinin vurulduğunu yazdı.
- Rusya Federasyonu'na bağlı Zaporojye Bölge Valisi Yevgeniy Balitskiy, Ukrayna ordusunun yüksek hassasiyetli Amerikan silahıyla Novogorovka köyüne yönelik saldırısı sonucunda 36 yaşındaki bir kadın ve 13 yaşındaki kızının öldüğünü belirtti. (Sputnik)
- Ukrayna Hava Kuvvetleri Komutanı Nikolai Oleşçuk, 2 Haziran gecesi Rus ordusunun İskender-K seyir füzesi, S-300 füzeleri ve 25 İHA ile Ukrayna'ya saldırdığını söyledi.
- Macaristan'ın başkenti Budapeşte'de bir "Barış Yürüyüşü" düzenlendi. Onbinlerce katılımcı Ukrayna'daki çatışmalara son verilmesini istedi. Yerel basında çıkan haberlere göre, mitinge sadece Macarlar değil, aynı zamanda Almanya, İngiltere ve Polonya vatandaşları da katıldı. Mitingde konuşan Macaristan Başbakanı Viktor Orban, “Savaş yanlısı trenin frenleri yok ve makinist çıldırmış durumda. Acil durum frenini uygulamalıyız. Macar hükümeti bunu nasıl yapacağını biliyor. Önümüzde daha önce hiç yapmadığımız devasa bir görev var. Avrupa'nın kendi yıkımına yol açacak bir savaşa girmesini engellememiz gerek" dedi. Orban'a göre AB ve NATO'nun Ukrayna ihtilafının büyümesine yol açacak tehlikeli planlarının uygulanmasının engellenmesi ve yaklaşan Avrupa Parlamentosu seçimlerinde barışı savunan partilere oy verilmesi gerekiyor.
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy bir güvenlik forumunda konuşmak üzere Singapur'a gitti. Zelenskiy pazar günü Shangri-La Diyalog forumunda konuşacak. Uluslararası Stratejik Araştırmalar Enstitüsü (IISS) tarafından düzenlenen Shangri-La Diyaloğu, Asya-Pasifik bölgesindeki güvenlik konularının tartışıldığı Asya'nın en büyük savunma zirvesi.
- Ukrayna Enerji Bakanı German Galuşşenko, Rus ordusunun Zaporojye, Dnepropetrovsk, Donetsk, Kirovograd ve Ivano-Frankivsk bölgelerinde enerji tesislerine saldırı düzenlendiğini bildirdi.
- ABD hükümeti satın alma web sitesinde yer alan verilere göre Pentagon, Rusya'nın Hava Kuvvetlerine yönelik askeri stratejisi hakkında bir dizi kitabın satın alınması için ihale açtı. Aralarında King's College London öğretim görevlisi Ofer Friedman'ın yazdığı "Rus Strateji Sanatının Temelleri", Royal United Savunma Araştırmaları Enstitüsü'nden Andrew Morgan'ın yazdığı "Küresel Güç Çağında Rusya Büyük Stratejisi"nin de bulunduğu altı kitap alınacak. ABD Savunma Bakanlığı her kitap için 600 dolar bütçe ayırdı.
- Rusya parlamentosunun alt kanadı Duma milletvekili Artur Çillingarov’un hayatını kaybettiği bildirildi.
1 Haziran Cumartesi
- Rusya Silahlı Kuvvetleri’nin özel askeri harekat bölgesinde bin 845 Ukraynalı askeri etkisiz hale getirildiği belirtilirken Ukrayna’nın farklı bölgelerinde savunma sektörünün faaliyetini sağlayan enerji tesisleri ve silah depoların vurulduğu kaydedildi. Rusya Savunma Bakanlığı’nın açıklamasında, Kiev rejiminin Rus enerji ve ulaşım tesislerine zarar verme girişimlerine yanıt olarak Rusya Silahlı Kuvvetleri’nin hava ve deniz konuşlu uzun menzilli hassas silahlarla Ukrayna’nın askeri ve savunma sektörünün faaliyetini sağlayan enerji tesislerine ve Batı yapımı silahın bulunduğu depolara saldırı düzenlediği bildirildi. Tüm hedeflerin başarıyla imha edildiği kaydedildi. Sputnik'in aktardığı açıklamaya göre, Rus hava savunma güçleri son bir günde 62 insansız hava aracını, 14 adet ABD yapımı HIMARS füzesini ve 3 adet Fransa yapımı Hammer hava bombasını engelledi.
- Estonya Başbakanı Kaja Kallas, Ukrayna'daki savaşı Rusya'nın kazanıp Baltık ülkelerine yönelmesi durumunda ülkesinin B planının olmadığını belirtti. BBC'ye açıklamalarda bulunan Kallas, ülkesi gibi her NATO müttefikinin gayrisafi yurt içi hasılalarının (GSYİH) yüzde 1'inden fazlasını vermiş olmaları halinde Ukrayna'nın savaşı kazanacağını savundu. Kallas, Ukrayna'daki savaşın bitmesi halinde 'Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Baltık ülkelerini kontrol altına alma riskine' karşı hazırlıklarının bulunmadığına dikkati çekerek, "Rusya'nın zafer kazanması halinde bir B planımız yok, çünkü o zaman Ukrayna'nın Rusya'yı geri püskürtmesine yardım ettiğimiz A planına odaklanmayı bırakırız" ifadesini kullandı. (Sputnik)
- AB Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Josep Borrell, Çin'in Rusya'ya silah gönderdiğine dair kanıtları bulunmadığını belirtti. Singapur'da düzenlenen uluslararası güvenlik forumu Shangri-La Diyaloğu marjında açıklama yapan Borrell, "Çin, Rusya'ya silah vermemeyi taahhüt etti ve elimizde böyle bir şeyin gerçekleştiğine dair kanıt yok" dedi. Rus askeri teçhizatında ABD, İngiltere ve Avrupa ülkelerinde üretilen parçalar kullanıldığını öne süren Borrell, "Dolayısıyla sorun sadece Çin'de değil" diye ekledi.
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, bugün 49 yaşına giren Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan'ı hem telefon ederek hem de telgraf göndererek kutladı. Putin, telgraftaki mesajında, Rus-Ermeni ilişkilerinin asırlık dostluk ve karşılıklı saygı geleneklerine dayandığını belirterek "Bu ilişkilerin her iki ülke halklarının yararına olacak şekilde başarıyla gelişmeye devam etmesinden yanayız" dedi.
- Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, Çekya temaslarının ardından yaptığı açıklamada, "NATO'nun nasıl Ukrayna'da işgale karşı gösterdiği bir duruş var. Aynı şekilde Filistin'de de işgale karşı ilkeli bir duruş göstermesi gerekiyor" dedi. Fidan şöyle konuştu:
"Türkiye olarak biz Ukrayna konusunda yardımların devam etmesini, Ukrayna'nın caydırıcılık konusunda yeterli olmasını destekliyoruz ama NATO'nun bu savaşın bir parçası olmasını da istemiyoruz. Bu ikisi arasındaki dengenin, NATO ülkeleri tarafından gözetilmesi ve NATO'nun teşkilat olarak gözetmesi gerektiğini düşünüyoruz ve bu görüşümüz de genel kabul gören bir görüş. O hattın tutulması gerekiyor. Ukrayna'nın toprak bütünlüğünü sağlamak ve topraklarını özgürlüğe kavuşturmak için desteklenmesi bir süreç ama NATO'nun bu savaşa taraf olması başka bir konu. Bu daha büyük bölgesel yaygınlaştırmayı krizleri beraberinde getirir. Türkiye'nin, Ukrayna'ya desteği tamdır. Cumhurbaşkanımız (Recep Tayyip Erdoğan) bu konuda Türkiye'nin iradesini açık seçik ortaya koymuştur."
Türkiye'nin, ihmal edilen bir konu olan diplomatik boyutun masaya taşınması konusunu sürekli gündeme getirdiğinin altını çizen Fidan, "Sadece savaşla ilgili konuların değil diyalogla ilgili yöntemlerin de bu sorunun çözümünde kullanılması gerektiğini biz Türkiye olarak vurguluyoruz. Bunun yapılmaması daha büyük riskleri beraberinde getirir" dedi.
Bakan Fidan, "Bazı ülkeler giderek bu konuda bizim görüşlerimizi desteklemeye başlıyorlar. Malumunuz bu konuyu ilk olarak biz gündeme getirmiştik. Sonra birkaç ülke daha. Şimdi bu ülkelerin sayısında yavaş yavaş bir artış olduğunu görüyoruz. Bu savaşa barışçıl bir çözüm yolu bulunması yolundaki baskılarımız ve çalışmalarımızı devam ettiriyoruz" diye ekledi.
- Başkan Zelenskiy, Rusya topraklarına Amerikan silahlarıyla saldırı yasağının kaldırılmasını "ileri bir adım" olarak nitelendirdi. Zelenskiy "Pratikte ne olacağını görmek istiyorum, ancak yine de bunun daha önce tartıştığımız sınır hattının karşısındaki köylerde yaşayan insanlarımızı koruma fırsatı sağlamak hedefine doğru atılmış bir adım olduğunu düşünüyorum" dedi.
- Politico gazetesine göre Kiev yönetimi, ABD'nin silahların Rusya'ya saldırılara kullanımına ilişkin yasağın yalnızca kısmen kaldırılmasından dolayı hayal kırıklığına uğradı. Yayına konuşan kaynaklar, Zelenskiy'nin Pentagon şefi Lloyd Austin ile konuyu görüşeceğini söyledi. Müzakerelerin konusu, Amerikan silahlarının Rusya topraklarının derinliklerinde kullanılmasına yönelik kapsamın genişletilmesi olacak. Habere göre Kiev, silahların kullanımının Harkov bölgesindeki sınır bölgesiyle sınırlı olması nedeniyle "bir miktar hayal kırıklığı yaşıyor".
- Polonya, kendi topraklarında Polonya'da yaşayan Ukraynalılardan bir savaşçı birliği kurmayı ve eğitmeyi teklif etti. Polonya Dışişleri Bakanı Radoslaw Sikorski, “Ukrayna'da Polonyalı eğitmenlerin görev yapmasındansa, Ukrayna ordusunda zorunlu askerlik hizmetine tabi olan Ukraynalılardan oluşan bir birliğini Polonya'da eğitmenin daha güvenli ve etkili olacağı sonucuna vardık. Bu, Ukrayna'ya yardım etmenin daha etkili bir yolu olacaktır" dedi.
- Rusya Güvenlik Konseyi Başkan Yardımcısı Dmitri Medvedev, Batılı ülkelerin Rusya'nın taktik nükleer silah kullanması ihtimali olmadığını düşünmesinin hata olduğunu savunarak "Maalesef bu ne bir korkutmadır, ne de nükleer blöf. Batı ile askeri çatışma rsiki olabilecek en kötü senaryoya göre gelişiyor. Yani çatışmanın 'son aşamaya' geçme ihtimalini artık bugün kimse göz ardı edemez" dedi.
- Moskova metrosunun Sportivnaya metrosu dün akşam yoğun bir duman dalgasının etkili olması nedeniye tahliye edildi. Trafik bir süre kesintiye uğrarken, patlama iddiası ise yalanlandı ve sorunun teknik bir arızadan kaynaklandığı kaydedildi.
- Ukrayna'nın Nikolayev kentindeki gizli yeraltı grubunun koordinatörü Sergey Lebedev, Odessa’da Ukrayna Donanmasına ait bir keşif gemisi ve bir botun vurulduğunu bildirdi. (Sputnik)
- Macaristan Merkez Bankası, OTP Bank'a Rusya'daki faaliyetlerini azaltmasını tavsiye etti. Macaristan Merkez Bankası'nın tavsiyesine göre, Macar finans kurumu Rus OTP Bankası'ndaki kurumsal kredi ve mevduat hacmini azaltmalı. Macar bankası, Rusya ile ilişkili dolar cinsinden müşteri işlemlerini tamamen iptal ettiğini ve Avrupa Ekonomik Alanı ve İngiltere dışında Rusya'yı ilgilendiren ödeme işlemlerini gerçekleştirmediğini açıklamıştı. OTP Bank, 2022 yılı başından bu yana kurumsal kredi portföyünü yüzde 85, şube sayısını yüzde 39, çalışan sayısını ise yüzde 25 oranında azalttı.
- Sırbistan Başbakan Yardımcısı Vulin, Ukrayna ihtilafına çözüm bulunması amacıyla İstanbul’da bir araya gelen Rusya ve Ukrayna müzakere heyetleri arasında anlaşma sağlandığını, ancak İngilizlerin buna engel olduğunu ifade etti. Vulin, Sputnik'e verdiği özel röportajda, “Çatışmanın başlamasından birkaç gün sonra barışçıl bir çözüme ulaşıldı. İstanbul'da her konuda anlaşma sağlandı. Sonra bir İngiliz geldi ve ‘Hayır, ölün’ dedi. Korkarım Batı son Ukraynalıya kadar savaşacak. Cepheye gönderilecek, silahlandırılacak ve donatılacak birileri olduğu sürece çatışma devam edecek” dedi.
- Gürcistan Başbakanı İrakli Kobakhidze yaptığı açıklamada, ABD'den finanasal destek alan Gürcü sivil toplum kuruluşlarının (STK) ülkede devrim yapma girişiminde bulunduğunu söyledi. Kobakhidze “ABD tarafından finanse edilen STK'lar, hükümetin istifasını talep ettiklerinde devrim sahnesinde yer aldılar. Daha önce iki devrim girişimi olmuştu ve geçtiğimiz haftalarda üçüncü bir girişim daha oldu” dedi. Kobakhidze, Tiflis ile Washington arasındaki ilişkilerin yeniden gözden geçirilmesi gerektiğini, bunun Gürcistan halkının ve ABD'nin çıkarına olacağını belirterek, "Gürcistan-ABD ilişkilerinin gerçekten gözden geçirilmesi gerekiyor, bunu ABD büyükelçisi ile de görüştük. Eski büyükelçinin döneminde çok şey bozuldu, bu nedenle Gürcü-Amerikan ilişkilerinin iyileştirilmesi ve gözden geçirilmesi gerekiyor” ifadelerini kullandı. (Sputnik)
31 Mayıs Cuma
AKŞAM BÜLTENİ
- Rusya ve Ukrayna arasında yakaşık dört ay sonra ilk esir değişimi gerçekleşti. İki taraftan 75'er askerin Birleşik Arap Emirlikleri'nin arabuluculuğu sonunda iade edildikleri açıklandı.
- The Wall Street Journal, ABD'nin Ukrayna'ya Rusya'yı vurmak için HIMARS rampaları ve GMLRS çoklu fırlatma roket sistemleri kullanma izni verdiğini yazdı. Ancak adı açıklanmayan ABD'li yetkili, Ukrayna'nın Rusya'yı vurmak için uzun menzilli ATACMS füzeleri kullanmasının hâlâ yasak olduğunu da sözlerine ekledi.
- Zelenskiy'nin Basın Sözcüsü Sergey Nikiforov, silah kullanım yasağının kaldırılmasının ülke sınırının savunmasını önemli ölçüde iyileştireceğini söyledi.
- Kremlin Sözcüsü Peskov, ABD'nin Ukrayna'ya Amerikan menşeli bazı silahları Rusya'da kullanma izni verdiğine yönelik iddiaları da değerlendirirken, "Amerikan silahlarının zaten Rus topraklarında saldırı teşebbüsleri için kullanıldığını biliyoruz. Bu, ABD'nin çatışmalara nasıl katıldığına dair etkili bir kanıttan daha fazlasıdır" dedi.
- Peskov ayrıca Donald Trump’ın 'sus payı' davasında suçlu bulunmasını siyasi bir hamle olarak niteleyerek, "ABD'deki siyasi rakiplerin meşru ve gayri meşru yollarla saf dışı bırakıldığı açıktır" dedi.
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, The Guardian'a verdiği röportajda Rusya ile müzakerelerin gerçekçi olmadığını savundu. Zelenskiy, barış anlaşmasının bir "tuzak" olacağını ve anlaşmaları ihlal edecekleri için Rus yetkililere güvenilemeyeceğini iddia etti. Ukrayna liderine göre Moskova, çatışmalardaki duraklamayı "savaş alanındaki kaslarını güçlendirmek" için kullanıyor.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Zaharova, NATO ülkelerinin Kiev rejiminin Batı yapımı silahlarla Rusya topraklarına saldırı düzenlemesine izin verip vermedikleri konusunda akıl yürütürken yalan söylediklerini belirterek, “Bazı ülkeler bu izni çoktan verdi ” dedi. (Sputnik)
- Avrupa Birliği, Primorsky Bölgesi Valisi Oleg Kojemyako'yu Kuzey Kore yaptırımları listesine ekledi. AB Resmi Gazetesi'nde yer alan karara göre bunun nedeni, Kuzey Kore lideri Kim Jong-un'un 2023 yılında Rusya'ya yaptığı ziyaretin organize edilmesinde valinin rol alması ve hediye vermesi oldu. Kojemyako, Kuzey Kore liderine bir çelik yelek ve altı Rus yapımı insansız hava aracı hediye etmişti. AB bunu, BM Güvenlik Konseyi kararlarını ihlal edecek şekilde askeri teknolojinin Kim Jong-un'a dolaylı olarak aktarılması olarak değerlendirdi.
- Almanya, Ukrayna'nın silahlarıyla Rusya topraklarına saldırmasına izin verdi. Kommersant'ın son dakika haberine göre Alman hükümeti, Ukrayna ordusuna devredilen silahların kullanımına ilişkin kısıtlamaları kaldırdı. Artık Ukrayna Silahlı Kuvvetleri (AFU), Rusya topraklarındaki hedefleri vurmak için Alman silahlarını kullanabilecek. Alman hükümet sözcüsü Steffen Hebestreit “Son haftalarda Rusya, Harkov bölgesindeki mevzilerden, özellikle de Rusya sınırının hemen yanındaki bölgeden saldırılar hazırlıyor, koordine ediyor ve gerçekleştiriyor. Ukrayna'nın uluslararası hukuka uygun olarak bu saldırılara karşı kendisini savunma hakkına sahip olduğuna inanıyoruz" dedi. Diğer yandan Başbakan Scholz, Almanya'nın Ukrayna'ya asker gönderme niyetinde olmadığını söyledi.
- New York Times'ın haberine göre Bden yönetiminin verdiği iznin ardından, Amerikalı yetkililer," Rusya topraklarına Amerikan silahları kullanılarak yapılacak ilk saldırıların saatler veya günler içinde başlamasını" bekliyor.
- Bu sabah Rusya hava savunma sistemleri Tataristan üzerinde bir Ukrayna insansız hava aracını düşürdü. B Hava alarmı nedeniyle Kazan ve Nijnekamsk (Begişevo) havalimanları kısa süreliğine uçuşlara kapatıldı. Bu, bölgeye yapılan beşinci drone saldırısı oldu.
- Rusya Savunma Bakanı Belousov, Kırım Köprüsü'ne yönelikı on ATACMS operasyonel-taktik füzesiyle derçekleşen saldırıyı başarıyla püskürttüklerini söyledi. Rus bakan "Önceki gece, Kırım köprüsüne iki dakikadan kısa süreyle en büyük saldırı gerçekleşti, ancak tüm füzeler düşürüldü, yüzlerce hayat kurtarıldı" dedi. Belousov, Rusya'yı stratejik yenilgiye uğratmaya yönelik tüm girişimlerin boşuna olduğunu, özel askeri operasyonun tüm hedeflerine kesinlikle ulaşılacağını söyledi.
Savunma Bakanı, konuşmasının Ukrayna kriziyle ilgili bölümünde, Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'nin bu ay içinde 35 binden fazla asker ve 2 bin 700 askeri teçhizat kaybettiğini belirtti.
- Çin Dışişleri Bakanlığı, Ukrayna barış konferansının Moskova ve Kiev tarafından tanınması gerektiğini, aksi takdirde barışın yeniden tesis edilmesinde önemli bir rol oynamasının zor olacağını vurguladı.
- Macar gazetesi Hirado'nun haberine göre Macaristan Başbakanı Viktor Orban, Avrupa'nın Rusya ile savaş hazırlığının üç aşamasından ikincisine girdiğini söyledi. Orban "Savaş bir gecede olmaz, üç aşaması vardır: Tartışma, hazırlık ve saldırı. Biz zaten konuşmanın ötesine geçtik, şimdi hazırlık konusunu analiz ediyoruz, bu da gerçek yıkıma "santimetre" uzakta olduğumuz anlamına geliyor." dedi.
- NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Rusya'nın Ukrayna'da yeni cephe açtığına dikkati çekerek, Ukrayna'nın müttefik ülkelerce tedarik edilen silahları Rusya topraklarını vurmak için kullanabilmesinin gerekli olduğunu vurguladı. İngiltere'nin Storm Shadow seyir füzelerini Ukrayna'ya hiçbir kısıtlama olmadan gönderdiğine dikkat çekti. (Sputnik)
- Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, Ukrayna’nın Batı ülkelerinden aldığı silahları Rusya topraklarındaki hedeflere karşı kullanmasının kabul edilebilir olduğunu belirtti. Japon Kiodo haber ajansına konuşan Finlandiya Cumhurbaşkanı Alexander Stubb, Ukrayna’nın Batı ülkelerinden aldığı silahı Rusya topraklarındaki hedefleri vurmak için kullanma olasılığıyla ilgili şunu dedi: "Eğer, uluslararası hukuka uygun olacaksa sorun yok. Batı’dan alınan silah, Ukrayna’nın kendini koruması için gerekiyor. Saldırı hedefleriyle ilgili kısıtlama fikrine destek veremem. Bizim görevimiz Ukrayna’nın zafer kazanması için destek vermek." (Sputnik)
- Ukrayna Acil Durumlar Bakanlığı, Harkov'da bir konut binasına düzenlenen saldırı sonucu üç kişinin öldüğünü ve 23 kişinin yaralandığını bildirdi.
- Samara bölgesi Valisi Dmitri Azarov istifasını açıkladı. Azarov istifasına ilişkin bir gerekçe belirtmedi.
- FSB'nin medyaya verdiği bilgiye göre, Voronej'deki bir mahkeme, Rus ordusuna karşı savaşmak amacıyla Ukrayna'daki milliyetçi bir örgüte katılmaya teşebbüs eden bir Rusya vatandaşını 24 yıl hapis cezasına çarptırdı. İsmi açıklanmayan kişinin Voronej bölgesinde Rusya sınırını yasa dışı olarak geçmeye çalışırken yakalandığı bildirildi.
- Başkan Putin, Mikhail Popov'u Rusya Federasyonu Güvenlik Konseyi Sekreter Yardımcılığı görevinden aldı. Güvenlik Konseyi Sekreterliğine Sergey Şoygu getirilmişti. Popov, 2013 baharından bu yana Nikolay Patruşev'in yardımcısıydı.
- 20-26 Mayıs tarihleri arasında yapılan VTsIOM anketine göre Başkan Putin'e güven duyanların oranı yüzde 81,1 olarak açıklandı.
- ABD Başkanı Biden’ın Ukrayna ordusunun Rusya topraklarından Harkov bölgesini tehdit eden hedefleri vurması için Amerikan silahlarını kullanmasına izin verdiği öne sürüldü. ABD Dışişleri Bakanlığı’ndan bir kaynak Sputnik’e yaptığı açıklamada, ABD Başkanı Joe Biden’ın Ukrayna'nın Rusya topraklarından Harkov bölgesini tehdit eden hedefleri vurması için Amerikan silahlarını kullanmasına izin verdiğini, ancak ATACMS operasyonel-taktik füzeleri ve diğer uzun menzilli silahların kullanımına ilişkin yasağı kaldırmadığını söyledi. Kaynak, “Başkan geçtiğimiz günlerde ekibine, Ukrayna'ya saldıran veya saldırı hazırlığında olan Rus güçlerine yanıt verebilmesi için Ukrayna'nın Harkov bölgesinde ABD tarafından sağlanan silahları karşı batarya amacıyla kullanmasına olanak sağlaması talimatını verdi” dedi. Kaynak, ABD’nin Rusya topraklarına karşı ATACMS operasyonel-taktik füzeleri veya diğer uzun menzilli silahların kullanımı üzerindeki yasağa ilişkin politikasının değişmediğini kaydetti. (Sputnik)
- New York Times'ın haberine göre Beyaz Saray, Pentagon'a Ukrayna'ya, silahlı kuvvetlerinin Rusya topraklarına ne gibi saldırılar gerçekleştirebileceği konusunda kesin talimatlar vermesi direktifi verdi. ABD'den alınan silahların Ukrayna ordusu tarafından kullanılmasına ilişkin kısıtlamaların hafifletilmesi kararı, Politico, NYT, Washington Post ve Financial Times'ın dün bildirdiği gibi yoğun görüşmelerin ardından Başkan Biden tarafından verildi Kiev, Harkov bölgesini bombalayan veya buna hazırlanan Rus birliklerine ABD. silaharıyla misilleme yapabilecek. Rusya topraklarına uzun menzilli saldırılarda ATACMS sistemlerinin kullanımı ve petrol tesislerine saldırılar ise hâlâ ABD yasağı kapsamında.
- Cumhurbaşkanı Erdoğan Efes-2024 tatbikatında yaptığı konuşmada, Türkiye'nin Ukrayna'da barış çabalarının sabote edildiğini söyledi. Erdoğan, "Şu an dünyadaki çatışmaların, siyasi krizlerin ve çekişmelerin en yoğun yaşandığı coğrafyada bulunuyoruz. İnsanlığın gündemini meşgul eden ne kadar olay varsa, Türkiye'nin yakın çevresinde cereyan ediyor. Karadeniz'den komşularımız olan Rusya-Ukrayna arasındaki savaş 3'üncü yılına girdi. İstanbul süreciyle adil bir barışı teşhis etmeyi amaçlayan çabalarımız maalesef savaş lobileri tarafından engellendi, sabote edildi. Bölgemize ve dünyaya ekonomik maliyeti günden güne artan bu savaşın ne zaman ve ne şekilde sona ereceğini kimse bilmiyor" dedi.
- Krasnodar Valisi Veniamin Kondratyev, Temryuk bölgesinde bir petrol deposunun tesisinin hava saldırısına uğradığını, petrol ürünleri içeren üç tankın hasar gördüğünü ve yandığını, yangının söndürüldüğünü söyledi. Vai, “Petrol deposu çalışanları arasında hafif yaralanan iki kişi var" dedi. Kondratyev, bölgedeki diğer bazı belediyelerin de yoğun bir saldırıya maruz kaldığını ancak bunarın hava savunma kuvvetleri tarafından etkisiz hae getirildiğini duyurdu.
- Bu sabaha karşı Kiev'de çok sayıda patlama meydana geldiği haber veriliyor. Ukrayna'nın 16 bölgesinde hava saldırısı alarmı verilmişti. Medyaya yansıyan haberlere göre, Kiev'deki bir hedef İskender-M füzesi tarafından vuruldu.
- Reuters'in haberine göre Çin, 15-16 Haziran'da İsviçre'de düzenlenecek Ukrayna konferansına katılmayacak. Ajansın üç muhatabı, Pekin'in öne sürdüğü koşulların karşılanmaması nedeniyle daveti reddettiğini açıkladı. Çin, zirveye "tüm tarafların katılımını" şart koşuyordu. Rusya zirveye davetli değil.
- Rus balıkçılar AB'ye balık ürünleri tedarik ederken yeni kısıtlamalarla karşılaşmaya başladı. Rus balıklarının AB'ye sevkinde önemli bir ulaşım merkezi olan Hollanda, gerekli tüm belgelere sahip olmasına rağmen Rus gemilerinin limanlara girmesine izin vermiyor. RBC'ya göre bir Rus gemisinin Hollanda'nın Eemshaven limanına girişi engelendi. Rusya'nın en büyük balıkçılık şirketlerinden biri olan Norebo grubuna ait geminiin "casusuluk faaliyetleri" kaygısıyla limana sokulmadığı iddia ediiyor.
30 Mayıs Perşembe
AKŞAM BÜLTENİ
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Zafer Nişanı verilen asker aileleriye düzenlediği video konferansta, Ukrayna topraklarındaki askeri operasyona değinerek ve sonunda "her şeyin yerli yerine oturacağını" söyledi. Kommersant'ın aktardığına göre Putin “Bu kesinlikle olacak. Sonunda her şey yerli yerine oturacak ve çocuklarınız hayatta, iş hayatında yerlerini bulacaklar” dedi.
- Kremlin Sözcüsü Peskov, ABD ve diğer NATO ülkelerinin Rusya'yla savaşı sürdürme niyetinde olduklarını ve bunun söz konusu ülkelerin çıkarlarına büyük darbe vuracağını ifade etti. Peskov, NATO ülkelerinin Batı yapımı silahlarla Rus topraklarını vurma konusundaki açıklamalarla gerilimi tırmandırdığına dikkat çekti. İttifak'ın Rusya'yla savaşa devam etme niyetinde olduğunun görüldüğünü kaydeden Peskov, "Elbette tüm bunlar, kaçınılmaz olarak birtakım sonuçları beraberinde getirecek. En nihayetinde bu durum, gerilimi tırmandırma yolunu seçen ülkelerin çıkarlarına büyük darbe vuracak" dedi.
- Le Monde ve Reuters'in haberine göre Fransız yetkililer, Ukrayna askerlerini eğitmek için Kiev'e askeri eğitmenler göndermeye hazır ülkelerden oluşan bir koalisyon kurmayı ve yönetmeyi planlıyor . Basında çıkan haberlere göre, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, 6-7 Haziran'da Normandiya'ya çıkarmalarının 80. yıldönümü münasebetiyle düzenlenecek bir törende kararı ilan edebilir.
- Ukrayna'ya F-16 göndermeye hazırlanan ülkeler arasında yer alan Danimarka’nın Dışişleri Bakanı Lars Lokke Rasmussen, Kopenhag'ın Ukrayna'nın Rusya topraklarına karşı saldırılarda F-16’ları kullanmasına izin vereceğini bildirdi. Rasmussen, Brüksel'deki AB Dışişleri Bakanları Toplantısı öncesinde gazetecilere yaptığı açıklamada, ülkesinin bu kararının yeni olmadığına vurgu yaparken, “Bu yeni bir pozisyon değil, devir teslimde zımnen (dolaylı) yer alıyor. Konuyu Dışişleri Komitesi ve Parlamento ile görüştük, saldırganın topraklarındaki askeri tesislere yönelik olası saldırıların meşru müdafaanın bir parçası olduğunu başından beri açıkça belirttik” ifadelerini kullandı. Danimarka, Hollanda ile birlikte Ukrayna'ya F-16 sağlamayı kabul eden ilk ülkeler olmuştu. (Sputnik)
- The Washington Post'un haberine göre Zelenskiy, Biden yönetimine en yakın olduğu düşünülen bazı yetkilileri iktidardan uzaklaştırdı. Yayına göre Zelensky, Washington'un Rusya Federasyonu'na saldırmak için Amerikan teçhizatının kullanılması konusundaki tutumundan duyduğu memnuniyetsizliğin yanı sıra Biden'ın İsviçre'deki barış zirvesine katılmama kararı almazı nedeniyle bu kararı aldı.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, 20 Mayıs'ta görev süresi dolan Ukrayna Devlet Vladimir Zelenskiy'i artık "Kiev rejiminin elebaşı" olarak gördüklerini söyledi.
- 2000'lerin başında Rusya'da "Benim Güzel Bakıcım" komedi dizisi ile ünlenen tiyatro ve sinema oyuncusu Anastasia Zavorotnyuk, uzun süredir mücadele ettiği kanser hastalığına yenilerek 53 yaşında vefat etti.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Yeniden başkanlık yemini ettikten sonra Çin, Belarus ve Özbekistan'a resmi ziyaretlerde bulunan Başkan Putin'i gündeminde iki yeni gezi var. Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Andrey Rudenko, Putin'in Vietnam ve Kuzey Kore ziyaretine yönelik hazırlıkların "ileri" aşamada olduğunu söyledi. Gezilerin tarihleri henüz belli değil. Putin'in yılbaşından beri gündemde olan Türkiye ziyaretinin ne zaman gerçekleşeceğine dair henüz bir bilgi bulunmuyor.
- Çin Dışişleri Bakanı Wang Yi, "Rusya ve Çin tek taraflı yaptırımlara direnmeli" dedi. Wang Yi, iki ülkenin tek taraflı yaptırımlara karşı koymak, tedarik zincirlerinin istikrarını ve küresel kalkınmayı sağlamak, uluslararası politikada adaleti savunmak için birlikte çalışması gerektiğini söyledi. Moskova'da gerçekleşen “Rusya ve Çin: Yeni çağda işbirliği” konferansına katılanlara video mesaj yollayan bakan, Çin'in "Ukrayna krizinin siyasi çözümünden yana" olduğunu, bu konuda "bağımsız bir pozisyon" aldığını kaydetti.
- Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, "Rusya'nın Ukrayna ile ateşkese değil, barışa hazır olduğunu" duyurdu. Sputnik'in aktardığına göre, Rusya’nın görüşmelere açık olduğunu en üst düzeyde dahil defalarca dile getirdiklerini söyleyen Rus diplomat, “Ancak şunu net bir şekilde anlamak gerekiyor ki, ateşkesten değil barıştan bahsediyoruz. Düşmana, bir kez daha toparlanıp yeniden silahlanmak için kullanacağı bir mola vermenin hiçbir anlamı yok” yorumunda bulundu.
- The Washington Post'un haberine göre ABD yetkilileri, Ukrayna'nın Rus nükleer füze uyarı sistemlerine yönelik son insansız hava aracı saldırılarının çatışmanın tırmanmasına yol açabileceğinden endişe ediyor. Gazete, Krasnodar bölgesindeki Armavir'e ve Orenburg bölgesindeki Orsk'a yapılan saldırıların gerilimi arttıracağı değerlendirmelerine yer verdi.
- Belgorod bölgesi valisi Vyaçeslav Gladkov, bugün Ukrayna kamikaze dronlarının Borisov bölgesi ve Grayvoron bölgesine saldırdığını bildirdi. Saldırı sonucu 2 kişi yaralandı.
- Rusya'nın Ankara Büyükelçisi Aleksey Yerhov ile Türkiye Kültür ve Turizm Bakanı Mehmet Nuri Ersoy bir araya geldi. 29 Mayıs’ta Bakan Ersoy’un Rus Büyükelçi Yerhov’u makamında ağırladığı görüşmede, tarafların, turizm ve kültür alanında Rus-Türk işbirliğinin geliştirilmesi konularını ele aldığı kaydedildi. (Sputnik)
- RIA Novosti'nin haberine göre, Rusya'da Ukrayna ordusuna yardım etmek için para topladıktan sonra sınır dışı edilen Moskova Devlet Üniversitesi öğrencisi Sergey Gulko'nun Gürcistan'a girmesine izin verilmedi.
SABAH BÜLTENİ
- Rusya basınında bu sabah, "Almanya Başbakanı Scholz, Kiev'in Rusya topraklarına Batı silahlarıyla saldırı düzenlemesine ikna edildi" haberi dikkati çekiyor. M. Komsomolets, ABD'li Politico'nun haberini aktarırken, "Scholz Kiev'in Batı silahlarıyla Rusya topraklarının derinliklerine saldırmasına izin verilmesi gerektiği konusunda hemfikir oldu. Daha önce Scholz, Ukrayna'ya sağlanan silahların kullanımını sınırlayan anlaşmaları değiştirmek için hiçbir neden görmediğini defalarca belirtmişti" değerlendirmesini yaptı. Politico haberinde Alman hükümetine yakın bir kaynağa dayanırlarak "Scholz, Batı silahlarının Rusya içindeki hedeflere karşı kullanılmasından yana" denildi. Gazete, Scholz'un sözcüsü Stefan Hebestreit'in son demecinde "Ukrayna'nın savunma eylemlerinin kendi topraklarıyla sınırlı olmadığını, aynı zamanda Rusya topraklarına da yayılabileceğini" söyediğini bidirdi. Hebestreit, Kiev ile Alman silahlarının kullanımına ilişkin kesin anlaşmaları gizli olduğu için açıklayamayacağını vurguladı. Politico ayrıca, "Amerikalı yetkililer Ukrayna'nın kendi sağladıkları silahları kullanarak Rusya'ya yönelik saldırılarına yönelik kısıtlamaları kaldırma olasılığını değerlendiriyor" diye yazdı. Macron ile görülen Scholz, dün Euronews'in geçtiği habere göre haberine göre Ukrayna'nın Rus askeri hedeflerine yönelik saldırılarının yasaklamasını doğru bulmadığını, "Ukrayna'nın kendini savunmasına izin verildiğini" söylemişti. Der Spiegel de "Olaf Scholz'un kırmızı çizgisi artık pembe mi? Şansölye şu ana kadar Ukrayna'nın Almanya tarafından sağlanan silahları Rusya'daki hedeflere karşı kullanmasına kesinlikle izin vermedi. Şimdi tutumu değişti mi?" sorularıyla konuyu gündeme getirdi.
- ABD, "Ukrayna'nın Rusya'ya karşı askeri operasyonları nasıl yürüteceğine karar verme hakkı var" açıklamasını yaptı. ABD'nin NATO daimi temsilcisi Julianne Smith, Amerikan silahlarının kullanıldığı saldırılarda hedeflere getirilen kısıtlamalar hakkında yorumu sorulduğunda, "Sanırım ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken ve diğer yetkililer bunun sonuçta Ukrayna'nın savaşı olduğunu, savaşla nasıl mücadele edileceğine karar verilmesi gerektiğini, sonuçta bunu onların ellerine bıraktığımızı açıkça belirttiler" dedi.
- New York Times'daki haber analizde "ABD'li yetkililer, Ukrayna ordusuna verilen silahların kullanımına ilişkin yasağın kaldırılmasının kaçınılmaz olduğunu düşünüyor" denildi. Beyaz Saray kaynaklarına göre ABD Başkanı Joe Biden, Amerikan silahlarını kullanmasına izin verme kararına yaklaşıyor. Kaynaklar, çatışmanın "nükleer bir düşmanla doğrudan çatışmaya" dönüşme potansiyeline ilişkin endişelere rağmen, Biden'ın danışmanlarının "pozisyon değişikliğinin kaçınılmaz olduğuna inandığını" söyledi. Haberde, Biden'ın ulusal güvenlik danışmanlarını, "savaştaki ivmenin Rusya'ya doğru kaydığını bilerek başkana baskı yapmak için çok yoğun bir süreç yürüttüğü" belirtildi.
- Kırım bölgesi Ulaştırma Bakanı Nikolay Lukaşenko, sosyal medyadaki mesajında Kerç'ta gece yarısı vurulan füzelerin parçalarının düştüğü iki feribotun hasar gördüğünü duyurdu. Bakan, "Denizciler veya siviller arasında herhangi bir kayıp yok" dedi, hasar tespitinin ardından feribot seferlerinin yeniden başlayacağı belirtildi. Kırım yönetimi başkanının danışmanı Oleg Kryuçkov da mesajında, “Kerç şehrinin ulaşım altyapısına yönelik bir düşman saldırısını püskürtürken, düşen füzelerin enkazından iki feribot, bir araba ve bir demiryolu hattı hasar gördü" dedi. (RBC)
- Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov F-16 savaş uçaklarının Ukrayna'ya tedarikininin "nükleer alanda kasıtlı bir sinyal" olarak değerlendirileceğini söyledi. RIA'ya konuşan Lavrov “F-16 savaş uçakları uzun zamandır sözde NATO nükleer misyonları çerçevesinde bir araç olmuştur. Bu nedenle, bu sistemlerin Kiev rejimine tedarikini NATO'nun kasıtlı bir sinyal eylemi olarak görmeden edemeyiz. Nükleer alanda ABD ve NATO'nun Ukrayna'da kelimenin tam anlamıyla her şeye hazır olduğunu anlamamızı sağlamaya çalışıyorlar" dedi.
- Rusya Savunma Bakanlığı, Karadeniz'de Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'ne ait insansız bir botun imha edildiğini duyurdu. Açıklamaya göre Karadeniz'in kuzeybatı kesiminde Kırım'a doğru hareket eden insansız bir Ukrayna botu keşfetti. Karadeniz Filosunun hava birimlerinin Moskova saatiyle 18:30 civarında tekneyi imha ettiği bildirildi.
- Rusya Acil Durumlar Bakanlığı, Moskova'nın doğusunda bir sanayi ve depo binasında bu sabaha karşı büyük bir yangın meydana geldiğini duyurdu. Açıklamada “2 bin metrekare alana sahip çok katlı üretim ve depo binası yanıyor" denildi. Yangına heikoperlere de müdahale ediliyor.
- Financial Times, NATO ülkelerinin Doğu ve Orta Avrupa'yı korumak için gereken hava savunma sistemlerinin yalnızca yüzde 5'ine sahip olduğunu yazdı. Gazetenin muhatapları hava savunmasındaki zaafları "en büyük deliklerden biri" olarak nitelendirdi.
- Polonyalı yetkililer, Rus ishtihbarat servislerinin talimatı üzerine sabotaj ve kundakçılık eylemeri hazırlamak suçlamasıyla iki Belarus ve bir Polonya vatandaşını gözaltına aldı. 21 Mayıs'ta 9 kişi daha benzer suçlamalarla tutuklanmıştı.
- St. Petersburg ve Leningrad Bölgesi Tahkim Mahkemesi, Deutsche Bank AG'nin Rus şirketi OOO Ruskhimalliance'ye 238,1 milyon euro ödemesine hükmetti. Mahkeme ayrıca bankanın Rukhimalliance'a, gecikilen her gün için yıllık yıllık 1,5 oranında ceza ödemesini karara bağladı. Ruschimaliance, 28 Haziran 2023'te Deutsche Bank'a karşı dava açtı. Rus şirketinin iddiaları, Ukrayna'da çatışmaların başlamasından önce Ust-Luga'da bir tesisin inşası için yüklenici olan Alman Linde ile yapılan sözleşmenin feshedilmesiyle ilgiliydi. Linde, Temmuz 2021'de Leningrad bölgesindeki bir gaz işleme tesisinin tasarımı, tedariki ve inşası için bir Rus şirketiyle sözleşme imzaladı, ancak Haziran 2022'de AB yaptırımları nedeniyle işi askıya aldı.
- Reuters ve New York Times'ın haberine göre, Dallas yakınlarında 155 mm'lik top mermileri üretmek için yeni bir tesis açıldı. Tesisin ayda 30 bine kadar mermi üretme kapasitesine sahip olacağı, tesisin General Dynamics tarafından yönetileceği ancak ABD Savunma Bakanlığı'na ait olacağı beirtildi. ABD, 2025 yılı sonuna kadar ayda 100 bin 155 kalibrelik mermi üretme kapasitesi planlıyor.
- Enerji ve Tabii Kaynaklar Bakanı Alparslan Bayraktar, St. Petersburg Uluslararası Ekonomik Forumu'na (SPIEF) katılmayı planlıyor. TASS'a konuşan bir bakanlı yetkilisi, "St. Petersburg'daki ekonomik foruma resmi bir davet aldık. Bakan forumu ziyaret etmeyi planlıyor" dedi.
- Macaristan Başbakanı Viktor Orban, AB'nin Ukrayna'yı net bir plan sunmadan çatışmaya sürükleme konusunda ahlaki bir sorumluluk taşıdığını, Ukrayna'nın kesin sınırları ve nüfusu hakkında kesin bir durum olmadığından Kiev'in topluluğa katılımını müzakere etmek için henüz çok erken olduğunu söyledi. Orban, Point dergisine demecinde "İlk soru, savaşın yol açtığı yıkım göz önüne alındığında Ukrayna'nın gelecekte yaşayabilir bir devlet olarak var olup olmayacağıdır. Net bir plan olmadan destek sözü vererek Ukrayna'yı bu çatışmanın içine sürüklemekten ahlaki olarak sorumluyuz.Bu şartlarda üyelik müzakereleri henüz erken. Önce sınırlarının ve nüfusunun netleştirilmesi gerekiyor" dedi.
- Eski Fransa Cumhurbaşkanı Nicolas Sarkozy, Le Figaro'ya verdiği röportajda, Ukrayna'ya ordu gönderilmesi konusunda "ciddi şüpheler" duyduğunu ifade ederek, böyle bir adımın sonuçlarının düşünülmesi çağrısında bulundu. Sarkozy “Tolstoy'un ülkesi ile Balzac'ın ülkesinin savaşa gireceğini hayal bile edemiyorum. Sonuçlarını düşündük mü?" dedi.
- Rus devlet teknoloji şirketi Rusnano, 2023 faaliyet raporunda ek finansman olmazsa şirketin iflasla karşı karşıya kalabileceğini duyurdu. Rusnano iflas riskini ilk kez 2023 sonbaharında bildirmişti.
29 Mayıs Çarşamba
AKŞAM BÜLTENİ
- Başkan Putin'in Rusya'nın dış müdahalelere rağmen görevlerini yerine getirecek ve hedeflerine ulaşacak kaynaklara sahip olduğunu söyledi. Ulusal Projeler Konseyi toplantısının açılışını yapan devlet başkanı, “Yurt dışından bizim için yaratmaya çalıştıkları zorluklara rağmen, Rusya'nın, topraklarımızın, bölgelerimizin kendinden emin, uzun vadeli, kapsamlı kalkınması için tüm fırsatlara, kaynaklara ve personele sahip olduğumuza inanıyorum" dedi. Putin "şu anda ülkenin geleceğine ilişkin temel görevlerin büyük ölçüde cephede muharebe hattında çözüldüğünü" kaydetti, "Bu asla unutulmamalı" dedi.
- Medyaya yansıyan haberlere göre 10 Batılı ülke, Kiev'in kendilerinden aldıkları silahlarla Rusya topraklarındaki askeri hedeflere füze saldırıları düzenlemesine izin verdi. Bu ülkeler İngiltere, Fransa, Polonya, Letonya, Litvanya, Hollanda, Finlandiya, Çek Cumhuriyeti, İsveç ve Estonya olarak sıralanıyor.
- Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov Lavrov, güney ülkelerini İsviçre'de 15-16 Haziran tarihleri arasında İsviçre'de düzenlenen Ukrayna konulu konferansa katılmamaları çağrısında bulundu. Lavrov "Küresel güney ülkeleri konferansı atlamalı, ABD baskısına boyun eğmemeliler. Batı, Dünya'da çoğunluğa sahip ülkeleri kendi bünyesine katarak onların Rusya ile münasebetlerini sınırlamaya çalışıyor" dedi. Lavrov İsviçre'deki zirvenin amacının anlaşmazlığı çözmek değil, Rusya için açıkça kabul edilemez koşulları ortaya koymak olduğunu ekledi.
- Zelenskiy'nin başdanışmanı Mihail Podolyak, Bloomberg'e verdiği röportajda şu anda özel askeri operasyon bölgesindeki Rus birliklerinin "silah gücü açısından mutlak bir avantaja sahip olduğunu" söyledi. Podolyak, cepheyi korumak için Kiev'in en az 60 savaş uçağına sahip olması ve aynı zamanda Rusya topraklarına da saldırabilmesi gerektiğini kaydetti.
- Washngton Post'un haberine göre Donald Trump, seçim kampanyası için bağış toplama etkinlikleri sırasında, "başkan olursa gerektiğinde Moskova ve Pekin'i bombalamaya hazır olduğunu" söyledi. Habere göre Trump, "Rusya'nın Ukrayna'yı işgal etmesi veya Çin'in Tayvan'ı işgal etmesi durumunda Moskova ve Pekin'i bombalayacağını" söyleyerek bazı bağışçıları şaşırttı.
- Bloomberg'in haberine göre AB, Rus petrol tankerleri sigortalayan Rus sigorta şirkti Ingosstrakh'a yaptırım uygulama önerisini tartışıyor.
- Macaristan, Ukrayna'nın birliğe katılımına ilişkin müzakerelerin başlatılmasına ilişkin anlaşmaları engelliyor. (Bloomberg)
ÖĞLE BÜLTENİ
- Raiffeisenbank Rusya'da 10 Hazirandan itibaren dolar cinsinden para transferi işlemlerine son vereceğini açıkladı. Banka yönetimi kararın muhabir bankaların taleplerindeki değişimden sonra alındığını dile getiriyor.
Avrupa Merkez Bankası Avusturya bankasından Rusya'daki faalyetlerine son vermesini istemişti. ABD Maliye Bakanlığı da bankaya dolar sisteminin dışında bırakılabileceği yönünde uyarıda bulunmuştu.
- Rusya'nın Ankara Büyükelçiliği, Rusya'dan Türkiye'ye yapılan ödeme yapılabilen kalemlerin listesinin haziran ayında genişletileceği yönünde çıkan haberleri doğrulamadı. Ria'ya konuşan Büyükelçi Yerhov, "Elçilik bu haberleri doğrulayamaz. Nereden çıkardılar aklım almıyor," şeklinde konuştu.
- The Washington Post'un haberine göre, Biden yönetimi Ukrayna'ya kendilerinin tedarik ettikleri silah sistemlerini kulanarak Rusya topraklarındaki hedefleri vurma izni verebilir. Gazete Rusya'nın Harkov Bölgesi'ne düzenlediği taarruzdan sonra Beyaz Saray'ın konuyu yeniden değerlendirmeye aldığını yazıyor. Buna göre Amerikalı yetkililer Rusya'nın Harkov şehrine düzenleyeceği bir taarruzun ancak söz konusu sınırlamaların kaldırılmasıyla engellenebileceği görüşünde.
Öte yandan Ukraynalı hükümet danışmanı Yuri Sak, Storm Shadow füzeleriyle Rusya'daki hedefleri vurma konusunda İngiltere'nin kendilerine izin verdiği yönündeki haberleri doğruladı. Sak, bu izin doğrultusunda silahları kullanmaya başladıklarını söyledi.
- The Washington Post gazetesi, bağışçılarla bir araya gelen başkan adayı Donald Trump'ın Rusya ve Çin'in Ukrayna ve Tayvan'ı işgal etmesi halinde Moskova ve Pekin'i bombalayacağını söylediğini yazıyor. Habere göre Trump'ın sözleri bazı bağışçılar arasında şaşkınlık yarattı.
- Rusya'nın insan haklarından sorumlu yetkilisi Tatyana Moskalkova, Ukrayna'nın abartılı talepleri nedeniyle esir değişiminin durdurulduğunu söyledi.
- Üç gündür teknik bir aksaklık nedeniyle çalışmayan Rusya'nın önde gelen kargo servisi SDEK kısmen yeniden çalışmaya başladı. Ancak şirketin mobil uygulaması halen devre dışı.
SABAH BÜLTENİ
- Fransa Cumhurbaşkanı Macron, Ukrayna ordusunun, bombardımanın gerçekleştirildiği Rusya'daki hedefleri vurmasına izin verilmesi gerektiğini belirtti. Macron, Almanya Başbakanı Olaf Scholz ile düzenlediği basın toplantısında, “Ukrayna'nın, bombardımanın yapıldığı Rusya topraklarındaki askeri hedefleri yok etmesine izin vermeliyiz, ancak kendi topraklarındaki diğer askeri veya sivil hedeflerin vurulmasına izin vermemeliyiz” dedi. Macron ayrıca, Rus askeri hedeflerini vurabilecek uzun menzilli silahların Kiev'e tedarikinin çatışmanın tırmanması anlamına gelmediğini öne sürdü. Daha önce Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Borrell, üye ülkelerin savunma bakanlarının, NATO Genel Sekreteri Stoltenberg'in önceki günkü ‘Rusya'daki askeri hedeflerin vurulmaması yönündeki kararlarını geri çekmesi’ talebini değerlendireceğini ifade etmişti. (Sputnik)
- Euronews'in haberine göre Almanya Başbakanı Olaf Scholz de, Almanya'nın Ukrayna'nın Rus askeri hedeflerine yönelik saldırılarının yasaklamasını doğru bulmadığını, "Ukrayna'nın kendini savunmasına izin verildiğini" söyledi. Dün Macron'u konuk ettiği Fransız-Alman savunma ve güvenlik konseyi toplantısı sonunda Scholz, daha önce Ukrayna'nın Rus hedeflerini vurmak için Batı silahlarını kullanmaması konusunda kararlı olmasına rağmen, bu kez "Kiev'in Rusya içindeki askeri tesisleri vurmasına izin verilmesi gerektiğini ancak diğer hedeflerin vurulmaması gerektiğini" söyledi. Scholz, "Ukrayna'nın uluslararası hukuka göre bunu yapmak için her türlü olanağı var. Açıkça söylemek gerekir ki, Ukrayna saldırıya uğrarsa kendini savunabilir" dedi
Kremlin Sözcüsü Peskov, İzvestiya'nın Rusya'nın bu tür eylemlere tepkisinin ne olabileceği ve bunun ne gibi sonuçlara yol açabileceği sorusuna yanıt olarak “Başkomutanımız ve ordumuz bunu biliyor, gerekli karşı tedbirleri alıyor, hazırlanıyor” demişti.
Bu arada ABD Ulusal Güvenlik Konseyi stratejik iletişim koordinatörü John Kirby, Washington'da düzenlediği basın toplantısında “Şu anda politikamızda bir değişiklik olmadığını söyleyebilirim. ABD tarafından sağlanan silahların Rusya'ya saldırmak için kullanılmasını teşvik etmiyoruz ve buna izin vermiyoruz" diye konuştu.
- Fransız haber ajansı AFP, ismini açıklamadığı kaynaklara dayanarak Ukrayna ordusunun birçok kez Rusya topraklarına saldırmak için Batı tarafından sağlanan silahları kullandığını, son kez müttefik silahlarıyla Krasnodar yakınlarındaki hedeflere saldırıldığını bildirdi.
- İngiliz The Telegraph gazetesinin haberine göre, Ukrayna'nın Batılı müttefikleri Başkan Zelenskiy'den "imkansızı talep etmemesini ve ülkenin ittifaka girişinin zamanlaması konusunda NATO üyelerine baskı yapmamasını" istedi. Habere göre, özellikle ABD ve Almanya, Ukrayna'nın NATO'ya girişinin zamanlamasının açıklığa kavuşturulmasına ve bu sürecin hızlandırılmasına karşı çıkıyor. Diğer yandan İngiltere, Litvanya ve Fransa, temmuz ayında yapılacak NATO zirvesinin nihai belgesinde bir şekilde "Ukrayna'nın NATO üyeliğine davet” edilmesi" ifadesinin yer alması konusunda ısrar ediyorlar. (Kmmersant)
- Başkan Putin'in "Ukrayna'da tek meşru iktidar Rada'dır" açıklamasının ardından parlamentonun üst kanadı Rada'nın başkanı Ruslan Stefançuk Facebook'ta yaptığı açıklamada, Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy'nin Anayasa uyarınca sıkıyönetim altında devlet başkanı olarak kalmaya devam ettiğini söyledi. Stefançuk “Meraklı okuyuculara anayasamızın metnini seçici davranmadan incelemelerini ve 108. maddenin 1. kısmına dikkat etmelerini tavsiye ederim: “Ukrayna Cumhurbaşkanı, yeni seçilen Ukrayna Cumhurbaşkanı göreve gelinceye kadar yetkilerini kullanır.” Demokratik toplumlarda buna iktidarın sürekliliği denir” diye yazdı. (MK)
- Beyaz Saray Ulusal Güvenlik sözcüsü Dalip Singh, Brookings Üniversitesi'nde düzenlenen "Rusya'ya Karşı Yaptırımlar" konulu konferansta, "Rusya, ekonomisini tamamen savaş makinesi fabrikasına dönüştürdüğü için tüm Rus mallarına yönelik genel bir ticari ambargo uygulanmasının gündeme gelebileceğini" söyledi. Singh "Fiilen bu noktaya gelebiliriz" dedi. Rusya'daki savunma sanayi kompleksinin çatışmaların başlamasından öncekinden daha güçlü olduğunu itiraf eden Singh, Rus silahlarının ABD veya Washington'un müttefiklerinden gelen bileşenlerle yapılanlarının payının "kabul edilemeyecek kadar yüksek" olduğunu söyledi. Singh, Amerikalı şirketleri alıcı ülkeeri daha dikkatli incelemeye ve "Rus otokrasisinin cephaneliğinde çark dişlileri olmaktan kaçınmaya" çağırdı. (RBC)
- ABD'li yetkilinin bu sözlerine yanıt veren Rusya'nın Washington Büyükelçisi Anatoli Antonov, bu tür açıklamaların özünde, "Amerika'nın yerleşik küresel ekonomik bağları tamamen yok etmeye hazır olduğunun" açık ifadesi olduğunu ifade etti.
- Belarus, Avrupa'da Konvansiyonel Silahlı Kuvvetler Anlaşması'nı (AKKA) askıya aldı. Başkan Lukaşneko kararı imzaladı.
- Bloomberg'in haberine göre bazı Rus emtia şirketi Çin'deki ödemeler için kripto para kullanmaya başladı. Bunun nedeni Çin bankalarındaki işlemlerdeki sorunlardan kaynaklanıyor. Habere göre Çin için önemli bir finans merkezi rolü oynayan Hong Kong'da kripto para birimleri aktif olarak kullanılıyor. Yöntem, yurt dışındaki şirket hesaplarının dondurulması gibi daha riskli yöntemlere alternatif niteliğinde. Haberde "Stabil kripto paralar kullanılarak yapılan transferler sadece birkaç saniye sürüyor. Yaklaşık birkaç sente mal oluyorlar. Yani bu yöntem hem hızlı hem de ucuz" denildi. Haberlerde
Rusya'nın kripto para piyasasını yasallaştırma ve düzenleme yönünde de adımlar attığı hatırlatıldı.
- Ukrayna Başbakanı Denis Şmıgal, Prag'da Avrupalı liderlerle yaptığı toplantının ardından Kiev'in ilk F-16 savaş uçaklarını yaz aylarında teslim almayı beklediğini duyurdu. Şmıgal Ukrayna ordusunun en az yedi Patriot sistemine daha ihtiyacı olduğunu söyledi.
- Ukrayna Başbakan danışmanı Yuriy Boyko, ulusal enerji sisteminde hava saldırılarında yıkılmayan tek bir termik santral bile kalmadığını söyledi. Boyko, termik santrallerin elektrik üretiminde yüzde 30 olan payının yüzde 5'in altına indiğini duyurdu.
- İsveç Savunma Bakanı Paul Johnson , ülkesinin İsveç silahlarının Rusya topraklarına yönelik saldırılarda kulanılmasına karşı olmadığını söyledi.
- Çek Cumhuriyeti Başbakanı Petr Fiala, 15 AB ve NATO üyesi ülkenin Ukrayna'ya topçu mühimmatı sağlama girişimine şimdiden 1,6 milyar eurodan fazla katkıda bulunduğunu söyledi. Fiala, “İlk 155 mm'lik top mermisi partisi haziran ayında teslim edilecek" dedi.
- Polonya Savunma Bakanı Wladyslaw Kosiniak-Kamysz, ABD ile toplam 735 milyon dolar değerinde JASSM-ER uzun menzilli havadan karaya füzelerin tedarikine ilişkin bir sözleşme imzaladı. Satın alınan füzelerin menzilinin yaklaşık 1000 km olduğu, teslimatların 2026'da başlayacağı bildirildi.
- Ermenistan, Rusya 1. devlet kanalı ORT'nin ülkedeki yayınını geçici olarak durdurdu. Teknoloji ve Sanayi Bakanı Mkhitar Hayrapetyan, kararın "ödenmeyen borç nedeniyle" alındığını belirterek, "Rus kanalının yayını, 2,5 aydır biriken borç tamamen ödenene kadar geçici olarak durduruldu" dedi. Daha önce Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan Rus televizyon kanallarını kapatmakla tehdit etmişti.
- Rusya Özbekistan'da düşük kapasiteli yeni bir nükleer enerji santrali inşa edecek. Rosatom, Putin'in Özbekistan'a yaptığı resmi ziyaret sırasında anlaşmanın imzalandışını duyurdu. Santral, her biri 55 MW kapasiteli 6 reaktörden oluşacak, toplamda 330 MW kapasiteye sahip olacak.
28 Mayıs Salı
AKŞAM BÜLTENİ
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin Ukrayna'daki tek meşru iktidarın Rada Meclisi ve sözcüsü olduğunu söyledi. Putin iddiasını Ukrayna anayasasının 111. maddesine dayandırdı. Putin Ukrayna'da seçimler yapılabilmesi için olağanüstü hal yasasının kaldırılması gerektiğini ancak mevcut iktidarın bunu yapmak istemediğini söyledi. Rusya devlet başkanı Ayrıca Ukrayna'nın gerçek sahiplerinin “okyanus ötesinde” olduğunu ileri sürdü.
- Vladimir Putin batılı ülkelerin askeri eğitmenlerinin Ukrayna'da hassas güdümlü silahların çalışması için yardımcı olduğunu söyledi. Putin ayrıca paralı asker görünümündeki bu birliklerin kayıp verdiğini belirtiyor.
- Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Mihail Galuzin, Türkiye'nin Moskova Büyükelçisi Tanju Bilgiç'le bir görüşme gerçekleştirdi. Bakanlığın açıklamasına göre Galuzin, Büyükelçi Bilgiç'e Ukrayna krizinin barışçıl çözümüne yönelik olası yöntemle ilgili Rusya'nın yaklaşımlarını anlattı. Galuzin, İsviçre'de 15-16 Haziran'da, Rusya'nın kabul edilemez bulduğu ve ültimatom içerdiğini vurguladığı 'Zelenskiy formülü' temelinde yapılacak sözde barış konferansının yapıcılıktan uzak ve perspektifsiz olduğunun altını çizdi.
- Kremlin sözcüsü Peskov Suudi Arabistan'da Rusya'nın katılımıyla bir barış zirvesi düzenleneceği yolunda Bloomberg'de çıkan haberi doğrulamadı. Peskov bu yönde bir çalışma bulunmadığını söyledi.
- ABD Başkanı Joe Biden’ın İsviçre'de düzenlenecek barış zirvesine katılmayacağının ortaya çıkmasından sonra Ukrayna lideri Zelenskiy ABD yönetimini eleştirdi. Zelenskiy bu kararın Rusya tarafından sevinçle karşılanacağını ileri sürdü.
- Reuters Ajansı'nın haberine göre Hindistanlı petrol rafinerisi işletmecisi Reliance, Rosneft’le ruble ile petrol alışverişi konusunda anlaşmaya vardı.
- Rusya Devlet Duması Avrasya Ekonomi Komisyonu’na üye ülkelerle İran arasında serbest ticaret yapılmasını öngören anlaşmayı onayladı.
- Ukrayna Enerji Bakanlığı ülkedeki bazı tesislerde füze saldırıları sonucunda meydana gelen hasarın kışa kadar tamir edilmesinin mümkün olmadığını açıkladı.
- Ukrayna Savunma Bakanı Rüstem Ümerov F-16 Savaş uçaklarını yakında almaya başlayacaklarını söyledi.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Ukrayna, İspanya'nın ardından Belçika ile de bir güvenlik anlaşması imzaladı. Ukrayna lideri Vladimir Zelenskiy resmi bir ziyaret kapsamında Brüksel'de bulunuyor.
- Avrupa Birliği (AB) Dış İlişkiler ve Güvenlik Politikası Yüksek Temsilcisi Borrell, üye ülkelerin savunma bakanlarının, NATO Genel Sekreteri Stoltenberg'in önceki günkü ‘Rusya'daki askeri hedeflerin vurulmaması yönündeki kararlarını geri çekmesi’ talebini değerlendireceğini bildirdi. (Sputnik)
- Çekya başbakanı Petr Fiala Ukrayna'ya tedarik ettikleri silahların Rusya'daki hedefleri vurmak için kullanılabileceğini söyledi. Aynı saatlerde Belçika'dan aksi yönde bir açıklama geldi. ülkenin başbakanı Ukrayna'ya tedarik ettikleri silahların sadece Ukrayna topraklarında kullanılabileceğini söyledi.
Polonya Dışişleri Bakanlığı Ukrayna'ya asker gönderme seçeneğini dışarıda bırakmadıklarını açıkladı.
- NATO Genel Sekreteri Stoltenberg Ukrayna'ya asker göndermek veya çatışmalara katılmak niyetinde olmadıklarını açıkladı.
- The Wall Street Journal gazetesi Rusya'nın askeri amaçlı dron montajı için Afrika ülkelerinden binin üzerinde kadını işe aldığını ileri sürdü.
- Elista Havalimanı 2 yıl aradan sonra yeniden çalışmaya başladı. Rusya'nın Kalmıkya cumhuriyetinde bulunan havaalanı Ukrayna’ya düzenlenen özel askeri operasyondan sonra kapatılmıştı.
- Rusya'nın en büyük kargo servislerinden SDEK’in çalışmasında pazar günü başlayan problem bugün de devam ediyor. RBC gazetesi sorunun ne zaman çözüleceğini bilinmediğini yazdı.
SABAH BÜLTENİ
- Türkiye'deki devlet bankalarından bir kaynak, haziran ayında Rusya'dan yapılan ödemelerin kapsamını genişletme planları olmadığını söyledi. İzvestiya'daki haber üzerine RIA'ya konuşan kaynak, "şu anda bu yönde somut bir ilerleme kaydedilmediğini, konuyla ilgili düzenli tartışmaların devam ettiğini" belirtti. Ajansın muhatabı "Durumda henüz bir değişiklik yok" dedi.
- İzvestiya gazetesi, Rus iş dünyasının temsilcilerine dayandırdığı haberinde, "Türk bankaları Rusya'dan ödeme kabulünü genişletme sözü verdi" değerlendirmesini yaptı. Haberde, şubat ayından bu yana Türk bankalarının “yeşil liste” olarak kabul edilen turizm, gıda, ilaç gibi mal ve hizmetler için para transferlerine izin verdiğini, yaz aylarında bu listenin tüketim malları ve elektroniği de kapsayacak şekilde genişletileceği belirtildi. Gazeteye konuşan bazı şirket temsilcileri "Türk bankalarının Rus işletmelerine yakında ödeme kabulünü genişletme konusunda söz verdiklerini" söylediler. İş dünyasından bir kaynak İzvestia'ya, ödemelerin otomotiv ve mühendislik sektörlerindeki ürünlere de uygulanmasının planlandığını söyledi. 2023'ün sonunda ABD Başkanı Joe Biden, yabancı bankaların yaptırım uygulanan kuruluşlarla yapılan işlemlere yardımcı olmaları ve Rus savunma endüstrisine tedarik yapmaları konusunda kısıtlamalara (ikincil yaptırımlar) tabi tutulabileceği yönünde bir kararname imzalamıştı. Bunun ardından, bazı Türk bankalarda Ruslara yönelik hizmet koşullarının sıkılaştırıldığı ve Türk lirası da dahil olmak üzere ödeme ve transferlerin yapılmasında zorluklara yol açan yeni bir dalga başladığı haberleri manşetlere taşınmıştı. İzvestiya, şubat ayından bu yana Türk bankalarının turizm, gıda, ilaç, tekstil ve eğitim gibi "yeşil liste"deki mal ve hizmetler için para transferlerine izin verdiğini vurguladı.
- Moskova bölgesinde dün gece bir İHA saldırısı engellendi. Bölge Valisi Andrey Vorobyov, Balaşiha'daki Kuçino mahallesinde hava savunma sisteminin saat 21.00 civarında bir insansız hava aracını düşürdüğünü bildirdi. Vorobyev, "Vurulan İHA'nın enkazı bir evin üzerine düştü. Evde bulunanlar zarar görmeden tahliye edildi, yaralanan olmadı" dedi. Rusya Savunma Bakanlığı da hava savunma sistemlerinin Moskova bölgesi toprakları üzerinde küçük boyutlu bir balonu imha ettiğini söyledi. Balaşiha'da yaşayan görgü tanıkları güçlü bir patlamanın meydana geldiğini söyledi. Kısa bir aranın ardından başkentin havalimanlarının normal şekilde çalıştığı, geçici kısıtlamaların kaldırıldığı belirtildi.
![](/web-tasarim-hizmetleri/images/3434scale_1200.jpeg)
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy dün İspanya Başbakanı Pedro Sanchez ile güvenlik anlaşması imzaladığı Madrid'den Brüksel'e geldi. Bugün Belçika ile Ukrayna arasında da benzer ablaşmanın imzalanması bekleniyor. Madrid ayrıca Kiev'e askeri yardım için 1 milyar euro tahsis etme sözü verdi. Zelenskiy, Brüksel ziyareti sırasında hava üssünü ziyaret edecek ve burada Ukraynalı pilotlara F-16 savaş uçakları konusunda eğitim veren eğitmenlerle görüşecek. Zelenskiy'nin Belçika'nın ardından Portekiz'e gitmesi bekleniyor.
- Ukrayna Genelkurmay Başkanı Alksandr Sırskiy, Fransız ordusu mensuplarının Ukrayna'da görev yapacağını ilk kez resmen onayladı. Fransız askeri eğitmenlerinin Ukrayna'ya geliş anlaşmasını duyuran Sırskiy, ilk eğitmenlerin Ukrayna otrdusunun eğitimine katılımları için gerekli belgelerin imzalandığını söyledi. Sırskiy, Telegram mesajından Fransız askeri eğitmenlerin Ukrayna'ya gönderilmesini memnuniyetle karşıladığını belirtti. Sırskiy, Fransa Savunma Bakanı Sebastien Lecornu ile Ukrayna Savunma Bakanı Rustem Umerov'un da katıldığı video görüşmesinin ardından gerekli belgelerin onaylandığını duyurdu. Sırskiy, "Fransa'nın kararlılığının diğer ortakları bu iddialı projeye katılmaya teşvik edeceğine inanıyorum" diye ekledi. Mayıs ayı başlarında Fransa Cumhurbaşkanı Macron, "Ukrayna'ya yardım sağlama konusunda sınırlar belirlemeye gerek olmadığını, çünkü tüm Avrupa'nın güvenliğinin buna bağlı olduğunu" söylemişti. Fransa Dışişleri Bakanlığı daha önce Fransız ordusunun Ukrayna'da olduğu yönündeki haberleri yalanlamıştı. Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov ise profesyonel İngiliz ve Fransız askeri personeli halihazırda savaş bölgesinde bulunduğunu söylemişti.
- Öte yandan bu haberin ardından Ukrayna Savunma Bakanlığı, Fransız askeri eğitmenlerinin Ukrayna'ya gönderilmesi olasılığını yalnızca Fransa ile görüştüğünü, bu konuda henüz bir karar verilmediğini açıkladı. Bakanlığın basın servisi, şu an itibariyle Fransa ve diğer ülkelerle bu konuyla ilgili görüşmelerimizi sürdürdüğünü bildirdi. Fransa Savunma Bakanlığı da, askeri eğitmenlerin Ukrayna'ya gönderilmesine ilişkin bilgiyi ne doğruladı ne de yalanladı, sadece tarafların bu konu üzerinde çalışmaya devam ettiğini belirtti. (RBC)
- Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Avrupa ülkelerinin Ukrayna'ya aktif desteğinin Rusya ve Rus halkıyla savaş anlamına gelmediğini söyledi. Macron'a göre AB ülkeleri Ukrayna ihtilafında barışın sağlanmasından yana ancak bu barış Ukrayna'nın teslim olması anlamına gelmemeli.
- FSB Sınır Teşkilatı Başkanı General Vladimir Kulişov RIA'ya demecinde, NATO'nun Rusya sınırları yakınında nükleer tatbikatlar yürüttüğünü iddia etti. Kulişkov, “NATO istihbarat faaliyetleri Rusya sınırına yakın yerlerde artıyor. Topraklarımızda nükleer saldırıların başlatılması da dahil olmak üzere, Rusya Federasyonu'na karşı muharebe operasyonları yürütmeye yönelik senaryolar üzerinde çalışılıyor” dedi.
Kulişov ayrıca 2023 yılında 110 milyondan fazla kişinin Rusya devlet sınırını geçtiğini, bu rakamın bir önceki yıla göre yüzde 36 daha fazla olduğunu söyledi. Rus yetkili geçen yıl 22 milyon aracın sınırı geçmesine izin verildiğini, bu rakamın 2022'ye göre yüzde 49 daha fazla olduğunu açıkladı. Rusya'nın yabancılara giriş kısıtlaması getirmediğini hatırlatan Kulişov "Batılı ülkelerin Demir Perde'yi indirme girişimlerine rağmen Rusya Federasyonu hâlâ uluslararası yolcu trafiğine ve aktif dış ekonomik faaliyete açık olmaya devam ediyor" dedi.
- Ukrayna Başsavcılığı, Ukrayna'nın kontrolü altındaki aynı adı taşıyan şehirde bulunan Zaporojye Uluslararası Havalimanı terminalinin hava saldırısı sonucu tahrip edildiğini bildirdi. Rusya Federasyonu Toplumsal Konseyi'nde yeni bölgelerin entegrasyonundan sorumlu koordinasyon kurulunun eş başkanı Vladimir Rogov, 27 Mayıs'ta havaalanına yapılan saldırı sırasında Ukrayna Silahlı ordusunun silah deposunun vurulduğunu bildirmişti. (Kommersant)
- Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Kiev'in Batı yapımı silahlarla Rusya topraklarını vurmasına izin verilmesini isteyip İttifak'ın çatışmaya dahil olmak istemediğini söyleyen NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg'in birbiriyle çelişen açıklamalar yaptığını ifade etti. Peskov, NATO'nun bu tür söylemler nedeniyle Rusya'yla çatışmaya yaklaşıp yaklaşmadığının sorulması üzerine, "Yaklaşmıyor, zaten çatışmanın içindeler" yanıtını verdi. Kremlin Sözcüsü, NATO'nun tırmanmanın derecesini artırıp askeri söylemlerle 'oyun oynadığını' ve askeri coşkuya kapıldığını kaydederek bunun Rusya'nın hesaba katmaya devam etmesi gereken bir gerçek olduğunu vurguladı. NATO Genel Sekreteri Stoltenberg, Batı yapımı silahların Rusya'daki 'meşru hedefleri' vurmak için kullanılmasına yönelik kısıtlamaların kaldırılmasından yana olduklarını söylerken, Rusya'yla doğrudan çatışma içine girmek istemediklerini de yinelemişti. NATO Parlamenter Asamblesi'nde konuşan Stoltenberg, Harkov Bölgesi'nde yaşanan gelişmeler nedeniyle Kiev'in Batı yapımı silahların tamamını Rusya topraklarına saldırmak için kullanabilmesinin önemli olduğunu kaydetmişti. (Sputnik)
- Rusya Savunma Bakanlığı açıklamasında "Belgorod ve Kursk bölgeleri üzerinde dün gece üç İHA imha edildi" denildi.
- Lugansk Halk Cumhuriyeti (LHC) lideri Leonid Paseçnik, Ukrayna Silahlı Kuvvetleri’nin Lugansk’a misket bombaları kullanarak füze saldırısı düzenlediğini, saldırı sonucunda yangın çıktığını bildirdi. (Sputnik)
27 Mayıs Pazartesi
AKŞAM BÜLTENİ
- Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov Taliban'ı neden yasaklı örgütler listesinden çıkarmak istediklerine açıklık getirdi. Lavrov Taliban'ın Afganistan'da gerçek iktidar olduğunu söyledi. Dışişleri bakanı "Afganistan'a karşı umursamaz değiliz," ifadesini kullandı.
Rusya Dışişleri ve Adalet Bakanlıkları, Vladimir Putin'e verdikleri bir brifingde Taliban'ın artık yasaklı örgütler listesinden çıkarılabileceği yönünde görüş bildirmişti.
- Rus basını Vladimir Putin'in Özbekistan ziyareti sırasında göçmen işçi konusunun yanı sıra yerel para birimleriyle ticaret konularının ele alındığını yazıyor.
- Vladimir Zelenskiy resmi bir ziyaret için İspanya'nın başkenti Madrid'e geldi. Ziyaret sırasında Ukrayna ile İspanya arasında bir güvenlik anlaşması imzalandı.
- Polonya, ülkedeki Rus diplomatların serbestçe seyahat etmesine yasak getirdi. Diplomatlar sadece Varşova'da serbestçe hareket edebilecek.
- Avrupa Birliği insan hakları ihlallerini gerekçe göstererek 19 Rus hapishane yetkilisini yaptırım listesine dahil etti. RBC gazetesi kararın Navalnıy ve Skoçilenko davalarıyla bağlantılı olduğunu yazıyor.
AB ayrıca polislerin kullandığı dinleme teknolojilerinin ve mühimmatların Rusya'ya satışına yasak getirdi.
- Geçtiğimiz günlerde tutuklanan eski 58. ordu komutanı General Popov'un ev hapsine alınması için yapılan başvuru reddedildi.
- Gürcistan parlamentosu yabancı ajan yasasın cumhurbaşkanı tarafından veto edilmesine karşı yeni bir hamlede bulundu. Parlamento komisyonunda yapılan oylamada cumhurbaşkanının vetosunu reddedildi. Muhalefet partileri karar sonrasında halkı yeniden sokağa çağırdı.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Rusya Dışişleri ve Adalet Bakanlıkları, Vladimir Putin'e verdikleri bir brifingde Taliban'ın artık yasaklı örgütler listesinden çıkarılabileceği yönünde görüş bildirdi. Kommersant'ın haberine göre bir dışişleri bakanlığı yetkilisi "[Afganistan yönetimini] tanıyabilmek için Taliban'ın yasaklı örgütler listesinden çıkarılması şart," ifadesini kullandı. Yetkili konuyla ilgili Vladimir Putin'e brifing verildiğini ve karar alınmasını beklediklerini söyledi.
Petersburg merkezli Fontanka portalı da Tass ajansına dayandırdığı haberde Taliban'ın şehirde düzenlenenecek Uluslararası Ekonomik Forum'a davet edildiğini yazıyor.
Taliban şu anda Rusya'da aşırılıkçı ve yasaklı örgütler listesinde yer alıyor.
- Bloomberg ajansı Avrupa Birliği'nin Ukrayna'daki çatışmanın sona ermesi için Rusya'nın da katılacağı bir buluşma gerçekleştirmeyi planladığını yazıyor. Habere göre söz konusu buluşma için seçilen ülke Suudi Arabistan.
- Rusya'da Orenburg Vilayeti'ne bağlı Orsk şehrinde bir insansız hava aracı düştü. RBC gazetesi dronun düştüğü nokta ile Ukrayna sınır arasındaki mesafenin yaklaşık 1500 km olduğunu yazıyor.
- Nato Genel Sekreteri Stoltenberg, Avrupa Birliği'nin Ukrayna'ya verdiği 1 milyon top mermisi sözünün "yakınına bile yaklaşamadığını" açıkladı.
- Stoltenberg ayrıca Batı yapımı silahların Rusya'daki 'meşru hedefleri' vurmak için kullanılmasına yönelik kısıtlamaların kaldırılmasından yana olduklarını söylerken, Rusya'yla doğrudan çatışma içine girmek istemediklerini de yineledi. (Sputnik)
- Lüksemburg Rus milyarder Mihail Fridman'a uygulanan yaptırımları yerine getirmek niyetinde olduklarını açıkladı. Fridman geçtiğimiz günlerde Lüksemburg'dan 15,8 milyar dolar tazminat istemişti.
SABAH BÜLTENİ
- Dolar 30 Ocak'tan bu yana ilk kez 89 rublenin altına düştü. Sabah saatlerinde dolar 88,52 rubleye, euro ise 96,11 rubleye kadar geriledi. Uzmanara göre rublenin dönemsel olara güçlenmesinin ana nedenleri Rusya Merkez Bankası'nın sıkı para politikası ve ihracatçılar tarafından ruble cinsinden devlete vergi ve yatırımcılara temettü ödemeleri nedeniyle piyasaya yoğun döviz satışı yapılması.
- Almanya Başbakanı Olaf Scholz, "Ukrayna'nın muhtemelen önümüzdeki 30 yıl içinde NATO üyesi olamayacağını" söyledi. Scholz Rusya'nın askeri operasyonunu kast ederek, “Savaşın gerekçelerinden biri de Ukrayna'nın sözde NATO'ya katılacak olmasıydı. NATO zirvelerindeki kararları biliyorsunuz, bu yakın gelecekte beklenmiyor. Muhtemelen önümüzdeki 30 yıl içinde beklenmiyor” dedi. Scholz bundan 2,5 yıl önce Kiev'de de bu konuyu konuştuğunu ve bu konunun o günde herkes için açık ve net oduğunu savundu. 2019 yılında Ukraynalı yetkililer ülkenin Anayasasını değiştirerek AB ve NATO'ya katılımı devletin stratejik hedefi olarak tanımlamıştı. Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, askeri operasyonun başlamasından altı ay sonra NATO'ya hızlandırılmış üyelik başvurusunda bulunmuştu.
- Rusya'nın Oryol bölgesindeki bir benzin istasyonuna insansız hava araçları saldırısı sonucu bir kişi öldü, üç kişi de yaralandı. Saldırının olduğu kasaba Livni, Ukrayna sınırına yaklaşık 250 km mesafede bulunuyor.
- Başkan Putin, beşinci dönem için yemin ederek göreve başadıktan sonra bugün üçüncü dış gezisine çıktı.Özbekistan Cumhurbaşkanı Şevket Mirziyoyev, Putin ile pazartesi günü bir araya gelecek. Putin ilk dış gezisini Çin'e, ikincisini ise Belarus'a yapmıştı. Rus liderin yılbaşından beri gündemde olan Türkiye ziyaretinin tarihi ise hala netleşmiş değil.
- The Economist dergisi, sektör uzmanlarına atıfta bulunarak, Avrupa Birliği'ndeki patlayıcı sıkıntısının Ukrayna'nın ihtiyaçlarına yönelik silah üretimini yavaşlattığını ve bunun da teslimatlarda gecikmelere yol açtığını yazdıyor. The Economist'e göre Avrupalı üreticiler ciddi TNT, HMX ve RDX gibi patlayıcı maddeleri tedarikte sıkıntı yaşıyor. Her top mermisi ortalama 10,8 kg yüksek patlayıcı içeriyor. Derginin belirttiği gibi, patlayıcı kıtlığıyla ilgili sorun, Soğuk Savaş'ın sona ermesinden sonra oluşan uzun "durgunluk" ile açıklanıyor. Örneğin İngiltere, son patlayıcı tesisini 2008'de kapattı. Avrupa'daki son büyük TNT üreticisi kuzey Polonya'da bulunuyor. Diğer ülkelerde birçok fabrika ya özelleştirildi ya da kapatıldı.
- Macaristan Başbakanı Viktor Orban, "Avrupa'nın Ukrayna'daki çatışmanın içine çekilerek, bunun nihai olarak ne kadara mal olacağını hesaplamadan, kesinlikle sorumsuzca davrandığını" söyledi. Orban “Avrupa savaşın içine o kadar çekilmiş durumda ki, belirlediği askeri hedefe ulaşmak için gerekli maliyet ve araçlara ilişkin bir tahmine bile sahip değil. Hayatımda bundan daha sorumsuz bir şey görmedim” dedi.
- Estonya Devlet Başkanı Alar Karis, Finlandiya devlet yayın organı Yle'ye verdiği röportajda, Rusya'ya diz çöktürülmesi gerektiğini söyledi. "Şu andaki en önemli görevlerden biri Rus askeri makinesini durdurmak" diyen Karis, "Biz Rusya ve Putin'e diz çöktürmek için mümkün olan her şeyi yapacağız" dedi.
- İsveç Savunma Bakanı Paul Johnson, "Ukrayna'nın savaş yasalarına uygun olduğu sürece düşman topraklarını vurma konusunda meşru müdafaa hakkına sahip olduğunu" söyledi. Johnson, Hallandsposten gazetesinin " Kiev'in, Stockholm tarafından sağlanan silahları Rusya topraklarına yönelik saldırılarda kullanma olasılığı" hakkındaki sorusuna bu şekilde yanıt verdi.
- Alman Der Spiegel dergisi, Avrupalı parlamenterlerin bir toplantısında ele alınan rapora dayanarak "Baltık ülkelerinin, Rus ordusu kendi sınırlarına hamle yaparsa Ukrayna'ya asker göndereceğini, Polonya'nın da buna dahi olacağını" iddia etti.
- Cumartesi günü Rusya'nın Belgorod bölgesine düzenlenen füze ve İHA saldırılarında ölü sayısı altıya yükseldi.
- Rus medyasına yansıyan haberlere göre Rus ordusu, Ukrayna’da F-16'ların konuşlanacağı hava üssünü vurdu. Hmelnitsky bölgesindeki saldırılarda yedi tesis zarar gördü.
- Avustralya Stratejik Politika Enstitüsü analisti Malcolm Davis, CNN'e demecinde ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken'in Beyaz Saray danışmanlarıyla tartıştığını söyledi. Davis, “Biden yönetimi içinde Rusya ile çatışmanın tırmanmasından endişe duyan bir grup var. Blinken şimdi bu korkulara karşı sesini yükseltmeye çalışıyor. Biden ve Sullivan bu durumda itidalli davranıyorlar" dedi. Uzmana göre, Kiev'in Amerikan silahlarıyla Rusya topraklarını vurma iznini alamamasının esas nedeni de Washington'daki iç anlaşmazlıklar.
26 Mayıs Pazar
- Rusya Savunma Bakanlığı, Rus birliklerinin Harkov Bölgesi’ndeki Berestovoye köyünün kontrolünü ele geçirdiğini duyururken, açıklamada, “Başarılı muharebe operasyonları sonucunda, Zapad (Batı) grubu birlikleri Harkov bölgesindeki Berestovoye köyünü kurtarmış, Stelmahovka bölgesinde Ukrayna ordusuna bağlı 77. hava indirme tugayını yenilgiye uğratmıştır” ifadelerine yer verildi. (Sputnik)
- RIA Novosti, Flightradar24 verilerine dayanarak, Amerikan yüksek irtifa keşif uçağı RQ-4B Global Hawk'ın bir uçuşunun Karadeniz'de Soçi kıyısı açıklarında kaydedildiğini bildirdi. Uçak Sicilya'da bulunan bir NATO askeri üssünden havalandı. 14 metre uzunluğunda ve 40 metre kanat açıklığına sahip olan uçak, 22 bin km'den fazla yol kat etme kapasitesine sahip.
- ABD Hazine Bakanı Janet Yellen, Reuters ile yaptığı röportajda, "ABD'nin Rusya'da faaliyet göstermeye devam eden ve Moskova'nın askeri hedeflerini destekleyen operasyonlar yürüten yabancı bankalara karşı ikincil yaptırımları sıkılaştırma olasılığını düşündüğünü" söyledi. Yellen, hangi bankaların söz konusu olabileceğini belirtmedi ve yaptırımların ancak "bunun için bir neden varsa" uygulanacağı güvencesini verdi. Yellen "Rusya'da çalışmanın Avrupa bankaları için çok büyük riskler yarattığını" söyledi. Gazeteciler Yellen'e, ABD'nin Avusturyalı Raiffeisen Bank International ve İtalyan UniCredit'in Rusya'dan ayrılmasını isteyip istemediğini sordu. Yellen, "Sanırım liderleri onlara Rusya'da yaptıkları işler konusunda son derece dikkatli olmalarını tavsiye etti" dedi.
- Vali Vyaçeslav Gladkov, dün Belgorod bölgesinde dört kişinin Ukrayna'nın sadırısında öldüğünü, aralarında iki çocuğun da bulunduğu 18 kişinin de yaralandığını söyledi. Vali "Ağır yaralılar var, 4'ü yoğun bakımda" dedi. Belgorod ve çevresinde dün dört kez füze sadırısı aarmı verildi. TASS ve RIA Novosti muhabirleri, akşam saatlerinde bölge merkezinde 20 patlamanın duyulduğunu bildirdi. Savunma Bakanlığı'na göre, bölge üzerinde Neptün gemisavar füzesi ve 29 Vampire MLRS füzesi düşürüldü. Belgorod bölgesi, Rusya'nın Ukrayna'ya askeri operasyonuna başlamasından bu yana ateş altında. Gladkov , 24 Şubat 2022'den 22 Nisan 2024'e kadar 120 sivilin öldüğünü söyledi. (RBC)
- Rusya Savunma Bakanlığı, dün gece hava savunma sistemlerinin Kursk bölgesi üzerinde 10, Oryol bölgesi üzerinde üç insansız hava aracını daha imha ettiğini bildirdi. İlk bilgilere göre herhangi bir can kaybı ve hasar yaşanmadı.
- Kremlin sözcüsü Peskov, Financial Times'ın "Rusya'da yıl sonuna kadar seferberliğin başlayabileceği" haberini yalanladı, Başkan Putin'in daha önce defalarca söylediği gibi, Rusya'da seferberliğe gerek olmadığını söyledi.
- Başkan Biden, West Point'teki Askeri Akademi mezunlarına seslenirken Amerikan yönetiminin uzun süredir Kiev rejimini desteklediğini ve desteklemeye devam etme niyetinde olduğunu belirtti. Biden Putin'i kastederek "Yıllardır tanıdığım bir adamla, acımasız bir tiranla karşı karşıyayız. Geri adım atamayız ve atmayacağız" dedi. Biden ayrıca ABD ordusunu Ukrayna'ya çatışmalara katılmak üzere gönderme planının olmadığını bir kez daha belirtti. (M. Komsomoltes)
- İtalya Dışişleri Bakanı Antonio Tajani, müttefiklere Ukrayna'ya sağlanan silahların Rusya'daki askeri hedeflere karşı kullanılmasına ilişkin kısıtlamaların kaldırılması çağrısında bulunan NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg'e destek vermedi. Tajani, "Ukrayna'ya İtalyan askeri göndermeyeceğiz ve İtalya'nın gönderdiği askeri teçhizatın sadece Ukrayna topraklarında kullanılması gerekiyor. Çünkü barış için çalışıyoruz” dedi. Bakan, İtalya'nın NATO'nun ayrılmaz bir parçası olduğunu kaydetti ancak "her kararın kolektif olarak alınması gerektiğini" vurguladı.
- Bulgaristan Cumhurbaşkanı Rumen Radev ve Macaristan Cumhurbaşkanı Tamas Sulyok, Kiev'e yeni silahlar tedarik etmenin ve Ukrayna'ya bir NATO birliği göndermenin çatışmanın çözümüne yol açmayacağını söyledi. Bulgaristan Ulusal Radyosu'nun aktardığına göre Radev, Macar mevkidaşı Sulyok ile Budapeşte'de gerçekleştirdiği görüşmenin ardından yaptığı açıklamada, "Biz çatışmayı çözmek için mümkün olan en kısa sürede diplomatik araçlar bulmak gerektiğine inanıyoruz. Bu daha fazla silahla ve NATO üyesi ülkelerden Ukrayna'ya asker göndererek olmayacak" dedi. Bulgaristan Ulusal Radyosu'nun aktardığına göre Sulyok'un da Ukrayna'daki çatışmanın diplomatik yollardan çözülmesinden yana tavır takındığı belirtildi.
- İngiltere Başbakanı Rishi Sunak, Muhafazakar Parti'nin 4 Temmuz'daki parlamento seçimlerini kazanması halinde zorunlu askerliğe geri dönüleceğini söyledi. Sunak, Pazar günü The Mail'de yayınlanan bir makalede, zorunlu askerlik hizmetine dönüşün Birleşik Krallık'ta "gençlere hayat değiştiren fırsatlar sağlayacağını" söyledi. (Kommersant)
25 Mayıs Cumartesi
- Polonya Dışişleri Bakanı Radoslaw Sikorski, ABD'nin Ukrayna'da nükleer silah kullanması halinde Rusya'nın mevzilerine saldıracağını söyledi. Radoslaw Sikorski, The Guardian'a verdiği röportajda "Amerikalılar Ruslara, eğer nükleer silah kulanırsanız kimseyi öldürmese bile, Ukrayna'daki tüm mevzilerinizi konvansiyonel silahlarla vuracakarı uyarısında bulundu" dedi.
- Rusya Devlet Başkan Vladimir Putin, Moskova Bölgesi’ndeki Korolev kentinde askeri-endüstriyel kompleks işletmelerinin yöneticileriyle yaptığı toplantıda, Rus savunma sanayi işletmelerinin Ukrayna’da yürütülen özel askeri operasyon sırasında üretim hacimlerini önemli ölçüde artırdığını söyledi. Putin, “Son bir buçuk-iki yılda, özel askeri operasyon sırasında savunma sanayinin hacimleri arttı, 2021'den 2023'e kadarki dönemde bu rakamlar sürekli artış gösterdi" dedi. Devlet savunma siparişlerinin zamanında yerine getirildiğini belirten Putin, "Çoğu kuruluş, devlet savunma siparişlerini verimli bir şekilde zamanında ve hatta bazılarını planlanandan önce yerine getiriyor" diye konuştu. (Sputnik)
- Rusya'nın Washington Büyükelçisi Anatoliy Antonov, "Rusya'nın Washington'daki barış görüşmeleri için yaptığı öneriler yine göz ardı edilirse, Ukraynalılar şu anda sahip olduklarından çok daha fazla toprak kaybedecekler" dedi. Ukrayna meseleleri hakkında konuşan Büyükelçi Antonov, İsviçre'de yapılacağı duyurulan konferansa da dikkat çekerek bu konferansı tarafların ciddi diplomatik ve hukuki çalışmalarının yerini alamayacak bir 'saygısızlık' olarak nitelendirdiğini belirtti.
- Rusya'nın topraklarına kattığı Zaporojye bölgesinden senatör olan Roscosmos'un eski başkanı Dmitri Rogozin, Ukrayna ordusunun Krasnodar Bölgesi'ndeki Rus füze saldırısı uyarı sistemine ait bir radar tesisini vurduğunu ve tesisin hasar gördüğünü duyurdu. Kommersant'ın aktardığına göre, Rogozin tesisi "stratejik nükleer kuvvetler açısından savaş komuta ve kontrol sisteminin önemli bir unsuru" olarak nitelendirdi. Rogozin tesisin bir fotoğrafını Telegram'da yayınladı ancak konuyla ilgili ayrıntı vermedi. Ukrayna medyası Voronej-DM radar istasyonunun antenlerinin hasar gördüğünü yazıyor. Gazeteye göre radar tesisi, balistik ve seyir füzeleri de dahil olmak üzere uzay ve aerodinamik nesneleri tespit etmek için kullanılıyor. Krasnodar Bölgesi'ndeki Voronej adlı radar istasyonu 2013'ten beri Armavir şehrinde bulunuyor. Tesis yatayda 6 bin km'ye, dikeyde 8 bin km'ye kadar menzile sahip ve 500'e kadar nesneyi aynı anda izleyebiliyor.
- NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Economist dergisine verdiği demeçte, "Ukrayna'ya silah sağlayan ittifak üyesi ülkelere, bunların Rusya'daki askeri hedeflere yönelik saldırılarda kullanılmamasına ilişkin kısıtlamaları kaldırmaları" çağrısında bulundu. Stoltenberg "Müttefiklerin bazı kısıtlamaları kaldırmayı düşünmelerinin zamanı geldi. Özellikle şimdi, sınıra yakın Harkov'da yoğun çatışmalar yaşanırken, Ukrayna'nın bu silahları Rusya topraklarındaki meşru askeri hedeflere karşı kullanma yeteneğinin reddedilmesi, Ukrayna'nın kendi topraklarını savunmasını çok daha zorlaştırıyor" dedi. Ukrayna'nın Rusya'daki hedeflere Batı silahlarıyla saldırmasına izin vermekle NATO'nun çatışmaya doğrudan katılmış olup olmayacağı sorusuna Stotenberg "Bunlar aynı şey değil, tamamen farklı konular. Birlikte tatbikatlar yapıyoruz, Ukrayna'ya silah ve mühimmat sağlıyoruz, ancak Ukrayna üzerindeki veya Ukrayna'daki muharebe operasyonlarına NATO topraklarından doğrudan katılmayacağız" dedi.
Daha önce Stoltenberg'in NATO genel sekreteri selefi Anders Fogh Rasmussen, Doğu Avrupa'daki NATO ülkelerinin Ukrayna'yı hedef alan Rus füzelerini ve insansız hava araçlarını yok etmek için kara konuşlu hava savunma sistemleri kullanmasına izin verilmesi çağrısında bulunmuştu. Stoltenberg bu öneriyi desteklemedi, "Çatışmanın tarafı olmayacağız Batı'nın görevi tam tersine bu savaşın Rusya ile Avrupa'da NATO arasında tam teşekküllü bir savaşa dönüşmesini önlemek" dedi.
- Financial Times'ın haberine göre Macaristan, Avrupa Birliği'nin Ukrayna'nın askeri ihtiyaçları için, bloke edilen Rus varlıklarından elde edilen gelirlerin kullanımına onay vermesini engelliyor. Yaklaşık 2 milyar euroluk ilk gelirin kullanımı kararı için, Macaristan büyükelçisi çarşamba günkü toplantıda muhalif oy kullandı. Kararın oybirliğiyle alınması gerekiyor.
- ABD Dışişleri Bakanı Blinken, Ukrayna'ya daha önce tahsis edilen ABD askeri yardımının 'cephe hattına' ulaştığını belirtti. Blinken yaptığı açıklamada, ABD’nin Kiev'e yeni askeri yardımı kapsamında 275 milyon dolar tutarında HIMARS sistemleri, topçu ve tanksavar silahları mühimmatı aktarılacağını söyledi. Blinken, ABD'nin daha önce Ukrayna'ya tahsis ettiği askeri yardımın 'cephe hattına' ulaştığını, yeni yardımın ise en kısa sürede gönderileceğini belirterek, “Ukrayna'nın Harkov yakınlarındaki Rus saldırılarını püskürtmeye yardımcı olma çabalarımızın bir parçası olan bu 275 milyon dolarlık yardım paketi, acil ihtiyaç duyulan mühimmatları içeriyor” dedi. Blinken, pakette HIMARS sistemleri, topçu ve tanksavar silahları için mühimmatların yanı sıra hassas güdümlü hava mermilerinin yer alacağını kaydetti. (Sputnik)
- Almanya Savunma Bakanlığı, yeni bir IRIS-T hava savunma sisteminin Ukrayna'ya teslim edildiğni duyurdu. Savunma Bakanı Boris Pistorius, "Kısa süre önce teslim edilen Patriot sistemi de dahil, son yardımlarla Ukrayna'nın hava savunmasını güçlendiriyoruz" dedi.
- Litvanya İçişleri Bakanı Agne Bilotaite, Letonya, Estonya, Finlandiya, Norveç ve Polonya içişleri bakanarı ile Riga'da yaptığı toplantı sonrasında yaptığı açıklamada, Rusya'yla olan sınırları diğer ülkelerle birlikte korumak için bir "drone duvarı" inşa etmeyi planladıklarını söyledi. Bakan, "Bu tamamen yeni bir proje. Norveç'ten Polonya'ya kadar uzanan bir insansız hava aracı duvarı gündemde. Amaç, sınırlarımızı korumak için insansız hava araçlarını ve diğer teknolojileri kullanmaktır” dedi.
- .Washington Post üst düzey Ukraynalı askeri yetkililere atıfta bulunarak verdiği bir haberde "Kiev, Rusya'nın etkisiz hale getiren müdahaeleri nedeniyle bazı silah türlerini kullanmayı bıraktı" diye yazdı. Habere göre Ukrayna ordusu tarafından kullanılan birçok Amerikan uydu güdümlü mühimmat, Rus elektronik savaş sistemlerinin müdahalesine dayanamaması nedeniyle kullanım dışı kaldı. Haberde "Rusya'nın, GPS güdümlü Excalibur top mermileri ve 50 mile kadar menzile sahip bazı ABD yapımı füzeleri ateşleyebilen son derece hareketli HIMARS füze sistemi de dahil olmak üzere gelişmiş Batı silahlarının yönlendirme sistemlerini engellemesi, Ukrayna'nın savunma kabiliyetini baltaladı.Bu durum Kiev'deki yetkilileri Pentagon'dan acilen yardım istemeye zorladı" denildi. Özellikle Ukrayna ordusunun isabet oranı yüzde 10'a düşen ABD yapımı Excalibur mermilerinin kullanımını bıraktığı belirtildi.
- ABD Başkanı Joe Biden’in, 15-16 Haziran'da İsviçre'de yapılacak Ukrayna konulu barış zirvesine katılamayacağı bildiriliyor. Bloomberg'in haberine göre sonbaharda yapıacak başkanlık seçim kampanyasına bağış toplama etkinliği nedeniyle o tariherde Biden Kaliforniya'da düzenlenecek bir bağış toplama etkinliğine katılacak. Davetliler arasında George Clooney ve Julia Roberts da var.
- Rusya Federasyonu'na bağlı İnguşetya Cumhuriyeti'nin lideri Mahmud-Ali Kalimatov'un ağabeyi Magomed-Beşir Kalimatov Moskova'da gözaltına alındı. RBC ajansı, zanlının 2 milyar ruble yolsuzlukla suçlandığını duyurdu.
- Herson bölgesinin Valisi Vladimir Saldo, Ukrayna'nın Dinyeper üzerindeki hidroelektrik santralinin baraj kapaklarını tamamen açtığını, nehirdeki su seviyesinin önümüzdeki günlerde tehlikeli seviyeye çıkabileceğini duyurdu. Saldo yine de önemli bir tehdit olmadığını kaydetti. Sanntral 1956'dan beri devrede.
- Rusya Federasyonu’na bağlı Çeçenistan Cumhuriyeti lideri Ramzan Kadırov, Başkan Putin ile yaptığı görüşmede, özel askerioperasyona Çeçenistan'dan 18 bini gönüllü olmak üzere yaklaşık 43 bin 500 savaşçının gönderildiğini açıkladı.
24 Mayıs Cuma
AKŞAM BÜLTENİ
- Reuters haber ajansı Rusya'nın şimdiki cephe çizgisinin sınır olarak tanınması şartı ile Ukrayna ile barış görüşmeleri yapmaya hazır olduğunu ileri sürdü. Rusya içinden 4 kaynağı dayandırılan habere göre Vladimir Putin ateşkes ilan ederek Ukrayna ile görüşmelere başlamaya hazır.
Kaynaklardan üçü Putin'in, Batı ve Ukrayna lideri Zelenskiy’nin diyalog imkanını dışarıda bırakması nedeniyle hayal kırıklığına uğradığını söyledi.
Ajansa konuşan Kremlin sözcüsü Peskov ise ülkesinin “ilelebet savaş” istemediğini ve müzakerelere her zaman açık olduğunu söyledi.
Konuşan 4. kaynak ise Rusya'nın müzakere yolu açılmadığı takdirde savaşmaya devam etmeye hazır olduğunu belirtiyor.
Ancak ilerleyen saatlerde Dmitri Peskov mevcut cephe çizgisi üzerinde uzlaşarak müzakerelere hazır oldukları iddiasını yalanladı. Tass'ın haberle ilgili sorularını yanıtlayan Peskov "öyle değil" yanıtını verdi. Peskov şu anda askeri yolla ulaşılmaya çalışılan hedefler çerçevesinde müzakereye hazır olduklarını söyledi.
- Putin Lukaşenko ile Minsk’te bir araya geliyor.
- Ukrayna her konuda 225 milyon euroya bir yeraltı şehri inşa etmeye karar verdi. Şehrin Belediye Başkanı Terehov okul, park alanları ve sağlık tesislerini yeraltı şehrine taşımayı planladıklarını söyledi.
- Rusya Ermenistan Büyükelçisi Sergey Kopırkin’i istişare için Moskova'ya çağırdı.
- Romanya bir Rus diplomatı sınır dışı etme kararı aldı.
- Çeçenistan’ın eski başbakanı Muslim Huçiyev, Rusya Başbakanı Mihail Mişustin’in yardımcılığına atandı. İlgili açıklama Çeçenistan’ın başı Ramzan Kadırov’dan geldi.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Macaristan başbakanı Orban Avrupa'nın Rusya ile savaşa hazırlandığını söyledi. Radyo istasyonu Kossuth’a konuşan Orban Avrupa Birliği'ne üye ülkelerinin liderlerinin kıtayı Rusya ile yaşanacak bir çatışmaya hazırladığını ileri sürdü. Orban ayrıca Brüksel'in Ukrayna'ya askeri yardımlarının Avrupa Birliği ve Nato’yu Rusya ile karşı karşıya getirebileceğini dile getirdi. Orban ayrıca Avrupa'nın ABD’den daha fazla hazırlık yaptığını söyledi.
- Moskova borsasında euro kuru şubat başından bu yana ilk kez 97 rublenin altına indi. Öğle saatleri itibarıyla Dolar 89,73, euro ise 97,16 rubleden işlem görüyor.
- Bloomberg Ajansı ABD başkanı Biden’ın İsviçre'de düzenlenecek barış konferansına katılmayacağını bildiriyor. Ajansın haberine göre devlet başkanı konferansın düzenlendiği günlerde seçim kampanyası çalışmaları çerçevesinde Kaliforniya eyaletini ziyaret edecek.
Öte yandan Brezilya ve Çin Ukrayna'daki çatışmanın sona erdirilmesi için Hem Moskova'nın hem de Kiev'in destekleyeceği, İsviçre'ye alternatif bir barış konferansı düzenlenmesi çağrısında bulundu.
- New York Times gazetesi Rus birliklerinin radyo-elektronik muharebe yöntemlerini kullanarak Starlink cihazlarının çalışmasını artık daha sık engellemeye başladığını yazıyor. Ukrayna birlikleri temel iletişim için Starlink cihazlarını kullanıyor.
- FSB Başkanı Bortnikov Crocus’ta düzenlenen terör saldırısı için Ukrayna istihbaratını suçladı.
- Rusya'da eski 58. ordu komutanı General İvan Popov’a yolsuzluk suçlaması yöneltildi. Tutuklu bulunan Popov suçlamaları reddediyor.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı yurt dışında pasaport düzenleme sürecinin zorlaştırıldığı yönündeki iddiaları yalanladı.
- Azerbaycan birlikleri Ermenistan sınırındaki 4 köyü ele geçirdi. Başbakanlıktan yapılan açıklamada bu köylerin 1990 yılından önce Azerbaycan Sovyet Sosyalist Cumhuriyeti'ne ait olduğu belirtiliyor.
- Motosiklet kazası geçiren Çekya devlet başkanı Petr Pavel hastaneye kaldırıldı. Doktorlar devlet başkanının durumunun stabil olduğunu bildiriyor. Pavel birkaç günü hastanede geçirecek.
SABAH BÜLTENİ
- ABD Dışişleri Bakanı Anthony Blinken, Gürcü yetkililere yönelik vize sınırlaması uygulayacaklarını açıkladı. Gürcistan ülke içindeki yoğun protestoların yanı sıra ABD ve AB'den gelen uyarılara rağmen Rusya tipi bir "yabancı ajan" yasasını meclisten geçirmişti. Ancak yasa ülkenin cumhurbaşkanı Salome Zourabichvil tarafından veto edilmişti.
Blinken "Gürcistan'daki demokratik sürecin baltalanmasından sorumlu olanlara ve aile üyelerine" vize sınırlaması uygulayacaklarını söyledi. Blinken kabul edilen yabancı ajan yasasının ülkedeki fikir ve toplantı özgürlüğünü baskılayacağını ileri sürüyor.
- Politico ABD'de F-16 eğitimi alan ilk Ukraynalı pilot grubunun eğitimlerini tamamladığını yazıyor. Arizona'daki askeri üste eğitim alan grupta kaç pilotun yer aldığı açıklanmadı.
Dergi Belçika, Danimarka, Hollanda ve Norveç'in Ukrayna'ya 60'ın üzerinde F-16 savaş uçağı vermesinin beklendiğini hatırlatıyor.
- Kommersant gazetesi resmi bir ziyaret için Minsk'te bulunan Putin'in Lukaşenko ile "nükleer tatbikatlara Belarus'un katılımı" konusunu görüşeceğini yazıyor. Putin ikinci dış gezisini Çin'den sonra Belarus'a yapmıştı.
- Bloomberg ajansı Ukrayna lideri Zelenskiy'nin haziranda düzenlenecek G7 toplantısına katılacağını bildiriyor.
- Rusya Savunma Bakanlığı Kırım ve Belgorod üzerinde üç ATACMS roketin yanı sıra iki insansız hava aracının düşürüldüğünü açıkladı. Öte yandan Kırım'daki Rus yetkililer Simferopol bölgesine düzenlenen füze saldırısında 2 kişinin öldüğünü duyurdu.
- Japonya Rusya'yı Çin'den silah almakla suçlayarak genellikle denizcilik ve havacılık alanında faaliyet gösteren dokuz askeri ve sivil kuruluşa yaptırım uygulayacağını açıkladı.
23 Mayıs Perşembe
AKŞAM BÜLTENİ
- Vladimir Putin ABD'nin hasmane faaliyetleri nedeniyle yaşadıkları zararı telafi için bu ülkeye ait varlıkların kullanılmasına izin veren bir kararnameyi onayladı. Buna göre ABD'nin Rusya ait varlıklara el koyması halinde Rusya da ülkedeki Amerikalı şirketlere ait varlıklara el koyacak.
- Rusya Savunma Bakanlığı Tataristan'da Ukrayna'ya ait insansız bir hava aracının düşürüldüğünü duyurdu. Bakanlık öte yandan Bahmut'un güneyindeki Andreyevka köyünün ele geçirildiğini açıkladı.
- Zaporojye Atom Santrali’nin ana elektrik hattıyla bağlantısının koptuğu bildiriliyor.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı sözcüsü Zaharova Baltık Denizi'ndeki sınırların değiştirilmesi teklifinin teknik karakterde olduğunu söyledi.
- Başkan seçilmesi halinde Rusya'da tutuklu bulunan Wall Street Journal (WSJ) muhabiri ABD'li Evan Gerşkoviç'in ülkesine dönmesini sağlayabileceğini savunan eski ABD Başkanı Trump'ın sözlerine Kremlin'den yanıt geldi.
Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, gazetecilerin basın toplantısında Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in Cumhuriyetçi Parti'nin başkan adayı Donald Trump'la mahkum takasını görüşüp görüşmediğini sorması üzerine "Putin'in Donald Trump'la hiçbir teması elbette olmadı" yanıtını verdi. (Sputnik)
- Ramzan Kadırov geçtiğimiz günlerde spor bakanı yaptığı en büyük oğlunu şimdi de Ahmat Futbol Kulübü'nün başına getirdi.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Kremlin devlet başkanı Vladimir Putin'in Belarus'a bir ziyaret düzenleyeceğini açıkladı. Putin Misnk’te Aleksander Lukaşenko ile görüşecek. Putin yeniden başkan seçildikten sonra ilk ziyaretini Çin'e yapmıştı.
- Kremlin'in sözcüsü Peskov savunma bakanlığı bünyesinde gerçekleşen tutuklamaların bir “kampanya” değil, yolsuzlukla düzenli mücadele olduğunu söyledi .
- Rusya'nın Belgorod vilayetine düzenlenen yeni bir insansız hava aracı saldırısında bir kadın hayatını kaybetti.
- Kazan Havalimanı güvenlik gerekçesi ile geçici olarak uçuşlara kapatıldı.
- Amerika Birleşik Devletleri Dışişleri Bakanı Anthony Blinken Rusya'yı terörizmin sponsoru olarak tanıyamayacaklarını söyledi. Blinken terörizm ile saldırganlığın (aggresion) bir tutulamayacağını savundu. Dışişleri Bakanı Ayrıca Rusya'nın terörizm destekçisi ilan edilmesi halinde dondurulan varlıkların Ukrayna'nın yeniden yapılandırılması için kullanılamayacağını ileri sürdü.
- Norveç Rus turistlerin ülkeye girişini yasakladı. Yasak 29 mayıs'tan itibaren geçerli olacak. Norveç'te eğitim alanlar, çalışanlar, Norveçli bir akrabası bulunanlar ve acil bir durum nedeniyle ülkeye giriş yapmak isteyenler yasak kapsamı dışında bırakıldı.
- Finlandiya Rusya sınırına mavi konteynerler yerleştirdi. Güvenlik servisi konteynerlerin sınırda devriye gezen birlikler tarafından kullanılacağını açıkladı.
SABAH BÜLTENİ
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, 2. Dünya Savaşı'ndaki Normandiya'ya çıkarmasının 80. yıldönümü onuruna Fransa'da düzenlenecek etkinliklere katılarak müttefik ülkelerden "ABD ve İngiltere'nin İran saldırısı sırasında İsrail'e verdiği desteği tekrarlayarak NATO'dan Rus füzelerini vurmasını istemeyi planladığı" kaydedildi. Devlet başkanına yakın bir kaynak Politico'ya verdiği demeçte İran'ın 14 Nisan gecesi yüzlerce füze ve dron ile İsrail'e saldırısının Amerikan ve İngiliz güçlerinin desteğiyle püskürtülmesini emsal olarak gösterdi. Zelenskiy ayrıca Batı'dan askeri yardımı artırmasını ve Kiev'in ihtiyaçları için Rus varlıklarına el koymasını isteyecek.
- Alman hükümet sözcüsü Steffen Hebestreit, yetkililerin Ukrayna'ya yardım amacıyla dondurulmuş Rus varlıklarına el konulmasına hâlâ karşı olduklarını söyledi. Sözcüye göre Almanya, yalnızca bu fonlardan elde edilen gelirlerin aktarılması girişimini destekliyor. Hebestreit, “Pozisyonumuz değişmedi: Dondurulmuş varlıklardan elde edilen gelirlerden bahsedildiğinde destekiyoruz ama varlıkların kendisinin aktarılmasını değil” dedi. Bu açıklama Bloomberg'in 21 Mayıs'taki "Almanya artık ABD'nin Rus varlıklarından elde edilecek gelecekteki geliri Ukrayna'ya yapılacak 50 milyar dolarlık yardımı desteklemek için kullanma planını desteklemeye hazır" haberinin ardından geldi. Washington'un teklifinde, dondurulmuş varlıklardan gelecekte elde edilecek karlara karşılık borç alınması ve paranın G7 kredisi yoluyla Kiev'e peşin olarak aktarılması öngörülüyor. Financial Times'ın yazdığına göre bu plana karşı daha isteksiz liderler, Ukrayna'ya yapılan yardımı defalarca eleştiren Donald Trump'ın Kasım seçimlerinden sonra Beyaz Saray'a dönmesi durumunda Kiev'e uzun vadeli finansman sağlamanın alternatif bir yolu olarak bu fikre sıcak bakıyor. Bloomberg'e göre Almanya'nın fikrini değiştirmesi, plan için yeterli desteğin sağlanmasında önemli bir adım olabilir. Haberde, Alman yetkililerin Haziran ayı ortasında İtalya'da yapılacak G7 liderler zirvesine kadar nihai bir anlaşmaya varılmasını beklemedikleri belirtildi. Ukrayna'nın Batılı ortakları ve diğer müttefikleri Rusya'nın yaklaşık 300 milyar dolarlık varlığını dondurdu. Bunların yaklaşık üçte ikisi Belçika merkezli finansal hizmetler şirketi Euroclear'da bulunuyor.
- Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Bärbock, Rusya'nın konumunu "müzakerelere hazır olmaktan çok uzak" diye niteledi. ZDF televizyonuna verdiği röportajda Alman Bakan, "Rusya'nın diyalog konusundaki hazırlıksızlığı, Rus nükleer kuvvetlerinin son tatbikatları ve Ukrayna altyapısına yönelik sürekli saldırılar ile kanıtlanıyor" dedi.
- ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, ABD Kongresi Dışişleri Komitesi'nde yaptığı konuşmada, Ukrayna tarafının kendilerine sağlanan silahların Rusya topraklarına saldırıda kulanııp kulanılmayacağına kendisinin karar verdiğini söyledi.
- New York Times'daki haber analize göre Beyaz Saray'da Ukrayna'ya verilen silahların kullanımıyla ilgili tartışma sürüyor. Habere göre Kiev'e yaptığı son ziyaretin ardından Dışişleri Bakanı Blinken, Biden'ı Ukrayna'nın Amerikan silahlarını nasıl kullanabileceğine ilişkin bazı kısıtlamaları kaldırmaya çağırıyor. Yazıda, "Amerika'nın Ukrayna'ya ilk gelişmiş silah sevkıyatından bu yana, Başkan Biden hiçbir zaman bir yasak konusunda tereddüt etmedi: Başkan Zelenskiy, bu silahları Rusya topraklarına saldırıda kullanmamayı kabul etmek zorunda kaldı. Ancak bu politika etrafındaki fikir birliği yıpranıyor. Dışişleri Bakanlığı'nın teşvikiyle, Ukraynalıların Rusya sınırının hemen ötesindeki füze ve topçu fırlatma sahalarını vurmasına izin verecek şekilde yasağın gevşetilmesi konusunda yönetim içinde şu anda şiddetli bir tartışma var. Blinken'in tutumunun, Rusların savaşta yeni bir cephe açması nedeniyle değiştiği söyleniyor" denildi.
- Rusya'ya yönelik ABD'den gelen "uzayda silahlanma" iddiaları tekrar gündemde. ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon( sözcüsü Patrick Ryder'ın, "Rusya'nın diğer ülkelerin uydularını yok edebilecek kapasitede bir uzay aracını yörüngeye fırlattığına inandıklarını" söylemesi yankı yarattı. RIA ajansına göre Ryder'ın ana kaygısı, aynı yörüngede ABD hükümetine ait bir uydunun bulunmasından kaynaklanıyor. Ryder ayrıca Rusya tarafından fırlatılan cihazın özelliklerinin 2019-2022'de fırlatılan uydusavar silahlara benzer olduğunu söyledi. Rusya, Pentagon'un iddialarını spekülasyon olarak nitelendirerek reddediyor. Daha önce ABD Başkanlık Ulusal Güvenlik Yardımcısı Jake Sullivan, Moskova'nın nükleer silahlar taşıyan uydular geliştirdiğini iddia etmişti. ABD Uzay Kuvvetleri Komutanlığı Başkanı John Raymond, Time ile yaptığı görüşmede bu aracı "matryoşka uydusu" olarak adlandırdı.
"Pentagon neden Rus uzay silahlarından bahsetmeye başladı?" sorusuna yanıt arayan RBC'nın haberinde, Pentagon'un Rusya'yı dünya yüzeyinden 160 ila 2 bin km yükseklikte bir yörüngede "büyük olasılıkla" bir anti-uzay silahı uydusu fırlattığına inandığını yazıyor. Habere göre Rusya aslında yakın zamanda bir "uzay lansmanı" gerçekleştirdi. Savunma Bakanlığı'na göre, 17 Mayıs'ta askeri Plesetsk kozmodromundan (Arhangelsk bölgesi) bir Soyuz-2.1b uydusu fırlatıldı ancak bu ilk değil. Kamuoya açık verilere göre benzer uzay aracı 2022'de altı, 2023'te dört kez fırlatıldı.
Kremin sözcüsü Peskov "Moskova'nın kesinlikle uluslararası hukuka uygun hareket ettiğini ve hiçbir şeyi ihlal etmediğini" belirterk "Uzaydaki her türlü silahın yasaklanmasını defalarca savunduk. Ne yazık ki bu girişimlerimiz ABD de dahil olmak üzere reddedildi" dedi.
- ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan, düzenlediği basın toplantısında ABD’nin Çin'in Ukrayna'da kullanılmak üzere Rusya'ya silah sağlamayı planladığına ilişkin ‘veriler’ konusunda İngiltere ile istişarelerde bulunacağını söyledi. İngiltere Savunma Bakanlığı'nın ‘Pekin'in Moskova'ya Ukrayna'da kullanılmak üzere ölümcül silahlar sağlamayı planladığı’ yönündeki iddialarını değerlendiren Sullivan, "Bunu 2022'de görmedik, 2023'te görmedik. Şu ana kadar da görmedik. Bu durum hakkında aynı görüşü paylaştığımızdan emin olmak için İngiliz yetkililerle konuşmayı sabırsızlıkla bekliyorum” dedi. Sullivan, Çin'den Rus askeri-sanayi kompleksi için bazı tedariklerin olduğu yönündeki iddiayı tekrarlayarak, “Bu oluyor. Ve bizi endişelendiren de bu” diye konuştu. (Sputnik)
- Ukrayna Silahlı Kuvvetleri’nin Donetsk Halk Cumhuriyeti’nin (DHC) Mospino kentine düzenlediği saldırıda ilk kez MGM-140 ATACMS füzelerini kullandığı bildirildi. (Sputnik)
- NATO Genel Sekreter Yardımcısı Mircea Geoana, Tagesspiegel gazetesine demecinde ittifakın Ukrayna'ya asker gönderme niyetinde olmadığını, ancak Kiev'e ek destek sağlamaya hazır olduğunu söyledi. Geoana, “NATO Ukrayna'ya asker göndermeyi düşünmüyor. Genel Sekreter kısa bir süre önce bunu Roma'da bir kez daha ifade etti. Ukrayna bizden bunu istemiyor. Ukraynalıların ek desteğe ihtiyacı var ve şu andaki hedefimiz de bu” dedi.
- Polonya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Pawel Wronski, iki ülke sınırlarına yakın Ukrayna hava sahasını Rusya sadırılarından korumak için hava savunma sistemlerini kullanma olasılığını değerlendirdiğini, ancak bu konuda henüz bir karar alınmadığını söyledi. Vronsky, böyle bir adımın uluslararası hukuk uzmanları ve teknik uzmanlar tarafından değerlendirilmesi gerektiğini kaydetti.
- Bahreyn Kralı Hamad bin İsa el Halife, resmi bir ziyaret için Moskova'ya geldi. Kral, bugün Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin ile16 Mayıs'ta gerçekleşen Arap Birliği'nin 33. liderler zirvesinin sonuçlarını ele alacak. . Bu toplantıda Arap ülkeleri BM'ye işgal altındaki Filistin topraklarına uluslararası bir barışı koruma gücü konuşlandırması çağrısında bulundu. Bahreyn şimdi BM Güvenlik Konseyi'nin daimi üyesi olarak Rusya'nın bu konuda destek istiyor.
- Bir grup Amerikalı kongre üyesinin, ABD Savunma Bakanı Lloyd Austin'e, Ukrayna'nın Rusya'ya karşı Amerikan silahları kullanmasına izin vermesi çağrısında bulunmasına Rusya'dan tepki geldi. Washington Büyükelçisi Anatoli Antonov ABD'nin çatışmalara olası katılımına işaret ederek bu açıklamaları "pervasız ve tehlikeli" olarak nitelendirdi. Antonov "bu tür provokasyonların Ukrayna'daki durumu yalnızca daha da kötüleştirebileceğini" vurguladı. Pentagon, devredilen silahların Rusya topraklarına saldırmak için kullanılmasına karşı çıkmaya devam ediyor.
- Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, 2020 yılında Dağlık Karabağ'a yönelik askeri operasyonlar sırasında Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü'ne (KGAÖ) üye iki ülkenin Azerbaycan'a destek sağladığını söyledi. Paşinyan hangi ülkeleri kast ettiğini belirtmedi. KGAÖ'nün üyeleri Rusya, Kazakistan, Belarus, Ermenistan, Kırgızistan ve Tacikistan.
Paşinyan, Bakü'nün Karabağ'a saldırısının amacının "Ermenistan'ın varlığını ortadan kadırmak" olduğunu iddia etti, Azerbaycan ile sınırın çizilmesi süreci sayesinde artık ülkenin bağımsızlığına yönelik tehdidin etkisiz hale getirildiğine dair güvence verdi.
- Rusya Ulaştırma Bakanlığı'na yakın bir kaynak TASS ajansına, Pobeda Havayolları'nın uluslararası uçuşlarını temmuz ayından itibaren iptal etme panı olduğu haberini yalanladı. Telegram kanallarında dün Ulaştırma Bakanı Roman Starovoit'in Türkiye dahil Pobeda'nın yurtdışı uçuşlarını askıya alma kararı verebileceği bilgisi yer almıştı. Pobeda, ay başında ABD'nin yaptırımlar listesine dahil edilmişti. Amerikan tarafı, Pobeda'nın, İranlı Mahan Air'in de yardımıyla, Amerika menşeli uçak bileşenlerinin Rusya'ya ithalatında rol oynadığına inanıyor.
- Amerikan gazetesi The Hill'de yayınlanan makalede, ABD'nin ideolojik ‘üçüncü dünya savaşını’ Rusya ve Çin'e kaybetmek üzere olduğu belirtildi. Makalede, Washington’un şu anda Ukrayna, Ortadoğu ve potansiyel olarak Tayvan'da yaşanabilecek çatışmalarla uğraşmak zorunda kaldığı ve ayrıca Sahel ve Sahra bölgesindeki nüfuz mücadelesini kaybetmek üzere olduğu vurgulandı. Dünyanın Rusya, Çin ve müttefiklerinin çıkarlarının ABD'nin çıkarlarıyla çatıştığı küresel bir ‘ideolojik üçüncü dünya savaşına’ doğru kaydığı belirtilerek, “Görünüşe göre Kasım ayında yapılacak seçim hesabına kapılmış olan Biden, bırakın savaşı kazanmak için adım atmayı, üçüncü dünya savaşının ortasında olduğumuzu bile kabul etmeyi reddediyor” ifadelerine yer verildi. (Sputnik)
- Rossiya Segodnya Medya Grubu ve RT Genel Yayın Yönetmeni Margarita Simonyan, Kiev’in 4 aydır takas etmeyi reddettiği 500 Ukraynalı savaş esirinin listesini yayınladı. Simonyan, Telegram kanalından paylaştığı mesajda, “Kiev’in teslim almayı reddettiği ve aralarından sadece 38 ‘değerli’ kişiyi seçtiği 500 Ukraynalı savaş esirinin listesini yayınlıyorum” ifadelerini kullandı. (Sputnik)
- Türkiye, BAE ve Çin'in ardından Moğolistan'da da Rus şirketlerinin ödemelerinde sorunlar yaşandığı bildiriliyor.
22 Mayıs Çarşamba
AKŞAM BÜLTENİ
- Avrupa Birliği dondurulan Rus varlıklarından elde edilen faiz gelirlerini yaptırımların kaldırılmasından sonra bile Rusya'ya teslim etmeyecek. İlgili açıklama birliğin resmi dergisinde yer aldı. Dergi söz konusu kararın 23 Mayıs'ta yürürlüğe gireceğini yazıyor.
Rusya'nın Avrupa Birliği temsilciliği kararı “hırsızlık” olarak niteledi. Avrupa Komisyonu önceki gün bu varlıklardan elde edilen faiz gelirlerinin Ukrayna'ya verilmesi yönünde bir karar almıştı.
- Rusya Savunma Bakanlığı Bahmut’un güneyindeki Kleşeyevka köyünün ele geçirildiğini duyurdu.
- Rusya'nın çocuk hakları ombudsmanı Maria Lvova-Belova 6 çocuğun Ukrayna'daki akrabalarını teslim edildiğini açıkladı. Değişim Katar'ın arabuluculuğunda gerçekleşti.
- İngiltere Savunma Bakanlığı Çin'in Rusya'ya silah ihraç etmeye başladığını ya da başlamaya hazırlandığını ileri sürdü. Bakanlık yetkilileri konuyla ilgili ellerinde istihbarat bilgisi bulunduğunu belirtiyor.
- Rusya Savunma Bakanlığı Baltık Denizi'ndeki sınırların değişmesini öngören teklif taslağını internet sitesinden kaldırdı. Teklif Finlandiya hükümetinin tepkisini çekmişti. Kommersant gazetesi söz konusu sınırlarının 1985 yılında karşılıklı olarak onaylandığını yazıyor. Şimdi kaldırılan teklifte bu sınırların “mevcut coğrafi duruma uymadığı” iddia edilmişti.
- İsveç, Rusya'nın eylemlerini gerekçe göstererek Gotland adasındaki askeri varlığını arttırma kararı aldı.
- Avusturyalı OMV şirketi yabancı bir mahkemenin aldığı karar nedeniyle Gazprom’a yapılan ödemelerin aksama ihtimalinin bulunduğu yönünde bir uyarı yayınladı. Şirket söz konusu mahkemenin hangi ülkede bulunduğunu açıklamadığı. Avusturya Rusya'dan doğal gaz almaya devam eden Avrupa ülkelerinden biri konumunda.
- Financial Times gazetesinin haberine göre Avrupa Birliği Gürcistan'ın aday üyelik statüsünü kaldırabilir. Gürcistan kısa süre önce ABD ve ABD'nin aksi yönündeki uyarılarına rağmen Rusya benzeri bir yabancı ajan yasasını kabul etmişti.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Fransa'nın Ukrayna'ya asker göndermesi halinde iki ülke arasındaki çatışma riskinin artacağını açıkladı. Bakanlık yetkilisi Artyom Studennikov Nükleer silah sahip iki ülkenin savaş alanında karşı karşıya gelmesi halinde beklenmedik sonuçlar doğabileceğini söyledi.
- Rusya'nın Belgorod vilayetinde elektrikli bir tren insansız hava araçlarının hedefi oldu. Bölgede yaşanan başka bir saldırıda bir kişinin hayatını kaybettiği bildiriliyor.
- Rusya Dışişleri Bakan Yardımcısı Sergey Ryabkov uydulara karşı silah kullanma hazırlığında oldukları yönünde çıkan haberleri yalanladı. İlgili iddia geçtiğimiz hafta Pentagon yönetiminden gelmişti.
- Rusya'nın Baltık denizindeki sınır koordinatlarını değiştirme teklifine Finlandiya'dan yanıt geldi. Finlandiyalı yetkililer Rusya'nın söz konusu planlarla ilgili kendilerini bilgilendirmediğini açıkladı.
- ABD'li ünlü gazeteci Tucker Carlson, Rus devlet televizyonunda program yapmaya başladığına dair ABD basınında yer alan iddiaları yalanladı. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'le büyük yankı uyandıran bir röportaj yaparak dikkatleri ve bazı kesimlerin tepkilerini üzerine ünlü gazeteci Tucker Carlson'ın Rus devlet televizyonu Rossiya 24'te program yapmaya başladığı öne sürülmüştü. (Sputnik)
- Bosch’un St. Petersburg'daki fabrikasının yönetimi Gazprom’a geçti.
- Rus iş adamı Mihail Fridman el konulan varlıklarına karşı Lüksemburg'dan 15,8 milyar dolar tazminat talep etti.
- Financial Times gazetesinin haberine göre Avrupa Birliği, Gürcistan ile vizesiz rejimi Iptal etme hazırlığında. Gazete bir dizi üye ülkenin yabancı ajan yasasını kabul eden Gürcistan'a yaptırım uygulanması konusunda ısrarcı olduğunu aktardı.
- İrlanda, İspanya ve Norveç Filistin devletini tanıma kararı aldıklarını açıkladı. Gelişme üzerine İsrail bu ülkelerdeki büyükelçilerini geri çağırdı.
SABAH BÜLTENİ
- Ukrayna lideri Zelenskiy, "Batı'nın yaptırımlar, diplomatik ilişkiler ve silah tedariği konusunda Moskova'yla bağlarını koparmaktan korktuğunu ve bu nedenle sert önlemler almadığını" savundu. Zelenskiy, The New York Times'a (NYT) verdiği
röportajda, Batı'nın Rusya ile ilişkilerin tamamen kopmasından korktuğunu ve verdiğ silahların Rusya toprakafında kullanılmasına izin vermediğini veya katı ekonomik yasaklar uygulamadığını söyledi. Zelenskiy “Herkes Rusya ile kapıyı biraz aralık tutuyor. Belki bBüyük hatanın gerçekleştiği 2014'ten sonraki kadar (Kırım'ın ilhakı) açık değil. Ancak liderlerin hepsi değilse de birçoğu kapıyı biraz açık bıraktı. 'Ya Ukrayna kaybederse? Rusya'ya kapıyı tamamen kapatmamalıyız' dediler" dedi.
- Kremlin Sözcüsü Peskov, Zelenskiy'nin Batılı ortaklara yaptığı son çağrıların, "Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin içinde bulunduğu zor durum karşısında histeriyi temsil ettiğini" savundu Peskov'a göre "Kiev'de, askeri yardım sağlanmasına rağmen cephedeki dinamikleri değiştirmenin imkansız olduğu konusunda giderek artan bir anlayış var."
- ABD Savunma Bakanı Lloyd Austin, "ABD'nin Ukrayna'ya egemen topraklarını savunma fırsatı sunduğunu ve kendisine sağlanan silahları Ukrayna toprakları içindeki hedeflere karşı kullanacağını umduğunu" söyledi. ABD Genelkurmay Başkanı Charles Brown Jr. da, Kiev'in Rusya topraklarında Amerikan uzun menzilli ATACMS füzelerini kullanmadığından emin olduğunu savundu.
- Rusya Savunma Bakanlığı, Güney Askeri Bölge’de stratejik olmayan nükleer silahların hazırlanması ve kullanımına ilişkin uygulamalı eğitim içeren tatbikatın ilk aşamasının başladığını duyurdu. Bu aşama çerçevesinde füze birlikleri, İskender sistemleri için özel mühimmatları teslim alma, füzeleri bu mühimmatlarla donatma ve fırlatma hazırlıkları için gizli bir şekilde fırlatma alanına hareket etme görevini tatbik ediyor. Pilotlar, Kinjal hipersonik füzeleri de dahil olmak üzere uçak füzelerini özel mühimmatla donatma alıştırması yapıyor ve belirlenen fırlatma alanlarına hareket ediyor. Bakanlığın konuya ilişkin açıklamasında, “Devam eden tatbikat, stratejik olmayan nükleer silahların muharebe koşullarında kullanımı ile ilgili birliklerin personel ve ekipman olarak yanıt vermeye hazır olmasını sağlamayı, bazı Batılı yetkililerin Rusya Federasyonu’na yönelik kışkırtıcı açıklamalarına ve tehditlerine yanıt olarak Rus devletinin toprak bütünlüğünü ve egemenliğini koşulsuz olarak sağlamayı amaçlıyor” hatırlatmasında bulunuldu. (Sputnik)
- Kiev yönetimi, "dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirlerin Ukrayna'ya yardım etmek için kullandığı için AB'ye minnettar olduğunu, ancak varlıklara el konulmasını istiediğini" duyurdu. Dün Avrupa Birliği, Rusya Merkez Bankası'nın dondurulan varlıklarından elde edilen gelirlerin Ukrayna'ya askeri yardım için kullanılmasını resmen onaylamıştı. Bu yıl Kiev'e 3 milyar dolardan fazla para aktarılması bekleniyor. Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitry Kuleba, AB'yi "daha da ileri gitmeye" çağırarak “Hepimiz dondurulmuş varlıklarının yaklaşık 260 milyar euro değerinde olduğunu biliyoruz. Bugün bu karardan dolayı minnettar olsak da, miktarlar dondurulan varlıkların miktarı ile orantılı değil. Bu nedenle bu yılın başından bu yana konuştuğumuz üçüncü adımın, bizzat varlıklara fiilen el konulması olması gerekiyor" dedi.
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, helikopter kazasında hayatını kaybeden İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi’nin cenaze törenine katılmak için Tahran’a gidecek olan Rusya parlamentosunun alt kanadı Duma Başkanı Vyaçeslav Volodin’den Rusya-İran arasındaki işbirliğinin aynı şekilde gelişmesini beklediğini İran yönetimine iletmesini istedi. Putin, "Kendi payımıza, Rusya-İran ilişkilerinin aynı yönde devam etmesi için elimizden geleni yapacağız; lütfen bu sözleri İran yönetimine iletin” dedi.
- Forbes dergisinin haberine göre, Ukrayna ordusu yeni seferber edilen askerlere yetecek ekipman ve ağır silah sağlamakda zorlanıyor. Habere göre yeni oluşturulan tugaylar, yeterli ağır siah ve ekipman olmadığından "mekanize" yerine "piyade" olarak gruplanıyor.
- Rusya'nın Avrupa Birliği (AB) Daimi Temsilciliği’nden yapılan açıklamada, AB ve euro bölgesinin, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirlerle yapılan dolandırıcılık nedeniyle öngörülemeyen sonuçlarla karşı karşıya kalacağı, bu varlıkların er ya da geç Rusya’ya iade edileceği belirtildi. Açıklamada, “Yaratılan emsalin sonuçları, euro bölgesi, AB’ye üye ülkelerin ekonomileri ve yatırım ortamı için kesinlikle öngörülemez olacaktır. Öngörülebilir tek bir şey var; er ya da geç AB üyeleri çalınan varlıkları ülkemize iade etmek zorunda kalacaklar” ifadelerine yer verildi. (Sputnik)
- İnsan Hakları Konseyi (HRC) Başkanı Valery Fadeyev'in Rusya'da peçe yasağı getirilmesi öneri tartışma başlattı. Moskova Müftüsü İldar Alyautdinov böyle bir yasağın Rusya Müslümanları arasında öfkeye neden olarak toplumda yeni gerilimlere yol açabileceği uyarısında bulundu. Alyautdinov ayrıca, peçe yasağının laik hukuk düzeni ve anayasa ile çelişeceğini savundu.
- RIA Novosti’nin Avrupa İstatistik Servisi verilerine dayanan haberine göre AB ülkeleri mart ayında Rus tahıl ithalatını şubat ayına orana yüzde 35, yıllık bazda ise yüzde 25 artırdı.
21 Mayıs Salı
AKŞAM BÜLTENİ
- Rusya'da 58. Ordu'nun eski komutanı General İvan Popov yolsuzluk ithamıyla tutuklandı. Geçtiğimiz günlerde savunma bakan yardımcısı da dahil olmak üzere bir dizi üst düzey bakanlık yetkilisi yolsuzluk suçlamasıyla tutuklanmıştı.
- Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi ve Dışişleri Bakanı Hüseyin Emir Abdullahiyan için düzenlenecek cenaze törenine Duma Başkanı Vyaçeslav Volodin’in katılacağını belirtti. (Sputnik)
- Rusya'nın Novosibirsk vilayetinde 77 yaşında bir fizikçi vatana ihanet suçlamasıyla yargılandığı davada 14 yıl hapis cezasına çarptırıldı. Anatoli Maslov adındaki fizikçinin avukatları Maslov'un ABD'den çok sayıda teklif almasına rağmen Rusya'da çalışmayı tercih ettiğini söyleyerek kararı eleştirdi.
- Ukrayna kadın sağlık görevlilerinin işe girebilmek için askerlik şubesine kayıt yaptırmasını zorunlu hale getirdi.
- Avrupa Birliği Moldova ile güvenlik alanında yeni bir işbirliği Anlaşması imzaladı. Moldova 24 Aralık 2023 tarihinde Avrupa Birliği'ne giriş için aday ülke statüsü almıştı.
- Rusya başbakanı Mihail Mişustin bir fuarda kendisine takdim edilen Volga marka aracı “yeterince yerel olmadığı” gerekçesiyle eleştirdi. Başbakan aracın direksiyon sisteminin Çin menşeili olması nedeniyle rahatsızlığını dile getirdi.
- Rusya'nın benzin ihracat yasağını geçici olarak kaldırılmasından sonra fiyatlar yüzde 0,4 ile 1,9 arasında zamlandı. İhracat yasağı 30 Haziran günü yeniden yürürlüğe girecek.
- Current Biology dergisinde yayınlanan yeni bir araştırma Ukrayna'da yaşanan çatışma nedeniyle bazı yırtıcı kuşların göç rotalarını değiştirdiğini ortaya koydu. Araştırmaya göre büyük orman kartalı olarak bilinen kuş türü daha önce yüzde 90 oranında Ukrayna topraklarında konaklarken 2022'den sonra bu oran yüzde 32'ye kadar gerilemiş durumda.
SON DAKİKA
Çekya Dış İşleri Bakanı Yan Lipavski, Rusya'ya ait dondurulan varlıklardan elde edilen faiz gelirlerinin Ukrayna'ya devredilmesinin Avrupa Birliği tarafından onaylandığını açıkladı. Bakan bu yıl 3 milyar euro tutarında gerçekleşecek transferin yüzde 90'lık bölümünün askeri desteğe gideceğini söyledi.
Rusya'ya ait varlıkların büyük bölümünün tutulduğu Avrupa depoziteri Eurocelar bu varlıklardan 2023'te 4,4 milyar euro gelir elde ettiğini açıklamıştı. Bu yıl elde edilen gelir ise 1,6 milyar euro.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Bloomberg Ajansı Almanya'nın ABD'nin ortaya attığı dondurulan Rus varlıklara el konulması planına destek vermeye hazır olduğunu yazıyor. İnisiyatif çerçevesinde Ukrayna'ya 50 milyar dolarlık kaynak aktarılması planlanıyor. Ancak ajans Alman yönetiminin konuyla ilgili nihai kararı haziran ortasında düzenlenecek G7 zirvesinden önce almasını beklenmediğini de aktardı. Habere göre insiyatifin hayata geçmesi en erken 2025 yılında mümkün olacak.
- Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Baerbock daha önceden duyurulmayan resmi bir ziyaret için Kiev’e geldi. Dışişleri Bakanı Ukrayna'nın hava savunmasını güçlendirmek için Almanya tarafından başlatılan inisiyatif kapsamında 1 milyar euroluk kaynak toplandığını açıkladı.
- AB ülkelerinin Moldova ve Ukrayna'nın üyeliğe kabulüyle ilgili resmi müzakereleri 25 Haziran'da başlatmayı planladığı belirtildi. Beş Avrupalı diplomatın verdiği bilgiye dayandırılan haberde, AB ülkelerinin bu niyetlerini Aralık 2023'te dile getirdikleri ancak Macaristan'ın tutumu ve 6-9 Haziran'da yapılacak Avrupa Parlamentosu seçimleri nedeniyle sürecin ötelendiği ifade edildi. (Sputnik)
- Rusya Savunma Bakanlığı bugün Kursk vilayeti üzerinde uçak tipi bir insansız hava aracının düşürüldüğünü açıkladı. Belgorod vilayetinde bir otomobile düzenlenen kamikaze dron saldırısında ise bir kişinin hayatını kaybettiği bildiriliyor.
- Finlandiya parlamentosunu Rusya ile sınırları yeniden açılmasını teklif eden bir yasa tasarısı sunuldu. İnterfaks'ın haberine göre yasanın kabul edilmesi halinde sınır kapılarının bir bölümünün açılacağı bildiriliyor.
- İran'ın Moskova Büyükelçisi Kazem Calali cumhurbaşkanı Ebrahim Raisi’nin helikopter kazasında hayatını kaybetmesinden sonra Ukrayna'nın kendilerine başsağlığı dilemediğini söyledi.
SABAH BÜLTENİ
- Ukrayna Savunması Temas Grubu'nun dünk online toplantısında konuşan İngiltere Savunma Bakanı Grant Shapps, Rusya karşıtı koalisyondaki müttefiklerine "savaşın altı ay daha süreceği" tahminini açıkladı. Toplantıya katılan Pentagon şefi Lloyd Austin de, Ukrayna'nın silahlandırılmasının halihazırda ABD ve müttefiklerine 95 milyar dolara mal olduğunu açıkladı. Autin bu aşamada hava savunma sistemlerinin tedariğine özel önem verileceğini söyledi.
- Almanya Savunma Bakanlığı, Ukrayna'nın savunmasıyla ilgili temas grubu toplantısı sonrasında yaptığı açıklamada, Almanya'nın Ukrayna'ya yönelik "Hava Savunmasına Yönelik Acil Eylem" girişimine (IAAD) 12 ülkenin daha katılmak istediğini duyurdu. Açıklamada “Çok sayıda partner ülke, Ukrayna hava savunmasını güçlendirmeye yönelik Alman girişimini desteklemek istiyor. Belçika, Danimarka, Hollanda, Norveç ve Kanada mali yardımda bulunacak; ABD, İngiltere, Fransa, İspanya, Romanya ve Litvanya mali ve füze konusunda yardım edecek. Letonya da girişime katılmayı planlıyor” ifadeleri kullanıldı.
Almanya IAAD programını Nisan ayında başlatarak Kiev'e , Patriot, Iris-T, Skynex hava savunma sistemleri ve Gepard kundağı motorlu uçaksavar silahlarının tedariki için bir koalisyon kurulması çağrısında bulundu. Almanya Başbakanı Olaf Scholz, AB'nin Ukrayna'ya, Almanya'nın vaat ettiği sistem de dahil olmak üzere yedi Patriot sistemi sağlamayı planladığını söyledi. Toplamda ülke Kiev'e üç Patriot kompleksi gönderdi. Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy hava savunma sistemlerinin eksikliğinden şikayetçi olmuş ve "Gerekli hava savunma sistemlerinin yalnızca yüzde 25'ine sahibiz" demişti.
- Çin’in Birleşmiş Milletler (BM) Daimi Temsilci Yardımcısı Geng Shuang, Pekin’in Ukrayna’daki çatışmanın taraflarına silah teslim etmediğini ve etmeyeceğini, ABD’nin aksine krizin uzamasına katkıda bulunmayacağını belirtti. BM Güvenlik Konseyi’nin oturumunda konuşan Geng, “Çin, Ukrayna krizinin yaratıcısı ya da tarafı değil. Çatışmanın taraflarından hiçbirine silah sağlamadık. Çatışmaları kasıtlı olarak uzatan ABD’nin aksine biz bunu yapmayacağız ve krizden faydalanamayacağız” diye konuştu. (Sputnik)
- Zelenskiy, göreve gelişinin beşinci yıldönümünde Reuters'e özel bir röportaj verdi. Ukraynalı lider, Batılı ülkelerin Kiev'e askeri yardım konusunda karar vermede son derece yavaş davrandığını, bunun da Ukrayna ordusunun durumunu karmaşık hale getirdiğini söyledi. Zelenskiy, "Birlikte aldığımız her karar yaklaşık bir yıl gecikiyor. Patriotları en başında bize teslim etselerdi elektrik enerjimizin maksimum kısmını kurtarabildik. Ama yaşanan şu: Önce ileriye doğru büyük bir adım, ama sonra geriye doğru iki adım atılıyor" dedi.
- BM Güvenlik Konseyi, Rusya'nın hazırladığı uzayda silahlanmanın yasaklanmasına ilişkin karar taslağını engelledi. 15 Güvenlik Konseyi üyesi ülkeden 7'si projeye karşı oy kullandı. Rusya ve Çin'in de aralarında bulunduğu yedi ülke karar taslağını destekledi. İsviçre oylamada çekimser kaldı. Kararın kabul edilebilmesi için BM Güvenlik Konseyi'nin en az dokuz üyesinin desteği gerekiyordu. Rusya'nın örgütteki daimi temsilcisi Vasily Nebenzya, Güvenlik Konseyi'nin kararının reddedilmesinin ABD'nin uzayı silahlandırma niyetini kanıtladığını söyledi.
- Polonya Başbakanı Donald Tusk, "Rusya'nın emriyle sabotaj yaptığından şüphelenilen dokuz kişinin gözaltına alındığımı" duyurdu. Başbakan sanıklarım, bir boya fabrikasını ateşe verme girişiminden, Litvanya'daki sabotajdan ve IKEA deposunun kundaklanmasından sorumlu olduklarını iddia etti.
- İspanya Savunma Bakanı Margarita Robles, ülkesinin Ukrayna'ya yeni bir askeri yardım paketi yollayacağını duyurdu. Pakette 155 mm top mermileri ve eopard 2A4 tankları, MIM-104 Patriot uçaksavar sistemi füzeleri de yer alacak.
- Reuters'in sektör kaynaklarına dayandırdığı haberine göre Lukoil, geçtiğimiz hafta Volgograd petrol rafinerisinde bir drone saldırısı sonrasında kapatılan önemli bir üretim birimini yeniden faaliyete geçirdi. Üretim kapasitesi günde yaklaşık 300 bin varil olan Rusya'nın güneyindeki en büyük tesis, 12 Mayıs'ta drone saldırısı sonucu büyük hasar görmüştü.
- Harkov Belediye Başkanı Igor Terekhov, şehirde şiddetli bir patlama meydana geldiğini bildirdi, ayrıntı vermedi.
- Putin, eski Savunma Bakanı Şpygu'nun ekibinden bir bakan yardımcısını daha görevden aldı. 30 yıldır bakanlıkta denetim organlarında görev yapan Yuri Sadovenko emekli edildi, yerine Sayıştay denetçisi Oleg Savelyev atandı.
20 Mayıs Pazartesi,
AKŞAM BÜLTENİ
- Vladimir Putin İbrahim Raisi’nin ölümünden sonra İran Cumhurbaşkanlığına vekalet atanan Muhammed Mohber ile bir telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
- Rusya Savunma Bakanlığı Bahmut'un kuzey doğusundaki Belogorovka adlı yerleşim biliriminde kontrolün bir buçuk yıl sonra ele geçirildiğini açıkladı.
- Hindistan başbakanı Modi İsviçre'de düzenlenecek barış zirvesine katılacaklarını açıkladı. Hindistan'ın katılım seviyesi zirvenin süresine bağlı olacak.
- Dmitri Medvedev Ukrayna lideri Zelenskiy'nin meşru bir askeri hedef olduğunu söyledi.
- Helsinki yönetiminin Rusya sınırındaki bazı sınır kapılarını açabileceği bildiriliyor. Ilgili açıklama ülkenin başbakanı Petteri Orpo’dan geldi. Finlandiya Rusya ile sınır kapılarını 2023 sonbaharında kapatmıştı.
- Londra Yüksek Mahkemesi Julian Assange’ın Amerika'ya iadesine şimdilik izin vermeme kararı aldı.
- Tiyatro yönetmeni Berkoviç ve oyun yazarı Petriyçuk kendilerini yöneltilen terörizmin aklanması suçlamasını reddetti. İki kadın sanatçı 7 yıl hapis istemi ile tutuklu yargılanıyor.
SON DAKİKA
Kremlin sözcüsü Dmitri Peskov, Cumhurbaşkanı Raisi’nin ölümüyle ilgili soruşturmada İran'ın kendilerinden yardım istemediğini açıkladı. Peskov ayrıca Rusya'nın yaz kapsamında düzenlenecek etkinlikleri davet edilmediğini söyledi. Sözcü bu gibi durumlarda yabancı temsilcilerin genellikle davet edilmediğini de sözlerine ekledi.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Ukraynalı yetkililer ülkedeki termik santrallerin yüzde 90'ının saldırılar nedeniyle devre dışı kaldığını açıkladı. İlgili açıklama eski enerji bakanı ve Rada milletvekili Aleksey Kuçerenko’dan geldi.
- Kommersant gazetesi önceki gün insansız hava araçlarının hedefi olan Krasnodar’daki Slavyansk petrol rafinerisinde hasar tespit edildiğini yazıyor. Resmi açıklamaları haberleştiren gazete rafineride hasar tespit çalışmalarını devam ettiği aktardı.
- Estonya Başbakanı Kallas Ukrayna'ya gönderilecek NATO eğitmenlerinin hayatlarını kaybetmeleri halinde Rusya ile bir savaş çıkmasına ihtimal vermediğini söyledi. Kallas ayrıca ittifaka üye bazı ülkelerin şu anda Ukrayna askerlerine Ukrayna'da eğitim verdiğini dile getiriyor.
- Bloomberg Ajansı'nın haberine göre yaptırımlara maruz kalan Rus petrol tankerlerinin neredeyse tamamı açık denizlerde ya da limanlarda aylarca beklemek zorunda kalıyor. Ajans ABD Maliye Bakanlığı'nın Ekim ayından bu yana tavan fiyatın üzerinde petrol taşıdıkları gerekçesiyle 40 tankere yaptırım kararı aldığını aktardı. Bu tankerlerden 21’inin devlet gemicilik işletmesi Sovkomflot’a ait olduğu öğrenildi.
- RIA Ajansı bu yılın ilk çeyreğinde Rusya ile Hindistan arasındaki ticaret hacminin yüzde 5 artarak 17,5 milyar dolara yükseldiğini bildiriyor. Bu ticaretin 16,3 milyar dolarlık bölümü Rusya'nın Hindistan'a gerçekleştirdiği ihracattan oluşuyor.
- Financial Times'ın haberine göre ABD G7 ülkelerini dondurulan Rus varlıklarını teminat göstererek Ukrayna'ya kredi vermeleri için teşvik ediyor. Gazete haberi 8 farklı kaynağa dayandırdı.
- Rusya Eğitim ve Bilim Bakanlığı Moskova Devlet Üniversitesi’nin Avrupa'daki tek şubesinin kapatılmasını önerdi. Üniversitenin slovenya'da bir şubesi bulunuyor.
SABAH BÜLTENİ
- İran devet ajansı Mehr, İran Cumhurbaşkanı İbrahim Raisi'nin İran'ın Doğu Azerbaycan eyaletinde meydana gelen helikopter kazasında hayatını kaybettiğini bu sabah duyurdu. Açıklamada, "İbrahim Raisi, İran halkına hizmet ederken ve görevini yerine getirirken bir kaza geçirmiş ve şehit olmuştur" denildi. Aralarında Dışişleri Bakanı Hüseyin Amir Abdullahiyan, İran'ın Tebriz kentindeki caminin imamı Seyyid Muhammed Ali el Haşim ve Doğu Azerbaycan eyaletinin valisi Malik Rahmati'nin de bulunduğu, İran cumhurbaşkanına eşlik eden heyetteki herkes hayatını kaybetti.
- Dün gece İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi'nin helikopterinin sert inişinin ve arama çalışmalarının başlamasının ardından Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, üst düzey savunma ve güvenlik yetkilileriyle bir toplantı yaptı. Bu bilgi toplantıda hazır bulunan İran'ın Moskova Büyükelçisi Kazem Celali tarafından bildirildi .
- Rusya Federasyonu Acil Durumlar Bakanlığı da, İran Cumhurbaşkanı İbrahim Reisi'nin de bulunduğu helikopter için arama operasyonuna katılıyor. Dün gece, Putin'in talimatıyla Raisi'yi aramak için 47 kurtarma görevlisi ve bir helikopter gönderileceği bidirildi. İlk grubun Tebriz'e doğru yola çıktığı bildiridi.
- Kiev'de ve dünyada Ukrayna Devlet Başkanı'nın yetkilerinin "seçim süresi açısından" sona ermesinden sonra meşruiyeti konuşuluyor. Zira 20 Mayıs Pazartesi, Zelenskiy'nin Ukrayna'nın seçilmiş cumhurbaşkanı olarak görev süresinin son günü olacak. Rus ve Batı medyasındaki yorumlara göre, 2024 başkanlık seçimlerinin sıkıyönetim nedeniyle iptal edilmesi nedeniyle ortaya çıkan hukuki ihtilaf, Zelenskiy'nin devlet başkanı olarak alacağı sonraki kararların meşruiyeti sorusunu gündeme getiriyor. Ukrayna'da cumhurbaşkanlığı seçimlerinin 31 Mart'ta yapılması planlanıyordu.
The Washington Post gazetesi, Zelenskiy’in yardımcısı Andrey Yermak'ın muazzam nüfuzu da dahil olmak üzere baskı ve eleştirilere karşı savunmasız kalacağına dikkat çekiyor. Sputnik'in aktardığına göre ABD’li gazete, Kiev’deki durumla ilgili, “Yönetim, sıkıyönetim de dahil olmak üzere savaş koşulları nedeniyle olağanüstü yetkileri elinde toplarken, bu da Yermak'ı ülke tarihindeki tartışmasız en güçlü Devlet Başkanlığı Ofisi Başkanı yaptı ve neredeyse patronundan ayırt edilemez hale getirdi” ifadelerine yer verdiği haberinde, Yermak'ın, devlet başkanına yakınlığı ve Ukrayna lideri üzerindeki bariz etkisinin, başkanlık makamındaki gücü demokratik olmayan bir şekilde konsolide ettiği, Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'nin eski başkomutanı Valeriy Zalujnıy de dahil olmak üzere kilit yetkililerin gereksiz tasfiyelerini denetlediği, Zelenskiy'e erişimi kısıtladığı ve neredeyse tüm önemli savaş zamanı kararlarını kişisel olarak kontrol etmeye çalıştığı yönünde eleştirilere maruz kaldığına vurgu yaptı.
Gazete, Zelenskiy'nin beş yıllık görev süresinin 20 Mayıs'ta resmen sona ereceği göz önünde bulundurulduğunda, Devlet Başkanı ve baş danışmanının meşruiyetine yönelik daha da ciddi zorluklar ortaya çıkacağına değinirken, “Ukrayna anayasası sıkıyönetim altında seçim yapılmasını yasaklıyor. Ancak Zelenskiy görevde kaldığı sürece medyanın kontrolünü ele geçirerek, eleştirmenleri ve rakiplerini saf dışı bırakarak ve seçilemeyen arkadaşı Yermak'ı kariyer sahibi devlet memurları ve diplomatlardan üstün tutarak savaşı demokrasinin altını oymak için kullandığı yönündeki suçlamalara karşı savunmasız olacak. Bu iddiaların bazıları da inkar edilemez” diye yazdı.Kiev yönetimi, 20 Mayıs’ta beş yıllık görev süresi dolacak olan Vladimir Zelenskiy’in devlet başkanı olarak meşruiyeti konusunda ülkenin Anayasa Mahkemesi’nden tavsiye almayı planlıyor. Muhalefet liderleri eski Devlet Başkanı Pyotr Poroşenko ve eski Başbakan Yulya Timoşenko ise, meşruiyet krizini önlemek amacıyla bir koalisyon hükümeti kurulmasını öneriyor.
- Harkov bölgesel askeri yönetimi başkanı Oleg Sinegubov, bir rekreasyon merkezine füze saldırısı sonucu aralarında hamile bir kadının da bulunduğu 11 kişinin öldüğünü söyledi. Sinegubov, "20 Mayıs, Harkov bölgesinde yas günü ilan edildi" dedi.
- Rusya'nın Kursk bölgesi Valisi Aleksey Smirnov, gece saatlerinde iki Ukrayna insansız hava aracının bölge üzerinde vurulduğunu bildirdi.
- Finlandiya Rusya sınırından geçen göçmenlerin geri yollanması için yasa hazırlıyor. Finlandiya, Suriye ve Somali gibi ülkelerden gelen ve giderek artan sayıdaki göçmen geçişlerini durdurmak için geçen yıl Rusya ile sınırını kapatmış ve Moskova'yı göçü kendisine ve Avrupa Birliği'ne karşı silah olarak kullanmakla suçlamıştı. Finlandiya Başbakanı Petteri Orpo gelecek hafta sınır görevlilerinin Rusya'dan girmeye çalışan sığınmacıları engellemesine izin veren bir yasa teklifi hazırlayacaklarını söyledi. Başbakanın pazar günü yaptığı açıklama Finlandiya'nın uluslararası taahhütlerini geçici olarak ihlal etmesine neden olabilir.
- Polonya Başbakanı Donald Tusk, ülkesinin Rusya ve Belarus ile olan sınırı boyunca güvenlik ve caydırıcılığı arttırmak için yaklaşık 2.2 milyar euro yatırım yapacağını duyurdu. Başbakan Donald Tusk Cumartesi günü yaptığı açıklamada, askeri tahkimatların inşasını içeren Shield-East projesinin çoktan başladığını açıkladı.
19 Mayıs Pazar
- Rusya'nın güneyinde, dün gece Ukrayna'dan yapılan yoğun İHA ve füze saldırıarı yaşandı. Rusya Savunma Bakanlığı'nın bildirdiğine göre, hava savunma sistemleri toplamda Rusya toprakları üzerinde 61 drone ve 9 ATACMS operasyonel-taktik füzesini düşürdü .
dün gece Kırım'da 9 ATACMS füzesi ve bir insansız hava aracı düşürüldü, Belgorod bölgesinde üç insansız hava aracı imha edildi, Krasnodar bölgesinde 57 insansız hava aracı düşürüldü. Slavyansk-on-Kuban'da bir petrol rafinerisinin topraklarına bir drone düştü, ancak yangın çıkmadı.
- New York Times'daki analizde, "Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin Harkov yakınlarındaki yetersiz tahkimatları yüzünden Rus kuvvetlerine karşı direnilemedi" denildi. Gazete, "Harkov bölgesindeki saldırının "son derece hızlı ve güçlü" olduğunu, Ukrayna ordusunun "yetersiz" tahkimat hattının bunu hesaba katmadığını, gafil avlanan Ukraynalı askerlerin geri çekilmek zorunda kaldığını" yazdı. Gazete, Rusya'nın saldırısının Ukrayna güçlerinin karşı karşıya olduğu sorunları açığa çıkardığını belirtiyor. Buna göre Rus birlikleri top mermileri ve uçaklarda büyük bir avantaja sahip ve Ukrayna birliklerinin yetersiz veya "dikkatsizce" inşa edilen tahkimatları kolaylıkla aşılıyor. Ancak NYT, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin "en büyük sorununun" asker eksikliği olduğunu söylüyor.
- Bild'in haberine göre, Almanya Savunma Bakanı Boris Pistorius hükümetten bu mali yılda Ukrayna için 3,8 milyar euro daha talep etti . Ülkenin iktidardaki "trafik ışığı" koalisyonu (Almanya Sosyal Demokrat Partisi (SPD), Yeşiller ve Hür Demokrat Parti (FDP)) bu yıl Kiev'e 7,1 milyar euro askeri yardım sağlama kararı almıştı.
- Tesla, Starlink ve X gibi küresel şirketlerin sahibi Elon Musk, Batı'nın sayısız yaptırımına ve birçok yabancı şirketin Rusya’daki faaliyetlerini durdurma kararlarına rağmen tüketicilerin kullanımına sunulan Rusya'daki yabancı malların bolluğuna dikkat çekti. Musk, sosyal medya platformu X kullanıcılarının Rusya'daki mağazalarda elektronik, mücevher, giyim, ayakkabı ve oyuncak gibi Batılı markaların ürünlerini gösteren paylaşımlarına yaptığı yorumda, “Enteresan, bugün Rusya'da bulunamayan neredeyse tek bir marka yok” ifadesini kullandı. (Sputnik)
- Washington Post’ta yayınlanan makalede, Rusya'nın Batılı ülkelerin beklentilerinin aksine askeri ve ekonomik açıdan dayanıklılığını kanıtladığı, Çin ile ikili ticarette yaşanan keskin artışın da bunda etkili olduğu belirtildi. Makalede, “Ukrayna'nın geçen yılki karşı saldırısı başarısız oldu; Rusya hem ekonomik hem de askeri açıdan dayanıklılığını kanıtladı" ifadelerine yer verildi. Özel askeri operasyonun en başından itibaren Ukrayna'nın müttefikleri olan ABD ve Avrupalı ülkelerin Rusya'ya karşı ekonomik yaptırımlar uygulayarak ve Ukrayna Silahlı Kuvvetlerine ‘uzun süreli bir savaş için’ silah sağlayarak Kiev'e yardım ettiğine vurgu yapılan makalede, buna rağmen Batı yaptırımlarının Rusya ekonomisini yok etmede başarısız olduğu, aynı zamanda toparlanmaya çalışan Ukrayna’nın da ‘Amerikan silah tedarikinde yaşanan altı aylık yorucu duraklamanın’ ardından zayıf düştüğü kaydedildi.
18 Mayıs Cumartesi
- Özel askeri harekat bölgesindeki ilerleyişini sürdüren Rusya Silahlı Kuvvetlerin, son bir günde Harkov bölgesinde bir yerleşimi daha kontrol altına aldığı bildirildi. Rusya Savunma Bakanlığı’nın açıklamasına göre, ‘Sever’ (Kuzey) Askeri Grubu birlikleri gün içinde Harkov bölgesindeki Staritsa yerleşimini ele geçiredi. Açıklamada "Ayrıca Harkov bölgesinin Veterenarnoye ve Sumi bölgesinin Miropolye ve Loknya yerleşimlerinde, Ukrayna ordusuna bağlı 106, 113 ve 129. bölgesel savunma tugaylarına bağlı birliklerin yenilgiye uğratıldı, Ukrayna taarruz gruplarının Harkov bölgesinin Liptsi, Tihoye ve Volansk yerleşimleri yakınında gerçekleştirdiği karşı saldırılarının püskürtüldü" denildi. (Sputnik)
- Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Bärbock, Ukrayna'nın Harkov bölgesindeki durumun "çok dramatik" olduğunu ve bu nedenle Kiev'in uzun menzilli silahlara ihtiyacı olduğunu söyledi. Alman bakana göre Ukrayna kuvvetlerinin "Rus ikmal hatlarını kesmek" için orta ve uzun menzilli silahlara ihtiyacı var. Bakan, Berlin'indiğer müttefiklerle silah tedariki konusunda çalıştığını kaydetti.
Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron’un ‘olimpiyat ateşkesi’ çağrısını geri çevirdi. Zelenskiy, Rusya’nın bu ateşkesten yararlanarak Ukrayna’ya asker ve teçhizat takviyesi yapabileceğini savundu. (Sputnik)
- Avrupa Merkez Bankası (ECB), süreci hızlandırmak için bankalardan haziran ayına kadar Rusya pazarından ayrıntılı bir çıkış stratejisi sunmalarını istedi. Financial Times (FT) bu talebin ABD'den gelen ikincil yaptırım tehdidiyle bağlantılı olduğunu yazdı.
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, AFP'ye verdiği demeçte Rusya'nın çatışmalardaki en büyük avantajının, "Batı'nın Kiev'e sağladığı silahların Rusya topraklarına saldırmak için kullanılmasına kısıtlama getirmesi olduğunu" söyledi. Zelenskiy "Onlar kendi topraklarından istedikleri silahla bizim topraklarımıza ateş açabiliyor. Bizim bu imkanımız yok. Bu, Rusya'nın sahip olduğu en büyük avantajdır. Rusya topraklarında bulunan sistemlerine karşı, Batı'nın bize verdiği silahlarla hiçbir şey yapamayız” dedi.
Ukraynalı lider, "Batı'nın Rusya'nın çatışmada kaybetmesinden korktuğunu ancak aynı zamanda Ukrayna'nın kaybetmesini istemediğini" savundu ve "Bu da saçma bir durum" diye ekledi.
Zelenskiy'e göre Kiev kendisi için “adil bir barış” istiyor, Batı için ise çatışmaların sona ermesi "adil bir barış" demek.
Zelenskiy ayrıca, "Ukrayna şu anda hava savunması için gerekli silahların dörtte birine sahip ve havada eşitliği sağlamak için bizim 120 ila 130 modern uçağa, özellikle de F-16 savaş uçaklarına ihtiyacımız var" dedi.
- Wall Street Journal, Ukrayna'nın ABD'den Washington tarafından sağlanan silahların Rusya topraklarına yapılacak saldırılarda kullanılmasına izin vermesini istediğini bildirdi. ABD'li yetkililer ve ABD Savunma Bakanlığı temsilcileri The Wall Street Journal'a, Ukrayna'nın Biden yönetiminden, Rusya'daki askeri hedefleri vurmak için Washington tarafından sağlanan silahların kullanımına ilişkin kısıtlamaları kaldırmasını istediğini söyledi. Ayrıca Rusya'da Kiev'in kendi silahlarıyla vurabileceği hedeflerin belirlenmesi konusunda da yardım istediler. Diğer ABD hükümeti kaynakları, Ukrayna'nın talebinin geçen hafta gönderildiğini ve değerlendirme aşamasında olduğunu söyledi. WSJ, talebin Rus kuvvetlerinin Kharkov bölgesindeki ilerleyişi sırasında geldiğini belirtiyor.
İngiliz The Telegraph da 15 Mayıs'ta Ukraynalı yetkililerin Rusya'daki hedeflere Amerikan füzeleri fırlatmak için ABD'den izin istemek üzere Washington'a uçtuğunu yazdı.
Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Danışmanı John Kirby, dünkü son açıklamasında ABD'nin Ukrayna'ya sağlanan silahların Rusya topraklarına yönelik saldırılarda kullanılmasına karşı olduğunu söyledi. Londra ise, Kiev'in kendisine sağlanan silahları Kırım'a yönelik saldırılarda kullanmasına izin verdi.
- St. Petersburg ve Leningrad Vilayeti Arbitraj Mahkemesi, AO UniCredit Bank ve UniCredit Bank AG'ye ait 462,6 milyon euroluk varlığa ihtiyati tedbir koydu. RBC gazetesi kararın Gazprom iştiraki RusHimAlyans'ın talebi doğrultusunda alındığını yazıyor. Şirket UniCredit Bank'a 2023 ağustosunda dava açmıştı. Gazete şirketin Deutsche Bank ve Commerzbank'ı da dava ettiğini bildiriyor.
- Kommersant'ın haberine göre, IKEA grubunun faaliyete son vermesinin ardından Rusya'da kalan mallarının devralan şirkete toplu satımından elde edilen paranın yurt dışına transferi Moskova Bölgesi Tahkim Mahkemesi tarafından "kanun, düzen ve ahlak normlarını aykırı bulunarak" reddedildi. Haberde, ocak ayında, Rusya Federal Vergi Dairesi'nin 12,9 milyar ruble (141,7 milyon dolar) transfer etme işlemine itiraz eden bir dava açtığı, mahkemenin bu paranın devlet hazinesine devredimesine ilişkin karar aldığı belirtildi.
- ABD, Nevada'daki nükleer test sahasında testler gerçekleştirdi. Washington, deneyin nükleer testlere ilişkin moratoryumla çelişmediğini savundu. 14 Mayıs akşamı ABD Enerji Bakanlığı Ulusal Nükleer Güvenlik İdaresi'nin (NNSA), Nevada'daki bir nükleer test sahasında yer altı laboratuvarında kritik altı bir test gerçekleştirdiği, bunun bir dizi testin ilki olduğu belirtildi. NNSA açıklamasında, "Deney, Amerika Birleşik Devletleri'nin 1992'den bu yana sürdürdüğü nükleer patlayıcı cihazların test edilmesine ilişkin gönüllü moratoryum uyarınca gerçekleştirildi ve kendi kendini sürdüren bir süperkritik zincirleme reaksiyon yaşanmadı" denildi.
- Rusya’nın St.Petersburg kentindeki Budyonniy Askeri İletişim Akademisi'nde patlama meydana geldiği bildirildi. Leningrad Askeri Bölgesi, St. Petersburg'daki Budyonniy Askeri İletişim Akademisi'nde meydana gelen patlamada 7 askeri personelin yaralandığını duyurdu. Leningrad Askeri Bölgesi’nden yapılan açıklamada St. Petersburg'daki Budyonniy Askeriİletişim Akademisi'ne ait tesislerde bulunan Büyük Vatanseverlik Savaşı'ndan kalma mühimmatın kaza sonucu patladığı ve 7 askerin yaralandığı, yaralandığı belirtildi. Yaralı askerlerin Savunma Bakanlığı'na ait hastanelere kaldırıldığı kaydedildi. Budyonniy Askeri İletişim Akademisi'nde yaşanan olayın Savunma Bakanlığı'nın sorumluluk alanında meydana geldiği ve terörist nitelikte olmadığı vurgulandı. (Sputnik)
- Rusya Savunma Bakanlığı, Rus birliklerinin bir hafta içinde Harkov bölgesinde 12 yerleşim birimini ele geçirdiğini bildirdi.
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin’in Çin’e yaptığı ziyareti değerlendiren Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi Stratejik İletişim Koordinatörü John Kirby, ABD’nin Rusya ile Çin arasındaki ilişkilerin gelişmesinden endişe duyduğunu ve durumu yakından izlemeye devam ettiğini söyledi. Kirby, “Bu ilişki ve nasıl geliştiği konusunda endişe duymadığımızı söyleyemem” dedi. (Sputnik)
- Ukrayna'da, askerlik tescili için daha katı kurallar ve bunlara uymama durumunda daha ciddi cezalar öngören yeni seferberlik yasası bugün yürürlüğe girdi. Ukrayna Dışişleri Bakanlığı, yurtdışındaki diplomatik misyonlara, askerlik çağındaki erkek Ukrayna vatandaşlarına pasaport başvuruları dahil her türlü konsolosluk hizmetlerinin sağlanmasına 18 Mayıs'tan itibaren devam edilmesi talimatını verdi, ancak bu ancak askeri kaydı onaylayan bir belgenin ibraz edilmesi şartıyla mümkün olacak.
- Donald Trump, beş ay sonra yapılacak başkanlık seçimi öncesinde 3. dünya savaşının çıkabileceğini iddia etti. Minnesota'da destekçilerine hitaben yaptığı konuşmada Trump, modern silahların gücünün korkutucu olduğunu vurguladı, Biden'a atıfta bulunarak "Bu deli yüzünden beş tehlikeli ayla karşı karşıyayız" dedi.
17 Mayıs Cuma
AKŞAM BÜLTENİ
- Dün gece dron saldırısının hedefi olan Novorossiysk'e yeniden elektrik verildiği bildiriliyor. Resmi açıklamaları haberleştiren Kommersant gazetesi yoğun dron saldırısı nedeniyle liman şehrinin bazı semtlerinin elektriksiz kaldığını yazıyor.
- İspanyol El Pais gazetesi Ukrayna'nın Harkov savunmasını güçlendirmek için Donetsk cephesinden birlikleri sevkettiğini yazıyor.
Öte yandan The Washington Post gazetesi Rusya'nın Harkov yönünde taarruza geçtiği gün Ukrayna birliklerinin kullandığı Starlink terminallerinin arıza yaptığını aktardı.
- Macaristan Avrupa Konseyi'nin Ukrayna'daki çatışmayı sona erdirmek için bir plan öneren karar tasarısını veto etti. Macar yetkililer vetoya gerekçe olarak tasarıda tek bir plana yer verilmesini gösterdi.
- Avrupa Birliği Voice of Europe, Ria Novosti ve İzvetiya'nın yayınlarına yasak getirdi. Birlik bu üç yayın kuruluşunu "Rusya'nın askeri propagandasını" yapmakla itham ediyor.
- Slovakya Başbakanı Robert Fico uğradığı silahlı saldırıdan sonra ikinci kez ameliyat edildi. Doktorlar Fico'nun durumunun stabil ve bilincinin açık olduğunu duyurdu.
- Estonya Rusya ile daha önce üzerinde anlaşmaya varılan sınırdaki bir arazi takasını iptal ettiklerini duyurdu.
- Rus opera sanatçısı Anna Netrebko, Berlin Operası'na geri döneceğini açıkladı. Opera 2022 yılında Netrebko ile çalışmayı bırakmıştı. Netrebko'nun Rusya'nın yanı sıra Avusturya vatandaşlığı bulunuyor.
SON DAKİKA
- Vladmir Putin Harkov'u almak gibi bir amaçlarının olmadığını söyledi. Putin bölgede yürütülen operasyonların Rusya topraklarına saldırılmasını engellemek için tampon bölge oluşturma amacını güttüğünü belirtiyor.
Devlet başkanı, "Bu da onların [Ukrayna yönetiminin - TürkRus] suçu, çünkü ne yazık ki Belgorod dahil olmak üzere sınırdaki yerleşim yerlerini vurmaya devam ediyorlar. Burada siviller ölüyor," şeklinde konuştu.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Resmi ziyaret için Çin'de bulunan Vladimir Putin Çinli yatırımcılara teşvik sunmaya hazır olduklarını açıkladı. Harbin'de düzenlenen Rusya-Çin Ekonomik Forumu'nda konuşan Putin Çin'e temiz enerjinin yanı sıra Çinli yatırımcılara teknoloji üssüne erişim sağlamaya da hazır olduklarını dile getirdi.
- Kommersant gazetesinin deneyimli muhabiri Andrey Kolesnikov, Çinli güvenlik görevlilerinin Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Sergey Şoygu'yu Putin ile Şi'nin görüştüğü salona almak istemediğini bildiriyor. Kolesnikov Şoygu'nun salona yaşanan yanlış anlamanın giderilmesinden sonra girebildiğini aktardı.
- Vladimir Zelenskiy ülkesinde askeri çatışmanın başladığı andan itibaren ilk kez bütün birliklerin yeterli mühimmata sahip olduğunu açıkladı. Zelenskiy ayrıca Harkov'da Rus ordusunun kaydettiği ilerlemeden sonra durumu kontrol altına almayı başardıklarını söyledi. Zelenskiy Rus ordusunun kaydettiği azami ilerleme mesafesini de 10 km olarak açıkladı.
- Fransız radyo istasyonu Europe 1, Rus ordusunun Harkov Bölgesi'nde kaydettiği ilerlemenin ardından Batının Zelenskiy'yi Rusya ile müzakerelere başlamaya ikna etmek istediğini ileri sürdü. Ancak istasyon haberine somut bir diplomatik kaynak göstermedi.
- Tass'ın bildirdiğine göre Almanya'ya geri çağrılan Moskova Büyükelçisi Alexander Lambsdorff, Rusya'ya geri döndü. Almanya Lambsdorff'u 6 Mayısta fikir teatisinde bulunmak için Berlin'e çağırmıştı.
- Uluslararası Olimpiyat Komitesi, Paris'te düzenlenecek Olimpiyat oyunlarında gazetecilerin Rusya'ya ait sembolleri taşımalarını ve göstermelerini yasakladı.
- Brezilya Devlet Başkanı Lula da Silva Ukrayna'daki çatışmanın çözüme kavuşturulması amacıyla İsviçre'de düzenlenecek barış konferansına katılmayacaklarını açıkladı.
SABAH BÜLTENİ
- ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcü Yardımcısı Vedant Patel, günlük basın toplantısında Ukrayna ordusunun durumunu "fevkalade çaresiz" diye niteledi. Patel "Görünen o ki durum fevkalade çaresiz. Bunun zor bir zaman olduğunu biliyoruz, ama askeri yardımının savaş alanında değişimi getirebileceğinden eminiz," ifadelerini kullandı. Dışişleri Bakanı Anthony Blinken da çatışmada kritik bir anda bulunduklarını söylemişti. Blinken "Zaten çok fazla şeyi feda eden Ukraynalıların önümüzdeki haftalar ve aylarda yapması gereken çok şey var," şeklinde konuşmuştu.
- The New York Times gazetesi NATO'nun Ukrayna'ya kuvvet gönderme kararına yaklaştığını yazdı. Habere göre Amerikalı yetkililer Ukrayna ordusunun eğitiminin yetersiz olduğu düşüncesinde ve bu yüzden Ukrayna'ya NATO eğitmenlerinini gönderilmesi seçeneğini değerlendiriyor. Gazete bu sayede Ukrayna ordusununun bu yaz beklenen Rus taarruzuna karşı daha hızlı hazırlanmasının öngörüldüğünü yazıyor.
- Çin lideri Şi Cinping Ukrayna'daki çatışmanın çözüme kavuşması için her iki ülkenin de tanıyacağı bir barış konferansı düzenlenmesi çağrısında bulundu. Şi, çatışmanın ancak dengeli bir güvenlik mimarisi kurularak çözülebileceğini de söyledi.
- Rusya Savunma Bakanlığı gece boyunca Kırım ve Krasnodar üzerinde 102 insansız hava aracının düşürüldüğünü açıkladı. Bakanlık ayrıca Ukrayna'ya ait 6 insansız deniz aracının da tahrip edildiğini bildiriyor.
- Krasnodar Krayı yönetimi Tuapse'deki bir petrol rafinerisinin iki insansız hava aracının hedefi olduğunu açıkladı. Rafineride yangın çıkarken ölen ya da yaralanan olmadı.
- Rusya'nın en büyük makarna üreticisi Makfa'nın yönetimi devlete geçti. Tass ajansı şirketin YERGÜL sistemindeki kaydının bu yönde değiştiğini yazıyor.
- Gürcistan Başbakanı İrakli Kobahidze, "yabancı ajan" yasası ile ilgili Avrupa Birliği'nin ileri sürdüğü itirazları görüşmeye hazır olduklarını söyledi. Yasanın kabulünden sonra AB, Gürcistan'ın üyelik başvurusunu askıya alacağını duyurmuştu.
16 Mayıs Perşembe
SON HABER
- Rusya Dışişleri Bakanlığı'ndan yapılan açıklamada, İngiltere'nin Moskova Büyükelçiliği'ndeki savunma ataşesini istenmeyen kişi ilan edildiği ve ataşenin bir hafta içinde Rusya Federasyonu'nu terk etmesinin zaruri olduğu belirtildi. Söz konusu açıklamada, "16 Mayıs'ta, Moskova'daki İngiliz Büyükelçiliği'nin bir temsilcisi Rusya Dışişleri Bakanlığı'na çağrılarak bu ülkenin yetkilileri tarafından Londra'daki Rusya Büyükelçiliği'ndeki savunma ataşesiyle ilgili 8 Mayıs'ta alınan düşmanca ve temelsiz kararla ilgili olarak güçlü bir protesto yapıldı" ifadelerine yer verildi. Rusya Dışişleri Bakanlığı söz konusu hareketi, 'ikili ilişkilere telafisi mümkün olmayan zararlar veren sarih bir Rusofobik karaktere sahip siyasi amaçlı bir eylem' olarak gördüğünü vurguladı. (Sputnik)
AKŞAM BÜLTENİ
- Ukrayna lideri Vladimir Zelenskiy Harkov'un etrafındaki durumun ağırlaştığını ve şehrin kaybedilme riski bulunduğunu söyledi. Zelenskiy şehri ellerinde tutabilmeleri için daha fazla Patriot hava savunma sistemine ihtiyaç duyduklarını dile getiriyor. Basının karşısına çıkan devlet başkanı ortaya çıkan tabloda ABD'nin suçunun olup olmadığı yönündeki bir soruya "Dünya suçlu... Putin'e ilerleme şansı verdiler," yanıtını verdi.
- Rusya Başsavcılığı medya kuruluşu SOTA'yı istenmeyen örgüt ilan etti. Sota.vision 2023 yılında yabancı ajan ilan edilmişti.
- Almanya ülkede eğitim gören 7 Ukrayna askerini "Nazi işaretleri taşıdıkları" gerekçesiyle sınır dışı etti. İlgili açıklama Alman meclisi Bundestag'dan yapıldı. Almanya'da eğitim gören Ukraynalı asker sayısı 7 ile 10 bin arasında.
- Slovakya polisi Başbakan Fico'ya düzenlenen suikastin "siyasi" olduğu düşüncesinde. Tek başına hareket ettiği tahmin edilen saldırganın eylemi düzenlemesinin gerekçeleri arasında Fico'nun "Ukrayna'ya silah yardımını kesmesinin" de bulunduğu belirtiliyor.
- Online perakendeci Ozon'un deposunda yapılan denetimlerden sonra 115 göçmen işçi hakkında sınır dışı işlemleri başlatıldı.
- Bulgaristan devlet şirketi Bulgargaz, 2022 yılında doğalgaz tedariğini kestiği gerekçesiyle Gazprom'dan 400 milyon euro tazminat talep etti. Ülkenin enerji bakanı Gazprom'un uzlaşmaya yanaşmaması halinde konuyu arbitraj mahkemesine götüreceklerini söyledi.
- Rusya'nın Ankara Büyükelçisi Aleksey Yerhov, Ankara Büyükşehir Belediye Başkanı Mansur Yavaş ile bir araya geldi. Görüşmeyle ilgili Rusya'nın Ankara Büyükelçiliği'nin sosyal medya hesabından yapılan paylaşımda 'görüşme sırasında tarafların belediyeler arası ilişkilerin gelişmesi de dahil olmak üzere iş birliği perspektiflerini ele aldığı' belirtildi. (Sputnik)
ÖĞLE BÜLTENİ
- Vladimir Putin "çok kutuplu demokratik bir dünya düzeninin kurulması için" Müslüman ülkelerle daha fazla işbirliği yapacaklarını söyledi. Rusya Devlet Başkanı ilgili açıklamayı Kazan'da düzenlenen Rusya-İslam Dünyası toplantısı vesilesiyle yaptı.
- Kremlin sözcüsü Dmitri Peskov, İsviçre'de düzenlenecek barış zirvesinin Rusya'nın katılımı olmadan bir gelecek vadetmediğini yineledi. Peskov ayrıca Çin'in katılımının zirvenin sonuç alıcılığına bir katkıda bulunmayacağını söyledi.
- Rusya'nın eski savunma bakanı ve yeni güvenlik konseyi sekreteri Sergey Şoygu, ana görevnin hala özel askeri operasyon olduğunu söyledi.
- Estonya parlamentosu el konulan Rus varlıkların Ukrayna'ya verilebilmesinin önünü açan bir yasal düzenlemeyi kabul etti.
- Azerbaycan, eski Karabağ bakanı Ruben Vardaryan'ın tutukluluğunu 5 ay daha uzattı. Vardaryan'ın avukatları kararı "temelsiz ve yasa dışı" olarak niteledi.
- Moldova hükümetine muhalif siyasetçi İlan Şor Rusya vatandaşı oldu.
- Vladivostok'ta tutuklanan Amerikan askeri Gordon Black kendisine yöneltilen hırsızlık suçlamasını kabul etti. İnterfaks 34 yaşındaki Amerikan askerinin güvenlik kuvvetleriyle işbirliği yaptığını bildiriyor.
SABAH BÜTENİ
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in başkanlık yemini ettikten sonra ilk dış gezisi başladı. Rus lider Pekin'de Çin Halk Cumhuriyeti Devlet Başkanı Şi Cinping ile buluştu. Toplantı binasına Aurus marka yerli makam aracıyla gelen Putin, Şi ile el sıkıştı, şeref kıtasını selamladı, ardından iki ülkenin heyetlerini selamladı. Törende Rusya ve Çin milli marşları çalındı. Tören yaklaşık 15 dakika sürdü. Tamamlanmasının ardından Putin ve Şi, meydan boyunca uzanan kırmızı halı boyunca Büyük Halk Salonuna yürüdü, birlikte resmi fotoğraf çektirdi. Putin'in ziyareti iki güm sürecek. Ziyaret sırasında Putin'in Şi Jinping ile hem başbaşa hem de genişletilmiş formatta görüşmeler yapması planlanıyor. Ajanslar, müzakerelerin hemen başladığını duyurdu. Gezinin ikinci günü, yarın Putin, 8. Rusya-Çin EXPO'sunun ve 5. Rusya-Çin Bölgelerarası İşbirliği Forumu'nun açılış töreninin yapılacağı Harbin şehrini ziyaret edecek. Putin'in ayrıca Harbin Politeknik Üniversitesi öğrencileri ve öğretmenleriyle de görüşmesi planlanıyor.
- İlk görüşmede Rusya lideri Putin, görüşmede, iki ülke arasındaki ilişkilerin fırsatçı ve üçüncü taraflara karşı olmamasının önemine vurgu yaparak, “Bugün dünya meselelerindeki işbirliğimiz, uluslararası arenada istikrarı sağlayan ana faktörlerden biri” ifadesini kullandı. İki ülkenin birlikte adalet ilkelerini, çok kutuplu gerçekleri yansıtan ve uluslararası hukuka dayalı demokratik bir dünya düzenini savunduğunu kaydeden Putin, "Rusya ve Çin başarılı bir şekilde Birleşmiş Milletler, BRICS, Şanghay İşbirliği Örgütü ve G20’de işbirliği yapıyor. Avrasya bölgesindeki entegrasyon süreçlerini daha da uyumlu hale getirmeye, Avrasya Ekonomi Topluluğu ve sevgili dostum sizin girişiminiz olan Kuşak-Yol Projesi’nin potansiyellerini birleştirmeye kararlıyız.” dedi. Bu ziyaretin ikili işbirliğine ek ivme kazandırması umudunu dile getiren Rus lider, “Altını çizmek istiyorum, Çin'e gelip sizinle görüştüğüm için çok mutluyum” dedi.
Şi’nin, yeniden seçildikten hemen sonra Mart 2023’te Moskova’yı ziyaret ettiğini anımsatan Putin, sözlerini şöyle sürdürdü: “İlk yurt dışı ziyaretlerimizi birbirimize yapmak gibi güzel bir gelenek geliştirdik. Bu, Moskova ve Pekin’in ikili ilişkileri, kapsamlı ortaklığı ve stratejik işbirliğini tutarlı bir şekilde geliştirme politikasına verdiği önemin açık bir teyidi.”
Çin Devlet Başkanı Şi Cinping de son 75 yılda ağır koşullarda şekillenen ve değişen uluslararası durumun sınavlarını başarıyla geçen ikili ilişkilerin günümüzde, büyük güçler ve komşu ülkeler arasında karşılıklı saygı, güven, dostluk ve karşılıklı yarara dayalı ilişkilerin standardını belirleyen bir model haline geldiğini kaydetti.
Bugüne kadar Putin’le en az 40 kere görüştüğünü anımsatan Şi, “Bu tür yakın bağlar, Rusya-Çin ilişkilerinin istikrarlı ve hızlı büyüme dinamiklerini sürdürmek için stratejik yönelimlerin ana hatlarını çizme fırsatını veriyor. Bu ilişkiler hiç de kolay olmadı ve bu nedenle en dikkatli şekilde ele alınmayı hak ediyor” ifadesini kullandı. İlişkileri sürdürülebilecek şekilde geliştirmenin, iki ülke ve halkın temel çıkarlarını karşılamanın yanı sıra, bölgede ve dünya genelinde barış ve refah tesis etme çabalarına da faydalı olduğunu kaydeden Çin lideri sözlerini şöyle sürdürdü:
“Yeni yaklaşımımızda da her zaman olduğu gibi Rusya ile iyi komşu, güvenilir dost ve güvenilir ortaklar olmayı, iki halk arasında asırlardır süregelen dostluğu istikrarlı bir şekilde güçlendirmeyi, çok uluslu kalkınma ve canlanma için ortak çaba göstermeyi, uluslararası eşitliği ve adaleti ortaklaşa savunmayı amaçlıyoruz.” (Sputnik)
- Rusya Savunma Bakanlığı, Kırım topraklarındaki hava savunma sistemlerinin dün gece beş ATACMS operasyonel-taktik füzesini düşürdüğünü duyurdu. Ayrıca hava savunma sistemleri Belgorod bölgesi üzerinde bir Tochka-U taktik füzesini, iki Vilkha çoklu fırlatma roket sistemi mermisini ve bir insansız hava aracını düşürdü. Ayrıca dün gece Bryansk ve Kaluga bölgelerinde bir, Tula bölgesi üzerinde iki insansız hava aracı imha edildi.
- Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı'nın akşam raporunda, "Kupyansk bölgesindeki düşman ateşi altında kalan birliklerin daha avantajlı konumlara geri çekildiği" belirtildi.
- İsviçre Cumhurbaşkanı Viola Amherd, 15 ve 16 Haziran tarihlerinde İsviçre'nin Bürgenstock şehrinde düzenlenecek Ukrayna barış konferansına katılmak için 50'den fazla ülkenin kayıt yaptırdığını söyledi. Yetkililer etkinliğe 160 ülkeden heyet davet etti. İsviçre Dışişleri Bakanlığı'nın bildirdiğine göre "Avrupa Birliği, G7 ve BRICS'ten 160 delegasyona konferansa katılım daveti gönderildi, Rusya, zirveye ilgi göstermediği için etkinliğe davet edilmedi."
- Ukrayna Enerji Bakanlığı, mart ayının sonunda yeniden başlayan Rusya saldırılarının ardından üretim kapasitesinde ciddi bir sıkıntı ve kesintiler yaşayan ülkenin elektrik ithalatı hakkında bilgi verildi. Bakanlık, Ukrayna'nın elektrik sıkıntısını batı komşuları Polonya, Slovakya ve Romanya'dan ithalat ve acil yardım yoluyla telafi etmeye çalıştığını duyurdu. Çarşamba günü ithalatın toplamı 23.692 megawatt saate ulaştı.
- AB Şeffaflık Komisyonu Başkan Yardımcısı Vera Jourova, blok ülkelerinin Izvestiya, Rossiyskaya Gazeta, RIA Novosti'nin yayınlarını "Rusya'nın Avrupa'daki siyasi süreçlere müdahalesinin bir aracı olarak kulanıldıkları" gerekçesiyle yasaklamaya karar verdiklerini bildirdi. Habere göre bu medyalardan materyallerin AB ülkelerinde herhangi bir şekilde dağıtılması yasaklanacak. Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Maria Zaharova, Moskova'nın AB'nin yaklaşan adımlarından haberdar olduğunu söyledi, "Eğer Avrupa Birliği Rus gazetecilere karşı bu tür önlemler uygularsa, o zaman Batılı muhabirler istemese bile, bizim tepkimizi görmek zorunda kalacaklar. Bundan önce sevgimizi hissettiler, şimdi misilleme tedbirlerini hissetmek zorunda kalacaklar" dedi.
- Dün uğradığı suikast girişiminde ağır yaralanan Slovakya Başbakanı Robert Fico'nun başarıyla ameliyat edildiği ve hayati tehlikeyi atlattığı açıklandı. Plus gazetesi operasyonun dört saat sürdüğünü, başbakanın yapay komada 24 saat kalacağını yazdı.
- Kremlin'in resmi internet sayfasında yayımlanan mesajda, Slovakya Başbakanı Fico'nun hayatına kastedilmesinin hiçbir haklı gerekçesi olamayacağının altı çizildi. Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, Slovakya Cumhurbaşkanı Zuzana Caputova'ya gönderdiği telgrafta, Slovakya Başbakanı Robert Fico'nun hayatına kastedildiğini öğrenmekten öfke duyduğunu belirterek, saldırıyı hiçbir gerekçesi olamayacak iğrenç bir suç olarak nitelendirdi. Söz konusu telgrafta şu ifadeler yer aldı: "Slovakya Cumhuriyeti Başbakanı Robert Fico'nun hayatına kastedildiğini büyük bir öfkeyle öğrendim. Bu iğrenç suç haklı gösterilemez. Robert Fico'yu cesur ve sağlam fikirli bir adam olarak tanıyorum. Bu niteliklerinin bu zor duruma dayanmasına yardımcı olacağını ümit ediyorum. Lütfen kendisine en içten desteğimin yanı sıra hızlı ve tam anlamda sıhhatine kavuşma dileklerimi iletin." (Sputnik)
- Tataristan lideri Rustem Minnihanov’un Kazan'da düzenlenen Geleneksel 15. Uluslararası Rusya-İslam Alemi Kazan Ekonomi Forumu çerçevesinde yabancı diplomatik misyon temsilcileriyle bir araya geldiği görüşmede söz alan Türkiye'nin Moskova Büyükelçisi Tanju Bilgiç, Türkiye’nin Rusya ile ticaret hacmini 100 milyar dolara çıkarmak istediğini söyledi. Çeşitli alanlardaki Rusya-Türkiye ilişkileri hakkında kısa bir değerlendirme yapan Bilgiç, "İşbirliğimiz çok iyi. Liderlerimiz arasında çok iyi ilişkiler kuruldu.Hedefimiz, ticaret hacmini 100 milyar dolara çıkarmak. İki ülke arasındaki ticaret hacmi geçen yıl 56 milyar dolar olarak gerçekleşti” dedi. (Sputnik)
15 Mayıs Çarşamba
AKŞAM BÜLTENİ
- Vladimir Putin, savunma bakanlığı görevine Andrey Belousov'un getirilmesini savunma harcamalarındaki artışla açıkladı. Putin Belosuov'un askeri ekonominin genel ekonomiye entegrasyonu konusunda ehil bir isim olduğunu söyledi.
Putin ayrıca eski savunma bakanı Sergey Şoygu'ya çalışamaları için teşekkür etti.
Vladimir Putin genelkurmayda görev değişikliği planlamadıklarını da söyledi.
- Rusya Savunma Bakanlığı Zaporojye bölgesindeki Rabotino köyünün ele geçirildiğini açıkladı. Ukrayna'nın geçen yaz başlayan karşı taarruzu Rabotino'yu hedef almıştı.
- ABD Dışişleri Bakanı Anthony Blinken Kiev'de Ukraynalı mevkidaşı Dmitri Kuleba ile bir araya geldi. Blinken Harkov kendine bir Patriot bataryası daha yerleştirme konusunu görüştüklerini açıkladı.
Blinken Ukrayna'ya askeri yardım için 2 milyar dolar ek kaynak ayıracaklarını söyledi.
ABD Dışişleri Bakanı ayrıca tedarik ettikleri silah sistemlerinin nasıl kullanılacağı konusunda kararı Ukrayna'nın vereceini söyledi. Blinken bununla birlikte bu silahlarla Rusya topraklarının vurulmasını teşvik etmediklerini dile getiriyor.
- Slovakya Başbakanı Robert Fico'ya silahlı saldırı düzenlendi. Saldırıda yaralanan Fico'nun hastaneye kaldırıldığı bildiriliyor. Saldırgan ise olay yerinde yakalandı.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova'ya "Türkiye'de darbe girşimi yaşandığı" yönünde basına yansıyan haberler soruldu. Zaharova Ankara ile özel kanallar üzerinden iletişimi sürdürdüklerini söyledi.
- Rusya Merkez Bankası ülkenin ithalat ve ihracatında rublenin payının ilk kez yüzde 40'ın üzerine çıktığını açıkladı.
- Financial Times'ın haberine göre Avrupa Birliği, uyarılara rağmen yabancı ajan yasasını kabul eden Gürcistan'ın üyelik başvurusunu dondurmayı planlıyor.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Reuters ajansı, ABD Hazinesi'nin Rusya'da faaliyet göstermeye devam eden Avusturya bankası Raiffeisen'ı uyardığını bildiriyor. Ajansın haberine göre hazine yetkilileri Raiffeisen yönetimini "ABD finansal sistemine erişimi kaybetme riski" konusunda uyardı. Haberde Hazine Sekreteri Wally Adeyemo'nun banka yönetimine 6 Mayıs günü bir mektup gönderdiği bildiriliyor. Adeyemo'nun mektubunda Raiffeisen'ın Rusya'daki faaliyetlerini genişletme planlarından duyulan endişelerin dile getirildiği öğrenildi.
- Vladimir Putin yeni hükümet atamalarından sonra boşanan beş valilik kadrosuna yeni isimler atadı. Kaliningrad valiliğine İlya Seredyuk, Kursk valililğine Aleksey Smirnov, Tula valiliğine Dmitri Milyayev ve Habarovsk valiliğine Dmitri Demeşin getirildi.
- Ukrayna Devlet Başkanı İspanya ve Portekiz'e yapacağı resmi gezileri iptal etti. İspanyol EFE ajansı, gezilerin iptal edilmesine gerekçe olarak "cephedeki karmaşık durumu" işaret ediyor.
- Rusya Savunma Bakanlığı bu sabah Tataristan üzerinde Ukrayna'ya ait bir insansız hava aracının düşürüldüğünü açıkladı. Öte yandan Rosaviatsiya Kazan ve Nijnekamsk havalimanlarınında uçuşların geçici olarak durdurulduğunu açıkladı.
Rusya Savunma Bakanlığı ayrıca Kırım üzerinde 10 ATACMS roketinin düşürüldüğünü açıkladı. Bakanlık roketlerin vurulmasından sonra etrafa patlayıcı misketlerin yayıldığına dikkat çekerek halkı bu cisimlere dokunmamaları konusunda uyardı.
- Politico dergisi Ukrayna'nın Amerika'dan aldığı silahlarla Rusya topraklarını vurabilmek için Beyaz Saray'dan söz konusu yasağın kaldırılmasını talep ettiğini yazdı. Habere göre bir grup Ukraynalı yetkili şu anda konuyla ilgili görüşmelerde bulunmak üzere Washington'da bulunuyor.
- Avrupa Birliği'nin Rusya'ya yönelik kabul etmeye hazırlandığı 14'üncü yaptırım paketinde NOVATEK'e ait Yamal SPG sıvılaştırılmış doğal gaz projesini hedef alabileceği bildiriliyor. Kommersant'ın bildirdiğine göre tesiste çıkarılan doğal gazın Avrupa limanlarından re-eksportuna yasak getirilmesi gündemde.
SABAH BÜLTENİ
- Başkan Putin, yarın başlayacak Çin gezisi öncesinde resmi haber ajansı Xinhua'ya verdiği röportajda, Rusya'nın Ukrayna'daki çatışmaya barışçıl yollarla "kapsamlı, sürdürülebilir ve adil bir çözüm" istediğini söyledi. Putin, "Ukrayna konusunda diyaloğa da açığız ancak bunlar, bizim çıkarlarımız dahil, bu çatışmaya dahil olan tüm ülkelerin çıkarlarını dikkate alan müzakereler olmalı" diye ekledi. Putin, "garantilerin güvenilirliği" konusunu potansiyel müzakerelerin ana sorunu olarak değerlendirdi. Rus lider "Bu güvensizlik Batılı ülkelerin uluslararası hukuka dayalı bir dünya düzenini değil, mevcut siyasi duruma ve icat edenlerin kendi çıkarlarına göre değişen kurallara dayalı bir düzeni tercih etmesinden kaynaklanmaktadır" dedi.
- Aynı röportajda ekonomik ilişkilere de değinen Putin, "Rusya ile Çin arasındaki ekonomik işbirliğinin dış zorluklara ve krizlere karşı istikrarlı bir bağışıklık göstermeyi başardığını" belirtti. Putin, Rusya-Çin ticaret hacminin son beş yılda iki katına çıktığına dikkat çekti. Putin,dış ticaretin 2019'da 111 milyar dolara, 2023'te ise 227,8 milyar dolara ulaştığını belirtti. Rus lider ayrıca, Rus ve Çinli şirketler arasındaki anlaşmaların yüzde 90'ından fazlasının ulusal para birimleriyle gerçekleştiğini kaydetti.
Putin “Batı'daki küresel türbülans ve ekonomik çalkantılar zemininde elde edilen bu başarılı sonuçlar, seçtiğimiz bağımsız yolun, yani ulusal çıkarların peşinde koşmanın stratejik açıdan doğru olduğunu bir kez daha doğruluyor. Ülkelerimiz uzun süredir eşit ve karşılıklı yarar sağlayan ekonomik ilişkilerden yana bilinçli bir seçim yapmıştır" diye vurguladı.
- Kiev'e sürpriz bir ziyaret gerçekleştiren ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken, Washington ve Kiev'in 10 yıllık ikili güvenlik anlaşması imzalayacağını açıkladı. Kiev Politeknik Enstitüsü'nde konuşan Blinken, "10 yıllık anlaşmamızda ABD, hava savunmasından insansız hava araçlarına ve mayın temizlemeye kadar çeşitli cephelerde Ukrayna savunmasını ve güvenliğini destekleyecektir" dedi. Blinken'e göre Ukrayna'nın NATO'ya kabul süreci birçok ülkeyle yapılacak güvenlik anlaşmalarıyla destekleneeğini ve 32 ülkenin Ukrayna ile güvenlik anlaşmaları müzakere ettiğini ekledi, "Zaman Ukrayna’nın yanında. Çünkü her ay birlikte yaptığımız çalışmalar Ukrayna'yı AB ve NATO üyeliğine yaklaştırıyor" dedi.
- Bloomberg ajanınsa göre ABD, Ukrayna'ya bir Patriot bataryası daha göndermeyi planlıyor.
- Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı, askerlerinin Harkov bölgesinin Rusya sınırına yakın Volçansk şehri çevresindeki mevzilerden çekildiğini duyurdu. Açıklamada "Birliklerin düşmanın ateş ve saldırı eylemleri nedeniyle, askerlerin hayatını kurtarmak için çekildiği" belirtildi. Öte yndan Rusya Savunma Bakanlığı, "Harkov bölgesindeki birliklerin pozisyonlarının iyileştirildiği" açıklamasını yaptı. Medyadaki yorumlarda Rusya biriklerinin saldırısının Harkov şehrini de hedef alan kapsamlı bir taaarruz mu, yoksa Putin'in daha önce ifade ettiği "sınırda Rusya topraklarına saldırıları engelleyecek güvenlik için tampon bölge oluşturma" amacıyla mı sınırlı olduğunun henüz belli olmadığı kaydediliyor.
- Rusya Savunma Bakanlığı dün gece üç bölgede 17 İHA'nın düşürüldüğünü duyurdu. Hava savunma güçlerinin Belgorod bölgesi üzerinde iki Amerikan HARM füzesi, iki Fransız Hammer güdümlü bombası, iki Vilkha MLRS roketi ve dokuz İHA'yı düşürdüğü açıklandı. Kursk bölgesinde beş, Bryansk blgesinde üç İHA imha edildi. Açıklamaya göre Kırım yarımadası topraklarında on adet ATACMS operasyonel-taktik füzesi imha edildi.
- Kırım yarımadasındaki Sevastopol şehrinin valisi Mihail Razvojayev, Rus ordusunun Ukrayna'nın şehre yönelik füze saldırısını püskürttüğünü söyledi. Vali, hava savunma sistemlerinin Karadeniz üzerinde ve Belbek havaalanı bölgesinde çok sayıda Ukrayna füzesini düşürdüğünü bildirdi.
- Belgorod şehri üzerinde çok sayıda "hava hedefi"nin düşürüldüğü açıklandı. Vali Vyaçeslav Gladkov'a göre, roketlerden biri Dubovoye köyündeki bir konut binasına isabet etti ve yangın çıktı. İki kişi yaralandı.
- Bölge valisi Vasily Golubev, bu sabaha karşı yaptığı açıklamada iki İHA saldırısı sonucunda Rostov bölgesindeki bir yakıt deposunda iki patlama meydana geldiğini söyledi. Vali, yangın çıkmadığını, yaralı ya da can kaybı da olmadığını vurguladı.
- AK&M ajansının birleşme ve satın alma piyasasına raporuna göre, yılın ilk çeyreğinde Rusya’dan veya Ruslardan şirketlerin sahip olduğu yurtdışındaki varlıkların satış hacmi yedi kat arttı. Geçen yılın aynı döneminde 158,6 milyon dolar olan satış hacmi bu yıl 1,1 milyar dolara ulaştı.
- Finlandiyalı kereste fabrikası Metsa Group, Rusya'daki tüm bağlı ortaklıklarının satışına ilişkin işlemin tamamlandığını duyurdu. Finlandiya şirketinin Rusya'daki varlıklarının tamamını Vologda Kereste Endüstrisi Şirketler Grubu satın aldı.
14 Mayıs Salı
AKŞAM BÜLTENİ
- Rusya'nın yeni savunma bakanı Andrey Belousov, yeni bir seferberliğe ihtiyaç görmediğini açıkladı. Belousov ordunun planlı alımların yanı sıra sözleşme imzalayanlar sayesinde büyümeye devam edeceğini söyledi.
Belousov bakan olarak temel görevlerinden birinin askeri ekonomiyi ülke ekonomisine entegre etmek olduğunu da söyledi. Belousov hayatta "hataya yer var, ama yalana yok" ilkesinden ilham aldığını da belirtiyor.
- Rusya parlamentosunun alt kanadı Mihail Mişustin'in kurduğu kabineyi onayladı. Öte yandan devlet başkanı yardımcılığına atanan eski Tula valisi Aleksey Dyumin ile eski Güvenlik Konseyi Sekreteri Nikolay Patruşev'in sorumluluk alanları belli oldu. Kendisi de bir gemi inşaat mühendisi olan Patruşev tersanecilik meseleleriyle Dyumin ise savunma sanayi ve spor konularıyla ilgilenecek.
Federasyon Konseyi de Sayıştay Başkanlığı görevine Boris Kovalçuk'un getirilmesine onay verdi.
- Ukrayna, Rusya'nın yeni bir taarruz düzenlemesi beklenen Sumskaya Vilayeti'nde tahliyeye tabi bölgeleri genişletme kararı aldı.
- İngiltere Savunma Bakanı Grant Shapps, Kiev'in kendilerinden aldıkları silah sistemleriyle Kırım Köprüsü'nü vurmasına izin verdiklerini söyledi.
- Yeniden FSB'nin başına geçmesi beklenen Aleksandr Bortnikov, FSB birliklerinin Ermenistan-Türkiye sınırında görev yapmaya devam edeceğini söyledi.
- Gürcistan parlamentosu "yabancı ajan" yasa tasarını üçüncü okuma aşamasında da kabul etti. Tasarı 30'a karşı 84 oyla kabul edilirken parlamento binasının önünde protestocular gösteri yaptı. RBC gazetesi protestocuların parlamento parmaklıklarını kırdığını aktarıyor.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Ukrayna istihbaratının başı Kirill Budanov, Rusya'nın kuzeydeki Sumskaya Vilayeti'nde yeni bir taarruz başlatmasını beklediğini söyledi. Budanov ayrıca Harkov bölgesindeki durumun kritikleştiğini dile getiriyor. Budanov söz konusu taarruzlara karşı koymak için yeterli miktarda silah ve askere sahip olmadıklarından da yakındı.
Öte yandan İspanyol El Pais gazetesine konuşan Sumskaya Vilayeti Ordu Sözcüsü Aleksandr Bondarenko, ülkede iki yıldır devam eden çarpışmalardan sonra insanların orduya katılmaktan kaçındığını söyledi. Bondarenko anketlere göre seferberlik kapsamında orduya katılmaya hazır olduğunu beyan edenlerinin oranının yüzde 30'larda kaldığına dikkat çekiyor.
- Politico'nun haberine göre, Rus ordusunun Harkov'da başlattığı yeni taarruz Ukraynalıların yanı sıra ülkenin batılı ortaklarını da demoralize etme potansiyeline sahip. Dergi gelişmeler neticesinde Ukrayna'nın üzerindeki "müzakere baskısının" artabileceğini yazıyor.
Dergi ayrıca yeni oluşturulan 10 müfrezeden 5'inin Kiev'in savunmasına ayrılacağını aktardı.
- Vladimir Putin Tula Valisi Aleksey Dyumin'i ve eski Güvenlik Konseyi Sektreteri Nikolay Patruşev'i yardımcıları olarak atadı. 2016'dan beri Tula valiliği görevini yürüten Dyumin, daha önce devlet başkanının güvenliğinden sorumlu birimde çalışmıştı.
Putin ayrıca Dmitri Peskov'u basın sekreterliği görevine yeniden atadı.
- Polonya Cumhurbaşkanı Duda, yakın gelecekte Ukrayna'ya Patriot bataryası vermelerinin mümkün olmadığını söyledi. Öte yandan Almanya Başbakanı Olaf Scholz Ukrayna'ya üçüncü Patriot bataryasını vereceklerini açıkladı.
- Rusya'nın Volgograd vilayetinde yakıt ve orman ürünleri taşıyan bir yük treninde yangın çıktı. Trenin yangın başlamadan önce raylardan çıktığı bilfiriliyor.
- Rusya'da yabancı ajan ilan edilen ünlü müzisyen Andrey Makareviç hakkında cezai soruşturma açılması gündemde. Tass ajansı Makareviç hakkında aşırılıkçı olup olmadığı yönünde soruşturma başlatılacağını bildiriyor.
SABAH BÜLTENİ
- Rusya ordusunun Harkov bölgesinde devam eden ilerleyişi "ikinci cephenin açıldığı" şeklinde yorumlanırken, Başkan Zelenskiy, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin Harkov yönünde savunmayı güçlendirdiğini duyurdu. Zelenskiy dünkü TV konuşmasında, "Görevimiz kesinlikle açık: Rusya'nın savaşı genişletme girişimini engellemek" dedi. Ukrayna, Rus toplarının Harkov'a kadar ulaşacağı bölgeye ilerlemesini engellemek amacıyla takviye kuvvet gönderiyor.
- Ukrayna'nın Harkov Bölgesi Valisi Oleg Sinegubov, cuma günü sınırı geçen Rus birliklerinin bazı yönlerde ilerlemeye devam ettiğini söyledi. Sinegubov'a göre Rus birliklerinin ele geçirmeye çalıştığı, Harkov'a 60km mesafedeki Volçansk şehrinde sivil tahliyeleri sürerken, sadece üç yüz kişi kaldı. Volçansk, şehrinde 2022 yılında 17 binden fazla insan yaşıyordu. Öte yandan Harkov'un kuzey batısındai Rusya sınırına yakın Sumy bölgesi savunma dairesi başkanı Vladimir Artyukh, "cephede kötüleşen durum nedeniyle Belopol ve Vorojbyansk kasabaları sakinlerinin tahliye edilmesi" kararı alındığını duyurdu.
- Medyaya yansıyan haber ve analizlerde, Rus ordusunun dört gündür Harkov yönünde ilerlediği, her gün yeni yerleşim yerlerinin ele geçirildiği vurgulanıyor. M. Komsomolets 13 Mayıs Pazartesi günü, Kupyansk ve Harkov yolunda önemli bir yerleşim yeri olan Volçansk'in merkezinde çatışmaların başladığını ve yakındaki Sumy yönündeki çatışmaların yoğunlaştığımı yazdı. Gazeteye komuşan askeri uzman Anatoli Matviçuk "Kuzey grubu tarafından yürütülen operasyon, daha önce ilan edilen, ihtiyaç duyulan tampon bölgenin yaratılmasıyla sınırlı olmayabilir" dedi. Uzmanlar, ayrıca Rus birliklerinin saldırları durdurabilecek hiçbir hendek veya mayın tarlası gibi engelle karşılaşmadığını yazıyor. BBC'ye konuşan bazı Ukraynalı kaynaklar da, Rusya'nın Harkov'a bir operasyon hazırlığında olduğu uzun süredir aleni olmasına rağmen sınırda herhangi bir ciddi önlem alınmadığı eleştirilerini dile getirdiler. Rusya'nın güvenliği için bölgede bir tampon böge oluşturulması hedefini daha önce Başkan Putin açıklamıştı.
- Rusya Savunma Bakanlığı'nda son dönemin ikinci üst düzey gözalltı operasyonu duyuruldu. Bakanlık Ana Personel Dairesi Başkanı Korgeneral Yuri Kuznetsov Moskova'da gözaltına alındı. Kuznetsov'un "büyük miktarda rüşvet almakla" suçlandığı bildiriliyor. Rusya Soruşturma Komitesi Ana Askeri Soruşturma Dairesi tarafından yürütülüyor. Kuznetsov'un işyerinde ve evinde aramalar yapıldı. 2010 yılında Kuznetsov, Silahlı Kuvvetler Genelkurmay Başkanlığı 8. Müdürlüğü'nün başına ve Mayıs 2023'te Ana Personel Müdürlüğü görevine atandı.
- Beyaz Saray, Başkan Biden'ınRusya'dan uranyum ithalatını yasaklayan bir yasayı imzaladığını duyurdu. Biden'ın ulusal güvenlik danışmanı Jake Sullivan, kararın "sivil nükleer enerjide Rusya'ya bağımlılığı azaltarak ve devamında ortadan kaldırarak" ABD'nin enerji ve ekonomik güvenliğinin güçlendirilmesine yardımcı olacağını" söyledi.
- ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan, ABD Kongresi tarafından onaylanan 60,8 milyar dolarlık paketin bir parçası olarak tahsis edilen ilk Amerikan askeri yardımının Ukrayna'ya teslim edildiğini duyurdu. Sullivan ayrıca ABD'nin Ukrayna'ya daha fazla Patriot hava savunma sistemi tedarik etmek için çalıştığını da doğruladı.
- Dün "ABD Dışişleri Bakanı Antony Blinken'in bu hafta Ukrayna'yı ziyaret etmesi bekleniyor" haberi Politico gazetesinde yer aldı. Bu sabah ise, Blinken'in gece treniyle Kiev'e gelişinin fotoğrafarı medyaya yansıdı. Sürpriz gezi medyadan gizlenerek gerçekleşti. Binken en son geçen yıl eylül ayında Kiev'i ziyaret etmişti.
- Rusya'nın yeni Savunma Bakanı olarak bugün Federasyon Konseyi'nden onay alması beklenen Andrey Belousov, özel askeri harekata katılan askeri personelin maaşlarını en az 200 bin rubleye çıkardıklarını hatırlattı. Belousov, özel askeri harekat katılımcılarına sivil hastanelerde hizmet verilemediğini, askeri hastanelerin dolmuş vaziyette olduğunu belirtti ve çözüm arayacaklarını kaydetti.
- NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg, Ukrayna'nın yeniden inşası sorununa ilişkin bir soruya, "Savaş sonrası restorasyon için öncelikle Ukrayna'nın galip gelmesini sağlamamız gerekiyor. Eğer Ukrayna galip gelemezse onarılacak hiçbir şey kalmayacaktır” dedi.
- Estonya Devlet Başkanı Danışmanı Madis Roll, hükümetin batı Ukrayna'ya birlik gönderme olasılığını düşündüğünü söyledi. Roll'a göre Estonyalı askerler, savaş operasyonlarıyla ilgili olmayan "arka rolleri üstlenebileceklerini" savundu.
- Bloomberg, Norveç'in Gazprom'un yerini alarak Avrupa'nın ana gaz tedarikçisi haline geldiğini yazdı. 2023'te AB'nin toplam gaz alımının yüzde 30'unu karşıladı. Ukrayna'daki özel askeri operasyon öncesi Gazprom, Avrupa'daki gaz pazarında yüzde 35 pay sahibiyidi.
- Rusya, belirli bir kategorideki vatandaşların yurt dışına seyahatleri üzerindeki kontrolü sıkılaştırmayı planlıyor. İzvestia gazetesi, Birleşik Rusya grubunun temsilcilerinin Devlet Dumasına ilgili bir yasa tasarısını sunmayı planladığını yazıyor. Bu önlemler, gizli bilgilere erişimi olan devlet yetkilileri ve şirket çalışanları için geçerli olacak. İşverenlerin, gizli verilere erişimi olan çalışanların pasaportlarını kontrol altında tutma hakkına sahip olması planlanıyor.
- Moskova'daki bir mahkeme, polis memurlarına küfür eden bir Amerikalıyı tutukladı. TASS'ın haberine göre, ABD vatandaşının adı Angelo Joseph Talarico. Sanığım 36 yaşında olduğu, Los Angeles'tan Rusya'ya geldiği, Moskova'da evlendiği ve Leninski Prospekt'te yaşadığı belirtildi. Sanığın evinin 2024 yılında başlatılan bitcoin hırsızlığıyla ilgili ceza davası kapsamında aranmak istendii sırada polise küfrettiği kaydedildi.
13 Mayıs Pazartesi
AKŞAM BÜLTENİ
- Rusya Devlet Duması yeni hükümetin başbakan yardımcılarını onayladı. Kıdemli başbakan yardımcısı mevcut sanayi ve ticaret bakanı Denis Manturov oldu. Diğer başbakan yardımcıları şöyle: Tatyana Golikova, Dmitri Grigorenko, Aleksandr Novak, Aleksey Overçuk, Dmitri Patruşev, Vitali Savelyev, Yuri Trutnev, Marat Husnullin ve Dmitri Çernışenko.
- Vladimir Putin'in savunma bakanlığı için aday gösterdiği Andrey Belosuov, askerlere yönelik sosyal destekler konusunda çalışmaları gerektiğini söyledi. Belosuov öncelikli olarak özel operasyona katılan askerlere konut edinmelerinde yardımcı olacaklarını söyledi.
- İsviçre Dışişleri Bakanlığı, ülkelerinde düzenlenecek barış zirvesinde Zelenskiy'nin planı dışındaki önerilerin görüşüleceğini açıkladı.
- Sırp lider Aleksanr Vuçiç, Ukrayna first ladysi Yelena Zelenska ile bir araya gelecek. Görüşmenin bugün Belgrad'da gerçekleşmesi bekleniyor.
- Hollanda merkezli Yandex N.V. şirketi hisselerini Moskova Borsası'ndan kaldırdıklarını duyurdu. Şirket yönetiminin gün içinde el değiştirdiği açıklanmıştı. Yandex hisseleri borsada ilerleyen günlerde yeni bir kod altında işlem görmeye başlayacak.
- Geçtiğimiz günlerde gözaltına alınan Rus gazeteci Nadejda Kevorkova, teröristler ve aşırılıkçılar listesine dahil edildi.
- Karısını döverek öldürdüğü suçlamasıyla yargılanan eski Kazakistan Ekonomi Bakanı Kuandık Bişimbayev 24 yıl hapis cezasına çarptırıldı.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Ria ajansı Türkiye'nin Rusya ile Ukrayna arasında müzakerelere yeninden başlanması için taraflara sürekli çağrıda bulunduğunu, ancak buna bir yanıt alamadığını yazdı. Ajans haberini Ankara'daki bir Türk yetkiliye dayandırdı. Ajansa konuşan yetkili "Bu konuyu sürekli en üst düzeyde gündeme getiriyoruz. Sayın cumhurbaşkanı (Recep Tayyip Erdoğan. -TürkRus) konuyu dikkatle takip ediyor. Ancak taraflardan henüz somut bir yanıt alamadık," ifadelerini kullandı.
- Rusya Maliye Bakanlığı petrol ve doal gaz satışından elde edilen bütçe gelirlerinin ocak-nisan arasında geçen yıla kıyasla yüzde 82 arttığını açıkladı. Açıklanan gelir 7,526 trilyon ruble (82 milyar dolar).
- Kırım Köprüsü'nün her iki girişinde toplam 500 otomobil uzunluğunda iki kuyruk meydana geldiği bildiriliyor. Köprü bugün iki kere kapatılmıştı.
- Rusya İçişleri Bakanlığı ünlü Sovyet pilotu Valeri Çkalov'un torunu Darya Bogdanova hakkında yakalama kararı çıkardı. Geçtiğimiz günlerde bir Ukrayna kanalına konuşan Bogdanova terörizm çağrısı yapmakla suçlanıyor. Bogdanova görüşmede Ukrayna ordusu için para topladığını söylemişti.
Öte yandan Rusya İçişleri Bakanlığı Ukrayna ordusunu finanse ettiği ileri sürülen bir şebekenin 9 üyesinin gözaltına alındığını duyurdu. Bu kişiler suç örgütü kurmak ve dolandırıcılık yapmakla suçlanıyor.
- FSB, Nijniy Novgorod'da eski bir Yandex çalışanını vatana ihanet suçlamasıyla gözaltına aldı. Söz konusu şahıs Ukrayna'ya para göndermekle itham ediliyor.
- Tacikistan ve Rusya göçmen işçi sorununu Duşanbe'de düzenlenecek BDT bakanlar toplantısında ele alacak.
- Gürcistan'da "yabancı ajan" yasasına karşı düzenlenen protestolar devam ediyor. Ria'nın haberine göre dünkü protestolarda 20 kişi gözaltına alındı. İktidar partisi Gürcü Hayali, protestolara rağmen tasarıyı üçüncü okuma aşaması için parlamentoya sundu.
SABAH BÜLTENİ
- Belgorod Valisi Vyaçeslav Gadkov dün gerçekleşen saldırılarda topam can kaybının 19'a çıktığını duyurdu. Roket isabet eden apartmanın çöktüğü olayda 2'si çocuk 20 kişi de yaralandı. Enkaz altına kalanların sayısı biinmiyor.
- RIA Novosti haberine göre, Rusya güçleri Mirgorod şehrinde Belgorod'a saldırılar için kullanılan bir askeri havaalanını vurdu. Bir kaynak "12 Mayıs akşamı geç saatlerde Poltava bölgesinin Mirgorod şehrine iki saldırı yapıldı, ilkinde akşam 20.40'ta şehrin güneydoğusundaki bir askeri hava alanı vuruldu. Bu havaalanı Ukrayna tarafından Belgorod ve Donbass'a yapılan son saldırılar sırasında kullanıldı ve 831'inci taktik havacılık tugayı burada konuşlanmış durumda" dedi.
- Rusya Savunma Bakanlığı'nca sabah yapılan son açıklamaya göre, gece boyunca dört bölgede 31 İHA düşürüldü. Ayrıca 12 MLRS mermisi ve dört Storm Shadow füzesi etkisiz hale getiridi.
Kırım üzerinde dört Storm Shadow hava füzesi ve yedi insansız hava aracı düşürüldüğü belirtildi.
- Belgorod'a akşam saatlerinde yapılan yeni füze saldırısında üç sivilin daha hayatını kaybettiği açıklandı.
- Bölge valisi Vyacheslav Gladkov, hava savunma sistemlerinin bu sabaha karşı Belgorod şehri ve Belgorod bölgesi üzerindeki birçok hava hedefini vurduğunu söyledi. Rus haber ajanslarının bildirdiğine göre gece Belgorod'da çok sayıda patlama duyuldu.
- Bölge valisi Igor Artamonov, Rusya'nın Lipetsk bölgesinin Stanovlyanskiy bölgesinde dron saldırısının püskürtüldüğünü, bir elektrik trafo merkezindeki yangının söndürdülüğünü söyledi.
- Kursk bölgesinde gece boyunca 8 uçak tipi insansız hava aracı (İHA) düşürüldü.
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, Rus ordusunun Harkov yönünde ilerleyişini kabul etti. Zelenskiy'e göre Ukrayna silahlı kuvvetleri burada şiddetli savunma savaşları veriyor.
- Ukrayna Genelkurmay Başkanlığı, "Harkov yönünde durumun zor olduğunu, Rus birliklerinin Volçansk şehri bölgesinde taktiksel başarılar elde ettiğini" duyurdu.
- Microsoft Corporation'ın Rusya'daki kullanıcılar için ürünlerine yönelik önemli güncellemeleri erişime açtığı bildirildi. İzvestiya'ya göre örneğin, Windows 11 23H2 (en son global sistem güncellemesi) VPN bağlantısı olmayan bilgisayarlara indirilebiliyor. Daha önce bu tür güncellemeler Rus IP adreslerine sahip bilgisayarlara yüklenemiyordu.
12 Mayıs Pazar
- Rusya'nın Ukrayna sınırıan yakın Belgorod şehrinde bir roket isabet etmesiye ağır hasar gören çok katlı bir apatrtmanın çatısı, kurtarma ekiplerinin üzerine düştü. Ajanslara göre çok sayıda kişi yaralandı, enkaz altında kalanlar olduğu sanılıyor. Bölge valisi, roket düşen apartmanın onuncu kattan birinci kata kadar tüm girişinin çöktüğünü bildirdi. Telegram kanalları Baza ve Shot, en az üç kişinin yaralandığını yazdı. Shot'a göre, çöken girişteki molozların altında en az 15 kişi kalmış olabilir.
- Rusya Savunma Bakanlığı açıklamasına göre, Rus hava savunma sistemleri, Belgorod bölgesi üzerinde Moskova saatiyle 11:40 civarında altı Toçka-U füzesini, dört Vampire MLRS füzesini ve iki Vilkha MLRS füzesini imha etti. Düşen Toçka-U füzelerinden birinin parçaları Belgorod'daki bir konut binasına zarar verdi.
- Ukrayna Savunma Bakanlığı, 18 Mayıs'ta resmen yürürlüğe girecek yeni seferberlik yasası nedeniyle "sessiz ve sakin yaşamın sonu" uyarısında bulundu. Bakanlık sözcüsü Dmitri Lazutkin, "artık tüm Ukrayna toplumunun harekete geçmesi gerektiğini" belirterek "Bazı insanların sürekli cephede savaştığı, bazılarının ise sessiz sakin hayatlarını yaşadığı ikili bir yaşamın sona ereceği aşikar. Yeni seferberlik yasası ülkenin tamamını kapsayacak ve herkese uygulanacak" dedi. Lazutkin, bu "çarpıcı farkın" Donbass'tan Kiev, Lvov ve diğer huzurlu şehirlere dönüşte her zaman fark edildiğini belirtti.
Yeni yasaya göre, seferberlik sırasında 18 ila 60 yaş arasındaki erkeklerin her zaman bir askerlik kayıt belgesi taşımaları gerekecek. Yurtdışında olup da askerlik kayıt belgesi olmayanlar yeni pasaport alamayacak. Yasa, çatışmaşarım bailamasıyla yurt dışına çıkan ve ülkere dönmeyen yüz binlerce kişiyi etkileyecek. Yasa yayınlandıktan sonra askerlik hizmetiyle yükümlü tüm kişilere 60 gün içinde ikamet adreslerini, iletişim bilgilerini ve askeri kayıp verilerini güncelleme zorunluluğu getirilecek. 18-60 yaş arası askerlik hizmetinden sorumlu kişiler, ancak askerlik sicil bilgilerini güncellemeleri halinde Ukrayna'nın yabancı diplomatik kurumlarında konsolosluk hizmeti alabilecek. Ukrayna Devlet Başkanı Volodimir Zelenskiy, parlamentonun kabul ettiği seferberlik yaşının 27’den 25’e düşürülmesiyle ilgili yasayı daha önce onaylamıştı.
- Eski ABD Dışişleri Bakan Yardımcısı Victoria Nuland, Politico'ya verdiği röportajda "Ukrayna'nın pozisyonunun 2022'deki müzakereler için yeterince güçlü olmadığını ve durumun bugüne kadar değişmediğini" söyledi. Gazetecinin, ABD yetkililerinin Kiev'i çatışmayı 2022'de, özellikle de sonbaharda, müzakereler yoluyla sonlandırmaya zorlamama kararının bir hata olup olmadığı sorusuna Nuland bu şekilde yanıt verdi. Nuland, Dışişleri Bakanlığı'nda 30 yıl çalıştıktan sonra emekli oldu. Nuland, Özellikle 2014 kışında Kiev'deki protestolar sırasında Meydan'a gelerek protestoculara yiyecek dağıtmasıyla hatırlanıyor.
- Vali Vyaçeslav Gladkov, Rusya'nın Belgorod bölgesindeki yoğun bombardıman sonucunda bir sivilin öldüğünü ve 29 kişinin de yaralandığını söyledi. Yaralılar arasında bir de çocuk var. Bombardıman sonucunda Belgorod'da 49 daire, 4 ticari mülk ve 21 araba hasar gördü.
- Bu sabaha karşı bir açıklama yapan Vali Andrey Boçarov, Rusya'nın Volgograd bölgesinde hava savunma sistemlerinin bir hava saldırısını püskürttüğünü, vurulan İHSA'lardan birinin Volgograd petrol rafinerisi sahasında patlayarak yangına neden olduğunu duyurdu. Vali, "İtfaiye ve kurtarma ekipleri kısa sürede olay yerine gelerek yangını söndürdü. Herhangi bir can kaybı yok” dedi. Kommersant'ın haberine göre Rusya'nın petrol rafinerileri yılbaşından bu yana sık sık saldırıya uğruyor. Son olarak 9 Mayıs'ta Gazprom Salavat petrol rafinerisine, 10 Mayıs'ta ise Kaluga bölgesindeki bir başka petrol rafinerisine saldırı düzenlendi.
- Rusya'nın saldırılarının yoğunlaşması sonrası Ukrayna polisi, son iki gün içinde Harkov bölgesinden 970 sivili güvenli yerlere tahliye etti.
- Alman Welt gazetesi, Avrupa Birliği'nin Ukrayna'ya güvenlik garantileri sağlamaya yönelik bir anlaşma taslağı üzerinde anlaştığını, begenin Avrupalı askeri personelin Ukrayna'ya gönderilmesini kapsamadığını yazdı. Metinde "Gelecekte Ukrayna'ya yönelik bir saldırı durumunda Avrupa Birliği ve Ukrayna, Ukrayna'nın BM Şartı'nın 51. maddesi uyarınca meşru müdafaa hakkını kullanmasının ihtiyaçları konusunda 24 saat içinde istişarelerde bulunacak. Avrupa Birliği, askeri, sivil, insani, mali, ticari ve ekonomik yardım yoluyla Ukrayna'nın uzun vadeli güvenliğini sağlamayı üstlenecektir. AB ayrıca Ukraynalı mültecileri kendi topraklarında ağırlamaya devam edecek ve savaştan sonra ülkenin yeniden inşasına yardımcı olacaktır" deniliyor. Garantilerin Ukrayna NATO ve AB'ye katılana kadar yürürlükte olması gerekecek. Şu anda belgenin taslak versiyonu Kiev ile görüşülüyor. Yayında, Avrupalı yetkililerin anlaşmayı en geç temmuz başında imzalamayı planladıkları belirtiliyor.
- Forbes'un analizine göre, askerlik hizmetinden sorumlu Ukraynalılar sınır dışı edilirse Polonya ekonomisi bundan büyük zarar görecek. Polonya, 18 Mayıs'ta yürürlüğe girecek yeni bir seferberlik yasasının kabul edilmesinin ardından zorunlu askerliğe tabi olan Ukraynalıların geri dönüşü konusunda Ukrayna'ya yardım etme sözü vermişti. Yazıda, ülkede yaşayan binlerce Ukrayna vatandaşının işlerini bırakıp orduya katılmak zorunda kalabileceği yorumu yapılıyor. Şubat 2022'de çatışmaarın başlamasından bu yana Polonya'ya gelen bir milyondan fazla Ukraynalının 371 bini kanunen zorunlu askerlik hizmetine tabi olabilecek askerlik çağındaki erkekler.
- Putin'in isteği üzerine Rusya Devlet Duması tarafından yeniden hükümet başkanı olarak atanan Mihail Mişustin'in kabinesi şekilleniyor. Rus medyasına göre önceki hükümette Sanayi ve Ticaret Bakanı ve Başbakan Yardımcılığı görevlerinde bulunan Denis Manturov, Başbakan Birinci Yardımcısı olarak terfi edecek. Şu an bu görevde bulunan Andrey Belousov ise "başka bir göreve" atanacak. Şu anda Kaliningrad bölge valisi olan Anton Alihanov'un Sanayi ve Ticaret Bakanı olması bekleniyor. Kabinede büyük değişiklik beklenmiyor.
Mihail Mişustin'in başbakan yardımcısı olarak onaylanmasını istediği isimler şöyle:
Vitaliy Savelyev (eski Ulaştırma Bakanı);
Dmitriy Patruşev (eski Tarım Bakanı);
Aleksandr Novak (enerji konularından sorumlu eski Başbakan Yardımcısı);
Dmitriy Grigorenko (eski başbakanlık baş müsteşarı);
Dmitriy Çernişenko (Dijital Ekonomi ve inovasyon, kültür, turizm ve spordan sorumlu eski Başbakan Yardımcısı);
Tatyana Golikova (Sosyal politikadan sorumlu eski Başbakan Yardımcısı);
Aleksy Overçuk (Avrasya entegrasyonu ve uluslararası kuruluşlarla işbirliğinden sorumlu eski Başbakan Yardımcısı);
Yuri Trutnev (Başbakan Yardımcısı ve Uzak Doğu Federal Bölgesi devlet başkanı temsilcisi);
Marat Husnullin (eski Başbakan Yardımcısı, Güney Federal Bölgesi küratörü).
- Gürcistan'ın başkenti Tiflis'te dün yabancı ajan yasasına karşı en büyük protesto yürüyüşlerinden biri gerçekleşti. Reuters'in haberine göre yürüyüşte 50 bin kişi toplandı. Miting, Gürcistan Başbakanı Irakli Kobakhidze'nin, "bir kısım vatandaşların ve özellikle de yanıltılmış gençliğin muhalefetine rağmen hükümetin yasayı hayata geçirmekte ısrarlı olduğu" açıklamasından bir gün sonra gerçekleşti. Yeni değişiklikler, "yabancı etki ajanı" terimini "yabancı bir gücün çıkarlarını gözeten örgüt" terimiyle değiştiriyor. Tasarıya karşı çıkanlar, değişikliklerin "Rus sistemi" olarak nitelendiriyor ve bunu ifade özgürlüğüne ve Gürcistan'ın gelecekteki AB üyeliğine yönelik bir tehdit olarak görüyor. Gürcistan'ın iktidar partisinin temsilcileri, değişikliklerin ABD'nin yabancı ajanlara ilişkin yasasının yumuşatılmış bir versiyonu olduğunu iddia ediyor. Tasarı 1 Mayıs'taki ikinci okumada kabul edildi . Protestolar nisan sonundan bu yana sürüyor. 13 Mayıs'ta Gürcistan parlamentosunda yasanın üçüncü okuması yapılacak.
- Eurovision 2024 müzik yarışmasının finali İsveç'in Malmö kentinde gerçekleşti. İsviçreli sanatçı Nemo, “The Code” şarkısıyla birinci oldu. Hırvatistan ikinci, Ukrayna ise üçüncü oldu.
11 Mayıs Cumartesi
- Rusya Savunma Bakanlığı, Kuzey Askeri Grubu’na bağlı birliklerinin Ukrayna’nın Harkov Bölgesi’ndeki Borisovka, Ogurtsovo, Pletenevka, Pılnaya ve Streleçya köylerini ele geçirdiğini bildirdi. Harkov bölgesindeki çatışmalarda yaklaşık 170 askerin etkisiz hale getirildiği ve 34 askerin daha esir alındığı belirtildi. Ayrıca Çekya yapımı Vampire çoklu roketatar, Fransa yapımı Caesar topçu sisteminin yanı sıra çok sayıda silah ve askeri teçhizat vuruldu. (Sputnik)
- Zelenskiy'nin ardından ABD yönetiminden dün gece yapılan açıklamada, Rusya'nın Harkov'a saldırı başlattığı iddia edildi. Beyaz Saray, Kiev'in bu sadırıya hazırlanmasına yardımcı olduğunu, Rusya'nın Ukrayna'ya yönelik gecikmiş ABD yardımının avantajıyla Donbas'ta taktiksel başarılar elde ettiğini açıkladı. Beyaz Saray Ulusal Güvenlik Konseyi'nin (NSC) stratejik iletişim koordinatörü John Kirby, "Rusya'nın Harkov'a yönelik bir saldırı başlatmasını zaten bekliyorduk, görünüşe göre saldırı şimdi başlamış durumda" dedi. Kirby, Washington'un bu sadırıya hazırlanmasına yardımcı olmak için Kiev'le faailiyetlerini yakın bir şekilde koordine ettiğini belirtti. Kirby'ye göre ABD'den gelecek yeni askeri yardım, Ukrayna tarafının Rus birliklerinin saldırılarına direnmesine yardımcı olacak. Kirby, Washington'un Rusya'nın Ukrayna'daki saldırısını hızlandırmasını beklediğini ancak Kiev'in yeteneklerine güvendiğini ve Moskova'nın savaş alanında ciddi başarı elde edeceğinden şüphe duyduğunu söyledi.
- Ukrayna lideri Vladimir Zelenski, Rusya'nın Harkov bölgesinde yeni bir taarruza başladığını iddia etti. Ancak devlet başkanı saldırıyla ilgili detay vermedi. Zelenskiy Rusya'nın taarruzuna hazır olduklarını da sözlerine ekledi. Ukrayna Savunma Bakanlığı da, Rus ordusunun Harkov bölgesindeki Volçanskiy yönündeki sınırı geçmeye çalıştığını bildirdi. M. Komsomolets'in aktardığı habere göre saldırı, zırhlı araçların desteğiyle büyük hava saldırıları sonrasında gerçekleştirildi. Savunmayı güçlendirmek için Ukrayna bölgeye takviye birlikler yolladı. Reuters, yeni Rus saldırısının çatışmalarda "yeni bir cephe açtığını" bildirdi . Ukrayna Silahlı Kuvvetleri'nden üst düzey bir kaynak, Rus ordusunun Harkov'a 70 kilometre uzaklıktaki Voçhansk bölgesinde yaklaşık 1 kilometre ilerlemeyi başardığını söyledi. Aynı kaynağa göre, Rus birlikleri tampon bölge oluşturmak amacıyla Ukraynabirişklerini Rusya sınırından 10 km uzağa itmeye çalışıyor.
- Ukrayinska Pravda yayını, kendi kaynaklarına dayanarak Rus birliklerinin Harkov bölgesindeki dört sınır yerleşimini ele geçirdiğini bildirdi. Ukrayna BBC servisinden bir kaynak, birliklerin Volçansk yakınlarındaki Harkov bölgesinin bir kilometre içlerine doğru ilerlediğini söyledi.
- Rusya, Belgorod, Volgograd ve Kursk bölgelerinde gece ve sabaha jarşı gerçekleşen saldırıların raporunu açıkladı. Rusya Savunma Bakanlığı, hava savunma sistemlerinin Belgorod bölgesi üzerinde 21 adet RM-70 Vampir füzesi ve dokuz uçak tipi insansız hava aracını imha ettiğini bildirdi. Kursk ve Volgograd bölgelerinde de yedi İHA daha düşürüldü. Vali Vyaçeslav Gladkov, Belgorod bölgesinde sekiz kişinin yaralandığını duyurdu.
- Rusya'ya bağlı bölgenin yerel yönetim başkanı Leonid Paseçnik, Lugansk Halk Cumhuriyeti'nin Rovenki şehrine düzenlenen saldırıda 3 kişinin öldüğünü, 8 kişinin de yaralandığını söyledi. Paseçnik, petrol deposuna düzenlenen saldırıda Amerikan yapımı misket bombalı ATACMS uzun menzilli füzeleri kullanıldığı söyledi.
- ABD Savunma Bakanlığı’ndan (Pentagon) yapılan açıklamada, Dışişleri Bakanlığı'nın Ukrayna'ya 30 milyon dolar tutarındaki 3 HIMARS çoklu roketatar sisteminin acil satışını onayladığı belirtildi. Açıklamada, "Dışişleri Bakanlığı, Ukrayna Hükümeti'ne tahmini değeri 30 milyon dolar olan HIMARS sistemleri ve ilgili lojistik ve destek programı unsurlarının olası acil yabancı askeri satışını onayladı" denildi. Ayrıca, Ukrayna hükümetinin daha önce Almanya tarafından finanse edilecek üç HIMARS sistemi satın alma niyetini açıkladığı kaydedildi. (Sputnik)
- Pentagon'un internet sitesinde yer alan bir raporda, Biden'ın başkanlığı döneminde ABD'nin Ukrayna'ya yaptığı yardımın hacminin 51,3 milyar dolara ulaştığı belirtildi.
- Ekonomist dergisi, Ukrayna Kara Kuvvetleri Komutanı Aleksandr Pavlyuk’un ‘Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin Rus ordusunun saldırılarını püskürtmek için 10 yeni tugay hazırladıklarını’ söylediğini aktardı. Dergi, “Rus taarruzuna hazırlık için 10 yeni tugayın oluşturulması, generalin karşı karşıya olduğu en acil görevlerden biri” ifadelerine yer verdi.
- Kommersant gazetesinin haberine göre, Rusya Savunma Bakanlığı, Herson bölgesindeki Dinyeper Nehri'ni geçmek için denizci askerleri eğitiyor. Bakanlığın bildirdiğine göre, Kuzey Filosu denizcileri, su engellerini aşma ve Herson bölgesindeki kıyılara gece zifiri karanlıkta asker çıkarma tatbikatları yapıyor. Eğitimler günlük olarak sürüyor. Her asker tatbikatlarda yaklaşık 30 kg silah ve mühimmat taşıyor. Rusya, 2022'de askeri operasyonun başlangıcında Dinyeper'in sağ kıyısındaki Herson şehrinin kontrolünü ele geçirdi. Aynı yılın Kasım ayında birlikler geri çekildi . O zamandan beri Rus ordusu, Herson bölgesindeki Dinyeper'in sol yakasını, Ukrayna ordusu da sağ yakasını kontrol ediyor.
10 Mayıs Cuma
AKŞAM BÜLTENİ
- Rus yayıncı AST, ünlü yazar Vladimir Sorokin'in Naslediye (Miras) romanında pedofili içeriği bulunduğu iddialarını yalanladı. Ria ajansı önceki saatlerde roman hakkında soruşturma başlatılacağını aktarmıştı. Rusya'nın Ukrayna'ya düzenlediği askeri operasyona karşı çıkan Sorokin uzun süredir Avrupa'da yaşıyor.
- Politico'nun iki Amerikalı yetkiliye dayandırdığı haberine göre, bu akşam ABD Ukrayna'ya 400 milyon dolar tutarında yeni bir askeri yardım paketi açıklayacak. Yayına göre pakette Patriot ve Stinger MANPADS'e yönelik füzeler, Bradley savaş araçları, MRAP zırhlı araçları, Javelin tanksavar sistemleri ve diğer mühimmat yer alacak.
- ABD Savunma Bakan Yardımcısı John Plumb, ABD ve Ukrayna'nın Rusya'nın Starlink uydu iletişimini izinsiz kullanımını engellemek için SpaceX ile işbirliği yaptığını söyledi. Plumb'a göre "taraflar, Ukrayna'daki savaş alanında Rus ordusunun Starlink İnternet terminallerini kullanmasını durdurmayı başardılar." Plumb Bloomberg'e demecinde, bunu başarmak için hangi taktik ve yöntemlerin kullanıldığını belirtmeyi reddetti, "Acak Rusya'nın Starlink ve diğer ticari iletişim sistemlerini kullanmanın yollarını bulmaya devam edeceğinden eminim" dedi.
- Dolar ve euro günü yükselişle kapatıyor. Moskova Borsası'nda dolar 92,31, euro da 99,49 rubleden işlem görüyor.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Devlet Duması'nda yapılacak başbakanlık oylaması öncesinde Vladimir Putin, Mihail Mişustin'le bir araya geldi. Putin, Duma'ya başbakanlık için yeniden Mişustin'i aday göstermişti.
Öte yandan RBC gazetesi Tarım Bakanı Dmitri Patruşev'in başbakan yardımcılığına atanabileceğini yazıyor. Patruşev Rusya Güvenlik Konseyi Sekreteri Nikolay Patruşev'in oğlu.
- Rusya Savunma Bakanlığı Donetsk'teki Novokalinovo köyünü ele geçirdiklerini açıkladı. Ukrayna Savunma Bakanlığı yetkilileri de Harkov bölgesinde birkaç mevkide çatışmalar yaşandığını bildiriyor.
- Polonya Başbakanı Donald Tusk, ülkedeki "Rusya etkisini" soruşturmak için özel komisyon kurulacağını açıkladı.
- Slovak gazetesi Dennik N, ülkede aktivistlerin Ukrayna'ya cephane alımında kullanılmak üzere 4 milyon euro topladığını yazıyor.
SABAH BÜLTENİ
- Rusya 10 Mayıs gününe yeni dron saldırılarıyla uyandı. Kommersant gazetesi Kaluga vilayetinde Cerjinski bölgesinde bir petrol rafinerisinin insansız hava araçlarının hedefi olduğunu yazıyor. Vali Vladislav Şapşa rafineride saldırı nedeniyle çıkan yangının söndürüldüğünü açıkladı. Şapşa tesiste hasar-tespit çalışmaları yapıldığını söyledi.
Moskova Belediye Başkanı Sergey Sobyanin de Podolsk'ta hava savunma sistemlerinin bir insansız hava aracını düşürdüğünü duyurdu. Moskova en son 18 Ocakta ihalara hedef olmuştu.
Öte yandan Bryansk Valisi Aleksandr Bogomaz da bölgenin üzerinde üç insansız hava aracının düşürüldüğünü açıkladı.
- Pentagon yönetimi, Rus ordusunun Starlink terminalleri kullanamaması için ABD, Ukrayna ve SpaceX yönetiminin işbirliği yaptığını bildiriyor.
- Kommersant'ın bildirdiğine göre Rusya İçişleri Bakanlğı tarafından Ukrayna'nın yeni ve eski liderleri Vladimir Zelenskiy ve Pyotr Potoşenko hakkında çıkarılan yakalama kararları online sistemden kayboldu. Bakanlık konuyla ilgili bir açıklama yapmadı.
- Avrupa Komisyonu yetkilileri Rusya'ya yönelik 14'üncü yaptırım paketinin haziran sonunda kabul edilebileceğini duyurdu. Komisyon 27-28 Haziranda zirve düzenleyecek.
- Rusya'nın beş komşusu Litvanya, Letonya, Estonya, Polonya ve Finlandiya Avrupa Birliği yaptırımlarının uygulanması için ayrı ayrı yürüttükleri sınır denetimlerini birleştirme kararı aldı. Taraflar konuyla ilgili Vilnius'ta bir araya gelerek bir anlaşma imzaladı.
9 Mayıs Perşembe
SON HABER
- Polonya Başbakanı Tusk Ukrayna'daki NATO askeri uzmanları hakkında ilk kez konuştu. Tusk, 9 Mayıs'ta gazetecilerle yaptığı görüşmede, Ukrayna'da NATO ülkelerinin ordularından "gözlemciler ve mühendisler" bulunduğunu söyledi. Ukrayna'da hangi ülkelerin askeri uzmanlarının ve sayılarının bulunduğunu belirtmedi. Tusk, "Herkesin şu soruyu sormasına şaşırmadım: Rusya ile doğrudan savaşa girmek mümkün mü, çok mu riskli? Ancak NATO ne kadar yardım ederse etsin Ukrayna NATO olmadan baş edemeyecek. Ayrıca orada zaten gözlemciler ve mühendisler var. Nasıl olacağını göreceğiz, ama biliyorsunuz, kimse doğrudan bir savaş istemiyor" dedi. NATO Genel Sekreteri Jens Stoltenberg ise yine bugün yaptığı açıkamada, ittifakın Ukrayna topraklarına kuvvet konuşlandırmayı planlamadığını, Kiev'in de bunu talep etmediğini belirtti.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Polonya Başbakanı Donald Tusk’un Ukrayna’daki NATO askerlerinin varlığı hakkındaki sözlerinin Batı’nın Rusya’ya karşı hibrid savaş yürüttüğünün kanıtı olduğunu belirtti.
- Ukrayna lideri Vladimir Zelenski eski genelkurmay başkanı Valeri Zalujnıy'ı beklendiği gibi İngiltere'ye büyükelçi olarak atadı. Kararın ardından ordudan ayrılan Zalujnıy'nın askerlikle ilişkisi kesilmiş oldu.
- Vladimir Putin Tacik lider Emomali Rahmon'la bir araya geldi. Kommersant gazetesi görüşmede Rahmon'un "terörist ve aşırılıkçı hareketlerle mücadelede çifte standartlara" karşı çıktığını yazıyor. Crocus'a düzenlenen terör saldırısının faillerinin Tacikistan vatandaşı olduğunun ortaya çıkmasından sonra iki ülke arasındaki ilişkiler hassas bir niteliğe bürünmüştü. Habere göre Rahmon ayrıca Putin'e göçmen işçilerin durumunu ele almayı teklif etti.
- İspanyol El Mundo gazetesi, Ukrayna'da silah üretmek için yeraltında tesisler kurulduğunu yazıyor.
- Ukrayna'da iki hidroelektik santralin hava saldırıları sonrasında tamamen kullanılamaz hale geldiği bildiriliyor. Rusya Savunma Bakanlığı dün Ukrayna'nın enerji altyapısının hedef alındığını duyurmuştu.
- Rusya İçişleri Bakanlığı Oxxxymiron adıyla sahne alan Miron Fyodorov hakkında yakalama kararı çıkardı. Fyodorov daha önce yabancı ajan ilan edilmişti.
- Hong Kong merkezli Silver Basis Investment Development Company, Moskviç fabrikasının iflası istemiyle mahkemeye başvurdu. Moskova Arbitraj Mahkemesi'nde açılan davaya göre şirket Moskviç'in kendilerine 2,5 milyon euroluk borcu ödemediğini ileri sürüyor. Moskviç yönetimi ise borcun fabrikanın eski sahibi Renault Rossiya firmasına ait olduğu iddiasında.
- Moskova'da Taganski Semt Mahkemesi, Kinopoisk ve Wink platformları hakkında yasa dışı LGBT propagandası yaptıkları gerekçesiyle protokol tuttu.
SON DAKİKA
- Rusya'ya bağlı Başkurdistan Cumhuriyeti'nde ülkenin en büyük petrol rafinerilerinden biri insansız hava aracı saldırısının hedefi oldu. RBC gazetesi rafinerinin Ukrayna'ya yaklaşık 1400 kilometre mesafede olduğuna dikkat çekiyor. Gazete vurulan rafinerinin adını Gazprom Neftehim Salavat olarak açıkladı. Vali Radiy Habirov saldırının yerel saatle 13.00'da (Moskova saatiyle 11.00) gerçekleştiğini belirtiyor. Habirov saldırı nedeniyle pompa istasyonunda hasar meydana geldiğini, ancak yangın çıkmadığını söyledi.
- Dün gece Anapa yakınlarındaki Yurovka köyünde saldırıya uğrayan petrol terminalinde çıkan yangının söndürüldüğü bildirildi.
- İngiltere Dışişleri Bakanı David Cameron, müttefik ülkeleri Rusya-Ukrayna çatışmasından ders çıkarmaya çağıracaklarını söyledi. Cameron bu ülkelerin "otoriter hasımların" dizginlenebilmesi için "daha sert bir pozisyon takınması gerektiğini" belirtiyor.
- Hürriyet gazetesi Rusya'dan Türkiye'ye turist akınının yüzde 20 azaldığını yazıyor. Akdeniz Turistik Otelciler ve İşletmeciler Birliği'nden yapılan açıklamaları haberleştiren gazete, şu anda Alman turist sayısının Rus turist sayısını geride bıraktığını aktarıyor.
SABAH BÜLTENİ
- Rusya bugün 9 Mayıs Zafer Bayramı'nı kutluyor. Çok sayıda modern silahla Kızıl Meydan'da geleneksel geçit töreni gerçekleştiriliyor. Gözler Başkan Putin'in yapacağı açıklamalarda. Kızıl Meydan'daki tören ve öncesinin canlı yayını, K. Pravda'nın Youtube kanalından izlenebilir.
LİNK
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Moskova’nın Rusya askeri ataşesinin sınır dışı edileceği ve Rus gayrimenkullerinin diplomatik statüsünün kaldırılacağını açıklayan Londra’ya yanıtının sert olacağını ifade etti. İngiltere İçişleri Bakanı James Cleverly’in açıklamasını Telegram kanalından değerlendiren Zaharova, Moskova’nın Londra'nın son eylemlerine karşı yanıtının çok sert olacağını belirtti. Zaharova, “Londra'yı, herhangi bir düşmanca eylemin kaçınılmaz olarak orantılı bir karşılık alacağı konusunda defalarca uyardık. Yanıtımız çok sert olacak” ifadelerini kullandı. Zaharova, şöyle devam etti: "İngiltere’nin Londra'daki Rusya Büyükelçiliğindeki askeri ataşenin sınır dışı edilmesi ve Rusya’ya ait bazı mülklerin diplomatik statüsünün kaldırılması da dahil olmak üzere 8 Mayıs'ta açıklanan Rusya karşıtı önlemleri haklı çıkarmak için başkentin yakınındaki ticari depolarda çıkan yangında bazı ‘Rus izleri’ bulunduğu yalanını ortaya attı. Ve tüm bunları herhangi bir belge veya somut bir kanıt sunmadan yapıyor.” Daha önce İngiltere İçişleri Bakanı James Cleverly, Londra'nın Rus askeri ataşesini sınır dışı edeceğini, Rusya'ya ait bazı gayrimenkullerin diplomatik statüsünü kaldıracağını ve Rusların diplomatik vize almasına yeni kısıtlamalar getireceğini ifade etmişti. (Sputnik)
- AB büyükelçileri dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirleri Ukrayna'ya yardım etmek için kullanmayı kabul etti. Belçika'nın AB başkanlığı raporuna göre, bu konuda anlaşmaya varıldı. Mart ayında Brüksel'de yapılan zirvede AB liderleri, dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen kârların Ukrayna'ya yardım etmek için kullanılması konusunda anlaşma sağlayamadmıştı. Plana liderer onay verirse Kiev yılda yaklaşık 3 milyar euro alacak. Reuters, Rusya Federasyonu Merkez Bankası'nın yaklaşık 210 milyar dondurulmuş varlığının farklı AB ülkelerinin farklı para birimlerindeki hesaplarında bulunması nedeniyle, kesin gelir miktarının indirim oranlarına bağlı olacağını belirtti.
- Rus Telegran kaynakları, Ukrayna ordusunun Belgorod'a yoğun füze saldırısında bulunduğunu ve yangınlardan çıkan dumanların şehrin üzerine yükseldiğini bildirdi. Yerel telgraf haber kanalı Go31/Belgorod News, şehirde çok sayıda arabanın yandığını, muhtemelen bunların vurulan füzelerin veya insansız hava araçlarının düşen parçalarının sonuçları olduğunu yazdı. Belgorod Bölge Valisi Vyaçeslav Gladkov, bögeye yapılan saldırı sonucu aralarında 11 yaşında bir kız çocuğunun da bulunduğu sekiz kişinin yaralandığını duyurdu. Valinin raporuna göre Belgorod'da toplamda 19 yüksek binada 34 daire, bir müstakil ev ve 37 araç hasar gördü.
- Rusya'nın Krasnodar Bölgesi'ndeki resmi operasyonel karargah sözcülüğü, Anapa yakınlarındaki Yurovka köyündeki bir petrol deposunun topraklarına drone saldırısı düzenlendiğini bildirdi. Saldırı sonucunda petrol deposunda yangın çıktı ve çok sayıda tank hasar gördü. Can kaybı olmadı. Açıklamaya göre saldırı altı İHA ile gerçekleşti, vurulan İHA'ların çoğu petrol deposu topraklarına düştü.
- Ermenistan, Rusya ile ilişkilerinde yaşanan ciddi sorunlar sonrası bu yıl Kolektif Güvenlik Anlaşması Örgütü'ne (KGAÖ) katkı payı ödemeyeceğini duyurdu. Açıklama, Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan'ın Avrasya Ekonomik Birliği (AEB) zirvesi için Moskova'da Başkan Putin ile görüştüğü yapıldı.
.
- Diğer yandan Kremlin Sözcüsü Dmitriy Peskov, Putin ile Paşinyan arasındaki görüşmelerin zorluğunun abartılmaması gerektiğini belirtti. Putin ile Paşinyan arasında Kremlin’de gerçekleşen görüşmeyi Rossiya 1 televizyonundan gazeteci Pavel Zarubin’e değerlendiren Peskov, "Görüşmenin zorluğunu abartmaya gerek yok. İkili ilişkilerimizde elbette bazı sorunlu konular var. Ancak diğer yandan iki ülke arasındaki etkileşim ne kadar sıkı olursa, ikili ilişkiler ne kadar geniş olursa, o kadar çok bir araya geliniyor ve orada çeşitli sorunlar ortaya çıkabiliyor” dedi.
- Robert Fico hükümetinin Ukrayna'ya karşı sert politikasını kabul etmeyen bazı Slovak sivil toplum kuruluşlarının Ukrayna'ya öze kanallardan yaklaşık 2 bin 700 top mermisi yollamak için para topladığı iddia edildi. Çek ajansı ČTK'ya göre grup, Çek silah şirketi STV Group ile mermi satın almak için pazarlık yapıyor.
- Amerikalı gazeteci Tucker Carlson, Rusya'ya Putin ile görüşmek üzere geldiği sırada yaptığı bir başka röportajı yayınladı. Röportajın kahramanı, ABD Başkanı Joe Biden'ı cinsel saldırıyla suçlayan eski ABD Kongre çalışanı Tara Reade oldu. Reed şu anda Moskova'da yaşıyor ve Rusya vatandaşlığı almak istiyor. Röportaj Tara Reid, kendisi ve ailesi tehdit edildikten sonra ABD'den Rusya'ya gitmek üzere ayrılmak zorunda kaldığını iddia etti. Amerikalı yetkilileri cinsel taciz iddialarına karşı eylemsizlikle suçlayan Tara Reid, Joe Biden Delaware'den senatör iken asistanı olarak görev yapmıştı. 2020'deki ABD seçim kampanyası sırasında Biden'ı 1990'larda işlendiği iddia edilen tacizle suçladı. New York Times, taciz iddialarını doğrulamanın mümkün olmadığını yazdı, Biden hiçbir zaman resmi olarak suçlanmadı.
- Bloomberg ajansına göre Batı yaptırımları altındaki Rus milyarderler, varlıklarını Rusya'ya aktarmaya başladı. Habere göre özellikle Kıbrıs ve İsviçre'de, kurucuları veya lehdarları Rusya vatandaşı olan aile vakıflarının çalışmalarının engellenmesi bu adımı attırıyor. Ajansın konuştuğu bazı isimler, "Rusya'da iş yapmak zorunda kaldıklarını, varlıklarının devetleştirilebileceği olasılığını düşünmemeye çalıştıklarını, Rusya'da yeni hayat kurmaya çalıştıklarını" anlattılar. Bloomberg'in mercek altına aldığı 26 milyarderin toplam serveti ise 350 milyar dolar. Servvet sahiplerinin yaş ortalamasının 63 olduğu ve "zenginlerin artık miras meselesini" düşünmek sorunda oldukları da belrtiliyor. Bloomberg, bazı Rus milyarderlerin servetlerinin büyük kısmını gizli yerlerde nakit döviz olarak tuttuklarını yazıyor.
8 Mayıs Çarşamba
AKŞAM BÜLTENİ
- İngiltere, Rusya'nın Londra'daki askeri ataşesini sınır dışı edeceğini duyurdu. Yapılan açıklamada ayrıca Rusya'nın kullandığı bazı emlakın diplomatik statüsünün kaldırılacağı bilgisi yer alıyor. İngiltere Rus diplomatlara verilen vizelerle ilgili prosedürleri de gözden geçirecek. İlgili açıklama İçişleri Bakanı James Cleverly'den geldi. Cleverly karara gerekçe olarak "Rusya'nın ülkedeki zararlı faaliyetlerini" gösterdi.
- Rusya Savunma Bakanlığı, Ukrayna'nın düzenlediği saldırılara cevaben ülkenin enerji altyapısının hedef alındığını açıkladı.
Öte yandan Kursk vilayetine düzenlenen bir insansız hava aracı saldırısında bir traktör sürücüsünün yaralandığı bildiriliyor.
- Moskova Şehir Mahkemesi, rüşvet aldığı iddiasıyla tutuklanan Savunma Bakan Yardımcısı Timur İvanov'un tutukluluğuna yapılan itirazı reddetti.
- Vladmir Putin bilgisayar oyunlarının içeriğinin denetlenmesini de öngören bir kararname imzaladı.
- Sırbistan Başkanı Aleksandr Vuçiç Şi Cinping ile bir araya geldi. Vuçiç dış siyasi baskı durumunda yardım için Çin'e başvuracaklarını söyledi.
- Moskova Şehir Meclisi, yabancı ajan ilan edilen meclis üyesi Yevgeni Stupin'in mazbatasını iptal etti. Ülkeden ayrılan Stupin'in altı aydır oturumlara katılmadığı öğrenildi.
- Rus makarna üreticisi Makfa'ya ait varlıklar devlete gelir yazıldı. Karar Başsavcılığın başvurusu üzerine alındı. Şirketin avukatları hukuk mücadelesini sürdüreceklerini belirtiyor.
- Moskova Borsası'nda dolar ve euro yükselişe geçti. Dolar 91,93, euro da 99,04 rubleden işlem görüyor.
ÖĞLE BÜLTENİ
- İtalyan Corriere della Sera gazetesi, NATO'nun temmuz ayında düzenlenecek zirvede Ukrayna'daki çatışmayla ilgili yeni bir yaklaşım uygulanmasını karar altına alabileceğini yazıyor. Habere göre zirvede Ukrayna'ya Batılı ülkelerin yaptığı silah yardımlarının koordinasyonunun ittifak tarafından üstlenilmesi gündeme gelecek. Ukrayna'ya yapılan yardımları şu anda ABD Savunma Bakanı Lloyd Austin'in liderliğine toplanan Rammstein Grubu koordine ediyor.
Temmuz ayındaki zirvede NATO'nın çatışmaya doğrudan müdahil olmayacağını bildiren bir deklarasyonun imzalanması gündemde.
Öte yandan Litvanya Başbakanı Ingrida Šimonytė, parlamentonun kendisine Ukrayna'ya eğitim amaçlı asker gönderme yetkisi verdiğini söyledi. Šimonytė bununla birlikte Kiev'den kendilerine bu yönde bir talep gelmediğini belirtiyor.
- EUobserver, Avrupa Birliği'nin yeni yaptırım paketinde yer alması beklenen konularla ilgili bir haber yayınladı. Habere göre pakette siyasi partilerin ve medya kuruluşlarının Rusya'dan finansman almasına yasak getirilmesinin yanı sıra Rusya'dan Avrupa dışındaki ülkelere sıvılaştırılmış doğal gaz taşıyan gemilere Avrupa limanlarında hizmet verilmemesi yer alabilir.
Alman basını geçtiğimiz günlerde aşırı sağcı bazı siyasetçilerin Rusya ile bağlantılı bazı kuruluşlardan para yardımı aldığını ileri sürmüştü.
- Rusya Acil Durumlar Bakanlığı Lugansk'a düzenlenen roket saldırısı sonucu petrol terminalinde çıkan yangının söndürüldüğünü duyurdu.
- Hindistan Merkezi Soruşturma Bürosu, insanları Rusya'da yüksek maaşlı iş vaadiyle kandırıp Ukrayna'ya çatışmaya gönderen dört kişinin tutuklandığını açıkladı.
- Rusya Başbakan Yardımcılığını vekaleten yürüten Andrey Belousov, 2027'ye kadar faiz oranının yüzde 6-7 seviyesine inmesini öngördüklerini söyledi. Oran şu anda yüzde 16.
SON HABER
- Rusya'nın dondurulan varlıklarının tutulduğu Avrupalı emanet kuruluşu Euroclear, ede edilen faiz geirlerini açıkladı. Kuruluşa göre, bloke Rus hesaplarında tutulan 200 milyar eurodan fazla tutardan bu yılın ilk çeyreğinde 1,6 milyar euro faiz geliri elde etti. 2023'ün tamamında faiz geiri 4,4 milyar euro olarak hesaplanmıştı. Böylece toplam faiz geliri 6 milyar euroyu buldu. AB, "bu gelirlerin Ukrayna ordusunun ihtiyaçları için harcanması" konusunda anlaştı.
Euroclear CEO'su Valerie Urbain, Belçika'da Echo dergisine verdiği röportajda Rus varlıklarının yönetilmesinin zor olduğunu belirterek “Rus mahkemelerinde bize karşı açılan yüzden fazla dava var. Bu prosedürler, para talep eden yerel yatırımcılar ve Rus kurumsal yatırımcılar tarafından başlatıldı. Bir dizi hukuk şirketi savunmamıza yardımcı oluyor. Bu davalar Rusya'da görüldüğü için kazanma ihtimalimiz oldukça düşük. Ama biz savaşmaya devam ediyoruz” dedi.
Diğer yandan Urbain, Avrupa Birliği'nde dondurulan Rus varlıklarına el konulmasının, Avrupa mali sistemi üzerinde son derece olumsuz bir etki yaratacağ uyarısında bulundu ve "Böyle bir adım büyük uluslararası yatırımcıların pazardan geri çekilmesini tetikleyecektir. Müşterilerimiz kurallara artık uyulmadığını ve varlıklarına el konulabileceğini düşünürse bu Pandora'nın kutusunun açılmasına yol açacaktır" dedi.
Son dönemde altın fiyatlarından yaşanan yükseliş, pek çok uzman tarafından "Özellikle Çin, ileride bir uluslararası gerilim yaşanması durumunda Rusya'nın yaşadığı varlıkların dondurulması sorunuyla karşılaşmamak için yurt dışındaki döviz varlıklarını kısmen altına aktarıyor" yorumlarına neden oluyor.
Ukrayna operasyonu sonrası donduruan 300 milyar dolardan fazla Rusya varlıklarının 208 miyar euroya tekabül eden kısmı Avrupa'da bulunuyor.
- Ukrayna güvenlik servisi SBU, Başkan Zelenskiy'e yönelik bir suikast girişimini önlediğini açıkladı. Devlet güvenlik teşkilatından iki albay gözaltına alındı. Ukrayna özel servisi Rus yetkilileri suikastları hazırlamakla suçladı. SBU'ya göre Zelenskiy'nin yanı sıra Ukrayna Savunma Bakanlığı Ana İstihbarat Dairesi Başkanı Kirill Budanov ve SBU Başkanı Ivan Malyuk'un öldürülmesi planlandı. Operasyon kapsamında cumhurbaşkanının güvenliğinden sorumlu Ukrayna Devlet Güvenlik Teşkilatı'na bağlı iki albay gözaltına alındı. SBU, Telegram kanalından paylaştığı mesajda "FSB istihbarat ağının görevlerinden biri, ordu içinde cumhurbaşkanının güvenliğine yakın, devlet başkanını rehin alabilecek ve daha sonra onu öldürebilecek infazcıları aramaktı" iddiasına bulundu. İstihbarat servisi ayrıca, Rus ajanı oduğu iddia edilen bir kişinin gözaltına alınma fotoğrafını yayınladı.
- Ukrayna Savunma Bakanı Rustem Umerov, Facebook’tan yaptığı açıklamada, ABD Savunma Bakanı Lloyd Austin'e cephedeki durum hakkında detaylı bilgi verdiğini ve hava savunma sistemleri füzelerine olan ihtiyacın yanı sıra çeşitli tahkimat hatlarının hazırlanması konusunu görüştüğünü ifade etti. Umerov, “ABD Savunma Bakanı Lloyd Austin ile haftalık telefon görüşmesi gerçekleştirdim. Cephedeki mevcut durum hakkında detaylı bilgi verdim. Görüşmede özellikle hava savunma sistemleri için ek füze alınması ihtiyacını vurguladım.Ayrıca birkaç tahkimat hattına ilişkin hazırlıkların tamamlanması konusunu ele aldık” ifadelerini kullandı. (Sputnik)
- Ukrayna Genelkurmay Başkanı Aleksandr Sırski, yeni askeri grupların savunma hatlarını güçlendirmek üzere Donbas bölgesine gönderildiğini duyurdu. Sırski, cephede en zor durumun Pokrovski ve Kurahovski bölgelerinde olduğunu bidirdi.
- Lugansk Bölge Yönetimi Başkanı Leonid Paseçnik, Ukrayna birliklerinin Lugansk'ta bir petrol deposunu vurduğunu, çıkan yangının söndürülmeye çalışıldığını söyledi. Paseçnik, beş petrol deposu çalışanının yaralandığını ve saldırının ATACMS füzeleriyle gerçekleştirildiğini açıkladı.
- Ukrayna Enerji Bakanı German Galuşçenko, dün gece Ukrayna'nın beş bölgesinde enerji altyapı tesislerinin yoğun saldırıya uğradığını duyurdu. Bakan hedef alınan bölgeleri Poltava, Kirovograd, Lviv, Ivano-Frankivsk ve Vinnytsia olarak duyurdu.
- Belarus Devlet Başkanı Lukaşenko, "dünyanın nükleer savaşın eşiğine hiçbir zaman şu anki kadar yaklaşmadığını" söyledi. Belarus ordusunda stratejik olmayan nükleer kuvvetler ile nükleer silah taşıyıcı araçlara yönelik başlatılan ani denetimi değerlendiren Lukaşenko, “Bugün karşılık niteliğindeki önlemlerin ikinci aşamasına geçiyoruz. İlk kez stratejik olmayan nükleer silahların kullanımına ilişkin konular üzerinde çalışmayı planlıyoruz” diye konuştu.
- ABD Adalet Bakanlığı, hacker grubu LockBit'in başı Rus vatandaşı Dmitri Horoşev'in yakalanmasına yardımcı olacak bilgi için 10 milyon dolar ödül koydu. ABD makamlarına göre, LockBit bilgisayar korsanları 120 ülkede 3 bine yakın kişi ve kurumun bilgisayar sistemlerine saldırdı, bilgi sızdırdı ve en az 500 milyon dolar fidye aldı. Bu operasyonlarda kullanılan virüsü üreten Horoşev, fidyelerin yakaşık 100 milyon dolarını kripto para olarak hesabına aktardı. Rus hackerin gerçek kimliği bilinmiyor.
- Alman medyasındaki haberlere göre, Berlin polisinin, faşizme karşı kazanılan zaferin 79. yıldönümünü kutlamak amacıyla 8 ve 9 Mayıs tarihlerinde gerçekleştirilecek anma etkinliklerinde "Rus sembolleri" olarak nitelenen turuncu-siyah St. George kurdeleleri, Rus askeri üniformaları, “V”, “Z” sembolleri ve Rus bayrakları kullanılmasına izin vermeyecek. Kısıtlamalar yalnızca Sovyet anıtlarının yakınında gerçekleşen etkinlikler için geçerli olacak. Almanya'daki Rusya büyükelçiliği yasağı "kabul edilemez ve ayrımcı" olarak nitelendirdi, kısıtlamaların "Rusya ve Almanya halklarının savaş sonrası tarihi uzlaşmasının ruhuna" aykırı olduğunu belirtti.
- Başkan Putin, dün başlayan beşinci başkanlık dönemi planını “Rusya Federasyonu'nun 2030 yılına kadarki ulusal kalkınma hedeflerine ilişkin kararname" ile duyurdu. Kremlin'in internet sitesinde yayınlanan belgeye göre, Rusya'nın altı yıl içinde satın alma gücü paritesi ile hesaplanan GSYİH açısından dünyada 4'üncü sıraya ulaşması hedefleniyor. Aynı dönemde, ekonomideki yatırım hacminin yüzde 60, doğal kaynak dışı enerji dışı ihracatın üçte iki oranında, tarımsal üretimin yüzde 25, toplam iharacatın 1,5 kat artması amaçlanıyor. Putin'in kararnamesine göre Rusya'nın bilimsel araştırma ve geliştirme açısından dünyada ilk 10'a, endüstriyel robot kullanımında ise ilk 25'e girmesi gerekiyor. Kararnameye göre, yoksulluk oranının 2030 yılına kadar yüzde 7'ye düşürülmesi gerekiyor. Bunu başarmak için Putin asgari ücretin iki katına çıkarılmasını, 2030 yılına kadar 35 bin rubleye gelmesini öngörüyor. Doğurganlık oranının 1,6'dan 1,8'e çıkarılması da bir başka hedef.
- Geçen yıl yaklaşık 19 bin Rusya vatandaşının, AB ülkelerine sığınma talebinde bulunduğu bildiriliyor. Bu, son yedi yılın rekoru olarak açıklandı.
- Çeçenistan lideri Ramzan Kadırov, Ukrayna'daki soperasyonların daha da ileri götürülmesi, Harkov ile Odessa'nın ele geçirilmesi çağrısında bulundu. Kadırov, sosyal medya hesabında "Daha sert davranmamız, önce Odessa ve Harkov'u özgürleştirmemiz ve Nazi rejimine son vermemiz gerekiyor. Donbass topraklarında durmak imkansız, aksi takdirde bu çatışma yıllarca sürecek” diye yazdı
- Moskova, son 25 yılın en soğuk 7 Mayısı'nı yaşadı. Önceki gece hava sıcaklığı eksi 2 dereceye kadar düştü. Başkente sabah saaterinde yağan kar yer yer tuttu.
7 Mayıs Salı
AKŞAM BÜLTENİ
- Rusya Savunma Bakanlığı stratejik olmayan nükleer silahların kullanımına yönelik hazırlıklar üzerinde tatbikat başlatıldığını duyurdu. Tümgeneral Viktor Gulevich, “Bu etkinliğin bir parçası olarak havacılık kuvvetlerinin ve varlıklarının bir kısmı alternatif bir havaalanına taşındı. Teknik personelin daha sonra yer değiştirmesiyle birlikte, stratejik olmayan nükleer silahların kullanımına yönelik hazırlıklar üzerinde çalışmaya başlayacağız" dedi. Belarus Savunma Bakanı Viktor Hrenin, İskender operasyonel-taktik kompleksinin bir bölümünün ve Su-25 uçaklarından oluşan bir filonun görevleri yerine getirmeye hazır olacağını açıkladı.
- Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in 5. görev dönemine resmen başlamasının ardından Rusya hükümeti yasalar uyarınca istifa etti. Rusya hükümetinden yapılan açıklamada, Başbakan Mihail Mişustin'in hükümetin yetkilerinin yeni seçilen Rusya Devlet Başkanı'na devretmesine ilişkin kararnameyi imzaladığı bildirildi. Hükümetin Rusya Anayasası uyarınca istifa etmesinin ardından yeni hükümet kurma süreci resmen başladı. Kabine üyeleri, yeni hükümet kurulana dek mevcut görevlerine vekaleten devam edecek. 2020'de yapılan anayasa değişikliği gereği artık yeni hükümet Rusya parlamentosunun onayıyla görevine başlayacak. Önceden tüm kabine üyeleri devlet başkanı kararnamesiyle atanıyordu. Başbakan için Duma'nın onayı alınırken, bakanlar ve başbakan yardımcıları için parlamento onayı aranmıyordu. Putin, yemin töreninden sonra yeni hükümetin kurulması için başbakan adayını Rusya parlamentosunun alt kanadı Duma’da milletvekillerinin onayına sunacak. Parlamento, başbakan adayını kabul etme ya da reddetme yetkisine sahip. Eğer milletvekilleri başbakan adayını 3 defa reddederse bu defa Putin, kendisi doğrudan parlamentonun onayına gerek olmadan başbakanı atayabilecek. Böyle bir durumda Putin, parlamentoyu feshetme ve yeniden milletvekili seçimleri yapma hakkına sahip olacak. Başbakan, atanmasından sonra başbakan yardımcılıkları ile icracı bakanlıklar için adaylarını önerecek. Parlamentonun, kabinenin bu üyelerini de onaylaması gerekecek. (Sputnik)
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Londra'nın ‘Kiev'in İngiliz silahlarıyla Rus topraklarını vurabileceği’ yönündeki tehditlerinin gerçekleşmesi halinde Rusya'nın Ukrayna ve ötesindeki İngiliz askeri unsurlarını vurma hakkına sahip olduğunu söyledi. (Sputnik)
- Ermenistan Başbakanı Paşinyan, Erivan'ın Ankara ve Bakü'yle düşmanlığa son verip barış yapması gerektiğini vurguladı. Erivan'da basın toplantısı düzenleyen Ermenistan Başbakanı Nikol Paşinyan, Ermenistan ve Azerbaycan arasında süren sınır belirleme çalışmaları ışığında bölgedeki durumu değerlendirdi. Paşinyan, Ermenistan'ın Türkiye ve Azerbaycan'la düşmanlığı yönetmek, azaltmak ve sonlandırmak istediğinin altını çizerek "Ermenistan çevresindeki güvenlik garantileri sisteminin çalışmadığını dikkate alarak barışçıl bir gündem kabul ettik. Zira barışın tesisi, ülkemizin güvenliğini sağlayabilir. Barışçıl gündem bir güvenlik aracı olarak kabul edildi" ifadelerini kullandı.
- Küba Devlet Başkanı Miguel Mario Diaz-Canel Bermudez, Rusya ziyareti kapsamında, Moskova’da düzenlenecek Yüksek Avrasya Ekonomik Konseyi toplantısına ve İkinci Dünya Savaşı’nda Sovyet güçlerinin Nazi ordusu karşısında kazandıkları zaferin 79. yılı kutlamalarına katılacağını belirtti.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Başkan Putin bugün Kremlin'de yemin ederek altı yıllık yeni başkanlık dönemine başladı. Tören Moskova saatiyle 12:00'de başladı. Putin alkışlar arasında salona girdi ve tören başladı. Rus lider beşinci kez başkanlık yeminini etti. 2000'de ilk kez bu göreve seçimle gelen Putin, yeni altı yılık dönemle 2030 yılına kadar başkanlık görevini yürütecek. Yeminin ardından Putin konuşmasını yaptı. Rus lideri Rusya'nın her zorluğu aşacağını savundu ve "Birlikte güçlüyüz" dedi.
Sputnik'in aktardığına göre Putin, Rus halkının güvenliğinin herşeyden önemli olduğunun altını çizerken, vatandaşların, ciddi zorluklar karşısında ülkenin izlediği yolun doğruluğunu onayladığını belirtti.
- AB ülkelerinin daimi temsilcileri 8 Mayıs'ta yapılacak toplantıda dondurulan Rus varlıklarından elde edilen gelirin Ukrayna lehine kullanılmak üzere alınmasına ilişkin bir karar hazırlayacak. Almanya Başbakanı Olaf Scholz, AB ülkelerinin dondurulmuş Rus varlıklarından elde edilen gelirin yüzde 90'ını Ukrayna'nın askeri ihtiyaçlarına aktarma konusunda anlaştıklarını söyledi.
- ABD Savunma Bakanlığı (Pentagon) Sözcüsü General Pat Ryder, "NATO’nun Rusya sınırlarındaki tatbikatlarının savunma amaçlı olduğunu, Rusya'nın Ukrayna sınırı yakınında nükleer tatbikat düzenleme planını ‘sorumsuzca söylem’ olduğunu" iddia etti. Ryder, "Bu, geçmişte Rusya'dan duyduğumuz sorumsuz söylemin bir örneği. Bu, mevcut güvenlik durumu göz önüne alındığında tamamen uygunsuz" ifadesini kullandı.
- Hollanda Savunma Bakanı Kaisa Ollongren, ülkenin bu yılın sonbaharında Ukrayna'ya F-16 savaş uçağı tedarikine başlamayı planladığını söyledi.
- Der Spiegel dergisine göre, "Almanya ve diğer AB ülkeleri, Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin'in göreve başlama törenine katılmayı uygunsuz buldu."
- Danimarka hükümeti, Ukrayna'ya nüfusun en ihtiyaç sahibi kesimleri için 250 milyon kron (33,5 milyon euro) tutarında insani yardım paketi tahsis etti.
- Rusya'nın Washington Büyükelçisi Anatoly Antonov, Rusya'nın Batı'nın "küstah ve saldırgan" politikalarına tepki olarak nükleer tatbikatlar yapmak zorunda kaldığını söyledi.
- New York Times'a göre Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ve Avrupa Komisyonu Başkanı Ursula von der Leyen, Çin Devlet Başkanı Şi Cinping'in Ukrayna'daki çatışma konusunda Rusya'yı etkilemesini sağlamaya çalıştı ancak başarısız oldu.
- Rus devlet kanaı RT’nin Ukrayna’dan ismini açıklamadığı bir kaynağa dayandırdığı haberinde, Ukrayna bugün Putin’in resmi yemin töreni öncesi, sabah saat 06.00 da 50’den fazla İHA ile Rus şehirlerine saldıracağı iddia edildi, ancak sabah saatlerinde bir kapsamlı saldırı haberi gelmedi.
- Bloomberg'in haberine göre Avrupa Birliği, Rusya'ya yönelik 14. yaptırım paketi kapsamında, hammadde ithalatı ve ihracatı ile finansal işlemlere bir dizi yeni kısıtlama getirmeyi planlıyor. Habere göre gündemdeki bir diğer yaptırım ise Rusya Merkez Bankası'nın SWIFT yerine geliştirdiği kendi finansal mesajlaşma sisteminin uluslararası işlemlerde kulanımının engellenmesi adımları olacak. Rusya Merkez Bankası'nın mali mesaj iletim sistemi, mali bilgilerin iletilmesi ve ödemelerin yapılmasına yönelik, Merkez Bankası'nın bilgi ve telekomünikasyon sistemi temelinde çalışan bir Rus bankalararası sistem. Bu sistem, SWIFT'in Rus analogu olarak yaratıldı. Olası yeni yaptırımın, SWIFT kullanılmadan Rusya'dan yurt dışına yapılan ticari transferleri sıkıntıya sokabileceği yorumu yapılıyor.
Kaynaklara göre ayrıca pakette siyasi partilerin, düşünce kuruluşlarının ve Rusya'dan fon alan diğer kuruluşların da yasaklanması yer alabilir. Bloomberg'in muhatapları bunun, Rusya tarafından finanse edilmekle suçlanan bazı aşırı sağ Avrupalı partileri hedeflediğini belirtiyor. Yeni pakette ayrıca en az yüzde 25'i Rusya'ya ait olan taşımacılık şirketlerinin AB'de faaliyet göstermesinin yasaklanması da öngörülüyor.
Yeni paket Rusya'nın dışında, navigasyon teknolojisi ve lüks malların ithalatının, ham petrol ve elmas ihracatının yasaklanması ve ülkenin endüstriyel potansiyelini artırabilecek her türlü işlemin yasaklanması da dahil olmak üzere Belarus'a yönelik yaptırımları da içermesi gündemde.
- Euro 27 Nisan'dan bu yana ilk kez 98 rublenin altına düştü. Moskova Borsası'nda Moskova saatiyle 07:00 itibarıyla açıklanan verilere göre euro/ruble kuru ( EUR/RUB ) yüzde 0,81 düşüşle 97,64 seviyesinde gerçekleşti. Dolar ( USD/RUB ) önceki günün kapanışının yüzde 0,11 altında, 91,25 rube seviyesinde işlem gördü. Uzmanara göre Rusya Merkez Bankası'nın döviz satışlarını 10 kat artırdığı ve ihracatçılara yönelik döviz kazançlarının satışına ilişkin mevcut kuralların genişletildiğine ilişkin haberler rubleye destek sağladı.
- New York Times'ın haberine göre Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Fransa ziyareti ve ülkenin Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron ile yaptığı görüşmeler sırasında Pekin'in Rusya ile işbirliği konusunda yapılan eleştirileri reddetti. Macron ile düzenlediği ortak basın toplantısında Şi, "Bu krizin üçüncü bir ülkeyi suçlamak, imajını zedelemek ve yeni bir Soğuk Savaş'ı tetiklemek için kullanılmasına karşı çıkıyoruz" dedi.Çin lideri, Pekin'in "bu krizin kökeninde olmadığını, buna taraf ya da katılımcı olmadığını" vurguladı.
- İngiltere Dışişleri Bakanı David Cameron'un "Ukrayna'nın Rusya'yı İngiltere'nin verdiği silahlarla vurma hakkı olduğunu" söylemesinin ardından Moskova ile Londra arasında grginlik yeni bir aşamaya tırmandı. Rusya, İngiltere Büyükelçisi’ni Dışişleri Bakanlığına çağırarak nota verdi ve ‘Ukrayna İngiliz silahlarıyla sadırırsa, Rusya'nın hem Ukrayna topraklarında hem de Ukrayna sınırlarının ötesinde İngiliz askeri tesislerine ve teçhizatına yönelik saldırılarla buna karşılık verebileceği" uyarısında bulunuldu.
- Rusya Savunma Bakanlığı’nın açıklamasında, “Devlet sınırı koruma birimlerine bağlı tankçı gruplar, Belgorod bölgesiyle sınırdaki Ukrayna topraklarında Ukraynalı terörist oluşumlara ait müstahkem mevzileri yok etti” ifadesine yer verildi. (Sputnik)
- Amerikalı asker Gordon Black, Rusya'nın uzakdoğusunda, Vladivostok şehri mahkemesi kararıyla gözaltına alındı. ABD vatandaşı, bir vatandaşa ciddi zarar veren hırsızlıkla suçlanıyor ve beş yıla kadar hapis cezası isteniyor. NBC News'e göre Gordon Black, kurmay çavuş rütbesine sahip. TV kanalının kaynakları, Black'in Güney Kore'deki ABD üssündeki görevini tamamladıktan sonra üstlerinden izin almadan Rusya'ya geldiğini, burada "romantik ilişkisi olduğu bir kadını ziyaret etmeyi planladığını" iddia etti.
6 Mayıs Pazartesi
AKŞAM BÜLTENİ
- Rusya Merkez Bankası büçte kuralı çerçevesince iç pazarda döviz ve altın satışını on kat arttıracağını duyurdu. Günlük döviz ve altın satışı 600 milyon rubleden 6,26 milyar rubleye çıkarılacak (yaklaşık 70 milyon dolar). Karara gerekçe olarak Maliye Bakanlığı'nın altın ve döviz alımını iki kat azaltma kararı gösterildi. Moskova Borsası'nda saat 16.21 itibarıyla dolar 91,24, euro da 98,47 rubleden işlem görüyor.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı İngiltere'nin Moksova büyükelçisi Nigel Casey'yi bakanlığa çağırdı. Bakanlıktan konunun detaylarına dair bir açıklama gelmedi. İngiltere Dışişleri Bakanı David Cameron 2 Mayısta Reuters'e verdiği demeçte Ukrayna'nın İngiltere'den aldığı silahlarla Rusya'daki hedefleri vurma hakkı olduğunu söylemişti.
- Vladimir Putin yemin töreni öncesinde mevcut kabineyle son kez bir araya geldi. Putin bakanlara zor koşullarda gösterdikleri çabadan ötürü teşekkür etti.
- Ukrayna lideri Vladimir Zelenskiy, seferberlik ve olağanüstü halin uzatılmasını öngören yasa tasarısını meclise sundu. Tasarının kabul edilmesi halinde seferberlik ve olağanüstü hal 11'inci kez 90 günlüğüne uzatılmış olacak.
- Macaristan, askerlik çağındaki Ukrayna vatandaşlarını sınır dışı etmeyeceğini duyurdu.
- Danimarka Grönland'daki askeri varlığını arttıracağını duyurdu. Danimarka silahlı kuvvetleri şu anda adanın batı bölgesinde bir tatbikat düzenliyor.
- Nordwind havayollarına ait bir Airbus A321 yolcu uçağı, Moskova-Orenburg seferini yaparken acil durum nedeniyle Şeremetyevo'ya iniş yaptı. Bir süre radarlardan kaybolan uçağın pilot kabininde basınç problemi yaşandığı bildiriliyor.
- Dini konularda yazan Rus gazeteci Nadejda Kevorkova Moskova'da gözaltına alındı. Kevorkova'nın (Rusya'da yasaklı ve terörist ilan edilen) Taliban'la ilgili Telegram'da yayınladığı bir post nedeniyle gözaltına alındığı bildiriliyor. Kevorkova Novaya Gazeta, Nezavisimaya Gazeta ve Russia Today gibi yayın organlarında çalışmıştı.
ÖĞLE BÜLTENİ
- Almanya Dışişleri Bakanlığı, istişarelerde bulunmak üzere Rusya'daki Büyükelçi Alexander Lambsdorff'u geri çağırdığını duyurdu. Medyaya göre bunun nedeni, Rusya yanlısı bir grubun SPD partisinin IT sistemlerine siber saldırı düzenlemekle suçlanması. Almanya Dışişleri Bakanlığı'ndan gazetecilere yapılan ilk açıklamada "Dışişleri Bakanı Annalena Bärbock, Büyükelçi Lambsdorf'u istişareler için Berlin'e geri çağırmaya karar verdi" denildi. Büyükeçi Lambsdorff'un bir hafta boyunca Berlin'de kalacağı, daha sonra Moskova'ya geri döneceği belirtildi. Moskova'daki Alman Büyükelçiliği de bugün, Rus devleti kontroünde olduğunu iddia ettiği siber grubu APT28 tarafından gerçekleştirilen bilgisayar korsanlığı saldırılarını kınayan bir hükümet bildirisi yayınlamış, açıklamada, "Bu tür sorumsuz davranışlar uluslararası siber normları ihlal ediyor ve özellikle birçok ülkenin seçimler düzenlediği bir yılda özel takip gerektiriyor" denildi. Kommersant'ın haberine göre, Sosyal Demokrat Parti'ye (SPD) yönelik siber saldırıyla suçlanan, aynı zamanda Almanya Dışişleri Bakanı Annalena Bärbock'un yanı sıra Avrupa Birliği ve NATO, parti yönetim kurulu üyelerinin e-posta hesaplarını hacklemekle suçlanan APT28 siber korsanları ile Rusya Genelkurmay Başkanlığı arasında bir bağlantı olduğu iddia edilmişti.
- Forbes dergisinin iddiasına göre Türkiye ve Yunanistan, ellerinde bulunan Rus malı hava savunma sistemlerinin Ukrayna'ya devredilmesini reddetti. Türkiye'nin elinde S-400, Yunanistan'da ise S-300 uçaksavar füze sistemleri bulunuyor. Habere göre AB'nin Yunanistan ve Türkiye üzerindeki baskısına rağmen iki ülke de sistemlerin devredilmesine yanaşmadı. Rossiyskaya Gazeta, Yunanistan Başbakanı Mitçotakis'in Girit'te bulunan S-300 füzelerinin Ukrayna'ya herhangi bir potansiyel transferini reddettiğini, Türkiye Savunma Bakanı Yaşar Güler'in de 2 Mayıs'ta yaptığı açıklamada , "S-400 Triumph sistemimizi başka bir ülkeye vermemiz söz konusu değil" dediğini aktardı. Habere göre Yunanistan'daki S-300'ler başlangıçta Kıbrıs Rum kesimine yollanmak üzere alınmıştı ama 1990'ların sonlarında kriz tırmanıp Türkiye'nin Kıbrıs'a konuşlanacak füzeleri vuracağını duyurması üzerine Girit'e nakledildi. Atina, füzelerin tamamını uzun yıllar depolarda sakladı ve ilk kez 2013 yılında test atışları gerçekleştirdi. Türkiye de, ABD'nin baskılarına rağmen aldığı S-400 sistemlerini Irak sınırına konuşlandırmayı planlıyor. Forbes haberinde Yunanistan'ın S-300 sistemlerinde 32 fırlatıcı ve yaklaşık 175 füzeye sahip olduğu ve Türkiye'nin 120'den fazla uzun menzilli füze satın aldığı belirtiliyor.
- Ukrayna'ya Batı askeri gönderilmesi tartışmalarına Kremlin'den yanıt geldi. Sözcü Dmitri Peskov batılı liderlerin Rus askerlerin karşısına NATO askerlerini çıkarmayı planladığını, bu nedenle cevaben stratejik olmayan nükleer güçlerle tatbikat düzenleme kararı aldıklarını söyledi.
Peskov, Fransa Başbakanı Emmanuel Macron'un yanı sıra ABD'li bazı senatörlerin ve İngiliz hükümeti temsilcilerinin bu yönde açıklamalarda bulunduğuna dikkat çekti.
- Ukrayna Başbakanı Denis Şmıgal Batılı ortakların ülkelerine asker gönderme kararı almaları halinde minnettar olacaklarını söyledi. CBC kanalına söyleşi veren Şmıgal ayrıca G7 ülkelerini ve Avrupa Birliği'ni Ukrayna halkının yanı sıra demokratik değerleri korumak için birlikte çalışmaya çağırdı.
- Belgorod Vilayeti'ne düzenlenen insansız hava aracı saldırısında hayatını kaybedenlerin sayısı 7'ye yükseldi. Saldırıca Agro-Belogorye şirketinin servis aracı isabet almıştı.
Sağlık Bakanlığı bölgeye düzenlenen dron saldırılarında yaralananların sayısının da 40'a yükseldiğini bildiriyor.
- Ukrayna Enerji Bakanlığı Sumskaya vilayetine düzenlenen füze saldırılarından sonra bölgede 400 bin kişinin elektriksiz kaldığını açıkladı.
- Financial Times gazetesi, Joe Biden'in 2023'te imzaladığı ikincil yaptırımlar kararnamesinden sonra, Rusya'ya ve Rusya'dan para transferi işlemlerinin iyice zorlaştığını yazıyor. Habere göre kararname nedeniyle ABD'li kreditörler Rusyalı muhabirlerin transfer işlemlerini reddetmeye başladı. Ülkede iş yapan ithalatçıların ve ihracatçıların gelişme sonrasında ruble ile satış yapmaya başladığı bildiriliyor.
SABAH BÜLTENİ
- İtalyan La Repubblica gazetesi, Batılı dipomatik kaynaklara dayandırdığu haberinde, "NATO ülkeleri gizli olarak iki kırmızı çizgi belirledi. Bunlar aşıldığında Kuzey Atlantik İttifakının Ukrayna'daki çatışmaya doğrudan müdahalesi mümkün" diye yazdı. Haberde ilk "kırmızı çizginin" Rusya'nın Ukrayna'nın savunma hattını aşması ve üçüncü bir ülkenin, yani Belarus'un çatışmaya katılması tehdidi olduğu belirtiliyor. İkinci "kırmızı çizgi" ise "Rusya'nın Baltık ülkelerine, Polonya'ya yönelik olası bir provokasyonu veya Moldova'yı hedef alan bir saldırı" diye özetlendi. (Kommersant)
- ABD Temsilciler Meclisi'ndeki Demokratik Azınlık Lideri Hakeem Jeffries, CBS News'e verdiği röportajda, "Ukrayna'nın düşmesi halinde Amerika Birleşik Devletleri'nin silahlı kuvvetlerini kullanarak çatışmaya müdahale etmek zorunda kalabileceğini" söyledi. Jeffries "Amerika Ukrayna'nın düşmesine izin veremez; eğer düşerse ABD bu çatışmaya müdahale etmek zorunda kalır. Çatışmaya sadece paramızla değil ordumuzla da müdahale etmek zorunda kalırız" dedi. Jeffries ayrıca, Cumhuriyetçi Parti temsilcileri arasında Ukrayna'yı desteklemek istemeyen Rusya yanlısı bir grubun büyümekte olduğunu açıkladı. (M. Komsomolets)
- Çin Devlet Başkanı Şi Cinping, Pekin'in Orta Doğu'daki çatışmalarla ilgili endişelerini dile getirdi. Framsa ziyareti başarken Le Figaro için yazdığı bir köşe yazısında Cinping "Filistin-İsrail çatışması bizi ilgilendiriyor. Temel çözüm, bağımsız bir Filistin devletinin yaratılmasıdır” diye yazdı. "Çin, Ukrayna'daki çatışmaya dahil değil" diyen Cinping, "anlaşmazlıkları çözmenin yollarını bulmak için uluslararası toplumla birlikte çalışmak istediğini" belirtti.
- Rusya Dışişleri Bakanı Sergey Lavrov, Bosna'nın ATV televizyonuna verdiği röportajda Batı, Ukrayna ve Rusya arasında müzakere olasılığını yorumladı. Lavrov, bu konuda ‘henüz konuşacak kimsenin olmadığını’, Batılı veya Ukraynalı politikacıların sadece İsviçre’de toplantı şeklinde bir müzakere parodisi ‘oynadıklarını’ söyledi. “Gerçeklere dayalı müzakerelere ciddi olarak açığız” vurgusunu yapan Lavrov, ancak Rusya’nın şu veya bu şekilde ‘Zelenskiy formülünü’ destekleyen hiçbir etkinliğe katılmayacağının altını çizdi. Lavrov, İsviçre’de Ukrayna konulu toplantıya katılmayı planlayan bazı ülkelerin bunu yalnızca Rusyasız müzakerelerin anlamsızlığını anlatmak için yapmak istediklerini vurguladı. “Bazıları katılıyor ancak daha sonra bize, bunu sadece Rusya’nın katılımı olmadan ve ültimatomlara dayalı olan bu tür etkinliklerin anlamsızlığını anlatmak için katıldıklarını açıklıyor. Bazıları ise hayal kırıklığına uğramış durumda ve bu tür etkinliklere katılmayı bıraktı” diyen Lavrov, aynı zamanda Batı’nın ‘şu ya da bu şekilde, şantaj ve yalanlarla’ azami sayıda gelişmekte olan ülkeyi ve Küresel Güney ülkesini İsviçre’deki ‘toplanmalara’ çekmeye çalıştığını vurguladı. (Sputnik)
- Alman savunma sanayi şirketi Rheinmetall'in CEO'su Armin Papperger, bu yıl Ukrayna'ya 100 km menzilli top mermileri de dahil olmak üzere "yüzbinlerce" mühimmat yollanacağını duyurdu. Handelsblatt'ın haberine göre Papperger, mühimmat üretimindeki azalma da dahil olmak üzere "Batı dünyasının konvansiyonel bir savaşa hazır olmadığını" da belirtti. Bu nedenle şirket özellikle Almanya dışında yeni tesisler inşa etmeyi hedefliyor.
5 Mayıs Pazar
- Rusya Savunma Bakanlığı, yakın zamanda Donetsk Halk Cumhuriyeti'nde (DHC) yer alan Berdiçi köyüne ulaşan Rus birliklerinin Oçeretino yerleşim birimindeki kontrolü ele geçirdiğini duyurdu.
Bakanlık, Ukrayna savunmasının derinliklerine ilerleyerek Donetsk’teki avantajlı konumunu güçlendirmeye devam eden Rus ordusunun, stratejik olarak önem arz eden Berdiçi’den sonra bir diğer yerleşim birimi Oçeretino’yu da Ukrayna askerlerinden tamamen arındırdığını bildirdi. Merkez Kuvvetleri Grubu'na bağlı birliklerin başarılı eylemleri sonucu ele geçirilen yerleşim birimi yakınlarındaki Arhangelskoye ve Novgorodskoye bölgelerinde Ukrayna ordusuna bağlı iki tugayın yenilgiye uğratıldığı da kaydedilirken, açıklamada, “Rus birlikleri, Donetsk Halk Cumhuriyeti'ndeki Oçeretino bölgesini tamamen kurtarmış, taktik konumlarını geliştirmiş ve Donetsk Halk Cumhuriyeti'ndeki iki bölgede Ukrayna ordusuna bağlı 24. ve 115. mekanize tugaylarına bağlı oluşumları yenilgiye uğratmıştır. Bununla birlikte Donetsk Halk Cumhuriyeti'nin Novokalinovo, Oçeretino, Solovyevo, Berdiçi, Semyonovka ve Netaylovo bölgelerinde Ukrayna ordusunun 78. Bağımsız Hava İndirme Taarruz Alayı, 47. Mekanize, 142 ve 143. Piyade birlikleri tarafından gerçekleştirilen 8 farklı karşı saldırısı püskürtülmüştür” ifadeleri kullanıldı. (Sputnik)
- CNN'in Ukraynalı bir subayın sözlerine dayandırdığı haberine göre, Oçeretino'nun kaybı, önemli lojistik merkezlerinin (Konstantinovka ve Pokrovsk şehirlerinin yanı sıra Velikaya Novoselka köyü) Rus topçu ateşinin menziline girmesi anlamına geliyor. Forbes'un haberinde ise Oçeretino'nun Rus birliklerinin kontrolü altına alınması, Ukrayna Silahlı Kuvvetlerinin Avdiyevka'nın (Bahmut) batısındaki savunma hattını yok etme tehdidi oluşturduğu belirtildi.
- Rusya Dışişleri Bakanlığı Sözcüsü Mariya Zaharova, Baltık ülkelerinden gelen düşmanca eylemlere, başta ekonomik olmak üzere asimetrik karşılık verileceği sözü verirken, ticari yaptırımların Baltık devletlerinin zararına olduğunu vurguladı. Sputnik’e konuşan Zaharova, “Rusya hiçbir zaman diğer ülkelerle diplomatik ilişkilerin kopmasına ön ayak olmaz, diyalog fırsatını korumaya çalışır” ifadelerini kullanırken, dost olmayan devletlerin normal etkileşimi zorlaştırmak için mümkün olan her şeyi yaptığını, Baltık ülkelerinin bu konuda özellikle başarılı olduklarını kaydetti.
- ABD Ulusal Güvenlik Danışmanı Jake Sullivan, "Ukrayna'nın ABD yardımını aldıktan sonra 2025'te yeni bir karşı saldırı gerçekleştirebileceğini, ancak yardım paketinin savaş alanında Rusya lehinde olan durumda hemen bir değişikliğe yol açmayacağını" söyledi. Sullivan, Financial Times'ın Washington'da düzenlediği bir etkinlikte yaptığı konuşmada “önümüzdeki dönemde Rusya'nın savaş alanından başarısını beklediğini" vurgulayarak "Yeni ABD yardımına rağmen bir gecede herşeyi tersine çeviremezsiniz. Bizim desteğimizin Ukrayna'nın cephede durumu korumasına ve bir Rus saldırısına dayanma kabiliyetini güvence altına almasına yardımcı olacağını umuyoruz" dedi.
- Fransa Cumhurbaşkanı Emmanuel Macron, Rusya ordusunun balistik füzelerinin gücü ve menzilinin Avrupa ülkeleri için tehdit oluşturduğunu söyledi. Macron, La Tribune ile yaptığı röportajda Ukrayna'daki çatışmalar yüzünden Avrupa ülkelerinde yaşayanların güvenliğinin tehlikede olduğunu savundu. Macron'a göre Rusya başarılı olursa Romanya, Polonya ve hatta Fransa tehdit altında olacak. Macron daha önce Rusya Federasyonu ile diyaloğun sürdürülmesi çağrısında bulunmuş ve reddedilmesinin "uluslararası düzenin, barışın ve güvenliğin yok edilmesi" anlamına geleceğini vurgulamıştı. Macron geçen hafta The Economist'e demecinde de Ukrayna'ya asker göndermekle ilgili yaptığı açıklamalardan geri adım atmadığı söyledi. Bununla birlikte Macron, Ukrayna'ya asker göndermeleri için önce cephenin çökmesi, ardından Kiev'den kendilerine bu yönde bir talep gelmesi gerektiğini açıkladı. (M. Komsomolets)
- Ukrayna Devlet Başkanı Zelenskiy, dün geceki video mesajında cumartesi günü Ukrayna ordusunun Donetsk bölgesinde bir Rus Su-25 saldırı uçağını düşürdüğünü söyledi.
- Ukrayna Enerji Bakan German Galuşçenko, son iki hafta içinde Rusya'nın saldırıları nedeniyle enerji sisteminde yaşanan hasarın 1 milyar dolardan fazla olduğunu söyledi. Galuşçenko yenilenebilir enerji kaynaklarının Ukrayna'nın yaz aylarında elektrik kesintilerini önlemesine yardımcı olduğunu söyledi. RBC-Ukrayna'nın haberine göre bakan, “İlkbahar ve yaz aylarında ek bir kaynağımız var; güneş, rüzgar. Bu, coğrafi ve hava koşulları nedeniyle kışın oldukça sınırlı olan bir kaynaktı. Ancak ilerleyen aylarda enerji sistemi dengelememize yardımcı olacaklar" dedi.
- Ukrayna'nın Harkov şehri, yoğun füze saldırılarının hedefi oldu. Bir sanayi tesisinde büyük bir yangın çıktığı haber veriliyor.
- Böge Valisi Vyaçeslav Gladkov, Rusya'nın Belgorod şehrindeki bir patlama sonucu beş kişinin yaralandığını duyurdu, patlamanın sebebini belirtmedi.
- Ukrayna Dışişleri Bakanı Dmitri Kuleba, Rusya'nın saldırılarının Ukrayna'nın enerji kapasitesinin yarısını devre dşıı bıraktığını söyledi.
Kharkov OVA başkanı Oleg Sinegubov'a göre, Rusya'nın Kharkov yakınlarındaki bir rekreasyon merkezine çifte füze saldırısı sonucu aralarında hamile bir kadın da dahil olmak üzere beş kişi öldü ve dokuz kişi ağır yaralandı.
Economist'e göre Stoltenberg'e göre Ukrayna'nın Rusya'daki hedeflere Batı silahlarıyla saldırmasına izin vermekle NATO'nun çatışmaya doğrudan katılımı aynı şey değil.
“Tatbikatlar yapıyoruz, Ukrayna'ya silah ve mühimmat sağlıyoruz, ancak Ukrayna üzerindeki veya Ukrayna'daki muharebe operasyonlarına NATO topraklarından doğrudan katılmayacağız. Bu tamamen farklı bir konu” dedi Stoltenberg.
- Almanya'nın en büyük devlet doğal gaz ithalatçısı şirketi Uniper, Gazprom Export ile Rus gazının tedarikine ilişkin uzun vadeli sözleşmeleri feshetme kararı aldı. Şirket, bunun, 7 Haziran'da Stockholm'deki tahkim mahkemesinin Uniper'e sözleşmeleri feshetme hakkı vermesi ve haziran ortasından bu yana Rusya tarafından anlaşmaya rağmen tedarik edilmeyen gaz için 13 milyar euro tutarında tazminat ödenmesine karar vermesi sonucu "yasal ve mümkün olduğunu" savundu. Şirket, kurulduğu 2016 yılından bu yana seleflerinin sözleşmeleri kapsamında yükümlülükler üstlendiğini, bu anlaşmaların 1970'lerden bu yana "Alman-Rus enerji ortaklığının temelini" oluşturduğunu belirtti. Alman hükümeti, Eylül 2022'de Uniper'i kamulaştırmaya karar vermişti.
Gazprom'un 2022 ortasında gaz musluğunu kapatması nedeniyle Stokholm merkezli mahkeme de Uniper'e 13 milyar euroluk tazminat davası açılmasına karar vermişti. Alman basınına göre hükmedilen bu para tanzim edilebilirse federal hükümet bütçesine girecek. Gazprom ise Rusya'da Uniper'e karşı yasal işlem başlatarak kendi zararlarının tazminini istiyor.
![Türkiye-Rusya haber sitesi](Source/Resim/638010033478932327.gif)
Реклама